Jutro Niedziela – XXVII Zwykła A

Spustoszona winnica to obraz kary Bożej. Ale to człowiek ją opuścił…

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

PUNKT WYJŚCIA


DWUDZIESTA SIÓDMA NIEDZIELA ZWYKŁA • rok A • KOLOR SZAT: zielony • KOLEKTA: Będziemy prosili o miłosierdzie, odpuszczenie grzechów i o to, o co nie ośmielamy się prosić • CZYTANIA: Księga Izajasza 5, 1–7 • Psalm 80 (79), 9 i 12. 13–14.15–16. 19–20 • List do Filipian 4, 6–9 • Ewangelia wg św. Mateusza 21, 33–43

 

CHMURA SŁOWA

 

STO SŁÓW


Obraz winnicy jest przebogaty. Po pierwsze, pokazuje, że świat, całe stworzenie jest oddane w ręce człowieka jak winnica w ręce rolników.
Wszystko dostaliśmy gotowe od Boga, najlepsze, zadbane, dopieszczone. I gdy Bóg czekał tylko na owoce, zawiedliśmy.

Spustoszona winnica jest obrazem kary Bożej. Choć unikamy myśli o tym, że Bóg karze, pewnych prawd z Biblii nie wyjmiemy. Bóg pustoszy winnicę (Pierwsze czytanie) albo zaprasza do pracy w niej innych, gdy ci pierwsi zawiedli (Ewangelia).

Ale to nie znaczy, że Bóg jest Wielkim Pracodawcą, który domaga się efektów i wykonania zleconych zadań. Pieśń o winnicy nie mówi o zerwanej umowie o pracę, lecz jest pieśnią miłości Boga do Jego ludu. Boga, który został zdradzony.

Nic nie może być większą karą dla człowieka niż to, że zlekceważy miłość.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Izajasza (Iz 5,1-7)

Chcę zaśpiewać memu Przyjacielowi pieśń o Jego miłości ku swojej winnicy! Przyjaciel mój miał winnicę na żyznym pagórku. Otóż okopał ją i oczyścił z kamieni, i zasadził w niej szlachetną winorośl; pośrodku niej zbudował wieżę, także i tłocznię w niej wykuł. I spodziewał się, że wyda winogrona, lecz ona cierpkie wydała jagody. «Teraz więc, o mieszkańcy Jeruzalem i mężowie z Judy, rozsądźcie, proszę, między Mną a winnicą moją. Co jeszcze miałem uczynić winnicy mojej, a nie uczyniłem w niej? Czemu, gdy czekałem, by winogrona wydała, ona cierpkie dała jagody? Więc dobrze! Pokażę wam, co uczynię winnicy mojej: rozbiorę jej żywopłot, by ją rozgrabiono, rozwalę jej ogrodzenie, by ją stratowano. Zamienię ją w pustynię, nie będzie przycinana ni plewiona, tak iż wzejdą osty i ciernie. Chmurom zakażę spuszczać na nią deszcz». Otóż winnicą Pana Zastępów jest dom Izraela, a ludzie z Judy szczepem Jego wybranym. Oczekiwał On tam sprawiedliwości, a oto rozlew krwi, i prawowierności, a oto krzyk grozy.

Oto Słowo Boże.

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Poemat o winnicy Iz 5, 1-7

Izajasz to nie tylko prorok, ale i utalentowany pisarz: wykorzystuje wiele rodzajów literackich, pięknych obrazów i żywych opisów. Jak ten o winnicy, obrazujący relację Boga ze swym ludem.

KSIĘGA: Księga Izajasza • AUTOR: Izajasz • CZAS POWSTANIA: II poł. VIII w. przed Chr. • KATEGORIA: mowa prorocka • NADAWCA: prorok (w imieniu Boga) • ADRESACI: Izraelici


NAJWAŻNIEJSZA Z KSIĄG PROROCKICH • Ponownie usłyszymy fragment Księgi Izajasza. Wśród ksiąg Starego Testamentu Księga Izajasza jest pierwszą i najważniejszą z ksiąg prorockich. Składa się z sześćdziesięciu sześciu rozdziałów. Chociaż całą księgę cechuje jedność teologiczna, zwykle dzieli się ją na trzy części, którym przypisuje się różne autorstwo i czas powstania • Pierwsze czytanie pochodzi z pierwszej części Księgi Izajasza (rozdziały 1–39); jej autorem, w przeciwieństwie do drugiej i trzeciej części, jest Izajasz.

Z KSIĘGI GRÓŹB • Pierwsza część jest zwana Księgą gróźb ze względu na to, że zawarte w niej mowy są często ostrymi napomnieniami i ostrzeżeniami. Mało tu charakteryzujących pozostałe części pocieszeń. Izajasz to nie tylko prorok, ale i utalentowany pisarz: stosuje wiele rodzajów literackich, odwołuje się do pięknych obrazów i żywych opisów.

ZANIM USŁYSZYSZ • Wszystkie te elementy dostrzeżemy w Pieśni o winnicy. Izajasz napisał ją na początku swej działalności. Jak większość tekstów z tej księgi, ma charakter groźby i ostrzeżenia. Jednocześnie to przepiękna pieśń, w której Izajasz przywołuje obraz winnicy. Wyrażona w ten sposób myśl jest głęboka i poważna – tak jak głęboka i poważna jest więź między Bogiem i Izraelem: mówi o sporze Boga i Izraela; słyszymy, że Bóg może ukarać człowieka.

 

Szersza analiza czytania dostępna jest w książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, TUTAJ oraz w wersji EBOOK.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 80 (79), 9 i 12. 13–14. 15–16. 19–20)

REFREN: Winnicą Pana jest dom Izraela.

Przeniosłeś winorośl z Egiptu *  i zasadziłeś ją, wygnawszy pogan. Rozpostarła swe pędy aż do Morza, * aż do Rzeki swoje latorośle. Dlaczego zburzyłeś jej ogrodzenie *  i każdy przechodzień zrywa jej grona? Niszczy ją dzik leśny *  i obgryzają polne zwierzęta. Powróć, Boże Zastępów, * wejrzyj z nieba, spójrz i nawiedź tę winorośl. Chroń to, co zasadziła Twoja prawica, * latorośl, którą umocniłeś dla siebie. Już więcej nie odwrócimy się od Ciebie, * daj nam nowe życie, a będziemy Cię chwalili. Odnów nas, Panie, Boże Zastępów, † i rozjaśnij nad nami swoje oblicze, * a będziemy zbawieni.

[01][02]

 

PSALM

Spustoszona winnica  Ps 80 (79), 9 i 12. 13–14. 15–16. 19–20

Historia Izraela jak zasadzenie winnicy. Dlaczego doszło do jej spustoszenia? Psalm 80 to sugestywna modlitwa, by Bóg odnowił Izraela.

PSALM 80 • AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: czasy monarchii, VII w. przed Chr.


OKAŻ POGODNE OBLICZE • Psalm 80 to z jednej strony modlitwa do gniewającego się Boga: Panie, Boże Zastępów, jak długo gniewać się będziesz? Z drugiej zaś modlitwa ludzi potrzebujących pomocy: Przyjdź nam na pomoc. Chcą oni nie tylko zmiany nastawienia Boga: „Okaż Twe pogodne oblicze”. Obiecują też sami zmienić dotychczasową postawę: „Odnów nas”.

NIEPEWNOŚĆ • Psalm powstał być może w czasach Jozjasza, króla reformatora (650–609 r. przed Chrystusem). Charakteryzowała je nadzieja pokładana w odnowionym przez króla Przymierzu z Panem, a równocześnie niepewność życia narodu, wokół którego padały i pojawiały się wciąż nowe imperia i potężni wrogowie. Psalm należy do gatunku modlitwy błagalnej (tefillah), która była częścią rytuału wielkich dni postu i pokuty obchodzonych przez całą wspólnotę Izraela. Wyznawano wtedy grzechy i błagano o pomoc, gdy ludowi zagrażały nieszczęścia, takie jak: wojna, przegrana bitwa, głód, susza, epidemia.

WINNICA • Powodem wyboru tego psalmu do niedzielnej liturgii słowa jest obraz zburzonej winnicy. Pojawia się on dopiero w drugiej połowie tekstu i właśnie tę część (od 9 wersetu) usłyszymy. W poszczególnych zwrotkach różnie ujęto temat: • przedstawiono historię Izraela jako historię przeniesienia i zasadzenia winnicy z Egiptu • zapytano o powody opuszczenia winnicy • poproszono Boga, by powrócił i chronił winnicę. Ostatnia zwrotka nie nawiązuje już do obrazu winnicy.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu do Filipian

(Flp 4, 6–9)

Bracia: O nic się już nie martwcie, ale w każdej sprawie wasze prośby przedstawiajcie Bogu w modlitwie i błaganiu z dziękczynieniem. A pokój Boży, który przewyższa wszelki umysł, będzie strzegł waszych serc i myśli w Chrystusie Jezusie. Na koniec, bracia, wszystko, co jest prawdziwe, co godne, co sprawiedliwe, co czyste, co miłe, co zasługuje na uznanie: jeśli jest jakąś cnotą i czynem chwalebnym – to bierzcie pod rozwagę. Czyńcie to, czego się nauczyliście, co przejęliście, co usłyszeliście i co zobaczyliście u mnie, a Bóg pokoju będzie z wami.

Oto Słowo Boże.

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Pawłowe rady  Flp 4, 6–9

Paweł ukazuje swój przykład jako wart naśladowania. Nie jest to megalomania, lecz raczej pewność, że w jego własnym życiu odbija się obraz Chrystusa.

LIST DO FILIPIAN • NADAWCA: św. Paweł • ADRESACI: wspólnota chrześcijańska w Filippi • MIEJSCE POWSTANIA: Efez, Cezarea bądź Rzym • CZAS POWSTANIA: 54–57 r. (Efez), 57–59 r. (Cezarea) lub 60–64 r. (Rzym)


POD STRAŻĄ • Kiedy Paweł pisał list do mieszkańców Filippi, był pod strażą pretorianów – gwardii cesarskiej stacjonującej w pałacu rzymskiego gubernatora. Straż ta miała za zadanie bronić go, a także nadzorować wykonywanie kary. Więzienie to nie miało ścisłego reżimu, skoro Paweł mógł w miarę regularnie otrzymywać wieści z Filippi, przyjmować gości, otrzymywać dary, czy też posyłać współtowarzyszy z listami • W liście widać ożywioną wymianę informacji, co sugeruje, że odległość między miejscem napisania a miejscem zamieszkania odbiorców nie jest zbyt duża. Stąd też za miejsce powstania listu wielu naukowców przyjmuje raczej Efez niż Cezareę czy Rzym. Potwierdzałyby to niektóre teksty w listach do Koryntian (1 Kor 15, 32 i 2 Kor 1,8), które mówią o prześladowaniu i śmiertelnym niebezpieczeństwie, których Paweł doznał w Efezie.

MEGALOMANIA PAWŁA? • Dzisiejsze drugie czytanie to część tzw. parenezy autobiograficznej kończącej List do Filipian (Flp 4, 2–20), czyli tekstu o charakterze dydaktycznym, w którym Paweł ukazuje swój przykład jako wart naśladowania • Nie jest to megalomania Pawła, lecz raczej pewność, że w jego własnym życiu odbija się obraz Chrystusa. Naśladując apostoła, Filipianie mogą być pewni, że kroczą drogą Chrystusową. Od mężów stanu, nauczycieli i filozofów w starożytności oczekiwano zresztą, że ich nauka będzie się objawiała nie tylko w ich słowach, ale przede wszystkim w życiu.

NAUKA W ŻYCIU • Czytanie, które usłyszymy, to część składająca się z trzech wezwań • Po pierwsze, Paweł zachęca do porzucenia wszelkich trosk i przedstawiania wszystkiego Panu w ufnych modlitwach i dziękczynieniu. Nagrodą za to jest pokój Chrystusowy, którego żadna ludzka troska nie może dać • Po drugie, wzywa do skupienia swych myśli na tym, co prawdziwe, czyste i szlachetne • Po trzecie, przynagla wspólnotę do wprowadzania w życie jego nauki.

 

Szersza analiza czytania dostępna jest w książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, TUTAJ oraz w wersji EBOOK.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii wg św. Mateusza (Mt 21, 33–43)

Jezus powiedział do arcykapłanów i starszych ludu: «Posłuchajcie innej przypowieści. Był pewien gospodarz, który założył winnicę. Otoczył ją murem, wykopał w niej tłocznie, zbudował wieżę, w końcu oddał ją w dzierżawę rolnikom i wyjechał. Gdy nadszedł czas zbiorów, posłał swoje sługi do rolników, by odebrali plon jemu należny. Ale rolnicy chwycili jego sługi i jednego obili, drugiego zabili, trzeciego zaś ukamienowali. Wtedy posłał inne sługi, więcej niż za pierwszym razem, lecz i z nimi tak samo postąpili. W końcu posłał do nich swego syna, tak sobie myśląc: Uszanują mojego syna. Lecz rolnicy, zobaczywszy syna, mówili do siebie: „To jest dziedzic; chodźcie, zabijmy go, a posiądziemy jego dziedzictwo”. Chwyciwszy go, wyrzucili z winnicy i zabili. Kiedy więc przybędzie właściciel winnicy, co uczyni z owymi rolnikami?» Rzekli Mu: «Nędzników marnie wytraci, a winnicę odda w dzierżawę innym rolnikom, takim, którzy mu będą oddawali plon we właściwej porze». Jezus im rzekł: «Czy nigdy nie czytaliście w Piśmie: „Ten właśnie kamień, który odrzucili budujący, stał się głowicą węgła. Pan to sprawił, i jest cudem w naszych oczach”. Dlatego powiadam wam: Królestwo Boże będzie wam zabrane, a dane narodowi, który wyda jego owoce».

Oto Słowo Pańskie.

[01][02]

 

EWANGELIA

Przypowieść o winnicy Mt 21, 33–43

Przypowieść ta streszcza całą historię zbawienia – tę, która już nastąpiła, jak i tę, która dopiero miała nastąpić. Odpowiada na pytanie, dlaczego królestwo zostało zabrane Izraelowi.

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: 70–80 r. • KATEGORIA: przypowieść • MIEJSCE NAUCZANIA: Jerozolima, świątynia • CZAS: 33 r. • NADAWCA: Jezus • ADRESACI: zgromadzeni w świątyni • WERSJE: Łk 20, 9–19


JEZUS W ŚWIĄTYNI • Przypomnijmy: 21 rozdział rozpoczyna się od opisu wjazdu Jezusa do Jerozolimy. Pierwsze kroki skierował On do świątyni, skąd wyrzucił wszystkich sprzedających i kupujących; potem uzdrowił chorych i niewidomych. Nazajutrz, po nocy spędzonej w Betanii (werset 17), Jezus wrócił do Świątyni Jerozolimskiej: tam nauczał w przypowieściach oraz prowadził dysputy z faryzeuszami i saduceuszami (Mt 21, 23–23, 38). Te przypowieści to: • o dwóch synach • o przewrotnych rolnikach oraz • o uczcie królewskiej. Dziś usłyszymy przypowieść o dzierżawcach winnicy.

PARABOLA • Przypomnijmy jeszcze, że przypowieść (parabola) polega na zakodowaniu znaczeń w symbolach, obrazach łatwych do zapamiętania, wyrażeniach używanych przez słuchaczy w codziennym języku. Ich odkodowanie nie przysparza trudności – a jeśli tak, to Jezus przedstawia ich wykładnię, jak w przypadku przypowieści o siewcy. Są trzy powody, dla których Jezus mówi w przypowieściach: • poprzez historie uczy jak prawdziwy rabin, nauczyciel • wersja „odkodowana” byłaby trudna do zapamiętania dla słuchaczy, którzy byli prostymi, niepiśmiennymi ludźmi • Jezus przekłada tajemnice królestwa na prosty język codzienności, żeby uświadomić słuchającym, że królestwo rzeczywiście jest wśród nich: że Bóg jest obecny w tym świecie.

OBRAZ HISTORII • Usłyszymy jedną z opowiedzianych podczas nauczania w świątyni przypowieści: o winnicy albo – inna nazwa – o rolnikach-zabójcach. Zwróćmy uwagę: w przeciwieństwie do przypowieści z trzeciej części księgi (np. o ziarnie), które miały charakter uniwersalny, ta przypowieść spełnia inne zadanie: streszcza całą historię zbawienia – zarówno tę, która już nastąpiła, jak i tę, która dopiero miała nastąpić. Odpowiada na pytanie, dlaczego królestwo zostało zabrane Izraelowi.

 

Szersza analiza Ewangelii dostępna jest w książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, TUTAJ oraz w wersji EBOOK.

 

1/5
Mordujący winogrodnicy, mistrz Złotego Kodeksu z Echternach, ok. 1035-1040 r., Germanisches Nationalmuseum, Norymberga, Niemcy
2/5
Przypowieść o dzierżawcach winnicy. Antonio Francesco Meloni, miedzioryt, ok. 1712 r.
3/5
kadr z filmu Pasja, reż. Mel Gibson, 2004 r.
4/5
ilustracja do fr. Mt 21, 33-39, Jan Luyken, XVII-XVIII
5/5
Philipp Uffenbach, Rozległy krajobraz z rzeką z przypowieścią o najemcy i dzierżawcach winnicy, XVI-XVII w.
poprzednie
następne
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

prezbiter diecezji kieleckiej, doktor nauk biblijnych, doktorat obronił na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie, wykładowca Pisma Świętego w Wyższym Seminarium Duchownym w Kielcach oraz w Lublinie, adiunkt przy katedrze Teologii Biblijnej i Proforystyki w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, redaktor naczelny kwartalnika biblijnego The Biblical Annals, sekretarz Stowarzyszenia Biblistów Polskich III kadencji. Jego pasją naukową i duszpasterską jest Biblia, w szczególności listy św. Pawła. Moderator Dzieła Biblijnego, autor scenariuszy i prowadzący programy telewizyjne i radiowe, współpracownik Stacji 7 i współtwórca cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

Reklama

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7


Reklama

 

 


Reklama

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – XXVI zwykła A

Nie odpowiadamy za grzechy ojców. A nawet za własne, jeśli się nawrócimy.

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

PUNKT WYJŚCIA


DWUDZIESTA SZÓSTA NIEDZIELA ZWYKŁA • rok A • KOLOR SZAT: zielony • KOLEKTA: Będziemy prosili, abyśmy dążąc do nieba, stali się uczestnikami szczęścia wiecznego • CZYTANIA: Księga Ezechiela 18, 25–28 • Psalm 25 (24), 4–5. 6–7. 8–9 • List do Filipian 2, 1–11 • Ewangelia wg św. Mateusza 21, 28–32

 

CHMURA SŁOWA

 

STO SŁÓW


Dwóch autorów cyklu zaproponowało dwa różne tytuły.

Pierwsza propozycja brzmiała: „Gruba kreska”. Decyzja o nawróceniu chroni człowieka przed odpowiedzialnością za wcześniejsze czyny, „błędy młodości”. Choć pewne skutki pozostaną na zawsze, choć trzeba dźwigać konsekwencje swych czynów, przeszłość zostaje odcięta grubą kreską. Bezbożny może odstąpić od bezbożności, syn, który odmówił ojcu, może zmienić decyzję.

Druga propozycja brzmiała: „Bez immunitetu”. To inna strona tej samej prawdy: o zbawieniu nie decyduje formalna przynależność do Izraela czy Kościoła. Sprawiedliwy, który odstępuje od sprawiedliwości, odpowiada za popełniony grzech: nie chroni go immunitet Przymierza. Syn, który powiedział najpierw „tak, Panie”, nie samą deklaracją odpowiedział na apel ojca. Liczy się pełnienie woli Bożej.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Ezechiela

(Ez 18, 25–28)

Tak mówi Pan Bóg:

«Wy mówicie: „Sposób postępowania Pana nie jest słuszny”. Słuchaj jednakże, domu Izraela: Czy mój sposób postępowania jest niesłuszny, czy raczej wasze postępowanie jest przewrotne? Jeśli sprawiedliwy odstąpił od sprawiedliwości, dopuszczał się grzechu i umarł, to umarł z powodu grzechów, które popełnił. A jeśli bezbożny odstąpił od bezbożności, której się oddawał, i postępuje według prawa i sprawiedliwości, to zachowa duszę swoją przy życiu. Zastanowił się i odstąpił od wszystkich swoich grzechów, które popełniał, i dlatego na pewno żyć będzie, a nie umrze».

Oto Słowo Boże.

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Odpowiedzialność osobistaEz 18, 25–28

W czasach Ezechiela pojęcie odpowiedzialności osobistej nie było znane. Prorok idzie dalej: człowiekowi nie będą policzone grzechy, jeśli się nawróci.

KSIĘGA: Księga Ezechiela • AUTOR: Ezechiel • CZAS POWSTANIA: Na wygnaniu w Babilonii (586–538 r. przed Chr.) i po powrocie (redakcja) • KATEGORIA: wizja prorocka


PROROCTWO I APOKALIPSA • Przypomnijmy: trzecia z wielkich ksiąg prorockich różni się od poprzednich, klasycznych proroctw tym, że spotykamy tu także elementy apokaliptyki. Do proroctwa należy ścisły związek wyroczni z sytuacją historyczną, wielkie tematy miłości Jahwe i grzechu ludu, niewiernej Oblubienicy oraz formy wyroczni. Do apokaliptyki nawiązują wizje rydwanu (rozdział 1), doliny suchych kości (rozdział 37) oraz wizje nowej świątyni i miasta świętego (od rozdziału 40) • Księga dzieli się na wprowadzenie i trzy części • wstęp (1–3) to opis powołania Ezechiela • część pierwsza (4–24) – wyrocznie przeciw Jerozolimie • część druga (25–32) – mowy przeciw narodom pogańskim • część trzecia (33–48) – wyrocznie zapowiadające odrodzenie Izraela. Ezechiel adresuje swe wyrocznie do Izraelitów przebywających na wygnaniu w Babilonii.

Z OJCA NA SYNA? • Rozdział 18 jest w całości poświęcony odpowiedzialności osobistej, regule, która w czasach Ezechiela nie była znana. Bóg w słowach skierowanych do Ezechiela przywołuje żydowskie przysłowie o odpowiedzialności przechodzącej z ojca na syna: Ojcowie jedli zielone winogrona, a zęby ścierpły synom. Bóg kilkakrotnie powtarza w rozdziale: Umrze tylko ta osoba, która zgrzeszyła • Ezechiel pisze
także o odpowiedzialności zbiorowej (w rozdziałach 16 i 23).

BRAMA NAWRÓCENIA • Odpowiedzialność osobista nie polega jedynie na tym, że syn nie odpowiada za grzechy ojca, ale rozciąga się dalej: człowiekowi nie będą policzone jego czyny – jeśli się nawróci. Temu poświęcony jest fragment, który usłyszymy w pierwszym czytaniu: sile osobistej decyzji człowieka o nawróceniu bądź odstąpieniu od Boga.

 

Szersza analiza czytania dostępna jest w książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, TUTAJ oraz w wersji EBOOK.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 25,4-9)

Refren: Wspomnij, o Panie, na swe miłosierdzie.

Daj mi poznać Twoje drogi, Panie, *  naucz mnie chodzić Twoimi ścieżkami. Prowadź mnie w prawdzie według swych pouczeń, *  Boże i Zbawco, w Tobie mam nadzieję. Wspomnij na swoje miłosierdzie, Panie, *  na swoją miłość, która trwa od wieków. Nie pamiętaj mi grzechów i win mej młodości, †  lecz o mnie pamiętaj w swoim miłosierdziu *  ze względu na dobroć Twą, Panie. Dobry jest Pan i łaskawy, *  dlatego wskazuje drogę grzesznikom. Pomaga pokornym czynić dobrze, *  uczy ubogich dróg swoich.

[01][02]

PSALM

Przewiny młodości  Ps 25 (24), 4–5. 6–7. 8–9

Modlitwa nawróconego: Nie pamiętaj mi win mej młodości. Psalm 25 to modlitwa w niebezpieczeństwie.

PSALM 25 • AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: powygnaniowy, po 538 r. przed Chr.


OD A DO Z • Psalm 25 jest psalmem alfabetycznym – następujące po sobie hebrajskie wersety rozpoczynają się od kolejnych liter hebrajskiego alfabetu. Niestety tej prawidłowości nie przekazuje tłumaczenie • Psalm jest zatytułowany: Modlitwa w niebezpieczeństwie. To połączenie uwielbienia Boga z prośbą o wybawienie z trudnej sytuacji: Oddal udręki mojego serca, wyzwól mnie z moich ucisków! Psalm, choć dominuje w nim bardzo osobisty ton, jest prawdopodobnie modlitwą, którą zanosiła w świątyni wspólnota Izraela na wygnaniu. Pośród piętrzących się niebezpieczeństw i otaczających ich wrogów Izraelici ufają w miłosierdzie Tego, który odpuszcza im grzechy i uczy ich chodzić Jego ścieżkami.

SZEŚĆ WERSETÓW • Usłyszymy sześć wersetów z Psalmu 25, które kontynuują temat obecny już w pierwszym czytaniu. Zawierają one prośbę psalmisty, by Pan nie wspominał grzechów i przewin młodości.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu św. Pawła do Filipian

(Flp 2, 1–11)

Bracia: Jeśli jest jakieś napomnienie w Chrystusie, jeśli jakaś moc przekonująca Miłości, jeśli jakieś uczestnictwo w Duchu, jeśli jakieś serdeczne współczucie – dopełnijcie mojej radości przez to, że będziecie mieli te same dążenia: tę samą miłość i wspólnego ducha, pragnąc tylko jednego, a niczego nie pragnąc dla niewłaściwego współzawodnictwa ani dla próżnej chwały, lecz w pokorze oceniając jedni drugich za wyżej stojących od siebie. Niech każdy ma na oku nie tylko swoje własne sprawy, ale też i drugich. To dążenie niech was ożywia; ono też było w Chrystusie Jezusie. On to, istniejąc w postaci Bożej, nie skorzystał ze sposobności, aby na równi być z Bogiem, lecz ogołocił samego siebie, przyjąwszy postać sługi, stając się podobnym do ludzi. A w zewnętrznej postaci uznany za człowieka, uniżył samego siebie, stając się posłusznym aż do śmierci – i to śmierci krzyżowej. Dlatego też Bóg Go nad wszystko wywyższył i darował Mu imię ponad wszelkie imię, aby na imię Jezusa zgięło się każde kolano istot niebieskich i ziemskich, i podziemnych. I aby wszelki język wyznał, że Jezus Chrystus jest Panem – ku chwale Boga Ojca.

Oto Słowo Boże.

[01][02]

DRUGIE CZYTANIE

Ogołocenie  Flp 2, 1–11

Święty Paweł wyjaśnia, jak i po co Syn Boży stał się człowiekiem. Ogołocił się z Bożej chwały i mocy i przyjął w pełni warunki i ograniczoność życia człowieka.

LIST DO FILIPIAN • NADAWCA: św. Paweł • ADRESACI: wspólnota chrześcijańska w Filippi • MIEJSCE POWSTANIA: Efez, Cezarea bądź Rzym • CZAS POWSTANIA: 54–57 r. (Efez), 57–59 r. (Cezarea) lub 60–64 r. (Rzym)


WSPÓLNOTA NAWRÓCONYCH • Od zeszłego tygodnia poznajemy fragmenty listu do Filipian. To krótki, zaledwie czterorozdziałowy list, jeden z listów więziennych • Paweł przebywał w Filippi ok. 48/49 r., podczas drugiej podróży misyjnej. Z prowadzonych badań archeologicznych i historycznych wynika, że tamtejsza wspólnota składała się z chrześcijan nawróconych z pogaństwa (kolonistów rzymskich, Greków i Traków), nie było tam zaś żydów (brak synagogi). Żyły tam bogate, niezależne kobiety: Lidia zajmująca się handlem purpurą (Dz 16, 14–15. 40) oraz Ewodia i Syntycha (Flp 4, 2–3).

CIERPIENIA, PRAGNIENIA • Po opisie cierpień znoszonych przez Pawła dla Ewangelii, który dominuje w rozdziale 1, apostoł przechodzi do
wezwań skierowanych do wspólnoty (Flp 1, 27). Docenia ich wysiłek, by zachować wiarę, który nazywa ich wspólną walką. W 2 rozdziale Paweł wyraża pragnienie, aby w swojej jednomyślności i pokornej służbie Filipianie naśladowali myśli i pragnienia Chrystusa Sługi.

Z 2 ROZDZIAŁU • Czytanie, które usłyszymy, jest podzielone na dwa fragmenty • pierwszy to apel Pawła o jedność i pokorę • drugi, który ksiądz może pominąć, to hymn o kenozie Jezusa Chrystusa, czyli opisujący ogołocenie, uniżenie Syna Bożego.

 

Szersza analiza czytania dostępna jest w książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, TUTAJ oraz w wersji EBOOK.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii wg św. Mateusza

(Mt 21, 28–32)

Jezus powiedział do arcykapłanów i starszych ludu: «Co myślicie? Pewien człowiek miał dwóch synów. Zwrócił się do pierwszego i rzekł: „Dziecko, idź i pracuj dzisiaj w winnicy”. Ten odpowiedział: „Idę, panie!”, lecz nie poszedł. Zwrócił się do drugiego i to samo powiedział. Ten odparł: „Nie chcę”. Później jednak opamiętał się i poszedł. Który z tych dwóch spełnił wolę ojca?» Mówią Mu: «Ten drugi». Wtedy Jezus rzekł do nich: «Zaprawdę, powiadam wam: Celnicy i nierządnice wchodzą przed wami do królestwa niebieskiego. Przyszedł bowiem do was Jan drogą sprawiedliwości, a wy mu nie uwierzyliście. Uwierzyli mu zaś celnicy i nierządnice. Wy patrzyliście na to, ale nawet później nie opamiętaliście się, żeby mu uwierzyć».

Oto Słowo Pańskie.

[01][02]

EWANGELIA

O dwóch synach Mt 21, 28-32

Łatwiej się nawrócić poganom i niewierzącym niż pobożnym czczącym Boga tylko wargami. W ostatnim tygodniu swej misji Jezus ostrzega faryzeuszy. I nas.

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: 70–80 r. • KATEGORIA: przypowieść • MIEJSCE NAUCZANIA: Jerozolima, świątynia • CZAS: 33 r. • NADAWCA: Jezus • ADRESACI: zgromadzeni w świątyni • WERSJE: brak


O KSIĘDZE • W niedzielnej liturgii kontynuujemy lekturę fragmentów piątej księgi Ewangelii św. Mateusza: wypełnianie się królestwa (rozdziały 19–25). Przypomnijmy: podział Ewangelii Mateusza według wielu naukowców odpowiada Pięcioksięgowi Mojżesza. Jezus przedstawiony jest jako Nowy Mojżesz, ustanawiający na Górze Błogosławieństw Prawo królestwa Bożego. • Księga pierwsza: program królestwa (Mt 3–7) • księga druga: przepowiadanie królestwa (Mt 8–10)  księga trzecia: tajemnice królestwa (Mt 11, 1–13, 52) • księga czwarta: Kościół jako zaczątek królestwa (Mt 13, 53–18, 35).

W OGNIU KRYTYKI • To kluczowy dla Jezusa, ostatni tydzień jego ziemskiej misji. Rozdział 21 rozpoczyna się od opisu wjazdu Jezusa do Jerozolimy. Swe pierwsze kroki skierował On do świątyni, skąd wyrzucił wszystkich sprzedających i kupujących, potem uzdrowił chorych i niewidomych. Nazajutrz, po nocy spędzonej w Betanii (werset 17), Jezus wrócił do Świątyni Jerozolimskiej: tam nauczał w przypowieściach oraz prowadził dysputy z faryzeuszami i saduceuszami (21, 23–23, 38). Pozostawał w ogniu krytyki przywódców ludu, którzy kwestionowali jego autorytet i dokonywane znaki. Do nich przede wszystkim Jezus kieruje przypowieść.

JEZUS NAUCZA • Usłyszymy jedną z opowiedzianych podczas nauczania w świątyni przypowieści: o dwóch synach. Znajdziemy ją tylko u Mateusza. Ilustruje ona prawdę kierowaną do arcykapłanów i starszych ludu: celnicy i nierządnice wchodzą przed wami do królestwa niebieskiego. To temat obecny także w pierwszym czytaniu: zawsze jest czas na nawrócenie, zmianę swego postępowania.

 

Szersza analiza Ewangelii dostępna jest w książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, TUTAJ oraz w wersji EBOOK.

 

1/6
Nawrócenie świętego Agustyna, Fra Angelico, XIII w.
2/6
Nawrócenie św. Pawła, Caravaggio, 1600 r., Bazylika Najświętszej Maryi Panny Wszystkich Ludzi, Rzym
3/6
znaczek pocztowy ze św. Edytą Stein wydany w 1983 roku
4/6
ikona Dobrego Łotra, anonimowy artysta szkoły moskiewskiej
5/6
grafika przedstawiająca św. Ignacego Loyolę leczącego rany
6/6
Modlitwa św. Franciszka przed cudownym krucyfiksem, Giotto, 1297-99 r., fresk z bazyliki św. Franciszka w Asyżu, Włochy
poprzednie
następne

 

ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

prezbiter diecezji kieleckiej, doktor nauk biblijnych, doktorat obronił na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie, wykładowca Pisma Świętego w Wyższym Seminarium Duchownym w Kielcach oraz w Lublinie, adiunkt przy katedrze Teologii Biblijnej i Proforystyki w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, redaktor naczelny kwartalnika biblijnego The Biblical Annals, sekretarz Stowarzyszenia Biblistów Polskich III kadencji. Jego pasją naukową i duszpasterską jest Biblia, w szczególności listy św. Pawła. Moderator Dzieła Biblijnego, autor scenariuszy i prowadzący programy telewizyjne i radiowe, współpracownik Stacji 7 i współtwórca cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

Reklama

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7


Reklama

 

 


Reklama

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
Copy link
Powered by Social Snap