Jutro Niedziela – V Wielkiego Postu A

Cały Jezus: płacze jak prawdziwy człowiek, wskrzesza jak prawdziwy Bóg.

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Wskrzeszenie to nie zmartwychwstanie. Łazarz umrze jeszcze raz, wkrótce zresztą wydadzą na niego wyrok.

O zmartwychwstaniu nie mamy pojęcia. Jak Marta operujemy co najwyżej wiedzą: Wiem, że zmartwychwstanie w czasie zmartwychwstania w dniu ostatecznym, jak Maria w bólu wypominamy Bogu: Gdybyś tu był, mój brat by nie umarł. A Jezus jeszcze pozwala nam na to, świadomie się spóźnia, jakby chciał nie uzdrowić, a wskrzesić.

Prawdziwy przyjaciel – i jako Bóg, i jako człowiek. Opłakuje śmierć Łazarza, jako Bóg daje mu nowe życie. A to przecież dopiero zapowiedź zmartwychwstania.

 

PUNKT WYJŚCIA


Piąta niedziela Wielkiego Postu roku A • Tradycyjnie nosi ona nazwę: Judica. Antyfona na wejście przywołuje słowa Psalmu 43: Judica me, Deus (Osądź mnie, Boże) • KOLEKTA: Modlimy się, abyśmy naśladowali miłość JezusaCZYTANIA: Księga proroka Ezechiela 37,12-14 • Psalm 130,1-5.7-8 • List św. Pawła do Rzymian 8,8-11 • Ewangelia wg św. Jana 11,1-45

CHMURA SŁÓW


Seria bardzo długich fragmentów Ewangelii nie kończy się. Jeśli ksiądz wybierze jej wersję dłuższą, usłyszymy 918 słów całej Liturgii Słowa. Oczywiście, chmurę słów zdominowała Ewangelia. W przeciwieństwie do poprzednich dwóch niedziel, gdzie bohaterami – oprócz rzecz jasna Jezusa – były osoby anonimowe (kobieta z Samarii, czy niewidomy od urodzenia), tym razem znamy imiona wszystkich, co więcej, są to najczęściej powtarzające się słowa: JEZUS (22), MARTA (8), MARIA (8), ŁAZARZ (7). Ewangelia opowiada historię ludzi o konkretnych twarzach. To historia przyjaciół Jezusa, których kochał i do których tęsknił. Nie był samotnikiem. Podobnie jak w zeszłym tygodniu, na formę rozmowy wskazuje liczne użycie czasownika RZEKŁ (16), w różnych formach gramatycznych. Aż 20 razy padnie słowo PAN. Częsty jest też czasownik UMARŁ (7). Jezus swoim Słowem i miłością przeprowadza swoich przyjaciół ze śmierci do nowego życia.

Jutro Niedziela - V Wielkiego Postu A

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi proroka Ezechiela

(Ez 37,12-14) Tak mówi Pan Bóg: "Oto otwieram wasze groby i wydobywam was z grobów, ludu mój, i wiodę was do kraju Izraela, i poznacie, że Ja jestem Pan, gdy wasze groby otworzę i z grobów was wydobędę, ludu mój. Udzielę wam mego ducha po to, byście ożyli, i powiodę was do kraju waszego, i poznacie, że Ja, Pan, to powiedziałem i wykonam", mówi Pan Bóg.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Powrót do życia Ez 37, 12-14

Wizja niczym w filmie puszczonym od tyłu: suche kości stają się żywym organizmem. To zapowiedź wyzwolenia Izraela. I zmartwchwstania

KSIĘGA: Ezechiela • AUTOR: Ezechiel • CZAS POWSTANIA: Na wygnaniu w Babilonii (586-538 przed Chr.)

KATEGORIA: wizja prorocka 


PROROCTWO I APOKALIPSA • Trzecia z wielkich ksiąg prorockich (obok Izajasza i Jeremiasza) różni się od poprzednich, klasycznych proroctw tym, że spotykamy tu także elementy apokaliptyki. Do »proroctwa należy ścisły związek wyroczni z sytuacją historyczną, wielkie tematy miłości Boga i grzechu ludu, niewiernej Oblubienicy, oraz różne tzw. wyrocznie. Do »apokaliptyki nawiązują wizje rydwanu, doliny suchych kości oraz wizje nowej świątyni i miasta świętego. Księga dzieli się na wprowadzenie i trzy części wstęp (1-3) to opis powołania Ezechiela część pierwsza (4-24) – wyrocznie przeciw Jerozolimie część druga (25-32) – mowy przeciw narodom pogańskim • część trzecia (33-48) – wyrocznie zapowiadające odrodzenie Izraela. Ezechiel adresuje swe wyrocznie do Izraelitów przebywających na wygnaniu w Babilonii.

WIZJA O WYSCHŁYCH KOŚCIACH • W Księdze Ezechiela dominują wizje prorockie – to najczęściej spotykany tu gatunek literacki. Najciekawszą spośród wielu wizji trzeciej części Księgi Ezechiela jest ta o wyschłych kościach, opisana w rozdziale 37. To właśnie element apokaliptyki. Ezechiel znalazł się w dolinie pełnej kości. Były zupełnie wyschłe. Bóg zwrócił się do Ezechiela z pytaniem: Czy te kości powrócą do życia? I stała się rzecz niezwykła: można by rzec: proces gnicia ciał ludzkich odtworzony nijako od tyłu: oto powstał szum i trzask, i kości jedna do drugiej zbliżały się do siebie… powróciły ścięgna i wyrosło ciało, a skóra pokryła je z wierzchu… duch wstąpił w nich, a ożyli i stanęli na nogach.  

ZAPOWIEDŹ • Fragment, który usłyszymy, to słowa Boga skierowane do Ezechiela tuż po tej wizji. Zwróćmy uwagę, że Bóg zapowiada przez tę wizję odzyskanie życia przez naród Izraelski: powrót z niewoli do wolnego kraju. Jest jednakże również drugie “dno” tego proroctwa: to zapowiedź wydobycia z grobów, zwycięstwa nad śmiercią.  

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Bóg wydobywa: Oto otwieram wasze groby i wydobywam was z grobów, ludu mój

Zapowiedź wyzwolenia Izraela: Udzielę wam mego ducha, byście ożyli, i powiodę was do kraju waszego

Duch daje życie: Udzielę wam mego ducha po to, byście ożyli

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


 GRÓB IZRAELA Adresaci Ezechiela, słuchając tych słów i patrząc na wizję, odnosili ją do historycznej sytuacji, w której się znaleźli: Izrael, utraciwszy niepodległość oraz Jerozolimę wraz ze świątynią, znalazł się w obcej, nieczystej ziemi. Symbolizuje ją grób, który zamknął się nad nimi. Ponieważ na tym etapie Żydzi nie wierzą jeszcze w życie zmartwychwstałe, grób wydaje się być końcem ich historii i relacji z Panem. Wielu mówi, że powrót jest niemożliwy.

• GRÓB OTWARTY • Bóg przekonuje, że nowe życie i przyszłość wciąż stoją przed nimi otworem, ponieważ to on sam otworzy ich symboliczny grób niewoli, sprowadzi ich do Ziemi Obiecanej, da im Ducha i nowe serce, które umożliwi im słuchanie Jego Słowa i odnowienie Przymierza. Obietnica otwartego grobu wypełni się już wkrótce, kiedy w 538 Cyrus pozwoli Izraelitom na powrót do ojczystej ziemi i odbudowę świątyni. 

• ZMARTWYCHWSTANIE • W wizji tej chrześcijanie dostrzegali zapowiedź Ducha Zmartwychwstałego, który złamie moc śmierci i rzeczywiście wyprowadzi nas z grobów.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 130,1-8) REFREN: Bóg Zbawicielem, pełnym miłosierdzia

Z głębokości wołam do Ciebie, Panie, Panie, wysłuchaj głosu mego. Nachyl Twe ucho na głos mojego błagania.

Jeśli zachowasz pamięć o grzechu, Panie, Panie, któż się ostoi? Ale Ty udzielasz przebaczenia, aby Ci służono z bojaźnią.

Pokładam nadzieję w Panu, dusza moja pokłada nadzieję w Jego słowie, dusza moja oczekuje Pana. Bardziej niż strażnicy poranka, niech Izrael wygląda Pana.

U Pana jest bowiem łaska, u Niego obfite odkupienie. On odkupi Izraela ze wszystkich jego grzechów.

[01][02]

 

PSALM

Z głębokości Ps 130, 1b-2. 3-4. 5-7a. 7b-8

Gdy człowiek znajduje się w głębokości grzechu – to jest śmierć. Ale z każdej głębokości jest wyjście

PSALM 130 • AUTOR: anonimowy lewita • CZAS POWSTANIA: po wygnaniu w Babilonii, czyli po 538 r. przed Chr.


PIEŚŃ WSTĘPOWANIA • Usłyszymy kolejny znany psalm. De profundis albo po polsku: Z głębokości wołam do Ciebie, Panie na stałe wszedł do kanonu najczęściej wykonywanych psalmów, a nawet do klasyki kina. Psalm 130 znamy z pogrzebów. Jest śpiewany na początku liturgii pogrzebowych. To jeden z psalmów pokutnych, stosowanych przy modlitwie za zmarłych Psalm 130 nosi tytuł “pieśni wstępowania”, bądź pieśń stopni, podobnie jak inne psalmy ze zbioru 120-134, zwanych pieśniami pielgrzymkowymi. Być może intonowali je pielgrzymi wstępujący do Jerozolimy, na górę Syjon, gdzie znajdowała się świątynia.

MODLITWA BŁAGALNA • Należy do gatunku modlitwy błagalnej (hebr. tefillah). Modlitwy błagalne były częścią rytuału wielkich dni postu i pokuty, obchodzonych przez całą wspólnotę Izraela. Wyznawano wtedy grzechy i błagano o pomoc w sytuacji zagrażających ludowi nieszczęść, takich jak: wojna, przegrana bitwa, głód, susza, epidemia • Cechą charakterystyczną tefillah są pojawiające się pytania dokąd, jak długo oraz trójkąt dramatyczny: Bóg, wierzący, przeciwnicy.

ZANIM USŁYSZYSZ • Psalm mógł być recytowany podczas wędrówki pielgrzymów na wzgórze Syjon – z doliny symbolizującej kruchość i wędrówkę ich życia wchodzili na górę Pana. W najgłębszej warstwie opisuje on wędrówkę ludzkiego serca ku Bogu: z otchłani grzechu wzywa ono Tego, który słucha i ma moc ocalić je od śmierci • Nie ból, nie rozpacz z powodu obrazy Boga tu przeważają, lecz nadzieja i ufność w miłosierdzie Pana. Liturgia piątej niedzieli Wielkiego Postu przywołuje ten psalm właśnie z tego powodu: gdy człowiek znajduje się w głębokości grzechu – to śmierć. Ale z każdej głębokości jest wyjście.

CZY WIESZ, ŻE

W psalmach stopni często stosowano tzw. rytm gradualny – bardzo pomocny starożytnym pielgrzymom przy śpiewaniu. Rytm gradualny łatwo rozpoznać: to podjęcie w kolejnym wersecie fragmentu psalmu wyśpiewanego w poprzednim (uwaga! można to rozpoznać w tłumaczeniu zawartym w Biblii Tysiąclecia. W lekcjonarzu, w wersji służącej do śpiewu, rytm gradualny jest mało zauważalny):

Jeżeli zachowasz pamięć o grzechach PaniePanie, któż się ostoi

W Panu pokładam nadziejęnadzieję żywi moja dusza

Dusza moja oczekuje Pana bardziej niż strażnicy poranka – Bardziej niż strażnicy poranka niech Izrael wygląda Pana.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu świętego Pawła Apostoła do Rzymian

(Rz 8,8-11) A ci, którzy żyją według ciała, Bogu podobać się nie mogą. Wy jednak nie żyjecie według ciała, lecz według Ducha, jeśli tylko Duch Boży w was mieszka. Jeżeli zaś kto nie ma Ducha Chrystusowego, ten do Niego nie należy. Jeżeli natomiast Chrystus w was mieszka, ciało wprawdzie podlega śmierci ze względu na (skutki) grzechu duch jednak posiada życie na skutek usprawiedliwienia. A jeżeli mieszka w was Duch Tego, który Jezusa wskrzesił z martwych, to Ten, co wskrzesił Chrystusa z martwych, przywróci do życia wasze śmiertelne ciała mocą mieszkającego w was swego Ducha.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Żyć w duchu Rz 8, 8-11

Paweł głosi bardzo odważnie: Bóg przywróci do życia nasze śmiertelne ciała. Jeżeli w nas mieszka

LIST DO RZYMIAN • NADAWCA: św. Paweł • ADRESACI: mieszkańcy Rzymu • DATA: 57-58 • SKĄD: Korynt


SUMMARIUM PASTORALNE • Znów, po dwóch tygodniach, wracamy do Listu do Rzymian. Przypomnijmy, list powstał dwa lata przed tym, jak Paweł po raz pierwszy zobaczył Wieczne Miasto. Powstał z powodów pragmatycznych: celem listu było zapewnienie sobie wsparcia ze strony wspólnoty w planowanej przez Pawła podróży misyjnej do Hiszpanii (>>Rz 15,23-24) Jednak zakres treści poruszonych w liście jest szerszy: Paweł głosi Rzymianom ewangelię, pisze do wspólnoty znajdującej się w stolicy imperium, w sercu antycznego świata. Rzym ma być kołem zamachowym dla głoszonej przez Pawła ewangelii. List przybiera zatem charakter summarium pastoralnego, w którym Paweł zbiera doświadczenie całego życia swej pracy i głoszenia Ewangelii.

DUCH DAJE ŻYCIE • Tym razem usłyszymy fragment ósmego rodziału. To część, w której Paweł opisuje Ducha, dawcę nowego życia . Przyjęcie Jezusa jako Pana i Zbawiciela to pierwszy konieczny krok ku temu, aby stać się wolnymi (>>Rz 7,25). Nowe życie jest jednak na początku podobne do małego ziarna, które musi rosnąć i rozwijać się. Tym, który daje wzrost, jest właśnie Duch. Jeśli otwieramy się na jego obecność, On czyni z nas własność Boga (>>Rz 8,9-11), prowadzi nas i przekonuje, że jesteśmy synami Bożymi (>>Rz 8,14-17), modli się w nas (>>Rz 8,26), współdziała we wszystkim dla naszego dobra (>>Rz 8,28) i ostatecznie prowadzi do zbawienia (>>Rz 8,29-30).

OBIETNICA PAWŁA • Fragment listu św. Pawła bardzo wyraźnie nawiązuje do całej tematyki Liturgii Słowa, gdzie mowa o przywracaniu do życia. Paweł wprost obiecuje i nam nowe życie, bardzo konkretnie: wskrzeszenie do życia naszego ciała. Ale pod jednym warunkiem. Słuchając, zwróćmy uwagę, pod jakim.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Deklaracja Pawła: Jeżeli mieszka w was Duch… [Ojca, to On] przywróci do życia wasze śmiertelne ciała

Życie według Ducha: Nie żyjecie według ciała, lecz według Ducha

[odstep]

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Jana

(J 11,1-45) Był pewien chory, Łazarz z Betanii, z miejscowości Marii i jej siostry Marty. Maria zaś była tą, która namaściła Pana olejkiem i włosami swoimi otarła Jego nogi. Jej to brat Łazarz chorował. Siostry zatem posłały do Niego wiadomość: Panie, oto choruje ten, którego Ty kochasz. Jezus usłyszawszy to rzekł: Choroba ta nie zmierza ku śmierci, ale ku chwale Bożej, aby dzięki niej Syn Boży został otoczony chwałą. A Jezus miłował Martę i jej siostrę, i Łazarza. Mimo jednak że słyszał o jego chorobie, zatrzymał się przez dwa dni w miejscu pobytu. Dopiero potem powiedział do swoich uczniów: Chodźmy znów do Judei. Rzekli do Niego uczniowie: Rabbi, dopiero co Żydzi usiłowali Cię ukamienować i znów tam idziesz? Jezus im odpowiedział: Czyż dzień nie liczy dwunastu godzin? Jeżeli ktoś chodzi za dnia, nie potknie się, ponieważ widzi światło tego świata. Jeżeli jednak ktoś chodzi w nocy, potknie się, ponieważ brak mu światła. To powiedział, a następnie rzekł do nich: Łazarz, przyjaciel nasz, zasnął, lecz idę, aby go obudzić. Uczniowie rzekli do Niego: Panie, jeżeli zasnął, to wyzdrowieje. Jezus jednak mówił o jego śmierci, a im się wydawało, że mówi o zwyczajnym śnie. Wtedy Jezus powiedział im otwarcie: Łazarz umarł, ale raduję się, że Mnie tam nie było, ze względu na was, abyście uwierzyli. Lecz chodźmy do niego. Na to Tomasz, zwany Didymos, rzekł do współuczniów: Chodźmy także i my, aby razem z Nim umrzeć. Kiedy Jezus tam przybył, zastał Łazarza już do czterech dni spoczywającego w grobie. A Betania była oddalona od Jerozolimy około piętnastu stadiów i wielu Żydów przybyło przedtem do Marty i Marii, aby je pocieszyć po bracie. Kiedy zaś Marta dowiedziała się, że Jezus nadchodzi, wyszła Mu na spotkanie. Maria zaś siedziała w domu. Marta rzekła do Jezusa: Panie, gdybyś tu był, mój brat by nie umarł. Lecz i teraz wiem, że Bóg da Ci wszystko, o cokolwiek byś prosił Boga. Rzekł do niej Jezus: Brat twój zmartwychwstanie. Rzekła Marta do Niego: Wiem, że zmartwychwstanie w czasie zmartwychwstania w dniu ostatecznym. Rzekł do niej Jezus: Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem. Kto we Mnie wierzy, choćby i umarł, żyć będzie. Każdy, kto żyje i wierzy we Mnie, nie umrze na wieki. Wierzysz w to? Odpowiedziała Mu: Tak, Panie! Ja wciąż wierzę, żeś Ty jest Mesjasz, Syn Boży, który miał przyjść na świat. Gdy to powiedziała, odeszła i przywołała po kryjomu swoją siostrę, mówiąc: Nauczyciel jest i woła cię. Skoro zaś tamta to usłyszała, wstała szybko i udała się do Niego. Jezus zaś nie przybył jeszcze do wsi, lecz był wciąż w tym miejscu, gdzie Marta wyszła Mu na spotkanie. Żydzi, którzy byli z nią w domu i pocieszali ją, widząc, że Maria szybko wstała i wyszła, udali się za nią, przekonani, że idzie do grobu, aby tam płakać. A gdy Maria przyszła do miejsca, gdzie był Jezus, ujrzawszy Go upadła Mu do nóg i rzekła do Niego: Panie, gdybyś tu był, mój brat by nie umarł. Gdy więc Jezus ujrzał jak płakała ona i Żydzi, którzy razem z nią przyszli, wzruszył się w duchu, rozrzewnił i zapytał: Gdzieście go położyli? Odpowiedzieli Mu: Panie, chodź i zobacz. Jezus zapłakał. A Żydzi rzekli: Oto jak go miłował! Niektórzy z nich powiedzieli: Czy Ten, który otworzył oczy niewidomemu, nie mógł sprawić, by on nie umarł? A Jezus ponownie, okazując głębokie wzruszenie, przyszedł do grobu. Była to pieczara, a na niej spoczywał kamień. Jezus rzekł: Usuńcie kamień. Siostra zmarłego, Marta, rzekła do Niego: Panie, już cuchnie. Leży bowiem od czterech dni w grobie. Jezus rzekł do niej: Czyż nie powiedziałem ci, że jeśli uwierzysz, ujrzysz chwałę Bożą? Usunięto więc kamień. Jezus wzniósł oczy do góry i rzekł: Ojcze, dziękuję Ci, żeś mnie wysłuchał. Ja wiedziałem, że mnie zawsze wysłuchujesz. Ale ze względu na otaczający Mnie lud to powiedziałem, aby uwierzyli, żeś Ty Mnie posłał. To powiedziawszy zawołał donośnym głosem: Łazarzu, wyjdź na zewnątrz! I wyszedł zmarły, mając nogi i ręce powiązane opaskami, a twarz jego była zawinięta chustą. Rzekł do nich Jezus: Rozwiążcie go i pozwólcie mu chodzić. Wielu więc spośród Żydów przybyłych do Marii ujrzawszy to, czego Jezus dokonał, uwierzyło w Niego.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Wskrzeszenie Łazarza J 11 1- 45

To zapowiedź zmartwychwstania. Jezus jako człowiek opłakuje śmierć Łazarza, jako Bóg przywraca mu życie

EWANGELISTA: św. Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 90 r. 

KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE: Betania • CZAS: ok. 33 r. • BOHATEROWIE: Jezus, Łazarz, Marta, Maria, ponadto: uczniowie i inni • WERSJE: brak


O wskrzeszeniu Łazarza nie bez przyczyny usłyszymy w V niedzielę Wielkiego Postu – tydzień przed odczytaniem w naszych kościołach Męki Pańskiej. Było to bowiem wydarzenie, które spowodowało, że wielu Żydów z jednej strony uwierzyło w Niego, ale z drugiej strony zdecydowało o losach Jezusa: Tego dnia postanowili Go zabić. Jest też trzeci powód, ten najważniejszy: to zapowiedź zmartwychwstania.

Wydarzenie rozegra się w trzech miejscach: poza Judeą, gdzie Jezus otrzymuje wiadomość o chorobie Łazarza • W drodze do Betanii: podczas której rozmawia z Martą i Marią • w Betanii, przy grobie Łazarza: tam następuje jego wskrzeszenie. Usłyszymy wiele dialogów Jezusa z uczniami, Martą i Marią. I znów dostrzeżemy typową dla św. Jana technikę nieporozumienia. Polega ona na tym, że Jezus posługuje się pewnym obrazem w znaczeniu dosłownym i duchowym – tym razem będą to śmierć i zmartwychwstanie. Jego rozmówcy zauważają i rozumieją zaś tylko sens dosłowny i podtrzymując rozmowę, wnioskują tylko z niego.

1/6
"Wskrzeszenie Łazarza" Leon Bonnat
"Wskrzeszenie Łazarza" Leon Bonnat
2/6
"Wskrzeszenie Łazarza" Mattia Preti, 1650 r.
"Wskrzeszenie Łazarza" Mattia Preti, 1650 r.
3/6
"Wskrzeszenie Łazarza" Jose Casado del Alisal
"Wskrzeszenie Łazarza" Jose Casado del Alisal
4/6
"Wskrzeszenie Łazarza" Monaster Cyrylo-Biełoozierski, XV w.
"Wskrzeszenie Łazarza" Monaster Cyrylo-Biełoozierski, XV w.
5/6
"Wskrzeszenie Łazarza" Wilhelm Kotarbiński
"Wskrzeszenie Łazarza" Wilhelm Kotarbiński
6/6
"Wskrzeszenie Łazarza" Luca Giordano, 1675 r.
"Wskrzeszenie Łazarza" Luca Giordano, 1675 r.
poprzednie
następne

 

ZWRÓĆ UWAGĘ


• Warto zaufać • Ewangelista podkreśla, że Marta, Maria i Łazarz to przyjaciele Jezusa. Siostry proszą Go, aby pospieszył na ratunek tego, którego kocha. Jezus jednak się spóźnia. Uczniowie tego nie rozumieją. Nie zrozumie tego Marta wybiegająca naprzeciw Jezusa z wyrzutem: Panie, gdybyś tu był, mój brat by nie umarł. Marta wierzy jednak, że to nie koniec: Lecz i teraz wiem, że Bóg da Ci wszystko, o cokolwiek byś prosił Boga. Ta odrobina ufności i wiary motywuje Jezusa do działania. W zamian uczyni cud znacznie większy od uzdrowienia, którego od Niego oczekiwali. Warto zaufać Jezusowi, który wydaje się spóźniać.

• Śmierć to nie koniec 

– Łazarz, przyjaciel nasz zasnął, lecz idę go obudzić.

– Panie, jeżeli zasnął, to wyzdrowieje.

 Z tego nieporozumienia wynika, że Jezus traktuje śmierć jak sen, z którego Bóg może każdego obudzić. Już za chwilę Jezus mocą Ojca wybudzi Łazarza. Pan wie już, że śmierć jego przyjaciela zapowiada Jego własną śmierć. Wierzy i ma nadzieję, że także Jego Ojciec nie pozostawi w grobie.

• Od martwej wiedzy do żywej wiary 

– Brat twój zmartwychwstanie.

– Wiem, że zmartwychwstanie w czasie zmartwychwstania w dniu ostatecznym.

– Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem. Kto we Mnie wierzy, choćby umarł, żyć będzie. Każdy, kto żyje i wierzy we Mnie, nie umrze na wieki. Wierzysz w to?

– Tak.

• Marta operuje wiedzą i tym, co na temat zmartwychwstania mówi jej tradycja żydowska i wierzenia jej narodu. Nie wie, czym jest żywe doświadczenie zmartwychwstania i jak odnieść je do swojego życia. Wiedza w niczym nie zmniejsza jej smutku i bólu Jezus oczekuje nie wiedzy, ale wiary. Pyta: Wierzysz w to? Dopiero, kiedy usłyszy tak, przystępuje do działania.   

• Łzy Jezusa • Jezus, stając przed grobem swojego przyjaciela płacze. Nie boi się pokazać, że kocha Martę, Marię i Łazarza. Uczestniczy w ich smutku rozstania i samotności Łzy Jezusa to nie reakcja bezradności i rozpaczy wobec śmierci, lecz gniewu na nią samą i konsekwencje, ból, które powoduje Jezus nie chce, byśmy bezradni płakali nad grobami naszych bliskich. Kiedy widzi nas bezradnych i zapłakanych, drży i dziwi się wzburzony wewnętrznie. Dlaczego nie wołamy z wiarą do Niego, który jest naszym Zmartwychwstaniem i Życiem? 

 

TRANSLATOR


“Łazarz, przyjaciel nasz, zasnął, lecz idę, aby go obudzić”  (J 11,11) • W oryginale: aby wyrwać go ze snu

•  Jezus jednak mówił o jego śmierci, a im się wydawało, że mówił o zwyczajnym śnie (J 11,13) • Rzekł zaś Jezus o śmierci jego. Tamci zaś uważali, że o zaśnięciu snem mówi

“Wiem, że zmartwychwstanie w czasie zmartwychwstania w dniu ostatecznym” (J 11,24) Wiem, że wstanie przy wstaniu w ostatnim dniu

“Kto we Mnie wierzy, choćby umarł, żyć będzie” (J 11,25)Wierzący we mnie, choćby i umarł, ożyje

“Każdy, kto żyje i wierzy we Mnie, nie umrze na wieki” (J 11,26) • I każdy żyjący i wierzący we mnie nie umrze na wieki

“Ja wciąż wierzę, żeś Ty jest Mesjasz, Syn Boży, który miał przyjść na świat” (J 11,27) • Ja uwierzyłam, że ty jesteś Pomazaniec, Syn Boga na świat przychodzący

Gdy więc Jezus ujrzał, jak płakała ona i Żydzi, którzy razem z nią przyszli, wzruszył się w duchu, rozrzewnił… (J 11,33) • Greckie słowa embrimaomaitarasso bardziej niż emocjonalne rozrzewnienie oznaczają tu współczucie wymieszane z gniewem i poruszeniem: Jezus więc jak zobaczył ją płaczącą i tych, którzy przyszli razem z nią, Judejczyków, płaczących, wzburzył się w duchu i poruszył w sobie

A Jezus ponownie okazując głębokie wzruszenie przyszedł do grobu. Była to pieczara, a na niej spoczywał kamień (J 11,38)Jezus więc znowu wzburzony w sobie, przychodzi do grobowca. Był zaś jaskinią i kamień leżał na niej


 

LINKI


• RYZYKO “Rabbi, dopiero co Żydzi usiłowali Cię ukamienować i znów tam idziesz?” (J 11,8)

J 8,58-59: “Zaprawdę, zaprawdę, powiadam wam: zanim Abraham stał się, JA JESTEM”. Porwali więc kamienie, aby rzucić w Niego. Jezus jednak ukrył się i wyszedł ze świątyni

J 10,30-31: “Ja i Ojciec jedno jesteśmy”. I znowu Żydzi porwali za kamienie, aby Go ukamienować

MARTA, MARIA, ŁAZARZ Kiedy zaś Marta dowiedziała się, że Jezus nadchodzi, wyszła Mu na spotkanie (J 11,20)

Łk 10,38-42: Tam pewna niewiasta, imieniem Marta, przyjęła Go w swoim domu. Miała ona siostrę imieniem Maria, która usiadłszy u nóg Pana słuchała Jego słowa. Marta zaś uwijała się około rozmaitych posług. A stanąwszy przy Nim, rzekła: “Panie, czy Ci to obojętne, że moja siostra zostawiła mnie samą przy usługiwaniu? Powiedz jej, żeby mi pomogła”. A Pan jej odpowiedział, “Marto, Marto, martwisz się i niepokoisz o wiele, a potrzeba mało albo tylko jednego”.

J 12,1-3: Na sześć dni przed Paschą Jezus przybył do Betanii, gdzie mieszkał Łazarz… Urządzono tam dla Niego ucztę. Marta usługiwała, a Łazarz był jednym z zasiadających z Nim przy stole. Maria zaś wzięła funt szlachetnego, drogocennego olejku nardowego i namaściła Jezusowi stopy, a włosami swymi je otarła. A dom napełnił się wonią olejku. 

ŁAZARZ“Rozwiążcie go i pozwólcie mu chodzić” (J 11,44)

J 12,9: Wielki tłum Żydów dowiedział się, że tam jest. A przybyli nie tylko ze względu na Jezusa, ale także by ujrzeć Łazarza, którego wskrzesił z martwych. Arcykapłani zatem postanowili zabić również Łazarza, gdyż wielu z jego powodu odłączyło się od Żydów i uwierzyło w Jezusa

J 9,33 (Ewangelia): Na to odpowiedział im ów człowiek: “…Gdyby ten człowiek nie był od Boga, nie mógłby tego uczynić”

Dz 5,34-38: Pewien faryzeusz, imieniem Gamaliel, uczony w Prawie i poważany przez cały lud… zabrał głos w Radzie: “…Zostawcie tych ludzi i puśćcie ich! Jeżeli bowiem od ludzi pochodzi ta myśl czy sprawa, rozpadnie się, a jeżeli rzeczywiście od Boga pochodzi, nie potraficie ich zniszczyć, i oby się nie okazało, że walczycie z Bogiem”

 


Ksiądz Janusz Stanisław Pasierb “Łazarz”

ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – IV Wielkiego Postu A

Ślepiec przejrzał nie na początku Ewangelii, lecz wtedy, gdy rzekł: “Wierzę, Panie”.

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Bóg otwiera oczy. Koryguje wzrok Samuela: w pierwszym czytaniu usłyszymy, jak prorok najpierw patrzy ludzkim wzrokiem, by w końcu widząc jak Bóg dostrzec Dawida. W Ewangelii Niewidomy od urodzenia zaczyna widzieć. Opis tego cudu to zaledwie dwa zdania. Cały, przyznajmy – długi, fragment Ewangelii, mówi o czymś więcej: o niezwykłym procesie, jaki dokonał się w jego życiu i może się dokonać w każdym z nas: przejściu z ciemności do światła.

Niewidomy to każdy, kto widzi po ludzku. Przecież faryzeuszów, nie mających zapewne problemów ze wzrokiem, Jezus nazywa ślepymi. I jeszcze jeden szczegół: nawet po uzdrowieniu św. Jan nazywa człowieka niewidomym. Dlaczego? Bo niewidomy od urodzenia zaczyna widzieć wtedy, gdy mówi swoje ostatnie dwa słowa w Ewangelii: Wierzę, Panie.

 

PUNKT WYJŚCIA


Czwarta niedziela Wielkiego Postu roku A  Tradycyjnie nosi ona nazwę Laetare. To jeden z dwóch przypadków w roku, kiedy ksiądz wyjdzie do ołtarza w różowym ornacie Antyfona na wejście przywołuje słowa Izajasza (66,10): Laetare, Jerusalem (Raduj się, Jerozolimo, zbierzcie się wszyscy, którzy ją kochacie. Cieszcie się, wy, którzy byliście smutni, weselcie się i nasycajcie u źródła waszej pociechy KOLEKTA: Modlimy się, abyśmy z żywą wiarą i szczerym oddaniem spieszyli ku nadchodzącym świętom wielkanocnym  CZYTANIA: Pierwsza Księga Samuela 16, 1b.6-7.10-13a 17,3-7 · Psalm 23,1-6  List św. Pawła do Efezjan 5,8-14  Ewangelia wg św. Jana 9,1-41

 

CHMURA SŁÓW


Kolejna niedziela ze sporą dawką Słowa. Częste występowanie czasowników związanych z mówieniem, takich jak: RZEKŁ (14), czy “odpowiedział” (9), w różnych formach gramatycznych, sugeruje, że będziemy mieli do czynienia przede wszystkim z rozciągniętym dialogiem – i tak dokładnie jest. Dyskusje i spór między uzdrowionym a faryzeuszami zdominują Ewangelię. Pojawiające się w tej wymianie poglądów słowo WIEMY (10) świadczy, jak zaciekle obie strony bronią swych stanowisk. Sam temat Liturgii Słowa sugeruje częstość słowa: OCZY (13), dopełnia go inne słowo: NIEWIDOMY (11), CZŁOWIEK (11). Częste są słowa podkreslające obecność Boga lub Jezusa: PAN (13), “Jezus” (9), w końcu czasownik-klucz do dzisiejszej Liturgii Słowa: OTWORZYŁ (6).

Jutro Niedziela - IV Wielkiego Postu A

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Pierwszej Księgi Samuela

(1 Sm 16,1b.6-7.10-13a) Pan rzekł do Samuela: Napełnij oliwą twój róg i idź: Posyłam cię do Jessego Betlejemity, gdyż między jego synami upatrzyłem sobie króla. Kiedy przybyli, spostrzegł Eliaba i mówił: Z pewnością przed Panem jest jego pomazaniec. Pan jednak rzekł do Samuela: Nie zważaj ani na jego wygląd, ani na wysoki wzrost, gdyż nie wybrałem go, nie tak bowiem człowiek widzi , bo człowiek patrzy na to, co widoczne dla oczu, Pan natomiast patrzy na serce. I Jesse przedstawił Samuelowi siedmiu swoich synów, lecz Samuel oświadczył Jessemu: Nie ich wybrał Pan. Samuel więc zapytał Jessego: Czy to już wszyscy młodzieńcy? Odrzekł: Pozostał jeszcze najmniejszy, lecz on pasie owce. Samuel powiedział do Jessego: Poślij po niego i sprowadź tutaj, gdyż nie rozpoczniemy uczty, dopóki on nie przyjdzie. Posłał więc i przyprowadzono go: był on rudy, miał piękne oczy i pociągający wygląd. - Pan rzekł: Wstań i namaść go, to ten. Wziął więc Samuel róg z oliwą i namaścił go pośrodku jego braci. Począwszy od tego dnia duch Pański opanował Dawida.

Oto Słowo Boże

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Kurs Bożego patrzenia  1 Sm 3, 3b-10. 19

Namaszczenie Dawida na króla Izraela pokazuje przede wszystkim Samuela. To jego Bóg uczy patrzeć “po bożemu”

1 KSIĘGA SAMUELA • AUTOR: nieznany • CZAS POWSTANIA: VII w. przed Chr.

KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE AKCJI: Betlejem • CZAS AKCJI: ok 1000 rok przed Chrystusem • BOHATEROWIE: Samuel, Jesse, Synowie Jessego, Dawid


PLAN: KRÓL • Obie księgi Samuela stanowiły wcześniej całość. Opowiadają o tym, jak Naród Wybrany otrzymuje kogoś, kto go zjednoczy: króla. Dotychczasową sytuację opisuje wcześniejsza Księga Sędziów: ludem rządzili sędziowie, bo królem był sam Bóg. Pierwsza Księga Samuela opowiada zatem najpierw o samym Samuelu – ostatnim z sędziów (od historii jego urodzenia, powołanie)  o Saulu – pierwszym królu judzkim, w końcu o Dawidzie. Śmierć Saula, którego trudną przyjaźń z Dawidem również opisuje księga, otwiera Dawidowi drogę do królowania. Ale to treść już Drugiej Księgi Samuela.

NIEUDANY WYBÓR • Pierwszym krokiem do scalenia Izraela było znalezienie i namaszczenie króla. Do tego zadania Bóg wyznaczył Samuela. Pierwsze namaszczenie (rozdział 9) zaowocowało królem Saulem – nie był to dobry król: Uznałem go za niegodnego, by panował nad Izraelem – mówił Pan do Samuela. Stąd jeszcze za jego życia, nakazał Samuelowi znalezienie nowego króla. 

NAMASZCZENIE DAWIDA • To będzie właśnie treść czytania: odnalezienie i namaszczenie nowego króla. Istotne dla tematu całej liturgii będzie jednak nie samo namaszczenie Dawida, lecz coś innego: to, w jaki sposób Pan uczy Samuela Bożego patrzenia.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Patrzeć oczami Boga: Nie tak bowiem człowiek widzi, jak widzi Bóg, bo człowiek patrzy na to, co widoczne dla oczu, Pan natomiast patrzy na serce.

I jeszcze raz o patrzeniu oczami duszy: Nie zważaj ani na jego wygląd, ani na wysoki wzrost.

 

ZWRÓĆ UWAGĘ


KURS BOŻEGO PATRZENIA Samuel, mimo że przeżył już u boku Pana tyle lat, wciąż uczy się Jego sposobu patrzenia. Z początku jego wzrok pada na najstarszego i najsilniejszego Eliaba, który był wysoki i silny PORÓWNAJ: Pierwszy namaszczony przez Samuela, Saul, także był wysoki i dorodny: Miał on syna imieniem Saul, wysokiego i dorodnego (1 Sm 9,2) Samuel początkowo stosuje zatem to samo, dawne kryterium Bóg koryguje wzrok swojego proroka: Nie zważaj ani na jego wygląd, ani na wysoki wzrost Boży wzrok patrzy na to, czego nie dostrzegają ludzkie oczy, na serce

BOSKA OPTYKA Bóg, a za nim ostatecznie Samuel, wybiera najmłodszego, pozostawionego w cieniu i różnego od braci Dawida PORÓWNAJ: Ezaw stał się zręcznym myśliwym, żyjącym w polu. Jakub zaś był człowiekiem spokojnym, mieszkającym w namiocie (Rdz 25,27)  Tak jak w przypadku Jakuba, Bóg ma słabość do niedocenianych “oryginałów” z charakterem

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 23,1-6) REFREN: Pan mym pasterzem, nie brak mi niczego

Pan jest moim pasterzem: niczego mi nie braknie, pozwała mi leżeć na zielonych pastwiskach.

Prowadzi mnie nad wody, gdzie mogę odpocząć, orzeźwia moją duszę. Wiedzie mnie po właściwych ścieżkach przez wzgląd na swoją chwalę.

Chociażbym przechodził przez ciemną dolinę, zła się nie ulęknę, bo Ty jesteś ze mną. Kij Twój i laska pasterska są moją pociechą.

Stół dla mnie zastawiasz na oczach mych wrogów; namaszczasz mi głowę olejkiem, a kielich mój pełny po brzegi.

Dobroć i laska pójdą w ślad za mną przez wszystkie dni życia i zamieszkam w domu Pana po najdłuższe czasy.

[01][02]

 

PSALM

Widzieć, gdy nie widać • Ps 23,1-6

Dokładnie pośrodku tego psalmu brzmią słowa “Ty jesteś ze mną”. Psalm 23 to modlitwa człowieka, który ufa Bogu do końca

PSALM 23 • AUTOR: Dawid • CZAS POWSTANIA: okres monarchii


PSALM UFNOŚCI • Psalm Pan jest pasterzem moim doczekał się niezliczonych wersji, zarówno klasycznych, chorałowych, jak i tzw. oazowych, czy pielgrzymkowych. Bywa nawet śpiewany przez gwiazdy estrady • W absolutnym centrum psalmu znajdują się słowa Ty jesteś ze mną, przed którymi i po których mamy taką samą liczbę stychów. Według naukowców, taka forma dowodzi, iż mamy do czynienia z psalmem ufności: wierzący wyraża swoją wdzięczność Bogu za jego nieustanną troskę i prowadzenie. . Psalm, ze względu na ten bardzo osobisty charakter, stanowił być może część modlitwy zanoszonej w świątyni w najbliższym rodzinnym gronie 

PIEŚŃ PASTERZA • Autorem według tradycji jest Dawid. Kto wie, czy siła tego utworu nie pochodzi z jego pasterskiego doświadczenia. W psalmie można zauważyć dwie części: »pierwsze cztery wersy to tzw. “pieśń pasterza (pasterz prowadzi psalmistę, chroni podczas niebezpieczeństw) »druga część psalmu to tzw. “pieśń gościa” (korzysta z hojności Pana) • Psalm kończy się ufnym wyznaniem, że dobroć Pana będą towarzyszyć całemu jego życiu, on sam zamieszka zaś na wieki w domu PanaW ten sposób utwór przeistacza się w uniwersalny opis drogi ludzkiego życia, której towarzyszy troska Boga-Pasterza prowadzącego wierzącego ku wiecznej radości i życiu w jego Królestwie.

CIEMNA DOLINA • Usłyszymy cały psalm 23. Wybór tego psalmu nie jest przypadkowy. Środkowe jego wersety mówią o świetle Boga, które pozwala widzieć w ciemności. Mówią o prowadzeniu Pana po właściwych ścieżkach, nawet gdy człowiek przechodzi przez ciemną dolinę.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Środkowe słowa psalmu 23: Ty jesteś ze mną!

Bóg “patrzy” za człowieka: Chociażbym przechodził przez ciemną dolinę, zła się nie ulęknę.

Dawid o prowadzeniu Pana: Wiedzie mnie po właściwych ścieżkach przez wzgląd na swoją chwałę.

 

JESZCZE O PSALMIE


Sugerowano, że Psalm 23 to pieśń lewity pełniącego służbę przed Panem, radosne wyznanie wiary pielgrzyma przybywającego na Syjon, dziękczynienie wierzącego, który został ocalony od swoich nieprzyjaciół, czy utwór na koronację monarchy połączony z procesją do źródła Gihon.

Tytuł Pasterza, który wierzący przypisuje swemu Panu w Psalmie 23, to tytuł królewski. Tłumaczy on, na czym polega Boże panowanie nad naszym życiem: Bóg Pasterz zapewnia błogosławieństwo i dostatek życia (zielone pastwiska) Jego Słowo daje życie i orzeźwia (symbol wody) Pasterz walczy o swoją owcę, chroni ją podczas wędrówki przez ciemną dolinę, uwalnia od przeciwników.

Ostatnie obrazy – mówiące o zastawionym stole, kielichu i zamieszkiwaniu w domu Bożym na wieki – otwierają się na rzeczywistość nieba. Bóg Pasterz nie tylko troszczy się o nasze ziemskie życie, ale wprowadza nas w życie wieczne.

Psalm to o wiele więcej, niż zapis tekstu – choć przeważa u nas takie właśnie wyobrażenie. Psalm to modlitwa, to śpiew, to wołanie, ekspresja wymagająca zaangażowania całej osoby. Zresztą… trzeba to zobaczyć: interpretacja psalmu 23 “Pan jest pasterzem moim” wg 2Tm2,3:

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu świętego Pawła Apostoła do Efezjan

(Ef 5,8-14) Niegdyś bowiem byliście ciemnością, lecz teraz jesteście światłością w Panu: postępujcie jak dzieci światłości! Owocem bowiem światłości jest wszelka prawość i sprawiedliwość, i prawda. Badajcie, co jest miłe Panu. I nie miejcie udziału w bezowocnych czynach ciemności, a raczej piętnując, nawracajcie (tamtych)! O tym bowiem, co u nich się dzieje po kryjomu, wstyd nawet mówić. Natomiast wszystkie te rzeczy piętnowane stają się jawne dzięki światłu, bo wszystko, co staje się jawne, jest światłem. Dlatego się mówi: Zbudź się, o śpiący, i powstań z martwych, a zajaśnieje ci Chrystus.

Oto Słowo Boże

[01][02]

DRUGIE CZYTANIE

Światłe oczy serca Ef 5,8-14

LIST DO Efezjan • NADAWCA: św. Paweł lub uczeń z jego szkoły • SKĄD: Rzym lub w przypadku ucznia inne nieznane miejsce • DATA: między 58-62 lub po 62 r. •  ADRESACI: chrześcijanie w Efezie/inne wspólnoty chrześcijańskie


O KSIĘDZE • Są dwie hipotezy co do autorstwa, oraz czasu i miejsca napisania listu. Wedle pierwszej, List do Efezjan wyszedł spod ręki samego Pawła (i jest zaliczany do czterech tzw. listów więziennych), a według dominującego dziś poglądu badaczy został skomponowany przez ucznia z jego szkoły: bowiem styl listu jest nieco inny, jak i teologia, odmienna od tzw. niekwestionowanych listów Pawła teologiaW tym liście teologia św. Pawła osiąga szczyt rozwoju. Paweł podejmuje i rozwija tematy z Listu do Kolosan i ukazuje Kościół uniwersalny i kosmiczny, w którym znajduje swoje miejsce Izrael i wszystkie narodyList dzieli się na dwie częścipierwsze trzy rozdziały prezentują teologię: misterium Chrystusa w KościeleOstatnie 3 rozdziały to wnioski praktyczne.

UPOMNIENIA I WEZWANIA • Fragment, który usłyszymy, pochodzi właśnie z tej drugiej części, stąd w treści wiele poleceń, apeli, przynagleń. W piątym rozdziale Paweł przechodzi od ogólnych wezwań skierowanych do całej wspólnoty (tzw. egzorty w >>5,1-20) do tzw. “tablic rodzinnych”, czyli norm, którymi ma kierować się chrześcijański dom, rodzina (>>5,21-33). Przestrzega przed praktykowaniem pogańskiego stylu życia (>>5,1-7), zachęca, aby strzec w sobie światłości Jezusa (>>5,8-14) oraz wzywa do napełniania wszystkich relacji i sfer życia Duchem Świętym (>>5,15-20). Następnie ukazuje, co to znaczy – na konkretnym przykładzie chrześcijańskich małżonków (>>5,21-33).

CIEMNOŚĆ I ŚWIATŁOŚĆ • Najważniejsze z punktu widzenia Liturgii Słowa to przeciwstawienie światła ciemności i apel, by postępować jak dzieci światła.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Św. Paweł wzywa do wnikliwości: Badajcie, co jest miłe Panu.

Budzik św. Pawła: Zbudź się, o śpiący, i powstań z martwych, a zajaśnieje ci Chrystus.

Transparentność czynów: Wszystko, co staje się jawne, jest światłem.

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


Rozróżnienie na synów światła i ciemności pojawia się we współczesnej Pawłowi teologii wspólnoty z Qumran  Według qumrańczyków Bóg predestynuje jednych do bycia synami światła, drugich ciemności  Według Pawła Chrystus przeniósł wszystkich w sferę światłości. Pozostanie w niej zależy już jednak od samych wierzących.

Zbudź się, który śpisz, i powstań z martwych (Ef 5,14) to fragment starego hymnu chrześcijańskiego, który być może towarzyszył liturgii chrzcielnej  Wezwanie to jest zachętą do porzucenia dawnego życia w grzechu, aby zajaśniała w nas światłość Chrystusa.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Jana

(J 9,1-41) Jezus przechodząc obok ujrzał pewnego człowieka, niewidomego od urodzenia. Uczniowie Jego zadali Mu pytanie: Rabbi, kto zgrzeszył, że się urodził niewidomym - on czy jego rodzice? Jezus odpowiedział: Ani on nie zgrzeszył, ani rodzice jego, ale /stało się tak/, aby się na nim objawiły sprawy Boże. Potrzeba nam pełnić dzieła Tego, który Mnie posłał, dopóki jest dzień. Nadchodzi noc, kiedy nikt nie będzie mógł działać. Jak długo jestem na świecie, jestem światłością świata. To powiedziawszy splunął na ziemię, uczynił błoto ze śliny i nałożył je na oczy niewidomego, i rzekł do niego: Idź, obmyj się w sadzawce Siloam - co się tłumaczy: Posłany. On więc odszedł, obmył się i wrócił widząc. A sąsiedzi i ci, którzy przedtem widywali go jako żebraka, mówili: Czyż to nie jest ten, który siedzi i żebrze? Jedni twierdzili: Tak, to jest ten, a inni przeczyli: Nie, jest tylko do tamtego podobny. On zaś mówił: To ja jestem. Mówili więc do niego: Jakżeż oczy ci się otwarły? On odpowiedział: Człowiek zwany Jezusem uczynił błoto, pomazał moje oczy i rzekł do mnie: Idź do sadzawki Siloam i obmyj się. Poszedłem więc, obmyłem się i przejrzałem. Rzekli do niego: Gdzież On jest? On odrzekł: Nie wiem. Zaprowadzili więc tego człowieka, niedawno jeszcze niewidomego, do faryzeuszów. A tego dnia, w którym Jezus uczynił błoto i otworzył mu oczy, był szabat. I znów faryzeusze pytali go o to, w jaki sposób przejrzał. Powiedział do nich: Położył mi błoto na oczy, obmyłem się i widzę. Niektórzy więc spośród faryzeuszów rzekli: Człowiek ten nie jest od Boga, bo nie zachowuje szabatu. Inni powiedzieli: Ale w jaki sposób człowiek grzeszny może czynić takie znaki? I powstało wśród nich rozdwojenie. Ponownie więc zwrócili się do niewidomego: A ty, co o Nim myślisz w związku z tym, że ci otworzył oczy? Odpowiedział: To prorok. Jednakże Żydzi nie wierzyli, że był niewidomy i że przejrzał, tak że aż przywołali rodziców tego, który przejrzał, i wypytywali się ich w słowach: Czy waszym synem jest ten, o którym twierdzicie, że się niewidomym urodził? W jaki to sposób teraz widzi? Rodzice zaś jego tak odpowiedzieli: Wiemy, że to jest nasz syn i że się urodził niewidomym. Nie wiemy, jak się to stało, że teraz widzi, nie wiemy także, kto mu otworzył oczy. Zapytajcie jego samego, ma swoje lata, niech mówi za siebie. Tak powiedzieli jego rodzice, gdyż bali się Żydów. Żydzi bowiem już postanowili, że gdy ktoś uzna Jezusa za Mesjasza, zostanie wyłączony z synagogi. Oto dlaczego powiedzieli jego rodzice: Ma swoje lata, jego samego zapytajcie! Znowu więc przywołali tego człowieka, który był niewidomy, i rzekli do niego: Daj chwałę Bogu. My wiemy, że człowiek ten jest grzesznikiem. Na to odpowiedział: Czy On jest grzesznikiem, tego nie wiem. Jedno wiem: byłem niewidomy, a teraz widzę. Rzekli więc do niego: Cóż ci uczynił? W jaki sposób otworzył ci oczy? Odpowiedział im: Już wam powiedziałem, a wyście mnie nie wysłuchali. Po co znowu chcecie słuchać? Czy i wy chcecie zostać Jego uczniami? Wówczas go zelżyli i rzekli: Bądź ty sobie Jego uczniem, my jesteśmy uczniami Mojżesza. My wiemy, że Bóg przemówił do Mojżesza. Co do Niego zaś nie wiemy, skąd pochodzi. Na to odpowiedział im ów człowiek: W tym wszystkim to jest dziwne, że wy nie wiecie, skąd pochodzi, a mnie oczy otworzył. Wiemy, że Bóg grzeszników nie wysłuchuje, natomiast Bóg wysłuchuje każdego, kto jest czcicielem Boga i pełni Jego wolę. Od wieków nie słyszano, aby ktoś otworzył oczy niewidomemu od urodzenia. Gdyby ten człowiek nie był od Boga, nie mógłby nic czynić. Na to dali mu taką odpowiedź: Cały urodziłeś się w grzechach, a śmiesz nas pouczać? I precz go wyrzucili. Jezus usłyszał, że wyrzucili go precz, i spotkawszy go rzekł do niego: Czy ty wierzysz w Syna Człowieczego? On odpowiedział: A któż to jest, Panie, abym w Niego uwierzył? Rzekł do niego Jezus: Jest Nim Ten, którego widzisz i który mówi do ciebie. On zaś odpowiedział: Wierzę, Panie! i oddał Mu pokłon. Jezus rzekł: Przyszedłem na ten świat, aby przeprowadzić sąd, aby ci , którzy nie widzą, przejrzeli, a ci, którzy widzą stali się niewidomymi. Usłyszeli to niektórzy faryzeusze, którzy z Nim byli i rzekli do Niego: Czyż i my jesteśmy niewidomi? Jezus powiedział do nich: Gdybyście byli niewidomi, nie mielibyście grzechu, ale ponieważ mówicie: "Widzimy", grzech wasz trwa nadal.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

 

EWANGELIA

Uzdrowienie oczu • J 9, 1-41

Niewidomy od urodzenia otrzymuje wzrok: Jezus przemywa jego oczy wodą. Woda życia pozwala widzieć. Ciemność staje się światłem

EWANGELISTA: św. Jan  CZAS POWSTANIA: ok.90 r.

KATEGORIA: wydarzenie MIEJSCE: Jerozolima  CZAS: ok. 33 r.  BOHATEROWIE: Jezus, niewidomy od urodzenia, ponadto: jego sąsiedzi, rodzice, faryzeusze  WERSJE: brak.


WIELKI TEMAT: WODA • Pozostajemy przy ewangelii wg św. Jana, pozostajemy również przy jednym z czterech wielkich obrazów św. Jana: wodzie. Przypomnijmy: Jan przedstawia cztery wielkie tematy: wino – krzew winny, pasterz, chleb żywy oraz woda. Każdy z nich zostaje przedstawiony w podobny sposób: przez dyskusję, znak oraz przemowę

ROZMOWA, MOWA, ZNAK • Jak to wygląda w przypadku tematu wody życia? Woda w Ewangelii św. Jana pojawia się już podczas wesela w Kanie Galilejskiej (>>J 2), a w czasie rozmowy z Nikodemem (>>J 3) jest zestawiona z Duchem Świętym: Jeśli się ktoś nie narodzi z wody i z Ducha, nie może wejść do królestwa Bożego  Wprowadzeniem wielkiego tematu o wodzie jest rozmowa z Samarytanką, której słuchaliśmy tydzień temu (>>PATRZ: III NIEDZIELA WIELKIEGO POSTU A). Temat wody powraca w rozdziale siódmym, w mowie: Jeśli ktoś jest spragniony, a wierzy we mnie – niech przyjdzie do Mnie i pije.

UZDROWIENIE ŚLEPCA • Czas na potwierdzający znak. Przed nami znów dość długi fragment Ewangelii. Zwróćmy uwagę, że uzdrowienie niewidomego od urodzenia to zaledwie początek niełatwych zmagań, których ów człowiek doświadczy. Zauważmy, także, że ślepiec przejrzał nie na początku Ewangelii, lecz wtedy, gdy rzekł: “Wierzę, Panie”. Zaś ci, którzy mają wciąż dobry wzrok – faryzeusze – wciąż nie widzą.

 

Fragment filmu Jezus z Nazaretu z 1977 r. reż. Franko Zeffirelli:

 

CZY WIESZ, ŻE…


Nazwa Siloe, Siloam odnosi się do:

 kanału: był to kanał wybudowany ok 700 lat przed Chrystusem. Dostarczał wodę ze źródła Gihon do południowej części miasta. Było to wielkie przedsięwzięcie i wyczyn budowlany zrealizowany przez Ezechiasza. Budowa miała na celu zapewnienie wody miastu w przypadku oblężenia ze strony Asyrii (patrz: 2Krl 20,20, 2Krn 32,30, Syr 48,17).

 wieży: usytuowanej przy kanale, by nie dopuścić do wtargnięcia do miasta tą drogą ewentualnych wrogów. Jezus (Łk 13,1-9) wspomina o zawaleniu się wieży, w wyniku czego zginęło 18 osób.

 sadzawki: zasilanej wodą doprowadzoną dzięki kanałowiW czasach Jezusa z sadzawki Siloam czerpano wodę podczas Święta Namiotów. Miała właściwości lecznicze. 

 Siloe, sziloah, znaczy po hebrajsku tunel lub kanał, ma zatem znaczenie praktyczne: woda (i sadzawka nią zasilana) istnieje dzięki kanałowi, jest przezeń przesłana, posłana · Św. Jan w tym kontekście wiąże nazwę – a może lepiej: rzeczywistość funkcjonowania – sadzawki Siloe z samym Jezusem, kanałem dającym wodę życia · Idź, obmyj się w sadzawce Siloe ma zatem charakterystyczny dla św. Jana, przebogaty sens, a dotychczasowe praktyczne znaczenie “siloe” staje się imieniem Jezusa (Posłany).

 

TRANSLATOR


 “Ani on nie zgrzeszył, ani rodzice jego, ale stało się tak, aby się na nim objawiły sprawy Boże”  (J 9,3)  W oryginale: aby stały się widoczne dzieła Boga w nim.

 “Wiemy, że to jest nasz syn i że się urodził niewidomym. Nie wiemy, jak się to stało, że teraz widzi, nie wiemy także, kto mu otworzył oczy. Zapytajcie jego samego, ma swoje lata, niech mówi za siebie” (J 9,20-21) Zawsze, gdy mowa o “niewidomym”, w oryginale po prostu: ślepy. Podobnie “mieć swoje lata” to tłumaczenie greckiego słowa oznaczającego dojrzałość  Wiemy, że ten jest syn nasz i że ślepy narodził się. Jak zaś teraz widzi, nie wiemy, albo kto otworzył jego oczy, my nie wiemy. Jego spytajcie, dojrzałość ma, sam o sobie powie.

 Wówczas go zelżyli i rzekli: “Bądź ty sobie Jego uczniem, my jesteśmy uczniami Mojżesza” (J 9,28)  W oryginale brak trybu rozkazującego: Zwymyślali go i powiedzieli: Ty uczniem jesteś tamtego, my zaś Mojżesza jesteśmy uczniami.

 “Przyszedłem na ten świat, aby przeprowadzić sąd, aby ci, którzy nie widzą, przejrzeli, a ci, którzy widzą, stali się niewidomymi” (J 9,39)  Zwróćmy uwagę na różnicę miedzy “niewidzacymi” i “ślepymi” Na sąd ja na świat ten przyszedłem, aby niewidzący widzieli i widzący ślepymi stali się

 

LINKI


 grzech i konsekwencje  “Rabbi, kto zgrzeszył, że się urodził niewidomy – on czy jego rodzice?” Jezus odpowiedział: “Ani on nie zgrzeszył, ani rodzice jego, ale stało się tak, aby się na nim objawiły sprawy Boże” (J 9,2-3).

Łk 13,4: “Myślicie, że owych osiemnastu, na których zwaliła się wieża w Siloam i zabiła ich, było większymi winowajcami niż inni mieszkańcy Jeruzalem?”

J 5,14: “Oto wyzdrowiałeś. Nie grzesz już więcej, aby ci się coś gorszego nie przydarzyło”.

 

 noc i dzień, światłość i ciemność  “Potrzeba nam pełnić dzieła Tego, który Mnie posłał, dopóki jest dzień. Nadchodzi noc, kiedy nikt nie będzie mógł działać. Jak długo jestem na świecie, jestem światłością świata” (J 9,2-3).

 “Przyszedłem na ten świat, aby przeprowadzić sąd, żeby ci, którzy nie wiedzą, przejrzeli, a ci, którzy widzą, stali się niewidomymi” (J 9,39).

J 1,4: W Nim było życie, a życie było światłością ludzi, a światłość w ciemności świeci i ciemność jej nie ogarnęła.

J 1,9: Była światłość prawdziwa, która oświeca każdego człowieka, gdy na świat przychodzi.

J 11,9-10: “Czyż dzień nie liczy dwunastu godzin? Jeżeli ktoś chodzi za dnia, nie potyka się, ponieważ widzi światło tego świata. Jeżeli jednak ktoś chodzi w nocy, potknie się, ponieważ brak mu światła”.

J 8,12: “Ja jestem światłością świata. Kto idzie za Mną, nie będzie chodził w ciemności, lecz będzie miał światło życia”.

J 12, 35-36: “Jeszcze przez krótki czas jest wśród was światłość. Chodźcie, dopóki macie światłość, aby was ciemność nie ogarnęła. A kto chodzi w ciemności, nie wie, dokąd idzie”.

 

 od Boga czy nie?  Niektórzy więc spośród faryzeuszów rzekli: “Człowiek ten nie jest od Boga, bo nie zachowuje szabatu” (J 9,16).

J 3,2: Był wśród faryzeuszów pewien człowiek, imieniem Nikodem, dostojnik żydowski…: “Rabbi, wiemy, że od Boga przyszedłeś jako nauczyciel. Nikt bowiem nie mógłby czynić takich znaków, jakie ty czynisz, gdyby Bóg nie był z nim”.

J 9,33 (Ewangelia): Na to odpowiedział im ów człowiek: “…Gdyby ten człowiek nie był od Boga, nie mógłby tego uczynić”.

Dz 5,34-38: Pewien faryzeusz, imieniem Gamaliel, uczony w Prawie i poważany przez cały lud… zabrał głos w Radzie: “…Zostawcie tych ludzi i puśćcie ich! Jeżeli bowiem od ludzi pochodzi ta myśl czy sprawa, rozpadnie się, a jeżeli rzeczywiście od Boga pochodzi, nie potraficie ich zniszczyć, i oby się nie okazało, że walczycie z Bogiem”.

obawy  “Zapytajcie jego samego, ma swoje lata, niech mówi za siebie”. Tak powiedzieli jego rodzice, gdyż bali się Żydów. Żydzi bowiem już postanowili, że gdy kto uzna Jezusa za Mesjasza, zostanie wykluczony z synagogi (J 9,21-22).

J 7,13: Nikt jednak nie mówił o Nim jawnie z obawy przed Żydami.

J 16,2-3: “Wyłaczą was z synagogi. Ale nadto nadchodzi godzina, w której każdy, kto was zabije, będzie sądził, że oddaje cześć Bogu. Będą tak czynić, bo nie poznali ani Ojca, ani Mnie”.

 

prawdziwi niewidomi  “Czyż i my jesteśmy niewidomi?” Jezus powiedział do nich: “Gdybyście byli niewidomi, nie mielibyście grzechu, ale ponieważ mówicie: Widzimy, grzech wasz trwa nadal” (J 9,40-41).

Mt 15,14 “To są przewodnicy ślepych. Jeśli zaś ślepy ślepego prowadzi, obaj w dół wpadną”.

Mt 23,16: “Biada wam, przewodnicy ślepi…”.

J 3,36: “Kto wierzy w Syna, ma życie wieczne; kto zaś nie wierzy Synowi, nie ujrzy życia, lecz gniew Boży nad nimi wisi”.

 

ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >