video-jav.net

Jutro Niedziela – XXII zwykła B

Nie ma nic gorszego niż prawo, które pozostaje tylko literą

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

 

Prawo Boga to nie pusta i bezduszna litera przepisu. Przekonuje o tym Mojżesz, mówiąc, że Prawo to słowo, które pochodzi od Boga, przekonuje też św. Jakub. Przyjmijcie zaszczepione w was słowo – pisze. Z jednej strony, wierność Słowu daje konkretne efekty, niczym trudna to zastąpienia strategia. Z drugiej, dopiero przyjęcie daru Słowa, a nie pusta deklaracja, stanowi o religijności. Kiedy wierni chcieli wejść do świątyni, musieli odpowiedzieć na pytanie, czy są religijni, w konkretnych czynach (PSALM). I znów potwierdza to Jakub, gdy apeluje: Wprowadzajcie zaś słowo w czyn.

Nie ma nic gorszego niż prawo, które pozostaje tylko literą, gdy słuchacz Słowa oszukuje samego siebie. Faryzeusze tak ściśle przestrzegali każdego najdrobniejszego z 613 przepisów prawnych, że przestali widzieć, co jest ich istotą. A wielu z nas wiary, daru Boga, nie przemienia na konkret życia.

 

PUNKT WYJŚCIA


DWUDZIESTA DRUGA NIEDZIELA ZWYKŁA • Rok B • KOLOR: Zielony • KOLEKTA: Modlimy się, aby Bóg umocnił w nas miłość do Niego i dał nam wzrastać w pobożności CZYTANIA: Księga Powtórzonego Prawa 4,1-2.6-8 Psalm 15,1-5 • List św. Jakuba Apostoła 1,17-18.21b-22.27 Ewangelia wg św. Marka  7,1-8.14-15.21-23

 

CHMURA SŁOWA   Jutro Niedziela - XXII zwykła B

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Powtórzonego Prawa

(Pwt 4,1-2.6-8)

Mojżesz powiedział do ludu izraelskiego: A teraz, Izraelu, słuchaj praw i nakazów, które uczę was wypełniać, abyście żyli i doszli do posiadania ziemi, którą wam daje Pan, Bóg waszych ojców. Nic nie dodacie do tego, co ja wam nakazuję, i nic z tego nie odejmiecie, zachowując nakazy Pana, Boga waszego, które na was nakładam. Strzeżcie ich i wypełniajcie je, bo one są waszą mądrością i umiejętnością w oczach narodów, które usłyszawszy o tych prawach powiedzą: Z pewnością ten wielki naród to lud mądry i rozumny. Bo któryż naród wielki ma bogów tak bliskich, jak Pan, Bóg nasz, ilekroć Go wzywamy? Któryż naród wielki ma prawa i nakazy tak sprawiedliwe, jak całe to Prawo, które ja wam dziś daję?

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Nic dodać, nic ująć Pwt 4,1-2.6-8

Mojżesz wzywa Izraelitów do zachowania prawa. Bo pochodzi od Boga. “Nic nie dodacie do tego, co ja wam nakazuję, i nic z tego nie odejmiecie”

KSIĘGA POWTÓRZONEGO PRAWA • AUTOR: kapłan lub lewita, przedstawiciel szkoły deuteronomistycznej (wyjaśnienie poniżej) • CZAS POWSTANIA: VII-VI w. przed Chr.

KATEGORIA: przemowa • KTO MÓWI: Mojżesz ADRESACI: lud Izraela • MIEJSCE: pustynia w Arabie • CZAS AKCJI: XII w. przed Chr.


TESTAMENT MOJŻESZA • Wprawdzie Księga Powtórzonego Prawa należy do Pięcioksięgu,  różni się jednak od pozostałych ksiąg. Nie dominuje tu narracja, jak w przypadku Księgi Rodzaju czy Wyjścia. Powtórzone Prawo (gr. deuteronomium) to inaczej kopia Księgi Prawa Mojżesza, którą przyszli królowie Izraela mają sobie sporządzić i którą mają się kierować (Pwt 17,18). Nazwa księgi sugeruje również, że mamy tu do czynienia z przypomnieniem i wyjaśnieniem Prawa danego na Synaju. Hebrajska nazwa księgi – Debarim (dosłownie: ‘Słowa’) wskazuje na charakter księgi: słuchamy tu mów Mojżesza. Księga Powtórzonego Prawa to w istocie mowa pożegnalna i testament wielkiego prawodawcy pozostawiony Izraelowi w przeddzień wejścia do Ziemi Obiecanej.

PIERWSZA MOWA • Księga składa się z czterech wielkich mów Mojżesza. Usłyszymy dziś fragment pierwszej z nich. Mowa ta jest w całości opowieścią-przypomnieniem dotychczasowej wędrówki ludu: od góry Horeb, przez Kadesz, kraj Moabitów i Ammonitów, aż do podziału Zajordania i osiedlenia się tam trzech pokoleńRozdział czwarty to finał mowy Mojżesza  • przypomina on nakazy Pana z Horebuostrzega przed bałwochwalstwem i apeluje o pamięć – by Izrael nie zapomniał o rzeczach, które widziały twe oczy.

ZANIM USŁYSZYSZ • W najbliższą niedzielę usłyszymy początek czwartego rozdziału, fragment, który jest apelem o wierność Prawu danemu przez Boga. Zwróćmy uwagę, że prawa i nakazy, o których mówi dziś Mojżesz, traktuje się niemal jak osobę: dają one życie i szczęście w ziemi obiecanej, mają mieszkać w sercu Izraela. Prawo to ucieleśniona miłość i troska Boga, to niemal wcielenie Boga,  to Jego Słowo. Podobnie jak Boga, trzeba kochać Jego prawo.

 

ZWRÓĆ UWAGĘ


W pierwszym czytaniu powtarza się dobrze znane Szema Izrael, które znajdujemy także na początku modlitwy, recytowanej przez pobożnych Żydów trzy razy dziennie: Słuchaj Izraelu, Pan Bóg jest jeden, trzeba go kochać całym sercem, umysłem i duszą (Pwt 6, 4-5).

 

CZY WIESZ, ŻE…


Szkoła deuteronomistyczna, z której wywodzi się autor Księgi Powtórzonego Prawa, działała w Izraelu od czasów króla Ezechiasza przez okres wyganiania i po powrocie z niego. Spod piór prócz Pwt wyszła także tzw. historia deuteronomistyczna (od Sdz do 1-2 Krl). Działali w niej historycy i pisarze skupieni przy dworze królewskim, inspirowani reformami Ezechiasza i Jozjasza oraz nauczaniem proroków z Królestwa Północnego (Amos, Ozeasz). Szkoła interesowała się przyczynami upadku Izraela, upatrując ich w stopniowej korozji monarchii, niewierności królów oraz bałwochwalstwie szerzącym się w kraju. Deuteronomiści na pierwszym miejscu stawiają Przymierze Synajskie, wierność Prawu oraz prawowity kult sprawowany jedynie w Świątyni Jerozolimskiej. Historia Izraela streszcza się w stale powtarzającej się sekwencji: grzech – kara – wołanie o wybawianie – interwencja Boża. Tylko szczere nawrócenie i wierność Prawu gwarantują przyszłość Izraela.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 15,1-5)

REFREN: Prawy zamieszka w domu Twoim, Panie

Kto zamieszka na Twej górze świętej? Ten, kto postępuje nienagannie, działa sprawiedliwie i mówi prawdę w swym sercu, kto swym językiem oszczerstw nie głosi.   Kto nie czyni bliźniemu nic złego, nie ubliża swoim sąsiadom, kto za godnego wzgardy uważa złoczyńcę, ale szanuje tego, kto się boi Pana.   Kto dotrzyma przysięgi dla siebie niekorzystnej, kto nie daje swych pieniędzy na lichwę i nie da się przekupić przeciw niewinnemu. Kto tak postępuje, nigdy się nie zachwieje.

[01][02]

 

PSALM

Zamieszkać na górze Ps 15,1-5

Zanim wierni weszli do Świątyni, prosili kapłanów o wstęp. Ci przypominali, co trzeba zrobić, by “zamieszkać na górze”. A streszczał to właśnie Psalm 15

PSALM 15 AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: przedwygnaniowy, przed 586 r. przed Chr.


LITURGIA WEJŚCIA • Psalm 15 kwalifikuje się jako część tzw. liturgii wejścia, która odbywała się przed bramami Świątyni Jerozolimskiej. Stojący tam wierni, pielgrzymi, kierowali do kapłanów prośbę o wstęp na teren sanktuarium. Ci z kolei przypominali prawa obowiązujące wstępujących, a dotyczące osobistej świętości, obowiązków wobec Boga i bliźnich. Restrykcje związane z prawem wstępu na teren Świątyni potwierdzają wykopaliska w Świątyni Jerozolimskiej, znalezione tablice, na których zabrania się poganom przekraczania wyznaczonych im granic miejsc świętych. Świętość Boga domaga się świętości wiernych.

KTO SIĘ NIE ZACHWIEJE? • Usłyszymy dziś niemal cały Psalm 15. Zaraz na początku padnie pytanie: Kto zamieszka na Twej górze świętej? Odpowiedź psalmisty wskaże na na trzy rzeczy: postępować według Prawa, czynić sprawiedliwość, mówić prawdę. W strofie drugiej odpowiedź jest rozwijana: nie czynić zła bliźniemu, nie walczyć z sąsiadami, oddzielić się od złoczyńców, a szukać tych, którzy się boją Pana. Wymagania stają się coraz większe. W strofie trzeciej od wiernego oczekuje się wierności niekorzystnym przysięgom, niepożyczania na lichwiarski procent i nieprzyjmowania łapówek. W zamian wierzący zyskuje stabilne życie w Bożej bliskości.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z listu św. Jakuba Apostoła

(Jk 1,17-18.21b-22.27)

Każde dobro, jakie otrzymujemy, i wszelki dar doskonały zstępują z góry, od Ojca świateł, u którego nie ma przemiany ani cienia zmienności. Ze swej woli zrodził nas przez słowo prawdy, byśmy byli jakby pierwocinami Jego stworzeń. a przyjmijcie w duchu łagodności zaszczepione w was słowo, które ma moc zbawić dusze wasze. Wprowadzajcie zaś słowo w czyn, a nie bądźcie tylko słuchaczami oszukującymi samych siebie. Religijność czysta i bez skazy wobec Boga i Ojca wyraża się w opiece nad sierotami i wdowami w ich utrapieniach i w zachowaniu siebie samego nieskalanym od wpływów świata.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Wiara to konkret Jk 1,17-18.21b-22.27

Rozpoczynamy lekturę Listu św. Jakuba. I on przestrzega przed faryzeizmem. Religijność musi się wyrażać w konkretnych czynach. Jakich?

LIST ŚW. JAKUBA • AUTOR: Jakub/jego uczeń • CZAS POWSTANIA: 60/90 r. • SKĄD: Palestyna · DO KOGO: wspólnoty chrześcijańskie pochodzenia żydowskiego


LIST BRATA PAŃSKIEGO Autorstwo Listu św. Jakuba jest przedmiotem dyskusji. Są trzy warianty: Według tradycji autorem jest Jakub, apostoł Jezusa, brat Pański, przełożony wspólnoty jerozolimskiej. Doskonale wyczuwa się jego autorytet oraz znajomość zwyczajów judaizmu Według innej wersji list napisał uczeń Jakuba, tworzący pod koniec I w. Świadczyłaby o tym m.in. doskonała greka, którą posługuje się piszący Najbardziej prawdopodobne z punktu widzenia tradycji i współczesnych badań jest przypisanie listu apostołowi, który posługuje się sekretarzem Z krótkiego pisma przebija praktyczne nauczanie chrześcijańskie (pareneza) na temat życiowych prób i pokus, bogactwa, autentycznej wiary i oczekiwania na przyjście Pana.  

LIST JAK HOMILIA Istotę listu stanowi seria pouczeń moralnych, często dość luźno ze sobą powiązanych. Widać to na przykładzie pierwszego rozdziału listu. Zanim pojawią się słowa z dzisiejszego czytania, apostoł mówi o  doświadczeniach i pokusach, które prowadzą do dojrzałej wiary (1,2-4), potem o potrzebie poszukiwania prawdziwej mądrości (1,5-8) ubóstwie i bogactwie (1,12-15) kontrolowaniu swojego języka i gniewu (1,19-21).

SŁOWO W CZYN Przez cały tekst Listu św. Jakuba nieustannie powracają dwa wątki: pierwszy z nich to troska o biednych i pokornych, często połączona z surowością wobec bogatych drugi kładzie nacisk na spełnianie dobrych uczynków wraz z ostrzeżeniem przed wiarą bezowocną Te dwa tematy dostrzeżemy również w dzisiejszym czytaniu. Zwróćmy uwagę, jak św. Jakub harmonijnie je łączy, gdy apeluje na początku, byśmy dostrzegali dary, które otrzymujemy od Boga.

 

KRÓTKA WIADOMOŚĆ TEKSTOWA


Do wszystkich tych, którzy religijność sprowadzają do rytuałów, a sumienie chcą zostawić w kościołach, św. Jakub pisze:

Religijność czysta i bez skazy wobec Boga i Ojca wyraża się w opiece nad sierotami i wdowami w ich utrapieniach i w zachowaniu siebie samego nieskalanym od wpływów świata.

 

CZY WIESZ, ŻE…


Tych, w których sercach zostało zasiane słowo Boże, Jakub nazywa pierwocinami stworzeń Greckie aparche oznacza ‘pierwszy plon’, który Izrael w Ziemi Obiecanej oddawał Panu jako znak, że wszystko, co mają, jest darem Bożym i należy do Niego (Lb 15,18-21) Chrystus Zmartwychwstały nazywany jest pierwszym plonem spośród tych, którzy pomarli (PATRZ: 1 Kor 15,20); pierwszym, który otwiera drogę dla innych Chrześcijanie posłuszni Słowu Ewangelii, która jest ich Nowym Prawem, są szczególną własnością Pana i pociągają ku Niemu innych. Są pierwszym plonem, który zapowiada żniwo czasów ostatecznych.

 

TWEETY


Jakub wzywa do przyjmowania darów od Boga: Każde dobro, jakie otrzymujemy, i wszelki dar doskonały zstępuje z góry

Jakub o tym, który z darów jest pierwszy: Ze swej woli zrodził nas przez słowo prawdy

Nie tylko Jezus walczy z faryzeizmem: Wprowadzajcie zaś słowo w czyn, a nie bądźcie tylko słuchaczami oszukującymi samych siebie

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii wg św. Marka

(Mk 7,1-8.14-15.21-23)

Zebrali się u Niego faryzeusze i kilku uczonych w Piśmie, którzy przybyli z Jerozolimy. I zauważyli, że niektórzy z Jego uczniów brali posiłek nieczystymi, to znaczy nie obmytymi rękami. Faryzeusze bowiem, i w ogóle Żydzi, trzymając się tradycji starszych, nie jedzą, jeśli sobie rąk nie obmyją, rozluźniając pięść. I /gdy wrócą/ z rynku, nie jedzą, dopóki się nie obmyją. Jest jeszcze wiele innych /zwyczajów/, które przejęli i których przestrzegają, jak obmywanie kubków, dzbanków, naczyń miedzianych. Zapytali Go więc faryzeusze i uczeni w Piśmie: Dlaczego Twoi uczniowie nie postępują według tradycji starszych, lecz jedzą nieczystymi rękami? Odpowiedział im: Słusznie prorok Izajasz powiedział o was, obłudnikach, jak jest napisane: Ten lud czci Mnie wargami, lecz sercem swym daleko jest ode Mnie. Ale czci Mnie na próżno, ucząc zasad podanych przez ludzi. Uchyliliście przykazanie Boże, a trzymacie się ludzkiej tradycji, /dokonujecie obmywania dzbanków i kubków. I wiele innych podobnych rzeczy czynicie/. Potem przywołał znowu tłum do siebie i rzekł do niego: Słuchajcie Mnie, wszyscy, i zrozumiejcie! Nic nie wchodzi z zewnątrz w człowieka, co mogłoby uczynić go nieczystym; lecz co wychodzi z człowieka, to czyni człowieka nieczystym. Z wnętrza bowiem, z serca ludzkiego pochodzą złe myśli, nierząd, kradzieże, zabójstwa, cudzołóstwa, chciwość, przewrotność, podstęp, wyuzdanie, zazdrość, obelgi, pycha, głupota. Całe to zło z wnętrza pochodzi i czyni człowieka nieczystym.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

 

EWANGELIA

Spór o tradycję Mk 7,1-8.14-15.21-23

Litera prawa może człowieka zamknąć w getcie. Dlatego Jezus zakwestionował wiele z dawnych tradycji, by pokazać to, co w prawie najważniejsze

EWANGELISTA: Marek • CZAS POWSTANIA:  ok. 60-70 r.

KATEGORIA: wydarzenie • CZAS AKCJI: ok. 30-33 r. • MIEJSCE AKCJI: Galilea • BOHATEROWIE: Jezus, faryzeusze, apostołowie


NAJSTARSZA Z EWANGELII • Po kilku tygodniach wracamy do lektury Ewangelii według św. Marka. Przypomnijmy: to najstarsza z Ewangelii, z której korzystać mieli także Łukasz i Jan • Punktem centralnym Ewangelii jest wyznanie Piotra pod Cezareą Filipową (PATRZ: 8,27-30). Podsumowuje ono pierwszą część (rozdziały 1,1-8,30) i wskazuje na główny temat Marka: kim jest Jezus • W drugiej części Jezus wyjaśnia uczniom swoją misję przez odwołanie do cierpiącego i uwielbionego Syna Człowieczego i wyraźnie wzywa do wejścia do Królestwa Bożego.

ZROZUMIEĆ KRÓLESTWO BOŻE • Ostatnim fragmentem sprzed “przerwy Janowej” był ten z szóstego rozdziału, kiedy Jezus wysłał uczniów na odpoczynek, podczas gdy sam nie przestawał głosić Ewangelii (PATRZ: XVI niedziela zwykła). Pomijamy Markową wersję cudu rozmnożenia chleba wydarzenie, gdy Jezus chodzi po Jeziorze i uzdrowienia w krainie Genezaret W tych wszystkich wydarzeniach Jezus przez cuda objawia się jako Mesjasz i zaprasza swoich uczniów do zrozumienia Królestwa Bożego.

SPOTKANIE U JEZUSA • Usłyszymy trzy fragmenty z siódmego rozdziału. Dotyczą spotkania-posiłku u Jezusa, na którym byli obecni uczniowie oraz  przybyli z Jerozolimy faryzeuszePodczas posiłku dochodzi do sporu. To, że niektórzy z… uczniów brali posiłek nieczystymi, to znaczy nieobmytymi rękami, staje się powodem burzliwej dyskusji. Kwestia dotyczy kolejno trzech rzeczy:obmycia rąk (nakazane przez tradycję starszych)relacji: tradycja ludzka a przykazanie Bożeproblemu rytualnej nieczystości określonych potraw.

 

JESZCZE O EWANGELII


Prawa czystości skrupulatnie przestrzegane przez faryzeuszy miały uczynić z Izraela naród święty, lud kapłański, według zapowiedzi samego Boga (Wj 19,16). Miały także przygotować Izrael na przyjście MesjaszaTymczasem Mesjasz, stanąwszy na ziemi, zakwestionował faryzejską gorliwość o Prawo. DLACZEGO?

W opinii Jezusa Prawa i rytuały, które w istocie swej miały prowadzić do Boga, stały się gettem, w którym część pobożnych Żydów zamknęła się, uznawszy innych za nieczystych, pogan. W ten sposób sprzed ich oczu zniknęło zupełnie przykazanie miłości bliźniego, które jest sercem Prawa (Lb 19,18).

Jezus, chcąc na nowo zgromadzić dzieci Boże w jedno, znosi prawa rytualnej czystości i separacji, bo one wykopują przepaść między Żydami i poganami. Drobiazgowe przestrzeganie 613 przykazań Prawa odchodzi w przeszłość. Pozostaje to, co stanowiło sens Prawa: czyste serce zdolne do miłości Boga i bliźniego.

 

1/5
Figura Mojżesza na Studni Patriarchów, Claus Sluter, 1395–1404 r., Dijon, Francja
2/5
Prorok Mojżesz na rosyjskiej ikonie, XVIII w.
3/5
Św. Marek, Jusepe Leonardo, ok. 1630, Bowes Museum, Barnard Castle, Wielka Brytania
4/5
Ewangeliści przedstawieni na pergaminie, fragment, św. Marek po lewej, ok. 820 r.
5/5
Św. Jakub Mniejszy, El greco, m. 1610 a 1614 r., Museo de El Greco, Toledo, Hiszpania
poprzednie
następne
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

prezbiter diecezji kieleckiej, doktor nauk biblijnych, doktorat obronił na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie, wykładowca Pisma Świętego w Wyższym Seminarium Duchownym w Kielcach oraz w Lublinie, adiunkt przy katedrze Teologii Biblijnej i Proforystyki w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, redaktor naczelny kwartalnika biblijnego The Biblical Annals, sekretarz Stowarzyszenia Biblistów Polskich III kadencji. Jego pasją naukową i duszpasterską jest Biblia, w szczególności listy św. Pawła. Moderator Dzieła Biblijnego, autor scenariuszy i prowadzący programy telewizyjne i radiowe, współpracownik Stacji 7 i współtwórca cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – XIX zwykła B

Nawet jeśli stracisz sens życia, Bóg daje pokarm, byś chciał żyć. I to na wieki

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

 

Pragnienie życia – ta cudowna energia nadziei, która sprawia, że chcemy żyć bardziej, żyć więcej, żyć intensywniej. A jednak są rzeczywistości, które stają w poprzek chęci życia a nawet tę chęć odbierają. W takim doświadczeniu znalazł się Eliasz (PIERWSZE CZYTANIE).

Trzecia, kolejna już niedziela, podczas której Liturgia Słowa prowadzi do tajemnicy Eucharystii, dotyka właśnie tego doświadczenia ludzkiego. Bóg przywraca Eliaszowi sens życia. Jezus głosi życie, które nie kończy się wraz ze śmiercią: to życie na wieki. By żyć na wieki, potrzeba spożywać ten Chleb, który Pan zapowiada: Chleb życia, którym jest Jego Ciało (EWANGELIA).

Z tych słów Liturgii wyłania się zupełnie inny obraz Eucharystii niż tylko nabożeństwa, w którym uczestnictwo raz w tygodniu jest smutnym obowiązkiem katolika. Nie obowiązek, a pragnienie. Nie przymus, lecz chęć życia i karmienia się Słowem i Ciałem… Skosztujcie i zobaczcie jak Pan jest dobry, szczęśliwy będzie człowiek… (PSALM).


PUNKT WYJŚCIA

Chleb – to znów słowo, które usłyszymy najczęściej. Liturgia Słowa powiąże je z niebem i życiem


OSIEMNASTA NIEDZIELA ZWYKŁA • Rok B • KOLEKTA: Będziemy prosić Boga, aby umocnił w naszych sercach ducha przybranych dzieci, byśmy mogli osiągnąć obiecane dziedzictwo KOLOR: zielony • CZYTANIA: Pierwsza Księga Królewska 19,4-8 Psalm 34,2-9 • List do Efezjan 4,30-5,2 Ewangelia wg św. Jana 6,41-51

 

 

CHMURA SŁOWA • PAN (7)BÓG (5), CHLEB (6) i NIEBO (4) oraz ŻYCIE (4) – te słowa najczęściej usłyszymy podczas Liturgii. Wskazują one, że mowa będzie o chlebie z nieba, który daje życie, a jego Dawcą jest Bóg

Jutro Niedziela - XIX zwykła B

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z I Księgi Królewskiej

(1 Krl 19,4-8)

Eliasz poszedł na pustynię na odległość jednego dnia drogi. Przyszedłszy, usiadł pod jednym z janowców i pragnąc umrzeć, rzekł: Wielki już czas, o Panie! Odbierz mi życie, bo nie jestem lepszy od moich przodków. Po czym położył się tam i zasnął. A oto anioł, trącając go, powiedział mu: Wstań, jedz! Eliasz spojrzał, a oto przy jego głowie podpłomyk i dzban z wodą. Zjadł więc i wypił, i znów się położył. Powtórnie anioł Pański wrócił i trącając go, powiedział: Wstań, jedz, bo przed tobą długa droga. Powstawszy zatem, zjadł i wypił. Następnie mocą tego pożywienia szedł czterdzieści dni i czterdzieści nocy aż do Bożej góry Horeb.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Podpłomyk i dzban 1 Krl 19,4-8

Eliasz – ścigany przez królową – traci poczucie sensu życia i chce umrzeć. Bóg daje mu pokarm i przywraca siły

KSIĘGA: Pierwsza Księga KrólewskaAUTOR: anonimowy mędrzec • CZAS POWSTANIA: czasy hellenistyczne, I w. przed Chr.

KATEGORIA: wydarzenie  • MIEJSCE: okolice Beer-Szeby • BOHATEROWIE: Bóg, Eliasz


KSIĘGI KRÓLÓWPierwsza i Druga Księga Królewska to dalsza część historii opowiedzianych w dwóch Księgach Samuela – które opisują wybór króla i scalanie królestwa Izraela pod rządami Dawida. Pierwsza Księga Królewska (rozpoczynająca się od opowiadania o starości Dawida) mówi o wyborze oraz rządach Salomona • Tematem obu Ksiąg Królewskich jest Świątynia, którą wznosi Salomon. W niej znajduje swoje miejsce Tora. Powstające miejsca kultu w Betel i Dan czy w Samarii, konkurencyjne wobec jedynej Świątyni, to znak niewierności i przyczyna nieszczęść. Księgę wieńczy opis odnalezienia Tory i odnowy Świątyni • Obok historii Salomona i jego następców Pierwsza Księga Królewska opowiada dzieje Eliasza.

ELIASZ Z TISZBE • Eliasz pojawia się po raz pierwszy właśnie w Pierwszej Księdze Królewskiej, w rozdziale 17. Zostaje przedstawiony jako prorok pochodzący z Tiszbe, który obwieszcza królowi klęskę suszy. Sam oddala się nad potok Kerit, dokąd pożywienie przynosiły mu kruki (PATRZ: 1 Krl 17,1-7) • Potem przez dwa lata mieszka u pewnej wdowy w Sarepcie Sydońskiej. Kiedy umiera syn kobiety, Eliasz wskrzesza go (PATRZ: 1 Krl 17,8-24) • Po raz trzeci spotykamy Eliasza, gdy na górze Karmel rzucił wyzwanie pogańskiemu Baalowi i jego prorokom (PATRZ: 1 Krl 18,20-40) • W odpowiedzi pogańska królowa Izebel zapowiedziała śmierć Eliasza. Prorok ukrył się na pustyni w okolicach Beer-Szeby.

STRACH NA PUSTYNI • W dzisiejszym czytaniu napotykamy Eliasza właśnie w sytuacji śmiertelnego zagrożenia i przerażenia. Zwróćmy uwagę na modlitwę Eliasza, w której wyraża on nie tylko pragnienie śmierci, lecz przede wszystkim swoją pokorę • Jeszcze ważniejsza jest odpowiedź Boga na tę modlitwę: zsyła prorokowi pożywienie: Wstań i jedz, bo przed tobą długa droga.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 34,2-9)

REFREN: Wszyscy zobaczcie, jak nasz Pan jest dobry

Będę błogosławił Pana po wieczne czasy,

jego chwała będzie zawsze na moich ustach.

Dusza moja chlubi się Panem,

niech słyszą to pokorni i niech się weselą.

Wysławiajcie razem ze mną Pana,

wspólnie wywyższajmy Jego imię.

Szukałem pomocy u Pana, a On mnie wysłuchał

i wyzwolił od wszelkiej trwogi.

Spójrzcie na Niego, a rozpromienicie się radością,

oblicza wasze nie zapłoną wstydem.

Oto zawołał biedak i Pan go usłyszał,

i uwolnił od wszelkiego ucisku.

Anioł Pański otacza szańcem bogobojnych,

aby ich ocalić.

Skosztujcie i zobaczcie, jak Pan jest dobry,

szczęśliwy człowiek, który znajduje w Nim ucieczkę.

[01][02]

 

PSALM

Skosztujcie i zobaczciePs 34,2-9

Doświadczenie przerażenia w śmiertelnym niebezpieczeństwie i ocalenia

PSALM 34 AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: przed wygnaniem (przed 586 r. przed Chr.)


DAWID SZALONY • Jak podpowiada sam werset wprowadzający,  Dawid wyśpiewał Psalm 34, gdy wobec Abimeleka udawał szaleńca i odszedł wygnany przez niego. Chodzi o historię opisaną w Pierwszej Księdze Samuela (1 Sm 21,11-15) • To czasy, gdy Dawid nie jest jeszcze królem, co więcej, żyje w ciągłym zagrożeniu z powodu wrogości króla Saula. Po raz kolejny ratuje się ucieczką, chroniąc się u króla Gat, Akisza (nie Abimeleka, jak twierdzi wprowadzenie). Jednak zostaje rozpoznany jako groźny wojownik wrogiego narodu. Ratuje się, udając szalonego. Zaczyna dokonywać wśród nich niezrozumiałych czynności: tłukł rękami w skrzydła bramy i pozwalał ślinie spływać po brodzie. Fortel się udał. Akisz uznaje Dawida za szalonego.

Z MOCY ŚMIERCI • Ten tytuł psalmu został prawdopodobnie dopisany później. Pierwotnie psalm opisuje doświadczenie człowieka, wywodzącego się spośród anawim – ubogich i uciskanych, którego Pan wyrywa z mocy śmierci. Pobożny Izraelita, który opisuje tu swoje doświadczenia, widział w nich odbicie historii Dawida i działanie tej samej Bożej Opatrzności.

PAN WYRYWA Aż z dwóch powodów Psalm 34 został dobrany do Liturgii Słowa. Po pierwsze, w sytuacji śmiertelnego niebezpieczeństwa opisywanego przez psalm – jak wcześniej sam psalmista, jak wcześniej Dawid – znalazł się Eliasz Po drugie, to stąd pochodzą słowa doskonale ilustrujące prawdę Eucharystii: Skosztujcie i zobaczcie, jak Pan jest dobry.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu św. Pawła Apostoła do Efezjan

(Ef 4,30-5,2)

Nie zasmucajcie Bożego Ducha Świętego, którym zostaliście opieczętowani na dzień odkupienia. Niech zniknie spośród was wszelka gorycz, uniesienie, gniew, wrzaskliwość, znieważenie - wraz z wszelką złością. Bądźcie dla siebie nawzajem dobrzy i miłosierni! Przebaczajcie sobie, tak jak i Bóg nam przebaczył w Chrystusie. Bądźcie więc naśladowcami Boga, jako dzieci umiłowane, i postępujcie drogą miłości, bo i Chrystus was umiłował i samego siebie wydał za nas w ofierze i dani na wdzięczną wonność Bogu.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Naśladować Boga Ef 4,30-5,2

Być dobrym i miłosiernym, postępować drogą miłości, przebaczać, jak Bóg przebacza. Jednym słowem, naśladować Boga

List do Efezjan • AUTOR: św. Paweł (lub jego uczeń) • CZAS POWSTANIA: przed 61-63 r. (lub ok. 100 r.) • SKĄD: Rzym (albo Cezarea lub inne, nieznane miejsce) · DO KOGO: wspólnota w Efezie, chrześcijanie w Azji Mniejszej


DOJRZAŁY LIST Kontynuujemy lekturę listu do Efezjan. Istnieją dwie hipotezy co do autorstwa oraz czasu i miejsca napisania listu. Według pierwszej, tradycyjnej, List do Efezjan uznawany jest za jeden z czterech listów więziennych św. Pawła i powstał w ostatnim okresie jego życia, w Rzymie. Według drugiej – pochodzi z jego szkoły i może być dziełem ucznia zainspirowanego myślą Apostoła Sercem i myślą przewodnią listu jest Pawłowa nauka o Kościele, która tutaj osiąga szczyt rozwoju. Apostoł, opierając się na 1-2 Kor, ukazuje Kościół uniwersalny i kosmiczny, w którym znajduje swoje miejsce Izrael i wszystkie narody.

EGZORTY Pozostajemy w czwartym rozdziale, w którym dominują egzorty, wezwania do jedności oraz do wspólnego działania w Ciele Chrystusa, którym jest Kościół (Ef 4,1-13). Autor wzywa chrześcijan do życia dojrzałego, w miłości, które różni się diametralnie od życia otaczających ich pogan: wierność nauce Chrystusa nakazuje im porzucenie dotychczasowego stylu życia oraz dawnego człowieka, który ulega zepsuciu; wzywa, by przyoblec się w nowego człowieka, który charakteryzuje się sprawiedliwością oraz prawdziwą świętością.

ZANIM USŁYSZYSZ Usłyszymy fragment kończący czwarty rozdział. To kolejna porcja egzort, które sprowadzają się do zachęty, by naśladować Boga Zwróćmy uwagę, że to jeden z fragmentów, w którym wprost pojawia się Duch Święty. Jesteśmy Nim opieczętowani.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii wg św. Jana

(J 6,41-51)

Żydzi szemrali przeciwko Niemu, dlatego że powiedział: Jam jest chleb, który z nieba zstąpił. I mówili: Czyż to nie jest Jezus, syn Józefa, którego ojca i matkę my znamy? Jakżeż może On teraz mówić: Z nieba zstąpiłem. Jezus rzekł im w odpowiedzi: Nie szemrajcie między sobą! Nikt nie może przyjść do Mnie, jeżeli go nie pociągnie Ojciec, który Mnie posłał; Ja zaś wskrzeszę go w dniu ostatecznym. Napisane jest u Proroków: Oni wszyscy będą uczniami Boga. Każdy, kto od Ojca usłyszał i nauczył się, przyjdzie do Mnie. Nie znaczy to, aby ktokolwiek widział Ojca; jedynie Ten, który jest od Boga, widział Ojca. Zaprawdę, zaprawdę, powiadam wam: Kto /we Mnie/ wierzy, ma życie wieczne. Jam jest chleb życia. Ojcowie wasi jedli mannę na pustyni i pomarli. To jest chleb, który z nieba zstępuje: kto go spożywa, nie umrze. Ja jestem chlebem żywym, który zstąpił z nieba. Jeśli kto spożywa ten chleb, będzie żył na wieki. Chlebem, który Ja dam, jest moje ciało za życie świata.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

 

EWANGELIA

Żyć na wieki J 6,41-51

Druga część mowy eucharystycznej Jezusa: obiecuje pokarm, dzięki któremu można żyć na wieki. Tym pokarmem jest Jego ciało

EWANGELISTA:  św. Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 90 r. • KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE: Synagoga w Kafarnaum • CZAS: ok. 33 r. • BOHATEROWIE: Jezus, uczniowie, słuchające go tłumy • WERSJE: brak


JA JESTEM… • W Ewangelii wg św. Jana Jezus, opisując swoją misję, używa formuły “JA JESTEM”, a to nawiązuje do objawienia Boga w Księdze Wyjścia (patrz 3,14)Najmłodsza z Ewangelii, napisana przez Jana i zredagowana przez jego uczniów, zdecydowanie różni się od pozostałych  właśnie innym sposobem opisu tajemnicy ChrystusaEwangelię św. Jana dzieli się na • Księgę Znaków (rozdziały 1-12), Ewangelista mówi nie o cudach, lecz siedmiu znakach objawiających misterium Pana) oraz • Księgę Krzyża, który dla Jana jest najważniejszym znakiem Mesjasza (rozdziały 13-20).

SZÓSTY ROZDZIAŁ W szóstym rozdziale Ewangelii Jana Jezus dokonuje znaku rozmnożenia chleba (PATRZ: XVII NIEDZIELA ZWYKŁA). Potem następuje mowa eucharystyczna, w której Jezus interpretuje ten znak. Pierwszej części słuchaliśmy w zeszłym tygodniu. Jezus, porównując obiecany chleb do manny z nieba, zapowiada, że to pokarm, który nie ginie, w przeciwieństwie do manny, oraz że nowym Chlebem, który daje Bóg, jest sam Jezus

CIAŁO CHRYSTUSA • Tym razem usłyszymy drugi fragment mowy eucharystycznej. Jezus raz jeszcze nazwie sam siebie Chlebem Życia, Chlebem, który z nieba zstąpił oraz zapowie, że tym Chlebem jest Jego Ciało. Najważniejszą zaś zapowiedzią Eucharystii jest zdanie: Jeśli kto spożywa ten chleb, będzie żył na wieki

 

LINKI


“Czyż to nie jest Jezus, syn Józefa, którego ojca i matkę znamy? Jakżeż może On teraz mówić: «Z nieba zstąpiłem»?” (J 6,41)

Mt 13,54-56: Skąd u niego ta mądrość i cuda? Czyż nie jest on synem cieśli? Czy jego Matce nie jest na imię Maria, a jego braciom Jakub, Józef, Szymon i Juda? Także jego siostry, czy nie żyją wszystkie u nas? Skądże u niego to wszystko?

• “Napisane jest u Proroków: Oni wszyscy będą uczniami Boga” (J 6,45)

Iz 54,13: Wszyscy twoi synowie będą uczniami Pana, wielka będzie szczęśliwość twych dzieci

1J 2,27: Namaszczenie, które otrzymaliście od Niego, trwa w was i nie potrzebujecie pouczenia od nikogo, ponieważ Jego namaszczenie poucza was o wszystkim.

 

1/5
Eliasz karmiony przez anioła, Ferdinand Bol, m. 1660 a 1663 r., zbiory prywatne
2/5
Rafael Santi, Przemienienie Pańskie (Eliasz po prawej stronie), 1516-1520 r., Pinakoteka Watykańska
3/5
Prorok Eliasz, rosyjska ikona, XII w., Galeria Tretiakowska, Moskwa
4/5
Prorok Eliasz, José de Ribera, 1638 r., Museo di San Martino
5/5
Prorok Eliasz, 1668 r., Białoruskie Muzeum Narodowe, Mińsk
poprzednie
następne
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

prezbiter diecezji kieleckiej, doktor nauk biblijnych, doktorat obronił na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie, wykładowca Pisma Świętego w Wyższym Seminarium Duchownym w Kielcach oraz w Lublinie, adiunkt przy katedrze Teologii Biblijnej i Proforystyki w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, redaktor naczelny kwartalnika biblijnego The Biblical Annals, sekretarz Stowarzyszenia Biblistów Polskich III kadencji. Jego pasją naukową i duszpasterską jest Biblia, w szczególności listy św. Pawła. Moderator Dzieła Biblijnego, autor scenariuszy i prowadzący programy telewizyjne i radiowe, współpracownik Stacji 7 i współtwórca cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >