Jutro Niedziela – Trójcy Świętej C

Bóg jeden w Trzech Osobach. Byś i ty nie był sam

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


NAJŚWIĘTSZEJ TRÓJCYRok CKOLEKTA: Modlimy się, abyśmy wyznając prawdziwą wiarę uznawali wieczną chwałę TrójcyKOLOR: biały  • CZYTANIA: Księga Przysłów 8, 22-31 • Psalm 8, 4-5. 6-7. 8-9  • List do Rzymian 5, 1-5; Ewangelia Jana 16, 12-15.

 

• CHMURA SŁOWA •  

Untitled-1

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania
Czytanie z Księgi Przysłów

(Prz 8, 22-31)

Tak mówi Mądrość Boża:

«Pan mnie zrodził jako początek swej mocy, przed dziełami swymi, od pradawna. Od wieków zostałam ustanowiona, od początku, przed pradziejami ziemi.

Przed oceanem zostałam zrodzona, przed źródłami pełnymi wód; zanim góry zostały założone, przed pagórkami zostałam zrodzona. Nim glebę i pola uczynił, przed pierwszymi skibami roli.

Gdy niebo umacniał, z Nim byłam, gdy kreślił sklepienie nad bezmiarem wód; gdy w górze utwierdzał obłoki, gdy źródła wielkiej Otchłani umacniał, gdy morzu ustawiał granice, by wody z brzegów nie wystąpiły; gdy ustalił fundamenty ziemi. I byłam przy Nim mistrzynią, rozkoszą Jego dzień po dniu, cały czas igrając przed Nim. Igrając na okręgu ziemi, radowałam się przy synach ludzkich». Oto Słowo Boże

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Tajemnica BogaPrz 8, 22-31

Już Izrael przeczuwał, że Bóg nie jest sam, że jest wspólnotą osób. Oto jedno z tych starotestamentalnych “przeczuć”

KSIĘGA: Przysłów • AUTOR: Salomon, anonimowi mędrcy • CZAS POWSTANIA:  X-IV w. przed Chr. • MIEJSCE: starożytny Izrael  • KATEGORIA: przysłowia


PRZEWODNIK DLA ZAGUBIONYCH • Księga Przysłów należy do ksiąg mądrościowych Starego Testamentu. Jej tytuły grecki i hebrajski (Przysłowia Salomona) – wiążą dzieło z postacią izraelskiego króla, a jednocześnie zdradzają najczęściej stosowany w księdze gatunek literacki. Księga to praktyczny przewodnik dla tych, którzy chcą trzymać się Mądrości Pana i Jego Prawa. Powstała dla Izraelitów żyjących w czasach po wygnaniu, otoczonych kulturą perską i hellenistyczną oraz konkurującymi ze sobą religiami i filozofiami • W księdze można wyróżnić kilka części:  • wprowadzenie, pochodzące z okresu perskiego lub hellenistycznego (rozdziały 1-9) • przysłowia przypisywane Salomonowi (10,1-22,16) • Słowa Mędrców (22,17-24,34) • drugi zbiór przysłów Salomona (25-29) • dodatek: Słowa Agura (rozdział 30) i Słowa Lemuela (rozdział 31).

MOWY MĄDROŚCI • W niedzielnej liturgii usłyszymy fragment pierwszej, najmłodszej części księgi. Rozdział ósmy to poemat, w którym upersonifikowana mądrość przedstawia samą siebie. W swoich trzech mowach (>>8,4-11, >>8,12-21, >>8,22-32) naśladuje proroków i objawia istotę samego Boga. W rozdziale 9 Mądrość zaprasza na ucztę, którą przygotowała dla swoich uczniów.

KIM JEST MĄDROŚĆ? • Już tradycja starożytnego Izraela, choć jeszcze nie w pełni, jakby przez zasłonę, kontemplowała nieopisywalną tajemnicę Boga: że jest wspólnotą osób. Zawiera to między innymi trzecia z “mów mądrości” z Księgi przysłów, którą usłyszymy w pierwszym czytaniu • Mądrość przedstawia się w niej jako tajemnicza postać, •  wznioślejsza od wszelkich stworzeń i • starsza od wszystkiego, co istnieje, • towarzysząca samemu Bogu w całym dziele stwarzania. Warto wiedzieć, że tradycja chrześcijańska widziała w niej zawsze ukrytą zapowiedź Syna Bożego, drugiej Osoby Trójcy Świętej.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Bóg nie był sam przy stworzeniu świata: Gdy niebo umacniał, z Nim byłam, gdy kreślił sklepienie nad bezmiarem wód…
Tak odwieczna jak Sam Bóg: Od wieków zostałam ustanowiona, od początku, przed pradziejami ziemi (Prz 8,23)

 

LINKI


Nowy Testament – a za nim chrześcijańscy komentatorzy – często wspomina o koegzystencji Chrystusa z Ojcem korzystając z atrybutów Mądrości opisanej w Księdze Przysłów

•  Od wieków zostałam ustanowiona, od początku, przed pradziejami ziemi (Prz 8,22)

J 1,1: Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga, i Bogiem było Słowo

J 17,5: A teraz Ty, Ojcze, otocz Mnie u siebie tą chwałą, którą miałem u Ciebie pierwej, zanim świat powstał.  

•  Ja byłam przy Nim mistrzynią, rozkoszą Jego dzień po dniu, cały czas igrając przed Nim (Prz 8,30)

Mt 3,17: A głos z nieba mówił: «Ten jest mój Syn umiłowany, w którym mam upodobanie».  

Kol 1,15: On jest obrazem Boga niewidzialnego Pierworodnym wobec każdego stworzenia…

 

TRANSLATOR


Pan mnie stworzył, na początku swej drogi (Prz 8,22) • W tekście hebrajskim dosłownie Pan mnie kupił/nabył • Rdzeń qanah nosi w sobie konotacje rodzicielskie i relacyjne. Spotykamy również w >>Rdz 4,1 (Ewa poczęła i urodziła Kaina) oraz >>Pwt 32,6 (On cię uczynił, umocnił)

Od wieków jestem stworzona, od początku, nim ziemia powstała (Prz 8,23) • w oryginale: Od wieków jestem utkana, od początku… • Słowo nissaktî (od nāsîk – książę) nosi konotację książęcego statusu, piękna >>Ps 139,13: Utkałeś mnie w łonie mej matki

Przed oceanem istnieć zaczęłam, przed źródłami pełnymi wody (Prz 8,24) • W oryginale czasownik oznaczający dosłownie bóle porodowe • Słowo ḥolalti znajdujemy m. in. w >>Pwt 32,18: zapominasz o Bogu, który dał ci życie >>Ps 90,2: Zanim góry narodziły się w bólach •  Mądrości rodzi się z ofiarnej Miłości Stwórcy.

Ja byłam przy Nim mistrzynią, rozkoszą Jego dzień po dniu, cały czas igrając przed Nim (Prz 8,30) • Hebrajskie słowo amon może oznaczać trzy rzeczy: • architekta, rzemieślnika, mędrca wprowadzającego sztukę i rzemiosło w ludzki świat po potopie • coś stale obecnego przy Bogu, pewnego: w tym wypadku Mądrość byłaby przyjacielem, towarzyszem • dorastającą dziewczynkę (>>JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU)

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


W trzeciej mowie Mądrość przedstawia się jako przedwieczna, pierwsze ze stworzeń Bożych. A równocześnie jako dorastające dziecko, mała dziewczynka tańcząca przed stwarzającym świat Bogiem i przypatrująca się z ciekawością Jego dziełu. Mądrość przychodzi na świat, kiedy Bóg zaczyna stwarzać, jest owocem Jego miłości, wysiłku i kreatywności. Podpatrując Stwórcę jest jego pierwszym uczniem i będzie dojrzewać aż stanie się piękną Kobietą, Panią domu zastawiającą stół i zapraszającą człowieka na ucztę życia (>> Prz 9)

W Księdze Przysłów Mądrość nie jest samodzielną postacią, lecz raczej odbiciem natury i istoty Boga. Objawia Go jako tego, który nieustannie tworzy i cieszy się swoim stworzeniem, tak jak On jest zakochana w człowieku. Mądrość pozwala zajrzeć do wnętrza Boga, który emanuje radością, kreatywnością i miłością. W ten sposób przygotowuje nas na objawienie Trójcy.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 8, 4-5. 6-7. 8-9)

Refren: Jak jest przedziwne imię Twoje, Panie!

Gdy patrzę na Twe niebo, dzieło palców Twoich, na księżyc i gwiazdy, które Ty utwierdziłeś: Czym jest człowiek, że o nim pamiętasz, czym syn człowieczy, że troszczysz się o niego?

Uczyniłeś go niewiele mniejszym od aniołów, uwieńczyłeś go czcią i chwałą. Obdarzyłeś go władzą nad dziełami rąk Twoich, wszystko złożyłeś pod jego stopy:

Owce i bydło wszelakie, i dzikie zwierzęta, ptaki niebieskie i ryby morskie, wszystko, co szlaki mórz przemierza.

[01][02]

 

PSALM

Taki mały a taki wielki • Ps 8, 4-5. 6-7. 8-9

Prawdziwa wielkość człowieka wynika z wielkości Chrystusa

PSALM  8 • AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: czasy powygnaniowe


PSALM POCHWALNY • Psalm 8, jeden z najbardziej znanych  psalmów, cytowany kilka razy w Nowym Testamencie, należy do gatunku hymnu (tehilla), modlitwy bezinteresownego uwielbienia Pana • Tradycyjnie nazywany Dawidowym, pochodzi raczej z epoki perskiej. Stanowi modlitwę wspólnoty, która powróciła już z wygnania, a jego treścią jest teologiczna refleksja nad dziełem świata (cf. Rdz 1) • Być może miał on swoje szczególne zastosowanie w liturgii sprawowanej wspólnie w świątyni nocą (rozgwieżdżone niebo, o którym mówi), lub podczas tzw. “inkubacji”, kiedy wierzący spędzał noc w świątyni, czekając na osobiste Słowo od Boga. Na pewno stosowano go w liturgii kapłańskiej, na co wskazuje otwierająca i zamykająca psalm rytmiczna antyfona.

PIĘKNO ŚWIATA I WIELKOŚĆ CZŁOWIEKA • Psalmista jest z jednej strony zachwycony i onieśmielony wielkością stworzenia, z drugiej strony doświadcza szczególnego wybrania jakim Bóg obdarzył tak małego człowieka: ma być przedstawicielem Boga wobec całego wszechświata.

CHRYSTUS DROGĄ DO WIELKOŚCI • Dlaczego w niedzielę Trójcy Świętej słuchamy psalmu 8? Wydaje się proroczo zapowiadać wywyższenie Chrystusa, Syna Bożego.

Już autor Listu do Hebrajczyków zauważa, że słowa tego psalmu odnoszą się bardziej do Chrystusa niż do zwykłego człowieka, bo to właśnie Synowi Bożemu, wywyższonemu w swoim zmartwychwstaniu “wszystko poddałeś pod jego stopy” (w. 6-7; Hbr 2,7-8). To wywyższenie do chwały po “cierpieniach śmierci” dokonało się w Chrystusie niejako “za każdego” człowieka (Hbr 2,9), dlatego dopiero dzięki Niemu człowiek może odnaleźć swą prawdziwą godność. • W ten sposób misterium paschalne Jezusa Chrystusa jest drogą objawienia tajemnicy niepojętego i potężnego Boga kruchemu i małemu człowiekowi. Tak oto człowiek może być wprowadzony w udział w tajemnicy Trójcy.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Psalm 8 – według Tradycji – o Chrystusie: Czym jest człowiek, że o nim pamiętasz, i czym syn człowieczy, że się nim zajmujesz?

Jaka piękna noc!: Gdy patrzę na Twe niebo, dzieło Twych palców, księżyc i gwiazdy, któreś Ty utwierdził…

Prawdziwa władza: Obdarzyłeś go władzą nad dziełami rąk Twoich; złożyłeś wszystko pod jego stopy

 

LINKI


Uczyniłeś go niewiele mniejszym od istot niebieskich, chwałą i czcią go uwieńczyłeś (Ps 8,6)
Rdz 1,26: A wreszcie rzekł Bóg: «Uczyńmy człowieka na Nasz obraz, podobnego Nam. Niech panuje nad rybami morskimi, nad ptactwem powietrznym, nad bydłem, nad ziemią i nad wszystkimi zwierzętami pełzającymi po ziemi!»

Obdarzyłeś go władzą nad dziełami rąk Twoich; złożyłeś wszystko pod jego stopy: (Ps 8,7)

Ef 1,22: Wszystko poddał pod Jego stopy, a Jego samego ustanowił nade wszystko Głową dla Kościoła.

Sprawiłeś, że nawet usta dzieci i niemowląt oddają Ci chwałę, na przekór Twym przeciwnikom, aby poskromić nieprzyjaciela i wroga. (Ps 8,3)

Mt 21,15-16: Arcykapłani i uczeni w Piśmie – widząc cuda, które uczynił, i dzieci wołające w świątyni: «Hosanna Synowi Dawida» – oburzyli się i rzekli do Niego: «Słyszysz, co one mówią?» A Jezus im odpowiedział: «Tak jest. Czy nigdy nie czytaliście: Z ust niemowląt i ssących zgotowałeś sobie chwałę?»

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu Świętego Pawła Apostoła do Rzymian

(Rz 5, 1-5)

Bracia: Dostąpiwszy usprawiedliwienia dzięki wierze, zachowajmy pokój z Bogiem przez Pana naszego, Jezusa Chrystusa; dzięki Niemu uzyskaliśmy na podstawie wiary dostęp do tej łaski, w której trwamy, i chlubimy się nadzieją chwały Bożej. Ale nie tylko tym, lecz chlubimy się także z ucisków, wiedząc, że ucisk wyrabia wytrwałość, a wytrwałość – wypróbowaną cnotę, wypróbowana zaś cnota – nadzieję. A nadzieja zawieść nie może, ponieważ miłość Boża rozlana jest w sercach naszych przez Ducha Świętego, który został nam dany.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Nadzieja w uciskuRz 5, 1-5

Św. Paweł pisze o roli Trójcy Świętej. To nie jakaś abstrakcja czy puste słowa

KSIĘGA: List do Rzymian · NADAWCA: św. Paweł · SKĄD: Korynt · DATA: 57-58 · ADRESACI: mieszkańcy Rzymu


LIST DO STOLICY • List do Rzymian bardzo często powraca w niedzielnej Liturgii Słowa. Nic dziwnego: to jedno z najdojrzalszych pism Pawła. List ma charakter pastoralnego podsumowania, w którym Paweł zbiera doświadczenie całego życia swej pracy i głoszenia Ewangelii. Paweł głosi Rzymianom Ewangelię i chce mieć pewność, że rozumieją, co w tej Ewangelii jest najważniejsze, co sprawia, że jest ona naprawdę Dobrą Nowiną dla człowieka. Pisze do wspólnoty znajdującej się w stolicy imperium, w sercu antycznego świata. Rzym ma być kołem zamachowym dla głoszonej przez Pawła Ewangelii o usprawiedliwieniu z wiary w Chrystusa i o tym, że Chrystus jest drogą zbawienia i dla Żydów, i dla pogan.

SKUTKI USPRAWIEDLIWIENIA • Po wytłumaczeniu we wcześniejszych rozdziałach, że wszyscy na równi (i poganie i Żydzi) potrzebują usprawiedliwienia poprzez wiarę w Jezusa Chrystusa, w piątym rozdziale Paweł opisuje skutki tegoż usprawiedliwienia. Pierwszym i podstawowym jest pojednanie z Bogiem.

DUCH DAJE NADZIEJĘ • W drugim czytaniu usłyszymy, na czym polega praktyczna obecność Trójcy Świętej i jej działanie w wierzącym. Zwróćmy uwagę na kilka cech, które opisują człowieka, który doświadczył pojednania z Bogiem, tzn. przyjął łaskę usprawiedliwienia: to przede wszystkim • pokój i • nadzieja. Płyną one z doświadczenia miłości Boga poprzez Ducha Świętego, który przebywa w sercu chrześcijanina.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Św. Paweł o Duchu Świętym: A nadzieja zawieść nie może, ponieważ miłość Boża rozlana jest w sercach naszych przez Ducha Świętego, który został nam dany.

Św. Paweł o znaczeniu ucisku: Chlubimy się także z ucisków, wiedząc, że ucisk wyrabia wytrwałość…

 

LINKI


Ale nie tylko to, lecz chlubimy się także z ucisków, wiedząc, że ucisk wyrabia wytrwałość (Rz 5,3)

Jk 1,2-3: Za pełną radość poczytujcie to sobie, bracia moi, ilekroć spadają na was różne doświadczenia. Wiedzcie, że to, co wystawia waszą wiarę na próbę, rodzi wytrwałość.

2Kor 12,9: Pan mi powiedział: «Wystarczy ci mojej łaski. Moc bowiem w słabości się doskonali». Najchętniej więc będę się chlubił z moich słabości, aby zamieszkała we mnie moc Chrystusa.  

A nadzieja zawieść nie może, ponieważ miłość Boża rozlana jest w sercach naszych przez Ducha Świętego, który został nam dany (Rz 5,5)

Jl 3,1: I wyleję potem Ducha mego na wszelkie ciało…

Ga 4,6: Na dowód tego, że jesteście synami, Bóg wysłał do serc naszych Ducha Syna swego, który woła: Abba, Ojcze! 

 

TRANSLATOR


Ale nie tylko to, lecz chlubimy się także z ucisków, wiedząc, że ucisk wyrabia wytrwałość (Rz 5,3). Ucisk (gr. thlipsis) – dosłownie czynność fizycznego nacisku, może oznaczać przede wszystkim zewnętrzne utrapienia, przeciwności, prześladowania (Izrael w Egipcie był uciskany; Paweł doświadcza różnych ucisków), ale również stan wewnętrznego cierpienia, zmartwienia, niedoli, powodowany tym, co zewnętrzne

Ponieważ miłość Boża rozlana jest w sercach naszych przez Ducha Świętego, który został nam dany. (Rz 5,5). Rozlana (gr. ekcheo) – oprócz dosłownego znaczenia dotyczącego płynów (i przenośnego dotyczącego krwi: przelać krew to zabić), czasownik ten (kiedy dotyczy pojęć abstrakcyjnych) oznacza całkowite wypełnienie czymś co pochodzi z góry (w ST: łaską, miłosierdziem, duchem)

A nadzieja zawieść nie może. Dosłownie nadzieja nas nie zawstydzi, nie rozczaruje (gr. kataischyno). Złożenie kata- podkreśla straszliwe, ostateczne rozczarowanie, które może spotkać człowieka na końcu życia.

Wytrwałość (rodzi) wypróbowaną cnotę, wypróbowana cnota zaś – nadzieję. W tekście gr. mowa jest o wytrwałości, która rodzi nie tyle cnotę (to już dodatek interpretacyjny), ile pozytywny wynik testu (dokime), czyli uznanie nas za wypróbowanych, godnych zaufania.

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU

 

Od rozdziału 5 do 8 Paweł opisuje Nowe Życie w Chrystusie. Jest w nim miejsce nie tylko na chwałę Bożą, której nadzieją chlubi się apostoł, ale także na ucisk, którego doświadcza. Teraźniejsze cierpienia nie przekreślają chwały Bożej, która ma się objawić w chrześcijaninie (Rz 8,18). Przekonuje nas o tym Duch Święty, który został rozlany w sercach wierzących. Więcej nawet, wydaje się, że potrzebujemy ucisków, prób, przez które przeprowadza nas Duch Święty. Dzięki Jego cierpliwemu świadectwu droga chrześcijan układa się w ucisk, który prowadzi do wytrwałości, a ta z kolei do uznania nas za godnych zaufania przez Boga. To słowo, które padnie z jego ust na sądzie. W ten sposób Duch Święty przez wszystko cierpliwie prowadzi nas do zbawienia.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Słowa Ewangelii wg św. Jana

(J 16, 12-15)

Jezus powiedział do swoich uczniów:

«Jeszcze wiele mam wam do powiedzenia, ale teraz znieść nie możecie. Gdy zaś przyjdzie On, Duch Prawdy, doprowadzi was do całej prawdy. Bo nie będzie mówił od siebie, ale powie wszystko, cokolwiek usłyszy, i oznajmi wam rzeczy przyszłe. On Mnie otoczy chwałą, ponieważ z mojego weźmie i wam objawi.

Wszystko, co ma Ojciec, jest moje. Dlatego powiedziałem, że z mojego weźmie i wam objawi».

Oto słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Jeden, ale Trzech • J 16, 12-15

Podczas Ostatniej Wieczerzy, pożegnania z uczniami, Jezus mówi im o Ojcu i Duchu. Objawia im pełnię Boga

EWANGELISTA: św. Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 90 r.
KATEGORIA: mowa • MIEJSCE: Wieczernik, Jerozolima • CZAS: ok. 33 r., przed Męką i Zmartwychwstaniem • KTO MÓWI: Jezus • ADRESACI: uczniowie


KSIĘGA KRZYŻA • Najmłodsza z Ewangelii została napisana przez Jana, a następnie zredagowana przez jego uczniów ok. 90 r. • Ewangelię św. Jana dzieli się na • Księgę Znaków – objawianie się Jezusa światu (rozdziały 1-12, Ewangelista mówi nie o cudach, lecz siedmiu znakach objawiających misterium Pana) oraz • Księgę Krzyża – objawianie się Jezusa wspólnocie swoich uczniów (rozdziały 13-20).

OSTATNIA WIECZERZA • Po raz kolejny w ostatnich tygodniach usłyszymy fragment pochodzący z opisu Ostatniej Wieczerzy (w Ewangelii św. Jana to aż 5 rozdziałów: 13-17), bezpośrednio poprzedzającej mękę i śmierć Jezusa na Krzyżu • W szesnastym rozdziale jesteśmy świadkami ostatecznego pożegnania Jezusa z uczniami. Tłumaczy On im dlaczego odchodzi, dokąd idzie, ale przede wszystkim tłumaczy, że uczniowie nie zostaną sami.

TRZY OSOBY • W Ewangelii usłyszymy słowa Jezusa, który objawia uczniom Ojca i Ducha. Są doskonałą jednością, ale każdy z nich jest inny, każdy ma swoją rolę. Razem stanowią nierozerwalną, doskonałą wspólnotę osób. Z przyjściem Jezusa otrzymujemy pełnię objawienia Trójcy, z Jego odejściem ta pełnia staje się, poprzez Ducha, dostępna dla człowieka.

 

CYTATY


Jezus o Duchu Świętym: nie będzie mówił od siebie, ale powie wszystko, cokolwiek usłyszy, i oznajmi wam rzeczy przyszłe
Jezus o Ojcu: Wszystko, co ma Ojciec, jest moje

 

JESZCZE O EWANGELII


Droga Jezusa w Ewangelii Jana dobiega kresu. Zaledwie zaczęli poznawać swego Mistrza, a już muszą się z Nim rozstać. Jezus obiecuje jednak, że nie zostawi ich “sierotami”. Duch, którego im pośle, doprowadzi ich do pełni Prawdy, której zaledwie skosztowali. Nie chodzi o prawdę filozoficzną, prawdę o świecie czy o nich samych. Prawdą jest w Ewangelii Jana sama Osoba Jezusa i objawienie Synostwa Bożego, które przynosi. Duch gwarantuje, że uczniowie będą wchodzić coraz głębiej w tajemnicę Mistrza, stając się synami w Synu. Bez Ducha Chrystus pozostaje tajemnicą zamkniętą dla ludzkiej percepcji.

 

LINKI


Jeszcze wiele mam wam do powiedzenia, ale teraz jeszcze znieść nie możecie (J 16,12)

1Kor 3,1-2: A ja nie mogłem, bracia, przemawiać do was jako do ludzi duchowych, lecz jako do cielesnych, jak do niemowląt w Chrystusie. Mleko wam dałem, a nie pokarm stały, boście byli niemocni; zresztą i nadal nie jesteście mocni.

On Mnie otoczy chwałą, ponieważ z mojego weźmie i wam objawi. (J 16,14)
J 7,39: A powiedział to o Duchu, którego mieli otrzymać wierzący w Niego; Duch bowiem jeszcze nie był dany, ponieważ Jezus nie został jeszcze uwielbiony.  

Wszystko, co ma Ojciec, jest moje. Dlatego powiedziałem, że z mojego weźmie i wam objawi. (J 16,15)
Łk 10,22: Ojciec mój przekazał Mi wszystko. Nikt też nie wie, kim jest Syn, tylko Ojciec; ani kim jest Ojciec, tylko Syn i ten, komu Syn zechce objawić».

 

TWEETY




 

STO SŁÓW


Każdego roku liturgicznego (A – B – C) w niedzielę Najświętszej Trójcy słuchamy innych czytań, które jednak zawsze, gdy spojrzymy na nie razem, przedstawiają nam całość objawienia Trójcy.

Bóg Ojciec nas stworzył (I CZYTANIE, PSALM), Syn Boży zbawił (II CZYTANIE, EWANGELIA), a Duch Święty nas prowadzi i uświęca (II CZYTANIE, EWANGELIA). Razem stanowią doskonałą jedność, choć każdy z Nich zachowuje swoją odrębność.

Bóg stopniowo objawiał w historii prawdę o swym wewnętrznym życiu, i tak samo stopniowo prowadzi człowieka i zaprasza do tej komunii, wspólnoty z sobą. Dzięki misterium paschalnemu Jezusa Chrystusa słaby i kruchy człowiek odnajduje swą prawdziwą wielkość i godność, która daje pokój nawet w uciskach i przeciwnościach. Poprzez Ducha może mieć udział w życiu samego Boga.

Nie jesteśmy identyczni i nigdy nie będziemy. Kościół jest (na ziemi jeszcze niedoskonałą) realizacją takiej wspólnoty w której panuje jedność w różnorodności, na wzór samego Boga. On nie jest samotny i nie chce, żeby człowiek był sam.

 


1/6
"Adoracja Przenajświętrzej Trójcy", Tiziano Vecellio, ok. 1552-1554, Muzeum Prado, Madryt
2/6
"Sen Św. Augustyna", Gustaw Gwozdecki, 1930 r., fot. Bolando
3/6
"Boska Liturgia", Michael Damaskinos, XVI w., Muzeum Obrazów Świętych i Relikwii Diecezji Kreteńskiej, Grecja
4/6
"Trójca Święta", Fridolin Leiber, malarz z przełomu XIX i XX w.
5/6
"Trójca Święta", Andriej Rublow, ok. 1410-1427 r., Galeria Trietiakowska
6/6
"Święta Trójca", I poł. XVI w., Pieter Coecke van Aelst, Muzeum Prado, Madryt, Hiszpania
poprzednie
następne

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz

ks. Piotr Jutkiewicz

Pochodzi z Gdańska. Prezbiter Archidiecezji Warszawskiej, gdzie ukończył Archidiecezjalne Seminarium Misyjne Redemptoris Mater. Studiuje na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – VIII Wielkanocna C

Nie żyjcie według ciała. Żyjcie pełnią, według Ducha

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


NIEDZIELA ZESŁANIA DUCHA ŚWIĘTEGO • KOLEKTA: Modlimy się do dobrego Boga aby zesłał dary Ducha Świętego i dokonał w sercach wiernych cudów • KOLOR: czerwony • CZYTANIA: Dzieje Apostolskie 2, 1-11 • Psalm 104 (103), 1ab i 24ac. 29b-30. 31 i 34  • List do Rzymian 8, 8-17; Ewangelia Jana 14, 15-16. 23b-26.

 

CHMURA SŁÓW


W niedzielnej liturgii dominują dwa słowa: pierwsze to DUCH, które usłyszymy aż 14 razy. Jasno pokazuje to, kto jest Bohaterem czytań. Drugie słowo CIAŁO (8). A pozostałe wyrazy? Jasno określają atmosferę i dynamikę Słowa? WY oraz WAM padnie aż 11 razy, a osiem razy różne formy wyrazu ŻYCIE: żyli, żyjecie, żyć, żyją. Sześć razy usłyszymy słowo JEŚLI, JEŻELI

 

chmura4

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

(Dz 2, 1-11)

Czytanie z Dziejów Apostolskich

Kiedy nadszedł dzień Pięćdziesiątnicy, znajdowali się wszyscy razem na tym samym miejscu. Nagle dał się słyszeć z nieba szum, jakby uderzenie gwałtownego wichru, i napełnił cały dom, w którym przebywali. Ukazały się im też jakby języki ognia, które się rozdzielały, i na każdym z nich spoczął jeden. I wszyscy zostali napełnieni Duchem Świętym, i zaczęli mówić obcymi językami, tak jak im Duch pozwalał mówić.

Przebywali wtedy w Jeruzalem pobożni Żydzi ze wszystkich narodów pod słońcem. Kiedy więc powstał ów szum, zbiegli się tłumnie i zdumieli, bo każdy słyszał, jak tamci przemawiali w jego własnym języku.

Pełni zdumienia i podziwu mówili: «Czyż ci wszyscy, którzy przemawiają, nie są Galilejczykami? Jakżeż więc każdy z nas słyszy swój własny język ojczysty? – Partowie i Medowie, i Elamici, i mieszkańcy Mezopotamii, Judei oraz Kapadocji, Pontu i Azji, Frygii oraz Pamfilii, Egiptu i tych części Libii, które leżą blisko Cyreny, i przybysze z Rzymu, Żydzi oraz prozelici, Kreteńczycy i Arabowie – słyszymy ich głoszących w naszych językach wielkie dzieła Boże».

Oto słowo Boże

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Zwrot w DziejachDz 2,1-11

Usłyszymy opis zesłania Ducha Świętego oraz to, jak to wydarzenie odmieniło Apostołów. Z odwagą wychodzą na zewnątrz

KSIĘGA: Dzieje Apostolskie • AUTOR: Łukasz • CZAS POWSTANIA: ok. 80 r.
KATEGORIA: opowiadanie


O KSIĘDZE • Dzieje Apostolskie opisują rozwój i wzrost młodego Kościoła. Rodzi się on ze śmierci i zmartwychwstania Chrystusa oraz zesłania Ducha Świętego • Pierwszych dwanaście rozdziałów poświęconych jest historii Kościoła w Jerozolimie oraz misji Piotra. Widać w nich już, jak Dobra Nowina stopniowo przekracza granice Izraela, wychodząc ku poganom • Od rozdziału trzynastego uwaga Łukasza skupia się na św. Pawle, który staje się ewangelizatorem świata pogańskiego. Jego pobyt w Rzymie przed męczeńską śmiercią i głoszenie Ewangelii wszystkim narodom to ostatni obraz, z jakim Łukasz pozostawia nas w lekturze Dziejów Apostolskich.

ZWROT W DZIEJACH • W drugim rozdziale Dziejów Apostolskich Łukasz opisuje zwrot w postawie Apostołów, który dokonał się dzięki Zesłaniu Ducha Świętego. Zaczynają oni posługiwać się obcymi językami. Następnie Piotr wygłasza swoją pierwszą katechezę o Ukrzyżowanym i Zmartwychwstałym (>>Dz 2,14-36), po której nawraca się około trzech tysięcy ludzi (>>Dz 2,37-41). Drugi rozdział kończy się obrazem wspólnoty pierwszych chrześcijan, żyjących razem, skupionych wokół Eucharystii i głoszących Słowo, którym Pan przymnaża wciąż nowych wyznawców.

TRZY SCENY • W dzisiejszym pierwszym czytaniu Łukasz opisuje zesłanie Ducha Świętego • Zwróćmy uwagę na trzy sceny, dzięki którym wyraźnie widać znaczenie wydarzenia. • w scenie wprowadzającej widzimy apostołów, o których mowa w >>Dz 1, zebranych w Wieczerniku • scena druga to kulminacja, opisuje zstąpienie Ducha: nagłe załamanie spokojnej atmosfery modlitwy, szum wiatru, dodatkowy znak to języki – jakby ognia – które rozdzielają się i spoczywają na apostołach. Zaczynają mówić obcymi językami • W scenie trzeciej (akcja przenosi się na zewnątrz) widzimy owoce Zesłania. Prości ludzie wychodzą z odwagą i mówią różnymi językami, przyciągając Żydów, którzy przybyli na święta do Jerozolimy.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Zesłanie Ducha Świętego: Nagle dał się słyszeć z nieba szum, jakby uderzenie gwałtownego wiatru, i napełnił cały dom

 

TRANSLATOR


TEN DZIEŃ • Kiedy nadszedł dzień Pięćdziesiątnicy… (Dz 2,1)

• Łukasz używa słowa sympleroo: Kiedy wreszcie wypełnił się, nadszedł ten zapowiadany dzień • W czasowniku tym ukrywa się także idea starannie przygotowanego wydarzenia, które przychodzi o czasie

• Tego samego czasownika używa się do opisania wód, które wypełniają łódź apostołów na Jeziorze Galilejskim, grożąc im zatonięciem (>>Łk 8,23). Wyraża on pełnię – czas Boży przelewa się, wlewa się do naszego ludzkiego świata

• MUZYKA I NEWS • Nagle dał się słyszeć z nieba szum, jakby uderzenie gwałtownego wichru, i napełnił cały dom, w którym przebywali (Dz 2,2)

• Oryginał oddaje to w słowach, które po polsku dosłownie brzmią: i stał się w tej samej chwili dźwięk jakby niosącego się tchnienia gwałtownego. Szum (gr. echos) oznaczać może ton lub dźwięk o różnych poziomach głośności, np. dźwięk trąbki (>>Ps 150,3; >>Hbr 12,19) • Słowem tym opisuje się także wiadomość, nowinę, news (Łk 4,37)

• TO NIE FAJERWERKI • Ukazały się im też jakby języki ognia, które się rozdzielały, na każdym z nich spoczął jeden (Dz 2,3)

• Oryginalnie: I dały się widzieć im rozdzielające się języki, jakby ognia • Czasownika ofthe od horao (‘widzieć’) w stronie biernej używa się do opisania teofanii, objawienia się Boga w Starym Testamencie (>>Rdz 12,7; >>Wj 16,10). Określa się nim także Zmartwychwstałego, który ukazuje się uczniom (>>Łk 24,34; >>1 Kor 15,5-8). Przez użycie tego czasownika Łukasz daje do zrozumienia, że Duch, który przychodzi, to nie spektakularny fajerwerk; to prawdziwy Bóg, posłany przez Ojca i Syna.

• MOWA PROROCKA • I zaczęli mówić obcymi językami, tak jak im Duch pozwalał mówić (Dz 2,4)

• Słowo apoftegomai (‘mówić’) nie oznacza jakiejkolwiek mowy w różnych językach. Słowo to opisuje mowę prorocką, odkrywającą przyszłość (>>Mi 5,11; >>Za 10,2; >>Ez 13,9). Apostołowie zaczynają prorokować, głosić Słowo Boże w obcych językach.

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


W opisie objawienia się Ducha apostołom do wspólnoty Kościoła przychodzi prawdziwy Bóg. Opisuje się go dwoma symbolami, które towarzyszą objawieniu się Boga: wiatru i ognia (patrz: Wj 19,16.19;20,18; Ez 37,9-14) :

• Wiatr – gr. pnoe – inaczej tchnienie, to samo, które Bóg przekazuje w momencie stworzenia pierwszemu człowiekowi (Rdz 2,7; 7,22). Obrazem tym opisuje się to, co nazywamy duszą. Dzięki “tchnieniu Bożemu” człowiek stawał się istotą żyjącą. W chwili śmierci tchnienie to wracało do Pana, człowiek prowadził zaś w zaświatach egzystencję cienia (Koh 12,7). Duch, który zstępuje na uczniów od Zmartwychwstałego, nie opuści ich już jak pierwsze “tchnienie życia”. Duch Święty daje nowe życie, to Duch Nowego Stworzenia. To dzięki niemu żyjemy na wieki.

• Ogień  do tej pory symbolizował niedostępność Boga, przepaść między Nim a stworzeniem (>>Iz 6). Bóg zabrania Mojżeszowi zbliżać się zbytnio do gorejącego krzewu (>>Wj 3) • W Dziejach Apostolskich Duch w postaci ognia obiera sobie mieszkanie w ludziach i wypełnia ich tak, jak wcześniej wypełnił cały dom. Nie ma dystansu między Stwórcą a stworzeniem, doszliśmy wreszcie do upragnionej komunii.

Duch głoszących Owoce Ducha zostają udzielone apostołom jako wspólnocie, która zbiera się na modlitwie. Nie znaczy to, że Duch każe nam wtopić się w tłum, czy też łamie naszą indywidualność. Do każdego z uczniów Duch przychodzi w bardzo szczególny sposób, rozdziela się i zstępuje w postaci ognistego płomienia. Ten sam Bóg każdemu udziela siebie inaczej, żeby stworzyć z nich wspólnotę. Jego dary służą nie tylko im samym, ale przede wszystkim ich przyszłej i jedynej misji – głoszeniu Ewangelii.

 

CZY WIESZ, ŻE…


Dzień Pięćdziesiątnicy, Dzień Zesłania Ducha Świętego – kiedy Piotr wygłasza swą mowę – to żydowskie Święto Tygodni. Przypada ono 7 tygodni po święcie Paschy. Świętowano wówczas nadanie Prawa Izraelowi na Górze Synaj. To wtedy Mojżesz otrzymał kamienne tablice z zapisanymi przykazaniami • To także tradycyjne Święto Żniw, podczas którego ofiarowywano Panu pierwsze płody ziemi • Duch Święty to pierwsze żniwa Kościoła, pierwszy obiecany nam owoc wiary w Zmartwychwstałego.

 

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 104, 1ab i 24ac. 29b-30. 31 i 34)

REFREN: Niech zstąpi Duch Twój i odnowi ziemię.

Błogosław, duszo moja, Pana, Boże mój, Panie, Ty jesteś bardzo wielki! Jak liczne są dzieła Twoje, Panie, ziemia jest pełna Twoich stworzeń.

Kiedy odbierasz im oddech, marnieją i w proch się obracają. Stwarzasz je, napełniając swym Duchem, i odnawiasz oblicze ziemi.

Niech chwała Pana trwa na wieki, niech Pan się raduje z dzieł swoich. Niech miła Mu będzie pieśń moja, będę radował się w Panu.

[01][02]

PSALM

Duch ŻyciaPs 104,1.24.29-31.34

“Napełniasz swoim Duchem i odnawiasz oblicze ziemi”. To na słowach tego psalmu Jan Paweł II oparł wielką modlitwę za Polskę

PSALM  104 • AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: czasy powygnaniowe, po 538 r. przed Chr.


HYMN NA CZEŚĆ STWÓRCY • Psalm 104 to hymn opiewający wspaniałość stworzenia, hymn (hebr. tehilla), czyli bezinteresowna modlitwa uwielbienia zanoszona przez wspólnotę w świątyni • Psalm zawiera wiele motywów, które zbliżają go do egipskich i kananejskich hymnów na cześć bogów stwarzających i podtrzymujących w istnieniu świat (Ra, Baal) • Psalmista piszący ten utwór w czasach po wygnaniu głęboko przepracowuje starożytne motywy mityczne w duchu zawartego w Księdze Rodzaju opisu stworzenia. Być może psalm recytowano w świątyni w czasie Święta Tygodni, dziękując za pierwsze plony ziemi.

PRAWDZIWE OBLICZE BOGA • Wobec Bogów pogańskich, na których Izrael napatrzył się w Babilonii, Jahwe jest jedynym Stwórcą i Ojcem stworzenia. W jego ręku śmiercionośne żywioły nie walczą ze sobą, lecz komponują się w harmonijną całość, aby stworzyć bezpieczny i szczęśliwy dom dla wszelkiej istoty żywej • Psalmistę przepełnia podziw i uwielbienie dla kosmicznego dzieła Pana, które przenika Duch jego ojcowskiej miłości.

STWORZENIE I DUCH • Usłyszymy pierwszy werset dość długiego, 35-wersowego utworu, następnie wybrane wersety ze środka i zakończenia psalmu • Z punktu widzenia tematu i uroczystości, najważniejsza jest druga strofa, w której psalmista opisuje Boże stworzenie jako kruche, wołające o Jego pomoc. Bez Bożego Ducha ginie i obraca się w proch.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Inspirujące i prorocze słowa psalmisty: Stwarzasz je, napełniając swym Duchem, i odnawiasz oblicze ziemi

Psalm o wielkiej potrzebie Ducha Świętego: Gdy odbierasz im oddech, marnieją i w proch się obracają

 

CZY WIESZ, ŻE…


Prorocze słowa, które Jan Paweł II wypowiedział na placu Zwycięstwa w Warszawie 37 lat temu, mają swoje źródło w Psalmie 104

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania
Czytanie z Listu Świętego Pawła Apostoła do Rzymian

(Rz 8, 8-17)

Bracia:

Ci, którzy według ciała żyją, Bogu podobać się nie mogą. Wy jednak nie żyjecie według ciała, lecz według Ducha, jeśli tylko Duch Boży w was mieszka.

Jeżeli zaś ktoś nie ma Ducha Chrystusowego, ten do Niego nie należy. Skoro zaś Chrystus w was mieszka, ciało wprawdzie podlega śmierci ze względu na skutki grzechu, duch jednak ma życie na skutek usprawiedliwienia. A jeżeli mieszka w was Duch Tego, który Jezusa wskrzesił z martwych, to Ten, co wskrzesił Chrystusa Jezusa z martwych, przywróci do życia wasze śmiertelne ciała mocą mieszkającego w was swego Ducha. Jesteśmy więc, bracia, dłużnikami, ale nie ciała, byśmy żyć mieli według ciała. Bo jeżeli będziecie żyli według ciała, czeka was śmierć. Jeżeli zaś przy pomocy Ducha zadawać będziecie śmierć popędom ciała – będziecie żyli.

Albowiem wszyscy ci, których prowadzi Duch Boży, są synami Bożymi. Nie otrzymaliście przecież ducha niewoli, by się znowu pogrążyć w bojaźni, ale otrzymaliście Ducha przybrania za synów, w którym możemy wołać: «Abba, Ojcze!» Sam Duch wspiera swym świadectwem naszego ducha, że jesteśmy dziećmi Bożymi. Jeżeli zaś jesteśmy dziećmi, to i dziedzicami: dziedzicami Boga, a współdziedzicami Chrystusa; skoro wspólnie z Nim cierpimy, to po to, by wspólnie mieć udział w chwale.

Oto słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Duch prowadziRz 8,8-17

Można żyć według ciała albo według Ducha. Wolny wybór należy do nas. Ale jeszcze więcej wolności zdobędziemy wybierając Ducha

LIST DO RZYMIAN • NADAWCA: św. Paweł • ADRESACI: mieszkańcy Rzymu • DATA: 57-58 • SKĄD: Korynt


SUMMARIUM PASTORALNE • List do Rzymian powstał dwa lata przed tym, jak Paweł po raz pierwszy zobaczył Wieczne Miasto. Powstał z powodów pragmatycznych: celem listu było zapewnienie sobie wsparcia ze strony wspólnoty w planowanej przez Pawła podróży misyjnej do Hiszpanii (>>Rz 15,23-24). Jednak zakres treści poruszonych w liście jest szerszy: Paweł głosi Rzymianom ewangelię. Pisze do wspólnoty znajdującej się w stolicy imperium, w sercu antycznego świata. Rzym ma być kołem zamachowym dla głoszonej przez Pawła ewangelii o usprawiedliwieniu z wiary w Chrystusa i o tym, że Chrystus jest drogą zbawienia i dla Żydów, i dla pogan. List przybiera zatem charakter summarium pastoralnego, w którym Paweł zbiera doświadczenie całego życia swej pracy i głoszenia Ewangelii.

DUCH I NOWE ŻYCIE • W ósmym rozdziale Paweł opisuje dawcę nowego życia, Ducha. Przyjęcie Jezusa jako Pana i Zbawiciela opisuje jako pierwszy konieczny krok ku temu, aby stać się wolnymi (>>Rz 7,25). Nowe życie jest jednak na początku podobne do małego ziarna, które musi rosnąć i rozwijać się. Tym, który daje wzrost, jest właśnie Duch. Jeśli otwieramy się na jego obecność, On czyni z nas własność Boga (>>Rz 8,9-11), prowadzi nas i przekonuje, że jesteśmy synami Bożymi (>>Rz 8,14-17), modli się w nas (>>Rz 8,26), współdziała we wszystkim dla naszego dobra (Rz 8,28) i ostatecznie prowadzi do zbawienia (>>Rz 8,29-30). Nowe życie w Jezusie to nie owoc ascezy i wysiłku naszej woli, ale cierpliwe napełnianie się Duchem Zmartwychwstałego, który daje motywację, czyni nas wolnymi i uzdalnia do pełnienia dobra.

ZANIM PRZECZYTASZ • Usłyszymy fragment wyjaśnienia Pawła, kim jest Duch i jaka jest jego rola: • prowadzi nas • sprawia, że jesteśmy synami Bożymi • i możemy do Boga wołać: Abba. Paweł jednocześnie pisze

 


NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Życie według Ducha: nie żyjecie według ciała, lecz według Ducha
Poważna alternatywa: Jeżeli będziecie żyli według ciała, czeka was śmierć. Jeżeli zaś przy pomocy Ducha… będziecie żyli

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


• Już nie Mojżesz ani żaden ludzki przewodnik, ale sam Bóg, Duch Święty, prowadzi tych, których nazywa swoimi dziećmi. Nie otrzymaliśmy ducha niewoli, mówi Paweł, czyniąc aluzję do historii Wyjścia Izraela z Egiptu. Daleko za nami pozostawiliśmy nasz Egipt, ziemię strachu i samotności grzechu, aby oddychać wolnością dzieci Boga.

• Paweł, zapożyczając helleńskie pojęcia prawnicze, mówi o Duchu „przybrania za synów”, dosłownie o Duchu „adopcji” (pneuma hyiothesias), dzięki któremu wszyscy staliśmy się synami Boga. Ten Duch nie tylko łączy nas z Bogiem, ale przemawia niezmordowanie w naszym sercu, przekonując nas, że od tej chwili nie jesteśmy skazani tylko na siebie, istnieje Kochająca Obecność, Ojciec, dla którego nasze życie jest najdroższe na świecie. Adopcja pociąga także za sobą prawo do udziału we wszystkich dobrach Boga. Stajemy się dziedzicami Jego Królestwa, wejdziemy do Jego radości i chwały, razem z Jezusem.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Jana

(J 14, 15-16. 23b-26)

Jezus powiedział do swoich uczniów: «Jeżeli Mnie miłujecie, będziecie zachowywać moje przykazania. Ja zaś będę prosił Ojca, a innego Parakleta da wam, aby z wami był na zawsze.

Jeśli Mnie kto miłuje, będzie zachowywał moją naukę, a Ojciec mój umiłuje go i przyjdziemy do niego, i mieszkanie u niego uczynimy. Kto nie miłuje Mnie, ten nie zachowuje słów moich. A nauka, którą słyszycie, nie jest moja, ale Tego, który Mnie posłał, Ojca.

To wam powiedziałem, przebywając wśród was. A Paraklet, Duch Święty, którego Ojciec pośle w moim imieniu, On was wszystkiego nauczy i przypomni wam wszystko, co Ja wam powiedziałem».

Oto słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Wszystkiego nauczy • J 14,15-16.23b-26

Jezus nazywa Ducha Świętego Parakletem. Jego przyjście zapowiedział już podczas Ostatniej Wieczerzy

EWANGELISTA: św. Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 90 r.
KATEGORIA: mowa • MIEJSCE: Wieczernik, Jerozolima • CZAS: ok. 33 r., przed Męką i Zmartwychwstaniem • KTO MÓWI: Jezus • ADRESACI: uczniowie


OSTATNIA WIECZERZA • Ponownie wracamy do Ewangelii wg św. Jana i do mowy pożegnalnej Jezusa. Przypomnijmy, że u św. Jana opis Ostatniej Wieczerzy przewija się przez 5 rozdziałów. Rozpoczyna się od • umycia nóg (nie wspominają o tym pozostali Ewangeliści – swoją drogą, Jan nie umieszcza opisu ustanowienia Eucharystii), zawiera • zapowiedź zdrady Judasza oraz innych uczniów, • pożegnanie z uczniami i zapowiedź powtórnego przyjścia, potem • modlitwę arcykapłańską. Podczas uczty Jezus przygotowuje swoich na bliskie już rozstanie. Z punktu widzenia liturgii Zesłania Ducha Świętego istotne jest to, że w mowie pożegnalnej Jezus zapowiada przyjście Ducha

PYTANIE O OBJAWIENIE • Pisze o tym Jan w czternastym rozdziale, w którym przeważa “Pożegnanie”. Jezus z jednej strony przypomina o przykazaniu miłości jako fundamencie życia Apostołów, z drugiej – zapowiada Ducha Świętego • Powtarza też kilkakrotnie, iż objawi się uczniom, a nie światu. Juda stawia pytanie: Panie, cóż się stało, że nam się masz objawić, a nie światu? (>>J 14,22)

PARAKLET • Ewangelia, którą usłyszymy, to dwa fragmenty: poprzedzający pytanie Judy i następujący po nim, czyli odpowiedź Jezusa na to pytanie. Zwróćmy uwagę na kilka elementów tej odpowiedzi: Jezus zapowiada przede wszystkim • nową obecność wśród Apostołów. On i Ojciec będą obecni wśród nich w nowy sposób, poprzez Ducha • Doświadczy tej obecności ten, kto miłuje, kto przyjmie przykazanie miłości.

 


NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Pierwsza zapowiedź Ducha: Ja zaś będę prosił Ojca, a innego Parakleta da wam, aby z wami był na zawsze

Druga zapowiedź Ducha: Paraklet, Duch Święty… On was wszystkiego nauczy i przypomni wam wszystko, co wam powiedziałem

 


LINKI


• “Jeśli Mnie kto miłuje, będzie zachowywał moją naukę, a Ojciec mój umiłuje go, i przyjdziemy do niego, i mieszkanie u niego uczynimy” (J 14,23)

Ap 3,20: Oto stoję u drzwi i kołaczę: jeśli kto posłyszy mój głos i drzwi otworzy, wejdę do niego i będę z nim wieczerzał, a on ze Mną.

Ef 3,17-19: Niech Chrystus zamieszka przez wiarę w waszych sercach; abyście w miłości zakorzenieni i ugruntowani,  wraz ze wszystkimi świętymi zdołali ogarnąć duchem, czym jest Szerokość, Długość, Wysokość i Głębokość, i poznać miłość Chrystusa, przewyższającą wszelką wiedzę, abyście zostali napełnieni całą Pełnią Bożą.

 


CZY WIESZ, ŻE…


Jeszcze do niedawna w liturgii słyszeliśmy słowo “Pocieszyciel”. Dopiero od tego roku obowiązuje “Paraklet”. Uznano, że w tłumaczeniu lepiej przytoczyć oryginalne greckie brzmienie imienia Ducha.

PARAKLETOS • Imię Ducha oznacza Pocieszyciela nie w sensie, w jakim ktoś pociesza nas emocjonalnie, kiedy płaczemy lub przeżywamy ból straty. Paraklet to ten, który zachęca (od gr. parakaleo) do wytrwałości w chwili próby, do tego abyśmy nie ustali w drodze wiary, nie stracili pokoju serca, czyli pewności, że Zmartwychwstały żyje i jest z nami.

ADVOCATUS • Ojcowie łacińscy tłumaczyli greckie imię Paraklet przez advocatus. Duch Jezusa to “adwokat”, którego powinniśmy wzywać w procesie, jaki toczy się pomiędzy nami, a tym światem • Świat na wszelkie sposoby próbuje udowodnić, że pójście za Chrystusem jest błędem. Wierzący potrzebuje wówczas Ducha, który broni Prawdy Ewangelii oraz Pokoju, czyli pewności, że Jezus żyje.

 

TWEETY





 

STO SŁÓW


Zesłanie Ducha Świętego Słowo opisuje w trzech wymiarach.

Pierwszy to wydarzenie (I CZYTANIE), jeden jedyny raz w dziejach Kościoła. Niezwykłe zjawiska towarzyszące zstąpieniu Ducha Ojca na Apostołów. Szum z nieba, który w poprawnym tłumaczeniu przestaje być nieokreślonym szumem znanym z źle nastawionego radia, tylko newsem i muzyką…

Drugi to owoce Ducha. Apostołowie, umocnieni mocą z nieba, wyszli z Wieczernika. Tak powstał Kościół. Ale te owoce trwają nieprzerwanie. Duch Święty, Paraklet, daje życie i przekonuje, jak bardzo cenni jesteśmy przed Bogiem.

Trzeci wymiar związany jest ze słowem JEŚLI, jednym z najczęstszych słów dzisiejszej liturgii. Bóg, który w swej pełni chce mieszkanie w nas uczynić, przyjdzie tylko wtedy, jeśli się zgodzimy. Św. Paweł (II CZYTANIE) streszcza to w poważnie brzmiącej alternatywie: Jeżeli będziecie żyli według ciała, czeka was śmierć. Jeżeli zaś przy pomocy Ducha… będziecie żyli

 

1/6
Fragment mszału z wyobrażonym Zesłaniem Ducha Świętego, ok. 1310- 1320 r., Narodowa Biblioteka Walijska, Wielka Brytania
2/6
"Zesłanie Ducha Świętego", el Greco, ok. 1600 r., Muzeum Prado, Madryt, Hiszpania
3/6
"Zesłanie Ducha Świętego", Jean Restout, olej na płótnie, Luwr, Paryż, 1732 r.
4/6
"Zesłanie Ducha Świętego", pocz. XVII w., kościół św. Jakuba, Toruń
5/6
"Zesłanie Ducha Świętego", Tycjan, Santa Maria della Salute, Wenecja, 1545 r.
6/6
"Zesłanie Ducha Świętego", Wit Stwosz, Skrzydło ołtarza w Kościele Mariackim w Krakowie, XV w.
poprzednie
następne

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >