video-jav.net

Lany Poniedziałek

Drugi dzień Świąt Wielkanocnych to w Polsce Lany Poniedziałek , "Poniedziałek Anioła" albo Pasquetta we Włoszech. W większości krajów związanych z chrześcijaństwem to dzień wolny od pracy

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

Drugie Święto

Na czym polega wyjątkowość Poniedziałku Wielkanocnego? Na tym, na czym polega wyjątkowość każdego z ośmiu dni Oktawy Wielkanocnej. Zmartwychwstanie Chrystusa jest tak ważnym, centralnym dla wierzących wydarzeniem, że świętuje się to nie przez jeden dzień, a osiem. Ale tylko Niedziela i Poniedziałek Wielkanocny posiadają dodatkowy przywilej – są dniami ustawowo wolnymi od pracy.

 

Trudno powiedzieć, czy ośmiodniowe świętowanie Zmartwychwstania miało kiedykolwiek swoje odzwierciedlenie w życiu społecznym, czy też od początku miało tylko znaczenie liturgiczne. Innymi słowy, czy gdziekolwiek i kiedykolwiek rzeczywiście obchodzono uroczystość przez osiem dni oktawy.

 

Na pewno było i jest tak w życiu wielu zakonów i zgromadzeń zakonnych. Oktawa wielkanocna, podobnie jak bożonarodzeniowa zresztą, w wielu wypadkach oznacza inny od normalnego rytm dnia. Więcej jest czasu przeznaczonego na rekreację. Jednak realia życia społecznego, konieczność podjęcia normalnych, codziennych obowiązków prawdopodobnie od razu sprawiły, że tylko Niedziela Wielkanocna zyskała prawdziwie świąteczny i uroczysty wymiar święta. Niedziela oraz wielkanocny… poniedziałek.

 

W ustawodawstwie wielu państw, wśród nich jest Polska, Poniedziałek Wielkanocny jest ustanowiony dniem wolnym właśnie dlatego, by przedłużyć święto Zmartwychwstania. Takich dni ustawodawcy wskazują kilka: na podobnej zasadzie, wolnym dniem jest drugi dzień świąt Bożego Narodzenia, w wielu krajach także drugi dzień po Zesłaniu Ducha Świętego.

 

Ale wiadomo, że to nie ustawy wprowadziły szczególny charakter Wielkanocnego Poniedziałku, lecz przeciwnie – potwierdziły utrwaloną tradycję. W drugie święto Wielkiej Nocy powszechny był zwyczaj chodzenia do kościoła na Mszę. Dodatkowy zwyczaj dostarcza tradycja ludowa – jest nią polewanie młodych dziewcząt wodą, które z biegiem lat przerodziło się w (nie zawsze odpowiedzialną) zabawę polewania każdego napotkanego. Stąd nazwa Lany Poniedziałek. Warto pamiętać, że polewanie się wodą nie ma nic wspólnego z tradycją chrześcijańską. Jego korzenie wywodzą się z praktyk słowiańskich i dwóch odrębnych wiosennych zwyczajów: śmigusa i dyngusa, które z czasem przeobraziły się w jedno.

 

Osiem dni jak jeden dzień

Każdego dnia Oktawy Wielkanocnej śpiewa się “Chwała na wysokości Bogu”, a ewangelie, dzień po dniu, opisują spotkania Zmartwychwstałego ze swoimi uczniami. Ci, którzy każdego dnia będą uczestniczyli we Mszy świętej, zwrócą uwagę na pewien szczegół: fragmenty odczytywanych Ewangelii prawie zawsze mają miejsce w Dniu Zmartwychwstania, nazywany “pierwszym dniem tygodnia”. Lektura Ewangelii potwierdza to, że świętujemy ciągle ten jeden dzień, Pierwszy Dzień tygodnia, Dzień Zmartwychwstania. Tylko piątkowa Ewangelia ucieka w przyszłość i z Jerozolimy bądź okolic przenosi się do Galilei, nad Jezioro Tyberiadzkie.

 

W Poniedziałek Wielkanocny usłyszymy opis spotkania trzech Marii ze Zmartwychwstałym, w poranek wielkanocny. Fragment lektury rozpoczyna się od słów “Gdy anioł przemówił do niewiast” i dlatego we włoskiej tradycji poniedziałek nosi nazwę “Poniedziałek anielski”, Lunedi’ dell’Angelo, aczkolwiek częściej spotkamy się z nazwą “Pasquetta”.

ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Jak Wielki Tydzień świętują luteranie

Podobnie jak katolicy, w Niedzielę Palmową wierni Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego wkroczyli w Wielki Tydzień. Obchodzą Wielki Czwartek, Wielki Piątek, Wielką Sobotę i Niedzielę Zmartwychwstania, ale najważniejszym dniem celebracji tych świąt jest Wielki Piątek.

Polub nas na Facebooku!

W Wielki Czwartek w Kościołach ewangelickich na całym świecie wspomina się ustanowienie przez Jezusa Chrystusa Sakramentu Ołtarza (zwanego również Sakramentem Wieczerzy Pańskiej, Komunią Świętą, Eucharystią). W sakramencie tym luteranizm podkreśla realną i substancjalną obecność Ciała i Krwi Jezus Chrystus w chlebie i winie.

Komunia udzielana jest wszystkim wiernym pod dwiema postaciami. Mimo, że Wielki Tydzień koncentruje się szczególnie na rozpatrywaniu męki i śmierci Pańskiej, to Wielki Czwartek jest dniem radosnym – dniem wdzięczności za Sakrament Ołtarza. Barwa liturgiczna wyznaczona na ten dzień to kolor biały, który pojawia się na ołtarzu i ambonie.

Jednak najważniejszym i centralnym świętem luterańskim jest Wielki Piątek. Charakter tego święta odzwierciedla ewangelickie rozumienie męki i śmierci Jezusa Chrystusa: Krzyż Jezusa Chrystusa jest darem Bożym dla człowieka, w nim dokonuje się pojednanie Boga z człowiekiem. Jest też najdoskonalszym obrazem Bożej miłości, w której Bóg ofiarowuje swojego Syna za grzechy ludzkości udzielając wszystkim, którzy patrzą z nadzieją na krzyż Chrystusa, pojednania, wyzwolenia i usprawiedliwienia. To, że Chrystus został ofiarowany za nasze grzechy oznacza, że nie mogą być one zmazane przez żadne nasze wysiłki. Przez śmierć Chrystusa i przez Jego zmartwychwstanie dokonuje się zbawienie.

Wielki Piątek to dzień, w którym w kościołach luterańskich milkną dzwony. Krzyż przesłania się czarnym lub fioletowym kirem (barwy liturgiczne tego święta, symbole śmierci i żałoby). Wierni gromadzą się na nabożeństwach, których liturgia przystosowana jest do znaczenia tego święta: czytane są fragmenty Męki Pańskiej, śpiewane pieśni pasyjne oraz recytowane naprzemiennie słowa „Ludu mój Ludu, cóżem Ci uczynił” (skargi Boga nad Jego ludem).

W Wielki Piątek wierni przystępują do Komunii Św., gdyż właśnie w tym dniu Sakrament Ołtarza nabiera wyjątkowej treści przypominając o doskonałej i niepowtarzalnej Ofierze złożonej przez Chrystusa na Golgocie, a także o realnej obecności Ukrzyżowanego pośród ludzi. Sakrament ten przypomina o poświęceniu i miłości Boga, ale jednocześnie jest zapowiedzią zmartwychwstania, zwycięstwa życia nad śmiercią.

Dla wiernych Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce Wielki Piątek to dzień ustawowo wolny od pracy. W wielu domach przestrzega się postu, rezygnuje się z oglądania telewizji, słuchania radio, korzystania z Internetu. W parafiach ewangelickich nie ma tradycji budowania grobu Chrystusa, lecz Wielka Sobota podtrzymuje zadumę i wyciszenie Wielkiego Piątku, podkreślając spoczynek Jezusa w grobie. Brak takich zwyczajów jak święcenie pokarmów.

Święto Zmartwychwstania Pańskiego (Wielkanoc) obchodzone jest w niedzielę i poniedziałek. W kazaniach podkreśla się znaczenie zmartwychwstania Jezusa Chrystusa i zbawczą moc krzyża. W Wielkanoc w wielu parafiach odbywają się nabożeństwa poranne – rezurekcyjne o 5.00 lub 7.00 rano. Rodziny gromadzą się na uroczystych śniadaniach lub obiadach wielkanocnych.

Potrawy, w zależności od regionu, nawiązują do polskich zwyczajów kulinarnych związanych z Wielkanocą. Na stołach pojawiają się więc także pisanki lub potrawy z jajek. Wielkanocne głoszenie Chrystusa Zmartwychwstałego ma odzwierciedlenie także w przesłaniu kolejnych sześciu niedziel po Wielkanocy.

Kościół Ewangelicko-Augsburski w Polsce skupia około 70 tys. wiernych. Służy w nim 161 duchownych w 133 parafiach. Dzieli się na 6 Diecezji, z których najliczniejszą jest Diecezja Cieszyńska – ok. 37 tys. wiernych. Podstawą nauki Kościoła jest Pismo Święte oraz jego wykład zawarty w Księgach Symbolicznych.


Agnieszka Godfrejów-Tarnogórska KAI/ ad