Jutro Niedziela – II Adwentu A

Kim jest ten, na którego czekamy? Czy go znamy? Czy wiemy, co nam przynosi? Czego tak naprawdę od Niego oczekujemy?

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

Jutro Niedziela - II Adwentu A
Kim jest ten, na którego czekamy? Czy go znamy? Czy wiemy, co nam przynosi? Czego tak naprawdę od Niego oczekujemy?

PUNKT WYJŚCIA


II NIEDZIELA ADWENTU A • KOLEKTA: Modlimy się do Boga, by sprawił, aby troski doczesne nie przeszkadzały nam w dążeniu na spotkanie z Jego Synem, lecz by nadprzyrodzona mądrość kształtowała nasze czyny i doprowadziła nas do zjednoczenia z Chrystusem • CZYTANIA: Księga Izajasza 11, 1-10, Psalm 72 (71), 1-2. 7-8. 12-13. 17, List Świętego Pawła do Rzymian 15, 4-9, Ewangelia wg Świętego Mateusza 3, 1-12

 

• CHMURA SŁÓW •

chmura

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Izajasza

(Iz 11, 1-10)

Wyrośnie różdżka z pnia Jessego, wypuści się Odrośl z jego korzenia. I spocznie na niej Duch Pana, duch mądrości i rozumu, duch rady i męstwa, duch wiedzy i bojaźni Pana. Upodoba sobie w bojaźni Pana. Nie będzie sądził z pozorów ni wyrokował według pogłosek; raczej rozsądzi biednych sprawiedliwie i pokornym w kraju wyda słuszny wyrok. Rózgą swoich ust uderzy gwałtownika, tchnieniem swoich warg uśmierci bezbożnego. Sprawiedliwość będzie mu pasem na biodrach, a wierność przepasaniem lędźwi. Wtedy wilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z koźlęciem razem leżeć będą, cielę i lew paść się będą społem i mały chłopiec będzie je poganiał. Krowa i niedźwiedzica przestawać będą przyjaźnie, młode ich razem będą legały. Lew też jak wół będzie jadał słomę. Niemowlę igrać będzie na norze kobry, dziecko włoży swą rękę do kryjówki żmii. Zła czynić nie będą ani zgubnie działać po całej świętej mej górze, bo kraj się napełni znajomością Pana na kształt wód, które przepełniają morze. Owego dnia to się stanie: Korzeń Jessego stać będzie. na znak dla narodów. Do niego ludy przyjdą z modlitwą, i sławne będzie miejsce jego spoczynku.

Oto słowo Boże.

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Nowe porządki  Iz 11,1-10

Izajasz zapowiada w swoim proroctwie Mesjasza, który przyniesie pokój niemożliwy do osiągnięcia ludzkimi wysiłkami

KSIĘGA: Izajasza • AUTOR: Izajasz • CZAS POWSTANIA:  II poł. VIII w. przed Chr. • KTO MÓWI: Bóg i Izajasz • ADRESACI: Izajasz  • KATEGORIA: mowa prorocka


ADWENTOWY PROROK • Tego roku w adwentowe niedziele czytamy Księgę proroka Izajasza. Jest to jedna z najdłuższych ksiąg Starego Testamentu, składa się z 66 rozdziałów. Dzieli się ją na trzy części, którym przypisuje się różnych autorów i odmienny czas powstania. Adresatami każdej z części są Izraelici w zmieniających się okolicznościach historii zbawienia • Pierwsza część (Iz 1-39) dotyczy Izraela przed wygnaniem za czasów panowania bezbożnego króla Achaza (735-715 r. przed Chr.) oraz jego syna, wiernego reformatora Ezechiasza (715-698 r. przed Chr.). Jej autorem jest tzw. Pierwszy Izajasz (Proto-Izajasz), działający w latach 740-701 r. przed Chr. Podkreśla on Świętość Boga działającego w historii • Część druga (Iz 40-55) skierowana jest do Izraelitów na wygnaniu. Jej autorem jest Drugi Izajasz (Deutero-Izajasz), prawdopodobnie uczeń wielkiego Izajasza. Głosi on radykalny monoteizm oraz przedstawia zbawienie przychodzące przez cierpienia tajemniczego Sługi Jahwe • Trzecia część (Iz 56-66) powstała już po powrocie z wygnania. Odpowiada za nią wciąż tzw. “szkoła Izajasza”. Autor, nazwany umownie Trzecim Izajaszem (Trito-Izajaszem), podkreśla świętość Boga i Jerozolimy oraz rysuje wizję czasów ostatecznych, w których zbawienie ma objąć wszystkie narody.

KSIĘGA EMMANUELA • Rozdział jedenasty Księgi Izajasza, który słyszymy w dzisiejszej liturgii należy do tzw. Księgę Emmanuela (Iz 6,112,6). Obejmuje ona wyrocznie z pierwszych lat misji prorockiej Izajasza i zapowiada Mesjasza, Emmanuela, księcia pokoju, którego Bóg obiecuje swojemu ludowi w niespokojnych latach wojen z sąsiadami.

ZANIM USŁYSZYSZ • Dzisiejszy fragment to jedno z najbardziej znanych starotestamentalnych proroctw o Mesjaszu. Jest on nazwany tutaj Różdżką (gałązką) i Odroślą. Oznacza to coś kruchego, małego, podatnego na uszkodzenie. Ta pozorna słabość będzie jednak wzmocniona darami Ducha. Dlatego będzie On mógł być wreszcie władcą, który przyniesie sprawiedliwość. Owocem tego jest nowy porządek, pokój, który przekracza naturalne możliwości czy wyobrażenia (sielankowy obraz ww. 6-8 przedstawia w rzeczywistości głęboką metaforę). Tajemniczy mały chłopiec (albo wręcz niemowlę) ma zadziwiającą władzę nad tymi zwierzętami (ww. 6.8). Ostateczny obraz prowadzi nas natomiast do eschatologii: Mesjasz stanie się znakiem zbawienia dla narodów i jedynym “miejscem” uniwersalnego kultu.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Pokój niemożliwy po ludzku: Wtedy wilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z koźlęciem razem leżeć będą, cielę i lew paść się będą społem i mały chłopiec będzie je poganiał.

Kto zna Pana, nie czyni zła: Zła czynić nie będą ani zgubnie działać po całej świętej mej górze, bo kraj się napełni znajomością Pana, na kształt wód, które przepełniają morze.

 

LINKI


Zła czynić nie będą ani zgubnie działać po całej świętej mej górze, bo kraj się napełni znajomością Pana, na kształt wód, które przepełniają morze (Iz 11,9).

Iz 2,4: On będzie rozjemcą pomiędzy ludami i wyda wyroki dla licznych narodów. Wtedy swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą się więcej zaprawiać do wojny. 

Oz 2,18: W owym dniu zawrę z nią przymierze, ze zwierzem polnym i ptactwem powietrznym, i z tym, co pełza po ziemi. Łuk, miecz i wojnę wyniszczę z jej kraju, i pozwolę jej żyć bezpiecznie. 

Jr 31,34: I nie będą się musieli wzajemnie pouczać jeden mówiąc do drugiego: “Poznajcie Pana!” Wszyscy bowiem od najmniejszego do największego poznają Mnie wyrocznia Pana, ponieważ odpuszczę im występki, a o grzechach ich nie będę już wspominał». 

Rz 15,14: Bracia, jestem co do was przekonany, że pełni jesteście szlachetnych uczuć, ubogaceni wszelką wiedzą, zdolni do udzielania sobie wzajemnie upomnień. 

Ap 14,6: Potem ujrzałem innego anioła lecącego przez środek nieba, mającego odwieczną Dobrą Nowinę do obwieszczenia wśród tych, którzy siedzą na ziemi, wśród każdego narodu, szczepu, języka i ludu. 

 

TRANSLATOR


I wyrośnie różdżka z pnia Jessego, wypuści się odrośl z jego korzeni (Iz 11,1).

Dla współczesnego człowieka pewnie łatwiej zrozumieć, gdy przetłumaczy się: gałązka.

Wtedy wilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z koźlęciem razem leżeć będą, cielę i lew paść się będą społem i mały chłopiec będzie je poganiał (Iz 11,6).
Dosłownie: prowadził.

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


Rok 701. Proroctwo z 11 rozdziału Księgi Izajasza odnosi się prawdopodobnie do sytuacji, jaka zapanowała ok. 701 r. Kraj został wówczas spustoszony przez najazd władcy asyryjskiego Sennacheryba. Jerozolima w cudowny sposób ocalała, lecz kraj przypominał nagi pień ściętego drzewa.

Nierozważny król. Z tego pnia, zapowiada Izajasz, ma wybić się młody pęd (nëºcer). Nie jest nim Ezechiasz, który już od dwóch dekad rządzi krajem. To dobry król, który zapoczątkował reformy religijne i dba o przymierze z Jahwe (2 Krl 18,3-4). Równocześnie jednak brak mu rozwagi. Już po raz drugi w krótkim odstępie czasu wikła się w koalicje anty-asyryjskie, ściągając na kraj gniew potężnego imperium.

Zapowiedź Mesjasza. W sytuacji władców, którzy nie są w stanie zapewnić Izraelowi pokoju, Izajasz wygłasza proroctwo o Mesjaszu. Duch, który na nim spoczywa, to ten sam Duch, który wydobywał świat z chaosu (Rdz 1,2; 2,7; 6,3; Ps 33,6), to moc odradzająca Izraela (Iz 32,15; Ez 37,1-14). Wśród jego atrybutów prorok wymienia także mądrość i rozum, radę i męstwo, wiedzę i bojaźń Pańską. Przyszły władca będzie obdarzony duchem mocy – geburah – do realizowania planów Jahwe (2 Krl 18,20; Iz 36,5; Ez 32,29). Proroctwo zawiera w sobie także obrazy natury, w której wygasa walka i nienawiść, człowiek powraca do pełnego bezpieczeństwa i harmonii życia w świecie, jak gdyby odżył na ziemi stary rajski ogród (Iz 11, 6-8).
Nazarejczyk. Żaden z królów Izraela nie zrealizował swym panowaniem mesjańskiej wizji Izajasza. Odrośl, o której mówi Izajasz to po hebrajsku nëºcer. Słowo to zawiera się w nazwie Nazaret (bet nëºcer, dom odrośli). Świat pogrążył się w oczekiwaniu na Mesjasza, który ofiarował by mu trwały pokój i wypełnił proroctwa Izajasza. Mesjasz ten miał być nazwany Nazarejczykiem (Mt 2,23).

 

CZY WIESZ ŻE…


Wydarzenia z 701 r BC, oblężenie Jerozolimy i spustoszenie Judy opisuje 2 Krl 18 – 19 oraz Iz 36 – 37. Opisują je także kroniki Sennacheryba, które rzucają światło na dramatyczne wydarzenia tamtych dni:

Jeśli chodzi o Ezechiasza, Żyda, który nie ugiął się pod moim jarzmem, zdobyłem 46 z jego silnie umocnionych miast i niezliczone osady w ich sąsiedztwie obległem i zdobyłem budując nasypy ziemne i sprowadzając wieże oblężnicze, atakiem piechoty, poprzez wyłomy w murach i przez kopanie tuneli. Wyprowadziłem z nich 200150 ludzi, młodych i starych, mężczyzn i kobiet, niezliczone konie, muły, osły, wielbłądy, mniejsze i większe bydło, i policzyłem to jako łupy wojenne.

Jego samego zamknąłem jak ptaka w klatce w Jeruzalem, jego królewskim mieście. Ustawiłem straże dokoła i sprowadziłem zgubę na każdego, kto opuszczał jego mury. Jeśli zaś chodzi o Ezechiasza, straszliwy blask mego panowania wstrząsnał nim. Razem z 30 talentami złota, 800 talentami srebra, drogocennymi kamieniami, blokami czerwonego kamienia, wykładanymi kością słoniową łożami i fotelami, wszelkiego rodzaju bogactwa, jak również swoje córki i konkubiny, męskich i żeńskich muzyków posłał do mnie, do Niniwy, mojego królewskiego miasta.

Słynną pryzmę Taylora, cylinder, na którym opisano dzieje tej wyprawy można dziś oglądać w British Museum w Londynie, podobnie jak panele z pałaców asyryjskich ilustrujące zdobycie Lakisz, jednego z warownych miast Judy opanowanych przez Sennacheryba.

 

1/2
Sennacheryb wyraża zgodę na podbój Lakisz, fot. oncenawhile, Wikimedia Commons
2/2
Pryzma Taylora
poprzednie
następne

 

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 72 (71), 1-2. 7-8. 12-13. 17)

REFREN: Pokój zakwitnie, kiedy Pan przybędzie.

Boże, przekaż Twój sąd Królowi, a Twoją sprawiedliwość synowi królewskiemu. Aby Twoim ludem rządził sprawiedliwie i ubogimi według prawa.

Za dni Jego zakwitnie sprawiedliwość i wielki pokój, aż księżyc nie zgaśnie. Będzie panował od morza do morza, od Rzeki aż po krańce ziemi.

Wyzwoli bowiem biedaka, który Go wzywa, i ubogiego, co nie ma opieki. Zmiłuje się nad biednym i ubogim, nędzarza ocali od śmierci.

Niech Jego imię trwa na wieki, jak długo świeci słońce, niech trwa Jego imię. Niech Jego imieniem wzajemnie się błogosławią, niech wszystkie narody ziemi życzą Mu szczęścia.

[01][02]

 

PSALM

Obfitość pokoju Ps 72 (71), 1-2. 7-8. 12-13. 17

Modlitwa to także zatrzymać się choć na chwilę i spojrzeć w górę

PSALM 121 • AUTOR: anonimowy • CZAS POWSTANIA: po powrocie z niewoli


KRÓLEWSKI • Sam tytuł psalmu mówi wprost: Salomonowy (podobnie jak Ps 127). Z naukowego punktu widzenia nie możemy być tego pewni. Być może jest to późniejsze przypisanie do tego obrazu idealnego władcy Izraela. Możemy natomiast śmiało powiedzieć, że na pewno pochodzi on z jakiegoś obrzędu liturgicznego lub innej okazji historycznej związanej z izraelską monarchią (być może skomponowany właśnie dla samego Salomona na dzień jego intronizacji).

MESJAŃSKI • Specyficzne miejsce, jakie zajmował król we wszystkich kulturach starożytnego Bliskiego Wschodu, w relacjach pomiędzy ludem a bóstwem, sprawiło, że psalm bardzo szybko doczekał się interpretacji mesjańskiej, zarówno w tradycji judaizmu, jak i chrześcijaństwa. Choć nie jest wprost cytowany w Nowym Testamencie, to możemy powiedzieć, że jego echa brzmią w opowiadaniu o Mędrcach (Mt 2,11) i w ogólnie pojętej teologii mesjańskiej. Psalm ten powraca do nas także w liturgii Narodzenia Pańskiego.

ZANIM USŁYSZYSZ • To właśnie mesjańskie odniesienie jest powodem wyboru go także do dzisiejszej, adwentowej liturgii. Słyszymy w nim bowiem o tym, że ten cudowny, idealny władca, któremu Bóg ma błogosławić i przekazać władzę (ww. 1-2), będzie przede wszystkim sprawiedliwym sędzią, który zatroszczy się o ubogich (w. 4.12-14). Jego panowanie przyniesie pokój z sąsiadami (ww. 8-11), powszechny dobrobyt (w. 16) i trwałe błogosławieństwo (w. 17).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Dla kogo ma przyjść?: Wyzwoli bowiem wołającego biedaka i ubogiego, i bezbronnego. Zmiłuje się nad nędzarzem i biedakiem i ocali życie ubogich.

 

LINKI


Wyzwoli bowiem wołającego biedaka i ubogiego, i bezbronnego. Zmiłuje się nad nędzarzem i biedakiem i ocali życie ubogich (Ps 72,12-13)

Iz 41,17: Nędzni i biedni szukają wody, i nie ma! Ich język wysechł już z pragnienia. Ja, Pan, wysłucham ich, nie opuszczę ich Ja, Bóg Izraela. 

Łk 4,18: Duch Pański spoczywa na Mnie, ponieważ Mnie namaścił i posłał Mnie, abym ubogim niósł dobrą nowinę, więźniom głosił wolność, a niewidomym przejrzenie; abym uciśnionych odsyłał wolnymi…

Łk 7,22: Odpowiedział im więc: «Idźcie i donieście Janowi to, coście widzieli i słyszeli: niewidomi wzrok odzyskują, chromi chodzą, trędowaci doznają oczyszczenia i głusi słyszą; umarli zmartwychwstają, ubogim głosi się Ewangelię. 

Hbr 7,25: Przeto i zbawiać na wieki może całkowicie tych, którzy przez Niego zbliżają się do Boga, bo zawsze żyje, aby się wstawiać za nimi. 

Ap 3,17-18: Ty bowiem mówisz: “Jestem bogaty”, i “wzbogaciłem się”, i “niczego mi nie potrzeba”, a nie wiesz, że to ty jesteś nieszczęsny i godzien litości, i biedny i ślepy, i nagi. Radzę ci kupić u mnie złota w ogniu oczyszczonego, abyś się wzbogacił, i białe szaty, abyś się oblókł, a nie ujawniła się haniebna twa nagość, i balsamu do namaszczenia twych oczu, byś widział.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu Świętego Pawła Apostoła do Rzymian

(Rz 15, 4-9)

Bracia: To, co niegdyś zostało napisane, napisane zostało dla naszego pouczenia, abyśmy dzięki cierpliwości i pociesze, jaką niosą Pisma, podtrzymywali nadzieję. A Bóg, który daje cierpliwość i pociechę, niech sprawi, abyście wzorem Chrystusa te same uczucia żywili do siebie i zgodnie jednymi ustami wielbili Boga i Ojca Pana naszego Jezusa Chrystusa. Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was ku chwale Boga. Mówię bowiem: Chrystus stal się sługą obrzezanych dla okazania wierności Boga i potwierdzenia przez to obietnic danych ojcom oraz po to, żeby poganie za okazane sobie miłosierdzie uwielbili Boga, jak napisano: «Dlatego oddawać Ci będę cześć między poganami i śpiewać imieniu Twojemu».

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Jak Chrystus Rz 15, 4-9
Jedność wierzących i życie na chwałę Boga mogą wynikać tylko z doświadczenie zawsze uprzedniej miłości Chrystusa

KSIĘGA: List do Rzymian • NADAWCA: św. Paweł • SKĄD: Korynt • DATA: 57-58 r. • ADRESACI: mieszkańcy Rzymu


LIST DO STOLICY • List do Rzymian bardzo często powraca w niedzielnej Liturgii Słowa. Nic dziwnego: to jedno z najdojrzalszych pism Pawła. Pierwszym, pragmatycznym celem listu było zapewnienie sobie wsparcia ze strony wspólnoty w planowanej przez Pawła podróży misyjnej do Hiszpanii (>> Rz 15,23-24). Jednak zakres treści poruszonych w liście jest szerszy: Paweł głosi Rzymianom ewangelię. Pisze do wspólnoty znajdującej się w stolicy imperium, w sercu antycznego świata. Rzym ma być kołem zamachowym dla głoszonej przez Pawła ewangelii o usprawiedliwieniu z wiary w Chrystusa i o tym, że Chrystus jest drogą zbawienia i dla Żydów, i dla pogan. Paweł nie zna jeszcze osobiście tej wspólnoty, ani jej samemu nie założył, odwiedzi ją dopiero później.

KONTEKST • Znajdujemy się w końcowej, praktycznej części Listu do Rzymian (12,1-15,13), w której dominują konkretne wskazówki i zachęty do życia chrześcijańskiego. To już prawie ostatnie fragmenty całego listu. Na koniec zostaną już tylko tzw. epilog i pozdrowienia.

ZANIM USŁYSZYSZ • Na koniec wspomnianej części pełnej różnych moralnych wskazówek Paweł na początku piętnastego rozdziału mówi nam skąd się to wszystko bierze. Chrześcijanin nie jest dobry, uczynny albo uczciwy z ludzkich względów, nie dlatego, że sobie tak postanowił albo jest taki dzielny. Jest to dzieło Boga w nas, owoc wciąż “wychodzącej” ku nam miłości Chrystusa (w. 5.7). Takie doświadczenie ma moc nieustannie przemieniać serce. To z kolei sprawia jedność (w. 6). A wszystko to na chwałę Boga (w. 9).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Nadzieja przychodzi przez Słowo: To zaś, co niegdyś zostało napisane, napisane zostało i dla naszego pouczenia, abyśmy dzięki cierpliwości i pociesze, jaką niosą Pisma, podtrzymywali nadzieję.

Po co to wszystko?: Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was – ku chwale Boga.

 

LINKI


Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was – ku chwale Boga (Rz 15,7).

Łk 15,2: Na to szemrali faryzeusze i uczeni w Piśmie: «Ten przyjmuje grzeszników i jada z nimi». 

Rz 5,6: Chrystus bowiem umarł za nas, jako za grzeszników, w oznaczonym czasie, gdyśmy jeszcze byli bezsilni. 

2Kor 5,18: Wszystko zaś to pochodzi od Boga, który pojednał nas z sobą przez Chrystusa i zlecił na posługę jednania. 

Ga 6,2: Jeden drugiego brzemiona noście i tak wypełniajcie prawo Chrystusowe. 

Rz 14,1: A tego, który jest słaby w wierze, przygarniajcie życzliwie, bez spierania się o poglądy. 

Mk 9,41: Kto wam poda kubek wody do picia, dlatego że należycie do Chrystusa, zaprawdę, powiadam wam, nie utraci swojej nagrody. 

 

TRANSLATOR


…to zaś, co niegdyś zostało napisane, napisane zostało i dla naszego pouczenia, abyśmy dzięki cierpliwości i pociesze, jaką niosą Pisma, podtrzymywali nadzieję (Rz 15,4).

Dosłownie: mieli.

A Bóg, który daje cierpliwość i pociechę, niech sprawi, abyście wzorem Chrystusa te same uczucia żywili do siebie (Rz 15,5).

Tekst grecki mówi dokładnie: według Chrystusa Jezusa, albo: zgodnie z Chrystusem Jezusem.

Dosłownie: to samo myśleli, czyli można powiedzieć: byli jednomyślni.

Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was – ku chwale Boga (Rz 15,7).

Być może lepiej przetłumaczyć dosłownie: przyjmujcie; przyjął.

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


W rozdziale 15 listu do Rzymian Paweł zachęca do troski o słabych w wierze. Za przykład stawia Chrystusa, który stał się „sługą” w Izraelu, aby wypełnić obietnice dane ojcom. Obietnice te to słowa Pisma i zapowiedzi mesjańskie, które spełniają się w Mesjaszu Nowego Przymierza. Wcześniej w Rz 15,3 apostoł cytuje Ps 69,9: Jezus to cierpiący sprawiedliwy, który bierze na siebie los wszystkich cierpiących. Na końcu dzisiejszego czytania Paweł odwołuje się do słów proroctwa mesjańskiego, którego słyszeliśmy w pierwszym czytaniu: dzięki Mesjaszowi także poganie oddadzą cześć Bogu (Iz 11,10). Nie sposób zrozumieć i odkryć przyjścia zapowiadanego Mesjasza bez zażyłości ze Słowem Boga.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii wg św. Mateusza

(Mt 3, 1-12)

W owym czasie wystąpił Jan Chrzciciel i głosił na Pustyni Judzkiej te słowa: «Nawróćcie się, bo bliskie jest królestwo niebieskie». Do niego to odnosi się słowo proroka Izajasza, gdy mówi: «Głos wołającego na pustyni: Przygotujcie drogę Panu, prostujcie ścieżki dla Niego». Sam zaś Jan nosił odzienie z sierści wielbłądziej i pas skórzany około bioder, a jego pokarmem była szarańcza i miód leśny. Wówczas ciągnęły do niego Jerozolima oraz cała Judea i cała okolica nad Jordanem. Przyjmowano od niego chrzest w rzece Jordanie, wyznając przy tym swe grzechy. A gdy widział, że przychodzi do chrztu wielu spo śród faryzeuszów i saduceuszów, mówił im: «Plemię żmijowe, kto wam pokazał, jak uciec przed nadchodzącym gniewem? Wydajcie więc godny owoc nawrócenia, a nie myślcie, że możecie sobie mówić: „Abrahama mamy za ojca”, bo powiadam wam, że z tych kamieni może Bóg wzbudzić dzieci Abrahamowi. Już siekiera do korzenia drzew jest przyłożona. Każde więc drzewo, które nie wydaje dobrego owocu, będzie wycięte i w ogień wrzucone. Ja was chrzczę wodą dla nawrócenia; lecz Ten, który idzie za mną, mocniejszy jest ode mnie; ja nie jestem godzien nosić Mu sandałów. On was chrzcić będzie Duchem Świętym i ogniem. Ma On wiejadło w ręku i oczyści swój omłot: pszenicę zbierze do spichrza, a plewy spali w ogniu nieugaszonym».

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Duchem Świętym i ogniem Mt 3, 1-12

Uwierzenie w Słowo i nawrócenie to tylko wstęp i przygotowanie na Tego, który przychodzi

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: po 70 r.

KATEGORIA: mowa • MIEJSCE: Jerozolima • CZAS: ok. 33 r. • BOHATER: Jezus • SŁUCHACZE: uczniowie


EWANGELIA MATEUSZA • Rozpoczęliśmy tydzień temu nowy rok liturgiczny, a przez to także systematyczną lekturę Ewangelii wg św. Mateusza. Według tradycji uważana jest ona za najstarszą, do naszych czasów zachowała się jedynie w wersji greckiej. Według świadectw starożytnych w pierwotnej wersji była spisana w języku aramejskim. Jej autorem jest powołany przez Jezusa na ucznia celnik Lewi – Mateusz. Pierwotna wersja Ewangelii powstała w latach 64-67 podczas głoszenia Piotra i Pawła w Rzymie. Ewangelia adresowana była do chrześcijan pochodzenia żydowskiego. Jej grecka redakcja nastąpiła po roku 70. W nowej formie Ewangelia stanowić miała regułę i katechizm życia wspólnoty chrześcijańskiej.

NOWY MOJŻESZ • Jezus u Mateusza przedstawiony jest jako Nowy Mojżesz, Prawodawca, ustanawiający na Górze Błogosławieństw Prawo Królestwa Bożego. Na Jego przyjście wskazują licznie cytowane przez Mateusza  proroctwa Starego Testamentu. Stąd też podział Ewangelii (poza wstępem i epilogiem) odpowiada Pięcioksięgowi Mojżesza: • Księga pierwsza – Program królestwa (Mt 3-7)  • Księga druga: Przepowiadanie królestwa (Mt 8-10) • Księga trzecia: Tajemnice królestwa (Mt 11,1-13,52) • Księga czwarta: Kościół jako zaczątek królestwa (Mt 13,53-18,35) • Księga piąta: Wypełnianie się królestwa (Mt 19-25).

ZANIM USŁYSZYSZ • Po rodowodzie Jezusa Chrystusa (1,1-17), opisie Jego narodzenia (1,18-25) i wydarzeniach mu towarzyszących (rozdz. 3), na scenę wchodzi dziś nagle bardzo ważny aktor: Jan, zwany Chrzcicielem. Jego rolą jest “przygotowanie drogi” nadchodzącemu Zbawicielowi: ma on wołać do nawrócenia oraz ostatecznie wskazać tego, którego sam jest tylko Poprzednikiem. Mateusz idzie dalej niż inni ewangeliści: przedstawia nam nauczanie Jana jako swoisty „wstęp” do nauczania Jezusa, wkładając w jego usta główne przesłanie Jezusa (por. w. 2 oraz dalej 4,17) i identyfikując go z samym prorokiem Eliaszem (11,14; 17,10-13).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Po co przychodzi?: Ja was chrzczę wodą dla nawrócenia; lecz Ten, który idzie za mną, mocniejszy jest ode mnie; ja nie jestem godzien nosić Mu sandałów. On was chrzcić będzie Duchem Świętym i ogniem.

 

LINKI


Ja was chrzczę wodą dla nawrócenia; lecz Ten, który idzie za mną, mocniejszy jest ode mnie; ja nie jestem godzien nosić Mu sandałów. On was chrzcić będzie Duchem Świętym i ogniem (Mt 3,11).

Ml 3,2-3: Ale kto przetrwa dzień Jego nadejścia i kto się ostoi, gdy się ukaże? Albowiem On jest jak ogień złotnika i jak ług farbiarzy. Usiądzie więc, jakby miał przetapiać i oczyszczać srebro, i oczyści synów Lewiego, i przecedzi ich jak złoto i srebro, a wtedy będą składać Panu ofiary sprawiedliwe. 

Iz 44,3: Bo rozleję wody po spragnionej glebie i zdroje po wyschniętej ziemi. Przeleję Ducha mego na twoje plemię i błogosławieństwo moje na twych potomków. 

Iz 4,4: Gdy Pan obmyje brud Córy Syjońskiej i krew rozlaną oczyści wewnątrz Jeruzalem tchnieniem sądu i tchnieniem pożogi…

J 1,15: Jan daje o Nim świadectwo i głośno woła w słowach: «Ten był, o którym powiedziałem: Ten, który po mnie idzie, przewyższył mnie godnością, gdyż był wcześniej ode mnie». 

Dz 2,3: Ukazały się im też języki jakby z ognia, które się rozdzieliły, i na każdym z nich spoczął jeden. 

Tt 3,5: …nie ze względu na sprawiedliwe uczynki, jakie spełniliśmy, lecz z miłosierdzia swego zbawił nas przez obmycie odradzające i odnawiające w Duchu Świętym…

 

JESZCZE O EWANGELII


Nowe Wyjście. Od czterystu lat nie było już w Izraelu proroka, kiedy Jan Chrzciciel wyszedł na Pustynię Judzką. W jego osobie wypełnia się proroctwo Iz 40,3, które zapowiadało wyjście Izraela z niewoli babilońskiej. Jan głosi zbliżające się do świata Królestwo Boże. Głosi Nowe Wyjście, które będzie dziełem Mesjasza.

Nowy Eliasz. Ubiór i styl życia Jana nawiązywały do proroka Eliasza (z sierści wielbłądziej i pas skórzany około bioder. Zob. 2 Krl 1,8). Jego pokarmem jest szarańcza oraz miód leśny, pożywienie ubogich, ale także Esseńczyków i pobożnych Izraelitów unikających nieczystych pokarmów (2 Mch 5,27). Jan nie jest ascetą czy kontrowersyjnym filozofem. Podobieństwo do Eliasza sugeruje, że zbliża się koniec znanego ludzkości świata.

Koniec i sąd. Wyznanie grzechów połączone z obmyciem ma przygotować ludzkość na zbliżający się Boży sąd. Jan Chrzciciel był prorokiem apokaliptycznym. Doskonale zdawał sobie sprawę, że przyszło mu pełnić swą misję u końca czasów. Za sobą wyczuwał już obecność Zapowiedzianego, którego sam jeszcze nie widział, jedynie mówił mu o Nim głos Boży. Być może Jan oczekiwał także rychłego końca świata i sądu Boga (Mt 3,7).

Oblicze Mesjasza. Mówił i postępował jak człowiek, który czuje, że nie pozostało już wiele czasu. Siekiera przyłożona do korzenia drzewa, ogień oczekujący na tych, którzy nie wydadzą owoców nawrócenia, to wszystko obrazy sądu, który nieodwołalnie nadciąga (Mt 3,10). Idący za nim Mesjasz nie ma łagodnego oblicza Księcia Pokoju z pierwszego czytania. Będzie chrzcić ogniem, przepalać człowieka, przebierać go jak ziarno, a plewy palić w nieugaszonym płomieniu (Mt 3,11-12). To drugie oblicze Mesjasza, którego oczekujemy w Adwencie.

 

CZY WIESZ, ŻE…


Plemię żmijowe. W Starożytności uważano, że istnieje gatunek żmij, który wydostaje się z ciała swych matek w sposób brutalny, przegryzając je. W tym sensie nazwanie kogoś żmiją jest obraźliwe, ale bycie określonym jako jej potomstwo jeszcze o wiele bardziej, bo zawierało w sobie jakby ukryty zarzut ojco- i matkobójstwa.

Wiejadło to prawdopodobnie rodzaj widlastej szufli używanej do podrzucania wymłóconego zboża, tak aby wiatr uniósł lżejsze plewy od cięższego ziarna. Następnie plewy były palone. To pokazuje, że obraz wiatru (po hebr. i gr. to samo słowo co duch) i ognia z poprzedniego wersetu (w. 11) jest tu dalej wykorzystany (w. 12).

 

TWEETY



 

STO SŁÓW


Trwamy w naszym adwentowym, pełnym napięcia, oczekiwaniu: na powtórne przyjście Chrystusa w chwale, na pamiątkę Jego pierwszego przyjścia na ziemię i wreszcie: na Jego ciągłe przychodzenie do Twojego i mojego życia, przez Słowo i Sakramenty, w wydarzeniach życia.

Kim jest ten, na którego czekamy? Czy go znamy? Czy wiemy, co nam przynosi? Czego tak naprawdę od Niego oczekujemy?

Dzisiejsze czytania prowokują nas do tego rodzaju pytań i starają się zarazem na nie odpowiadać. Obiecany Mesjasz nam ma dać to wszystko, za czym tak głęboko tęsknimy. Przychodzi przecież pełen darów Ducha. On chce przynieść obfity pokój, prawdziwą sprawiedliwość (PSALM). On ma moc sprawić, że różne wrogie sobie zwierzęta w sposób nienaturalny będą żyły razem. Jeśli pozwolimy mu zamieszkać w tych “ogrodach zoologicznych” naszych rodzin i wspólnot, odnajdziemy pokój i jedność, które będą znakiem zbawienia dla innych, obcych (I CZYTANIE).

Oczekiwać cierpliwie Jego przyjścia, Jego nieustannego przychodzenia, może ten, kto ma nadzieję. Nadziei nie traci ten, kto czuje się wciąż oczekiwany cierpliwie przez Boga, ciągle przyjmowany przez Niego. Taki ktoś może samemu wciąż przyjmować, przygarniać także innych, potrzebujących w różnych wymiarach (II CZYTANIE).

Jan był tylko Poprzednikiem, posłanym, by przygotować drogi Mesjaszowi. Uwierzenie w Słowo i nawrócenie to tylko wstęp i przygotowanie na Tego, który przychodzi. On jest mocniejszy. Mocniejszy niż wszystko to, co obiektywnie czy subiektywnie wydaje się nam dziś zbyt mocne. On chrzci nas Duchem Świętym i ogniem (EWANGELIA), gdy pozwalamy się zanurzyć w Misterium Jego Paschy, Jego zwycięstwa nad śmiercią.

 

1/6
"Jan Chrzciciel głoszący na pustyni", Anton Raphael Mengs, XVIII w., Museum of Fine Arts, Houston
2/6
"Jan Chrzciciel głoszący", Mattia Preti, 1665 r., Fine Arts Museums of San Francisco, USA
3/6
Jan Chrzciciel, Leonardo da Vinci, ok. 1513-1516 r., Luwr, Paryż
4/6
"Kazanie św. Jana Chrzciciela,", 1566 r., Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie, Węgry
5/6
Przedstawienie Jana Chrzcielela z kościoła Hagia Sophia w Stambule, XII w.
6/6
"Jesse", witraż z kościoła Wszystkich Świętych Kościoła, Hove, Wielka Brytania, WikimediaCommons, fot. Malcolmlow, CC 3.0
poprzednie
następne

 

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7


 

 



ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

prezbiter diecezji kieleckiej, doktor nauk biblijnych, doktorat obronił na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie, wykładowca Pisma Świętego w Wyższym Seminarium Duchownym w Kielcach oraz w Lublinie, adiunkt przy katedrze Teologii Biblijnej i Proforystyki w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, redaktor naczelny kwartalnika biblijnego The Biblical Annals, sekretarz Stowarzyszenia Biblistów Polskich III kadencji. Jego pasją naukową i duszpasterską jest Biblia, w szczególności listy św. Pawła. Moderator Dzieła Biblijnego, autor scenariuszy i prowadzący programy telewizyjne i radiowe, współpracownik Stacji 7 i współtwórca cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz

ks. Piotr Jutkiewicz

Pochodzi z Gdańska. Prezbiter Archidiecezji Warszawskiej, gdzie ukończył Archidiecezjalne Seminarium Misyjne Redemptoris Mater. Studiuje na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie.

Zobacz inne artykuły tego autora >

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – XI zwykła C

Skąd się bierze prawdziwa miłość? Z doświadczenia odpuszczenia grzechów

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

Jutro Niedziela - XI zwykła C
Skąd się bierze prawdziwa miłość? Z doświadczenia odpuszczenia grzechów

PUNKT WYJŚCIA


 XI NIEDZIELA ZWYKŁA C • KOLEKTA: Modlimy się o łaskę, aby nasza wola i nasze czyny były poddane Bożym przykazaniom • CZYTANIA: 2 Sm 12, 1. 7b-10. 13 Psalm 32 (31), 1b-2. 5. 7 i 11 List do Galatów 2, 16. 19-21; Ewangelia Łukasza 7, 1-10.

 

CHMURA SŁÓW


cs

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z II Księgi Samuela

(2 Sm 12, 1. 7b-10. 13 )

Bóg posłał do Dawida proroka Natana. Ten przybył do niego i powiedział: «Tak mówi Pan, Bóg Izraela: Ja namaściłem cię na króla nad Izraelem. Ja uwolniłem cię z rąk Saula. Dałem ci dom twojego pana, a żony twego pana na twoje łono, oddałem ci dom Izraela i Judy, a gdyby i tego było za mało, dodałbym ci jeszcze więcej. Czemu zlekceważyłeś słowo Pana, popełniając to, co złe w Jego oczach? Zabiłeś mieczem Chittytę Uriasza, a jego żonę wziąłeś sobie za małżonkę. Zamordowałeś go mieczem Ammonitów. Dlatego właśnie miecz nie oddali się od domu twojego na wieki, albowiem Mnie zlekceważyłeś, a żonę Uriasza Chittyty wziąłeś sobie za małżonkę». Dawid rzekł do Natana: «Zgrzeszyłem wobec Pana». Natan odrzekł Dawidowi: «Pan odpuszcza ci też twój grzech – nie umrzesz». Oto Słowo Boże

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Wybaczyć niewybaczalne2 Sm 12, 1. 7b-10. 13

Wielki król Dawid popełnił dwa niewybaczalne grzechy. Wyznaje jednak swą winę. I doświadcza przebaczenia

2 KSIĘGA SAMUELA • AUTOR: Deuteronomista • CZAS POWSTANIA:  VII/VI w. przed Chr. •
KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE AKCJI: Jerozolima (Miasto Dawidowe) • CZAS AKCJI:  • BOHATEROWIE: Dawid, Natan


PANOWANIE DAWIDA • Nazwa księgi może sugerować, jakoby jej autorem był Samuel, ostatni sędzia Izraela. Jednak opisane w księdze wydarzenia – od początków królestwa, aż do końca panowania króla Dawida – wykraczają z pewnością poza okres życia Samuela. Stąd też autorstwo księgi przypisuje się zwykle historykowi określanemu mianem Deuteronomisty • W centrum Jego rozważań stoi podyktowany Bożą miłością wybór Dawida i jego potomków na królów. •  Druga Księga Samuela opisuje wydarzenia, które można byłoby podzielić na trzy części: • walka o królestwo po śmierci Saula (rozdz. 1-8) • panowanie Dawida (rozdz. 9-20) •  informacje, na temat końcowych lat panowania Dawida (rozdz. 21-24).

GRZECH DAWIDA • Jedenasty rozdział Drugiej Księgi Samuela opisuje spiralę grzechu, w jaką uwikłał się Dawid. Wszystko zaczęło się od małych niewierności: zamiast być z żołnierzami na wojnie, król pozostał w swej rezydencji. Wstawszy późno, zobaczył z tarasu Batszebę, którą uwiódł – mimo że ta była zamężna. Wkrótce okazało się, że Batszeba jest w ciąży. Dawid postanowił pozbawić życia męża Batszeby, swego żołnierza, Uriasza Chetyty, wystawiając go w najbardziej niebezpiecznym miejscu walki • Dwunasty rozdział to dramatyczny epilog grzechu Dawida. Bóg przez proroka Natana poinformował króla, że jego grzech nie pozostanie bez kary. Dawid korzy się przed Bogiem, pokutuje, doświadcza przebaczenia, aczkolwiek umiera jego syn poczęty w wyniku grzechu z Batszebą. Następny syn, którego Batszeba urodzi monarsze to Salomon.

SKRUCHA I PRZEBACZENIE • Usłyszymy fragment tej historii, kiedy Bóg posłał proroka Natana (>>2Sm 1-14). Pominięta zostanie przypowieść Natana, poprzez którą prorok uświadomił Dawidowi jego grzech (>>2Sm 1-4) • W dramatycznym dialogu proroka z królem usłyszymy • zarzut Boga wobec Dawida (Mnie zlekceważyłeś), • wyznanie grzechu Dawida oraz • słowo przebaczenia • Zwróćmy uwagę: że grzech, który Natan wypomina Dawidowi, to nie same konkretne winy. Prorok najpierw mówi, jaka jest praprzyczyna, korzeń grzechu: niewierność i niewdzięczność króla, mimo miłości i opieki, jakiej doświadczył on od Boga.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Wielkie grzechy Dawida: “Zabiłeś mieczem Chittytę Uriasza, a jego żonę wziąłeś sobie za małżonkę”
Praprzyczyna grzechu – brak odpowiedzi na miłość Boga: Ja namaściłem cię na króla nad Izraelem. Ja uwolniłem cię z rąk Saula… gdyby i tego było za mało, dodałbym ci jeszcze więcej. Czemu zlekceważyłeś słowo Pana…?
Dawid wyznaje winę: “Zgrzeszyłem wobec Pana”
Miłosierdzie Boga: ”Pan odpuszcza ci też twój grzech – nie umrzesz”

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


Trzy rzeczy uderzają w spotkaniu Natana z Dawidem:

ODWAGA PROROKA • Stanął wobec potężnego monarchy otoczonego swoim dworem. Natan nie może szeptać Dawidowi na ucho słów obnażających jego grzech. Czyni to głośno wobec zgromadzonych tam doradców i wojowników. Król traci twarz, a prorok ryzykuje życie.

REAKCJA BOGA NA GRZECH • Pan nie wypomina mu rozwiązłości, arogancji, okrucieństwa, dwulicowości i arogancji w historii, w której najpierw uwiódł Batszebę, a potem zabił jej męża. Przypomina łaski, którymi obsypał króla i pyta czego mu brakowało. Bóg nie może zrozumieć niewdzięczności Dawida.

SKRUCHA MONARCHY i natychmiastowe Boże przebaczenie. Skrucha Dawida nie jest na pokaz, nie czyni jej jak Saul, przed ludźmi. Wie, że zranił Pana i swoich bliskich. Na takie wyznanie Bóg jakby czekał, odpowiadając natychmiastowym przebaczeniem.

Pierwsza zwrotka popularnej pieśni Leonarda Kohena to opis doświadczenia grzechu i zwycięstwa króla Dawida

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 32, 1b-2. 5. 7 i 11)

REFREN: Daruj mi, Panie, winę mego grzechu.

Szczęśliwy człowiek, któremu nieprawość została odpuszczona, a jego grzech zapomniany. Szczęśliwy ten, któremu Pan nie poczytuje winy, a w jego duszy nie kryje się podstęp.

Grzech wyznałem Tobie i nie skryłem mej winy. Rzekłem: «Wyznaję mą nieprawość Panu», a Ty darowałeś niegodziwość mego grzechu.

Ty jesteś moją ucieczką, wyrwiesz mnie z ucisku i dasz mi radość mego ocalenia. Cieszcie się i weselcie w Panu, sprawiedliwi, radośnie śpiewajcie, wszyscy prawego serca!

[01][02]

 

PSALM

Wyznany grzechPs 32,1-2.5.11

“Wyznaję mą nieprawość Panu”. Tę pieśń Dawid mógł wyśpiewać po doświadczeniu grzechu i jego przebaczenia

PSALM 32AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: epoka perska, po 538 r. przed Chr.


DZIĘKCZYNIENIE • Psalm 32 należy do gatunku indywidualnej modlitwy dziękczynienia (hebr. todah). Są to modlitwy, które wyrażają radosną wdzięczność człowieka, który został wysłuchany. Wykonywane były podczas świątynnej ceremonii wypełnienia złożonego ślubu i składania ofiary dziękczynnej, czemu towarzyszyło śpiewanie pieśni • Odnajdziemy tu motyw odpuszczenia grzechów, bardzo ważny dla wspólnoty powygnaniowej okresu perskiego (zob. rytuał Jom Kippur). Pan gładzi grzechy wierzącego, kiedy ten je wyznaje, i przychodzi mu z pomocą. Jego łaskawe przebaczenie jest gwarancją trwałości Przymierza dla wszystkich, którzy wrócili z Babilonii.

MODLITWA DAWIDA • Usłyszymy wersety pochodzące z pierwszej części psalmu oraz jeden, ostatni werset z drugiej, kończący cały psalm. Zwróćmy uwagę na fakt, że Dawid mógł wyśpiewać ten psalm po spotkaniu z Natanem. Autor utożsamia się z doświadczeniami wielkiego grzesznika i człowieka wiary, Dawida.  Dawid a wraz z nim psalmista sławi Boga, który odpuścił jego nieprawości, zapomniał grzechy i nie poczytuje mu win. Ich szczere wyznanie zapewniło mu Boże przebaczenie. Bóg jest ostatecznie tym, który wyrywa z ucisku i ocala.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Psalmista o szczęściu miłosierdzia: Szczęśliwy człowiek, któremu nieprawość została odpuszczona, a jego grzech zapomniany

Wyznanie grzechu: Grzech wyznałem Tobie i nie skryłem mej winy…

Psalmista o doświadczenie ulgi: a Ty darowałeś niegodziwość mego grzechu

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu do Galatów (Ga 2, 16. 19-21)

Bracia: Przeświadczeni, że człowiek osiąga usprawiedliwienie nie dzięki uczynkom wymaganym przez Prawo, lecz jedynie dzięki wierze w Jezusa Chrystusa, my właśnie uwierzyliśmy w Chrystusa Jezusa, by osiągnąć usprawiedliwienie dzięki wierze w Chrystusa, a nie dzięki uczynkom wymaganym przez Prawo, jako że nikt nie osiągnie usprawiedliwienia dzięki uczynkom wymaganym przez Prawo. Tymczasem ja dla Prawa umarłem przez Prawo, aby żyć dla Boga: razem z Chrystusem zostałem przybity do krzyża. Teraz zaś już nie ja żyję, lecz żyje we mnie Chrystus. Choć nadal prowadzę życie w ciele, jednak obecne życie moje jest życiem wiary w Syna Bożego, który umiłował mnie i samego siebie wydał za mnie. Nie mogę odrzucić łaski danej przez Boga. Jeżeli zaś usprawiedliwienie dokonuje się przez Prawo, to Chrystus umarł na darmo.

Oto słowo Boże

[01][02]

DRUGIE CZYTANIE

Łaska daje życie • Ga 2, 16. 19-21

Święty Paweł posprzeczał się z św. Piotrem. Poszło o to, co daje zbawienie: łaska czy uczynki. W liście do Galatów wykłada swoją naukę

LIST DO GALATÓWNADAWCA: św. Paweł • ADRESACI: chrześcijanie rejonu Galacji • DATA: 52/53 AD • SKĄD: Efez


PAWEŁ OBROŃCA • Kontunuujemy lekturę Listu do Galatów. Przypomnijmy: list powstał z konieczności obrony założonych przez Pawła w Galacji wspólnot chrześcijańskich przed napływem i misją judeo-chrześcijan. Co było tego powodem?  • Galaci to prawdopodobnie potomkowie Celtów, którzy osiedlili się w Azji Mniejszej w III wieku przed Chrystusem. Paweł głosił wśród niech Ewangelię usprawiedliwienia przez wiarę w Chrystusa, bez uczynków Prawa. Po jego odejściu pojawili się jednak wśród nich misjonarze głoszący konieczność przyjęcia obrzezania i zachowywania Tory. • W niezwykle emocjonalnym liście Paweł wskazuje na Boże pochodzenie swojej Ewangelii (>>Ga 1), przypomina, jak bronił jej w Antiochii (>>Ga 2) oraz dowodzi, że Prawo utraciło swą moc wobec łaski przychodzącej w Chrystusie (>>Ga 3-4).

PIOTR A PAWEŁ • Rozdział drugi Listu do Galatów, opisuje starcie, do jakiego doszło między Piotrem i Pawłem w Antiochii. Piotr przebywał tam razem z chrześcijanami pochodzenia pogańskiego, zasiadając z nimi wspólnie do stołu. Kiedy jednak przybyli wysłannicy Jakuba, odsunął się od pogan, jak nakazywało to Prawo żydowskie. Paweł widząc, że w ten sposób rozbija się jedność Kościoła, publicznie skrytykował Piotra. Wygłosił mowę na temat Prawa żydowskiego, które utraciło swoją moc w Chrystusie (>>CZY WIESZ, ŻE…)

CO DAJE ŻYCIE? • We fragmencie, który usłyszymy w ramach drugiego czytania, dostrzeżemy trzy podstawowe tezy pawłowej Ewangelii łaski. • Prawo nie prowadzi do zbawienia, gdyż jest martwe. • To, co ożywia, to łaska wiary w Chrystusa. I to właśnie • wiara prowadzi do zbawienia, nie uczynki (>>JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU)

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


Paweł w sporze z Piotrem wygłasza podstawowe tezy swojej Ewangelii łaski:

• WIARA, NIE UCZYNKI • Pierwsza prawda brzmi: Człowiek osiąga usprawiedliwienie przez Bogiem nie przez uczynki, ale tylko przez wiarę w Chrystusa, przez przyjęcie jego Krzyża i Zmartwychwstania, które gładzą ludzki grzech i otwierają nam drogę do życia.

• MARTWE PRAWO • Druga prawda, mówi, że Prawo nie prowadzi do zbawienia • Paweł rozwinie tę myśl w Liście do Rzymian (>>Rz 1-4 i 7) • Prawo daje tylko znajomość grzechu i potępia człowieka stwierdzając, że jest on grzesznikiem. Prawa nie da się wypełnić o ludzkich siłach, stad na każdym ciąży wyrok potępienia

• NOWE ŻYCIE • Trzecia prawda, kto przyjmuje Krzyż Chrystusa umiera dla Prawa, a zaczyna żyć nowym życiem w Chrystusie • Prawo samo prowadzi do śmierci człowieka potępiając go. Lekarstwem na potępiający wyrok jest Krzyż Pana. Dzięki niemu człowiek przestaje zbawiać się sam, poprzez pełnione uczynki, a zaczyna żyć i czynić dobro dzięki Bożej mocy i łasce.

 

CZY WIESZ ŻE…


Co wydarzyło się w Antiochii?

Piotr przebywał w drugim po Jerozolimie kościele chrześcijańskim, w mieście, które było główną bazą misyjną Pawła i Barnaby. Młody Kościół, który tam istniał, w większości składał się z nawróconych pogan. Piotr, zasiadając wspólnie z nimi przy stole dostosował się do reguł Pawłowej Ewangelii: nie ma różnicy między poganami i Żydami, wszyscy są równi dzięki łasce Pana.

Sytuację zmieniło przybycie ludzi Jakuba, którzy reprezentowali judeo-chrześcijan z Jerozolimy. Dla nich zasiadanie do jednego stołu z poganami było złamaniem Prawa. W dodatku dopuścił się tego najważniejszy apostoł, autorytet dla Kościoła jerozolimskiego, Piotr. Czy także on chciał przejść na stronę pogan?

Piotr ugiął się pod presją delegacji jerozolimskiej i odseparował się od pogan. Mógł uczynić to, kierując się dobrymi intencjami. Zmagający się z atakami i topniejący Kościół jerozolimski potrzebował go bardziej niż chrześcijanie w Antiochii. Judeo-chrześcijanie bez Piotra mogliby się poczuć samotni i zdradzeni. Poza tym, wieści i poczynaniach Piotra mogły sprowadzić na nich prześladowania i gniew Żydów w Jerozolimie. Piotr wrócił na swoje miejsce. Na szczęście w Antiochii pozostał czujny Paweł.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według Świętego Łukasza

(Łk 7, 36 – 8, 3)

Jeden z faryzeuszów zaprosił Jezusa do siebie na posiłek. Wszedł więc do domu faryzeusza i zajął miejsce za stołem. A oto kobieta, która prowadziła w mieście życie grzeszne, dowiedziawszy się, że gości w domu faryzeusza, przyniosła flakonik alabastrowy olejku i stanąwszy z tyłu u Jego stóp, płacząc, zaczęła łzami oblewać Jego stopy i włosami swej głowy je wycierała. Potem całowała Jego stopy i namaszczała je olejkiem. Widząc to, faryzeusz, który Go zaprosił, mówił sam do siebie: «Gdyby On był prorokiem, wiedziałby, co to za jedna i jaka to jest ta kobieta, która się Go dotyka, że jest grzesznicą». Na to Jezus rzekł do niego: «Szymonie, mam ci coś do powiedzenia». On rzekł: «Powiedz, Nauczycielu». «Pewien wierzyciel miał dwóch dłużników. Jeden winien mu był pięćset denarów, a drugi pięćdziesiąt. Gdy nie mieli z czego oddać, darował obydwom. Który z nich więc będzie go bardziej miłował?» Szymon odpowiedział: «Przypuszczam, że ten, któremu więcej darował». On zaś mu rzekł: «Słusznie osądziłeś». Potem, zwróciwszy się w stronę kobiety, rzekł do Szymona: «Widzisz tę kobietę? Wszedłem do twego domu, a nie podałeś Mi wody do nóg; ona zaś łzami oblała Mi stopy i otarła je swymi włosami. Nie powitałeś Mnie pocałunkiem; a ona, odkąd wszedłem, nie przestała całować stóp moich. Głowy nie namaściłeś Mi oliwą; ona zaś olejkiem namaściła moje stopy. Dlatego powiadam ci: Odpuszczone są jej liczne grzechy, ponieważ bardzo umiłowała. A ten, komu mało się odpuszcza, mało miłuje». Do niej zaś rzekł: «Odpuszczone są twoje grzechy». Na to współbiesiadnicy zaczęli mówić sami do siebie: «Któż On jest, że nawet grzechy odpuszcza?» On zaś rzekł do kobiety: «Twoja wiara cię ocaliła, idź w pokoju».

Oto słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Namaszczona miłość Łk 7, 36 – 8, 3

Skąd się bierze miłość? Z doświadczenia przebaczenia. “Ten, komu się mało odpuszcza, mało miłuje”

EWANGELISTA: św. Łukasz • CZAS POWSTANIA: 70-80 r.
KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE: Galilea • CZAS: rok 30-33 • BOHATEROWIE: Jezus, kobieta, faryzeusz Szymon • WERSJE: Mt 26,6-13, Mk 14,3-9, J 12,1-8


EWANGELIA MIŁOSIERDZIA • O Łukaszu mówi się, że jest ewangelistą Bożego miłosierdzia, ponieważ ze szczególną uwagą opisuje Jezusa pochylającego się nad grzesznikami i chorymi. Przypomnijmy, Łukasz – lekarz z Antiochii Syryjskiej –  był towarzyszem św. Pawła i spisał głoszoną przez niego Dobrą Nowinę. Jego dzieło dzieli się na dwie księgi: Ewangelię i jej kontynuację − Dzieje Apostolskie. Swoją Ewangelię adresuje do chrześcijan pochodzenia pogańskiego.

CUDA I PRZYPOWIEŚCI • W części Ewangelii zwanej “ewangelią cudów i przypowieści” w Galilei (>>4,14-9,50) Łukasz odnotowuje powołanie uczniów przez Jezusa, uzdrowienia i wskrzeszenia przez Niego dokonane, a także mowy i przypowieści. Istotne, że w tej części przeważają epizody i mowy, o których piszą również Mateusz i Marek, a jednak ciekawi oryginalny styl Łukasza • W zeszłym tygodniu słyszeliśmy o wskrzeszeniu młodego człowieka w Nain. Pomijamy epizod opisujący Jana Chrzciciela, który posyła do Jezusa wysłanników z prośbą o potwierdzenie, czy jest Mesjaszem (>>Łk 7,18-35), czas na kolejny gest miłosierdzia Jezusa.

SKANDAL PRZEBACZENIA • Usłyszymy o wydarzeniu w domu faryzeusza Szymona. Zwróćmy uwagę na trzy epizody tego wydarzenia: pierwszy to sam • gest kobiety, która olejkiem namaszcza stopy Jezusa i własnymi włosami ociera je, drugi to • dialog Jezusa z faryzeuszem, trzeci to krótka • przypowieść Jezusa o dłużnikach • Wszystkie trzy odsłony wydarzenia objawiają prawdę o miłosierdziu i przebaczeniu Boga – trudną do zrozumienia przez ludzi. Zauważmy, że Jezus wskazuje, jak się rodzi prawdziwa miłość – z doświadczenia odpuszczenia grzechu (>>TRANSLATOR)

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Miłosierdzie rodzi miłość: Ten, komu mało się odpuszcza, mało miłuje.

 

TRANSLATOR


• Dlatego powiadam ci: Odpuszczone są jej liczne grzechy, ponieważ bardzo umiłowała (Łk 7,47) • Sam kontekst oraz grecka partykuła hoti, która może mieć znaczenie konsekutywne, domaga się innego tłumaczenia: Odpuszczone są jej liczne grzechy, i dlatego bardzo umiłowała • Zgadza się to następującą potem frazą: Ten komu mało się odpuszcza, mało miłuje. Miłość kobiety to odpowiedź na przebaczenie, którego doświadczyła od Jezusa, nie odwrotnie

 

JESZCZE O EWANGELII


W dzisiejszej Ewangelii Łukasz opisuje miłosierdzie Boże, które w Chrystusie przychodzi do grzeszników. Od uznania siebie za grzesznika zależy zależy nie tylko Boże przebaczenie ale także nasza miłość do Niego:

Kobieta, która prowadziła w mieście grzeszne życie przybywa do domu faryzeusza, ponieważ wie, że przebywa tam Jezus. W jej postaci ukrywa się obraz wszystkich grzeszników i celników, którzy podążają za Jezusem. Być może miał męża poganina lub parała się nieczystym zawodem, przez co zyskała miano grzesznicy. Tradycyjna i rozpowszechniona interpretacja mówi, ze była prostytutką.

Kobieta zakłóca porządek uczty, na której jest Jezus. Dokonuje skandalicznych gestów. Całuje i namaszcza Jego stopy olejkiem, obmywa je łzami i wyciera swoimi włosami. Prawo do okazywania takiej czułości i do wykonywania takich gestów miały tylko małżonki wobec mężów lub niewolnice. Rozpuszczone włosy i łzy towarzyszyły także modlitwie w świątyni. Kobieta okazuje Jezusowi miłość i wdzięczność, którą okazuje się ukochanemu mężowi lub Bogu.

Faryzeusz Szymon, w domu którego odbywa się uczta, to dobry człowiek jednak przy grzesznej kobiecie wypada fatalnie. Zaprosił do siebie Mistrza, a teraz osądza Go w swoim sercu, uważa że nie jest prorokiem, bo nie rozpoznał w kobiecie grzesznicy. Równocześnie nie ucałował Mistrza na powitanie, nie obmył mu stóp i nie namaścił głowy olejkiem. Tych rzeczy nie wymagało prawo gościnności, lecz wymaga ich Jezus. Szymon nie zrozumiał kogo gości.

Jezus w przypowieści ukazuje Szymonowi jego największą słabość. Nie uznaje się za grzesznika i nie potrzebuje Bożego przebaczenia. Co za tym idzie, nie okaże Jezusowi miłości. Pana prawdziwie kochają ci, którym wiele przebaczono.

 

ZWRÓĆ UWAGĘ


• Kobieta swoim gestem wskazuje, kim jest Jezus. Jest Bogiem. Tylko Bóg odpuszcza grzechy

• Faryzeusz Szymon nie wypowiedział głośno swojego zarzutu wobec Jezusa, iż pozwala się dotknąć kobiecie grzesznej – który to zarzut jest jednocześnie wątpliwością co do tego, że Jezus jest prorokiem. A jednak niewypowiedzianą myśl Jezus zna. Przez to daje Szymonowi potwierdzenie, iż jednak jest prorokiem

 

WERSJE


Namaszczenie opisali wszyscy Ewangeliści. A jednak jest wiele szczegółów odróżniających opowieść Łukasza

• Namaszczenie opisane przez Łukasza następuje dość wcześnie w porównaniu z pozostałymi Ewangeliami. Jezus przebywa wtedy w Galilei. Mateusz, Marek i Jan sytuują wydarzenie w Betanii (Judea, niedaleko Jerozolimy), na krótko przed męką i śmiercią Jezusa

• Mimo tej różnicy, Marek i Mateusz podają takie samo imię gospodarza domu: to Szymon. Jednak w relacji Mateusza i Marka Szymon jest trędowaty. Jan natomiast umiejscawia to wydarzenie w domu Marii, Marty i Łazarza w Betanii

• Kobietą, która namaszczała stopy Jezusa, jest wg św. Jana Maria, siostra Marty i Łazarza. Pozostali ewangeliści nie wspominają jej imienia. Tylko Łukasz dodaje, że to kobieta “grzeszna”

• Jak wyglądało namaszczenie? Namaszczenie stóp i otarcie ich włosami opisują Łukasz i Jan. Według Mateusza i Marka, kobieta namaściła głowę Jezusa

• To, co łączy wszystkie opisy, to alabastrowy flakonik pachnidła, prawdziwego nardu, jak podkreślają niektórzy, bardzo cennego

• Inna jest także przyczyna protestu faryzeuszów. U Łukasza – przypomnijmy – Szymon rzekł do siebie, iż to grzesznica dotyka Jezusa i On – prorok – tego nie rozpoznał. U pozostałych oburzyli się uczniowie (u św. Jana – Judasz Iskariota), z tego powodu, że tak cenne pachnidło nie zostało przeznaczone na sprzedaż i pomoc biednym.

• Tylko Łukasz gest kobiety umieszcza w kontekście miłosierdzia i przebaczenia. U Mateusza i Marka gest namaszczenia głowy Jezusa to “dobry czyn” i namaszczenie ciała na pogrzeb

 

CZY WIESZ, ŻE…


Bezkrytyczne utożsamienie relacji Ewangelistów i zatarcie różnic istniejących między nimi spowodowało, że kobietę, która namaściła stopy Jezusa, mylnie utożsamiamy z Marią Magdaleną, kobietą grzeszną, cudzołożnicą • W rzeczywistości, tylko Jan wspomina imię Maria, ale chodzi o zupełnie inną Marię, siostrę Marty i Łazarza • Co więcej, nawet o Marii Magdalenie nie ma informacji, że prowadziła życie grzeszne (to z kolei wynik utożsamienia jej z kobietą cudzołożną, uratowaną przed ukamienowaniem). Pewne jest to, że Jezus wygnał z niej siedem duchów nieczystych

 

TWEETY






 

STO SŁÓW


Kiedy Bóg poprzez Natana wskazuje Dawidowi grzech (PIERWSZE CZYTANIE), zaskakuje jeden szczegół: dopiero w drugiej kolejności Natan wypomina Dawidowi cudzołóstwo i morderstwo. Najpierw przypomina miłość i opiekę, którą Bóg go obdarzył, i wypomina jego niewdzięczność: Zlekceważyłeś Mnie…

Dzisiejsza Liturgia Słowa objawia, czym jest grzech. To brak wdzięczności Bogu za miłość. Ten korzeń grzechu konkretyzuje się w różnych czynach, wyborach, błędnych decyzjach.

Ale Liturgia objawia także, czym jest przebaczenie. To nie zwykła amnestia, poprzez którą Bóg “odpuszcza” karę (“bo jak to, przecież jest miłosierny”). Przebaczenie to proces miłosierdzia. Widzimy to w geście kobiety. Poprzez ten proces Bóg przypomina o swej pierwotnej miłości. (EWANGELIA). I to wtedy, w doświadczeniu wybaczenia grzechu, w człowieku rodzi się miłość: Komu mało się odpuszcza, mało miłuje.

Uczniowie, faryzeusze, świat kompletnie tego nie rozumie. W ich oczach przebaczenie to skandal.

 

1/5
"Chrystus w domu Szymona", Dieric Bouts, ok. 1440 r., Galeria Malarstwa w Berlinie
2/5
"Natan upomina Dawida", Matthias Scheits, 1672 r.
3/5
"Święta Maria Magdalena w domu faryzeusza Szymona", Jean Béraud, 1891 r.
4/5
"Uczta u Szymona faryzeusza", Rubens, m. 1618 a 1620 r., Ermitaż, Petersburg, Rosja
5/5
"Uczta u Szymona", Psałterz z St Albans, XII w., Biblioteka Katedralna w Hildesheim, Niemcy
poprzednie
następne

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7


 

 



ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

prezbiter diecezji kieleckiej, doktor nauk biblijnych, doktorat obronił na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie, wykładowca Pisma Świętego w Wyższym Seminarium Duchownym w Kielcach oraz w Lublinie, adiunkt przy katedrze Teologii Biblijnej i Proforystyki w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, redaktor naczelny kwartalnika biblijnego The Biblical Annals, sekretarz Stowarzyszenia Biblistów Polskich III kadencji. Jego pasją naukową i duszpasterską jest Biblia, w szczególności listy św. Pawła. Moderator Dzieła Biblijnego, autor scenariuszy i prowadzący programy telewizyjne i radiowe, współpracownik Stacji 7 i współtwórca cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >