Jutro Niedziela – XXII zwykła C

Lepiej być ostatnim. Logika Ewangelii przewraca ludzkie kalkulacje do góry nogami

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


XXII NIEDZIELA ZWYKŁA • Rok C • KOLEKTA: Modlimy się o zaszczepienie w nas miłości do Boga, wzrost pobożności i umocnienie w dobrym • KOLOR: zielony  • CZYTANIA: Mądrość Syracha Syr 3, 17-18. 20. 28-29 ; Psalm 68; List do Hebrajczyków 12, 18-19. 22-24a; Ewangelia wg św. Łukasza 14, 1. 7-14

 

• CHMURA SŁOWA •

cs

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Mądrości Syracha

(Syr 3, 17-18. 20. 28-29)

Synu, z łagodnością prowadź swe sprawy, a każdy, kto jest prawy, będzie cię miłował. Im większy jesteś, tym bardziej się uniżaj, a znajdziesz łaskę u Pana. Wielka jest bowiem potęga Pana i przez pokornych bywa chwalony. Na chorobę pyszałka nie ma lekarstwa, albowiem nasienie zła zapuściło w nim korzenie. Serce rozumnego rozważa przypowieść, a ucho słuchacza – to pragnienie mędrca.

Oto Słowo Boże

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

O ile wielki jesteś, o tyle się uniżaj Syr 3, 17-18. 20. 28-29

Na dłuższą metę zawsze opłaca się pokora

MĄDROŚĆ SYRACHAAUTOR: Jezus, syn SyrachaCZAS POWSTANIA: ok. 190 r. przed Chr.


KSIĘGA AUTORSTWA JEZUSA • Słynne pytanie, na które czasem nie potrafią odpowiedzieć poprawnie nawet znani bibliści, brzmi: czy Jezus jest autorem którejś z ksiąg Pisma Świętego? Otóż tak, jest. A nazwa tej księgi – Księga Syracydesa. Inne nazwy to Mądrość Syracha albo Eklezjastyk. Jak przyświadcza 30. werset ostatniego rozdziału, jej autorem jest… Jezus. Jezus, syn Syracha.

ŻYWA MĄDROŚĆ • To jedna z ksiąg mądrościowych. Jest dość długa, liczy aż 51 rozdziałów. Nie zawiera narracji, nie opowiada historii Izraela, jego królów, dziejów ludu Bożego. To luźny zbiór zasad, zapis doktryny, innymi słowy: prawdziwa mądrość, której źródłem, natchnieniem jest Bóg.

ZANIM USŁYSZYSZ • Druga część trzeciego rozdziału mówi o pokorze i pysze. Autor natchniony przedstawia pokorę jako tę, którą warto wybierać, bo to ona ostatecznie zawsze zwycięża, ponieważ sam Bóg, choć jest wielki i potężny upodobał sobie w niej.

 


NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Odpowiednia proporcja: O ile wielki jesteś, o tyle się uniżaj, a znajdziesz łaskę u Pana.

 


LINKI


O ile wielki jesteś, o tyle się uniżaj, a znajdziesz łaskę u Pana (Syr 3,18).

Flp 2,5-8: To dążenie niech was ożywia; ono też było w Chrystusie Jezusie. On, istniejąc w postaci Bożej, nie skorzystał ze sposobności, aby na równi być z Bogiem, lecz ogołocił samego siebie, przyjąwszy postać sługi, stawszy się podobnym do ludzi. A w zewnętrznym przejawie, uznany za człowieka, uniżył samego siebie, stawszy się posłusznym aż do śmierci – i to śmierci krzyżowej.

Mt 20,26-28: Nie tak będzie u was. Lecz kto by między wami chciał stać się wielkim, niech będzie waszym sługą. A kto by chciał być pierwszym między wami, niech będzie niewolnikiem waszym, na wzór Syna Człowieczego, który nie przyszedł, aby Mu służono, lecz aby służyć i dać swoje życie na okup za wielu».

 

TRANSLATOR


Synu, w sposób łagodny prowadź swe sprawy, a każdy, kto jest prawy, będzie cię miłował. Łagodność (gr. prautes), o jakim mówi Syrach to jedno z określeń pokory. Można je także przetłumaczyć przez uprzejmość, delikatność, postawę, w której nie daje się ponieść myśli o ważności swojej osoby. Cnoty tej oczekiwano szczególnie od tych, którzy mają władzę i decydują o losie innych.

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


Problematyczna cnota. Od tysięcy lat ludzie mieli problemy z pojęciem na czym polega pokora. Grecy i Rzymianie nienawidzili jej jako cechy słabych ludzi. Z drugiej jednak strony obok powszechnie panującego greckiego humanizmu istniała również enklawa, w której biblijny Izrael, nadał słowu „pokora” zupełnie inne znaczenie. Syrach wskazuje pokorę jako narzędzie, dzięki któremu zdobywamy sobie miłość Boga i ludzi. Jak się do niej dochodzi i na czym polega?

Drogi pokory. Do pokornego serca człowiek może dochodzić różnymi drogami, poprzez poniżenie, trudną sytuację, chorobę lub bliskość śmierci (Ps 44,25; 51,17). Sam Bóg mógł poniżać nie tylko mocnych i wrogów swojego ludu (1Sm 2,7; Ez 21,31), ale także swoich wybranych (patrz Hiob). Jeśli jednak Bóg decyduje się na ostateczność i uniża człowieka, nie czyni tego nigdy aby go odrzucić, lecz zaprasza go do przemyślenia relacji, która ich łączy (Ps 116,6).

Uznać zależność. Boże poniżenie nie trwa długo, kończy się wraz z przywróceniem właściwego oglądu rzeczy. Bóg ma także szczególną słabość do “uniżonych”: biednych i pogardzanych, ludzi z marginesu, jego oczy są w nich utkwione, aby przyjść z pomocą (Ps 18,27; 34,18; 138,6; 102,17). Pokorni i uniżeni to nie tylko ci, którzy doświadczają goryczy życia, lecz przede wszystkim ludzie, którzy żyją według Jego przykazań (Ps 119,67). Innymi słowy w Starym Testamencie jak i we współczesnych Jezusowi pismach rabinów i tekstach z Qumran, uniżenie to część lekcji, która ukazuje zależność człowieka od Boga. Pokora to postawa serca, z którą człowiek tę zależność przyjmuje.

 

CZY WIESZ ŻE…


Słowo pokora (tapeinophrosyne) w języku greckim pochodzi od czasownika tapeino, który oznacza dosłownie „być niskim” i wcale nie posiada pozytywnego znaczenia. Grecy często kojarzyli je ze słabością, niskim, służalczym stanem, podczas gdy Sokrates nauczał, że należy dążyć do tego co wielkie i co daje wolność, a Arystoteles nazywał „niskim/pokornym” ducha, w którym nie wykształciły się w pełni cnoty.  Osoba uniżając się łatwo przekracza granice pochlebstwa, kłania się w pas władcom i bóstwom, na co starożytni Grecy spoglądali z wyraźną niechęcią i odrazą.

 


Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 68)

REFREN: Ty, dobry Boże, biednego ochraniasz.

Sprawiedliwi cieszą się i weselą przed Bogiem, i rozkoszują radością. Śpiewajcie Bogu, grajcie Jego imieniu, bo Pan Mu na imię.

Ojcem dla sierot i wdów opiekunem jest Bóg w swym świętym mieszkaniu. Bóg dom gotuje dla opuszczonych, jeńców prowadzi ku lepszemu życiu.

Deszcz obfity zesłałeś, Boże, Ty orzeźwiłeś swe znękane dziedzictwo. Twoja rodzina, Boże, znalazła to mieszkanie, które w swej dobroci dałeś ubogiemu.

[01][02]

PSALM

Ojciec dla sierot i opiekun dla wdów Ps 68 (67), 4-5ac. 6-7ab. 10-11

Potężny Bóg chce bronić najsłabszych

PSALM 68• AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: czasy powygnaniowe (po 538 BC)


O PSALMIE • Psalm ten jest luźną kompozycją złożoną z pięciu krótszych pieśni i skupioną na teologii królowania Boga. Postać króla na starożytnym Bliskim Wschodzie oznaczała opiekuna i obrońcę. Mówiąc o Bogu jako królu, spodziewano się po Nim podobnej troski o swój lud. Środkowa część psalmu (w. 7-18) wiązała się być może ze świąteczną procesją wprowadzenia Arki Przymierza do Jerozolimy przez Dawida. Oto tryumfalny pochód Boga z Egiptu, przez Synaj, kończy się teraz w Świętym Mieście.

ZANIM USŁYSZYSZ • Usłyszymy dziś fragment z pierwszej części tego psalmu, w którym wysławia się dobroć Boga, który pokonał swoich nieprzyjaciół. Korzystają z tego zwycięstwa także (albo przede wszystkim) najsłabsi i najbiedniejsi spośród ludu Bożego, to znaczy sieroty, wdowy, opuszczeni, jeńcy, ubodzy. Właśnie kategorie społeczne sierot i wdów to najbardziej klasyczne, wciąż powracające w Piśmie Świętym przykłady osób, które tracąc naturalne wsparcia w rodzinie, stały się całkowicie bezbronne.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Bóg się troszczy o zatroskanych: Ojcem sierot i wdów opiekunem jest Bóg w swym świętym mieszkaniu. Bóg dom gotuje dla opuszczonych, jeńców prowadzi ku lepszemu życiu.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu św. Pawła Apostoła do Hebrajczyków

(Hbr 12, 18-19. 22-24a) Bracia: Nie przyszliście do namacalnego i płonącego ognia, do mgły, do ciemności i burzy ani też do grzmiących trąb i do takiego dźwięku słów, iż wszyscy, którzy go usłyszeli, prosili, aby do nich nie mówił. Wy natomiast przyszliście do góry Syjon, do miasta Boga żywego – Jeruzalem niebieskiego, do niezliczonej liczby aniołów, na uroczyste zgromadzenie, i do Kościoła pierworodnych, którzy są zapisani w niebiosach, do Boga, który sądzi wszystkich, do duchów ludzi sprawiedliwych, którzy już doszli do celu, do Pośrednika Nowego Testamentu – Jezusa.

Oto słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Dostęp do nieba Hbr 12, 18-19. 22-24a

Nowe doświadczenie Boga tworzy wspólnotę Kościoła

List do Hebrajczyków • AUTOR: anonimowy • CZAS POWSTANIA: 70-95 r. • SKĄD: nie wiemy • DO KOGO: chrześcijanie w Azji Mniejszej


JEZUS – OSOBA I DZIEŁO • List do Hebrajczyków przez wieki przypisywany był Pawłowi. Różnice w stylu i tematach teologicznych wskazują jednak na  innego, nieznanego bliżej autora. Podejrzewano, że mogli nim być: Łukasz, Apollos, Barnaba, Klemens Rzymski bądź inny uczeń Pawła. Autor to prawdopodobnie Żyd ze środowiska aleksandryjskiego, należący do drugiego pokolenia uczniów Jezusa. Swoje pismo kieruje do chrześcijan pochodzenia żydowskiego i pogańskiego w Azji Mniejszej • Głównym tematem listu jest osoba i dzieło Jezusa, Arcykapłana i Ofiary Nowego Przymierza, które wypełnia i przewyższa Przymierze Mojżeszowe.

ROZDZIAŁ DWUNASTY • Trzeci tydzień z rzędu słuchamy dwunastego rozdziału, który rozpoczął się od zachęty do podjęcia na poważnie duchowej walki chrześcijanina. Biorąc przykład z bohaterów wiary ze Starego Testamentu, a przede wszystkim z samego Jezusa, chrześcijanin ma podjąć duchową walkę, którą zresztą jest okazją do doświadczenia ojcowskiego prowadzenia Boga. On wychowuje nas i troszczy się, byśmy nie zagubili się pośród zamętu świata.

ZANIM USŁYSZYSZ • W dzisiejszym czytaniu słyszymy krótkie porównanie objawienia się Boga w Starym Przymierzu na górze Synaj, do tego, które jest udziałem chrześcijan. Wtedy doświadczenie Boga było czymś przerażającym i niosącym niepewność. Dziś natomiast w Jezusie Chrystusie chrześcijanin nie musi się niczego bać, ma już dostęp do samego nieba. Wspólnota Kościoła przekracza teraz wszelkie granice czasu i przestrzeni, śmierci i życia. To sprawia, że można całkowicie zaufać Bogu (do tego zachęca autor w wersetach, które następują: w. 25.28).

 


NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Punkt wyjścia i punkt dojścia: Wy natomiast przystąpiliście do góry Syjon, do miasta Boga żyjącego, Jeruzalem niebieskiego, do niezliczonej liczby aniołów, na uroczyste zebranie, do Kościoła pierworodnych, którzy są zapisani w niebiosach, do Boga, który sądzi wszystkich, do duchów sprawiedliwych, które już doszły do celu, do Pośrednika Nowego Testamentu – Jezusa, do pokropienia krwią, która przemawia mocniej niż krew Abla.

 

LINKI


Wy natomiast przystąpiliście do góry Syjon, do miasta Boga żyjącego, Jeruzalem niebieskiego, do niezliczonej liczby aniołów, na uroczyste zebranie, do Kościoła pierworodnych, którzy są zapisani w niebiosach, do Boga, który sądzi wszystkich, do duchów sprawiedliwych, które już doszły do celu, do Pośrednika Nowego Testamentu – Jezusa, do pokropienia krwią, która przemawia mocniej niż krew Abla (Hbr 12,22-24a)

Ga 4,26: Natomiast górne Jeruzalem cieszy się wolnością i ono jest naszą matką.  

Ap 21,2: I Miasto Święte Jeruzalem Nowe ujrzałem zstępujące z nieba od Boga, przystrojone jak oblubienica zdobna w klejnoty dla swego męża.

Hbr 13,14: Nie mamy tutaj trwałego miasta, ale szukamy tego, które ma przyjść.  

Łk 10,20: Jednak nie z tego się cieszcie, że duchy się wam poddają, lecz cieszcie się, że wasze imiona zapisane są w niebie».  

Ap 3,5: Tak szaty białe przywdzieje zwycięzca, i z księgi życia imienia jego nie wymażę. I wyznam imię jego przed moim Ojcem i Jego aniołami. 

 

TRANSLATOR


Potem opowiedział zaproszonym przypowieść, gdy zauważył, jak sobie pierwsze miejsca wybierali (Łk 14,7).

Dosłownie to słowo zdaje się podkreślać świadomą i dobrowolną czynność: skupić się, skoncentrować uwagę na…

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


Obraz, który przed swymi słuchaczami kreśli autor Listu do Hebrajczyków to wymowne wezwanie do pokory. Chrześcijanin przez wiarę spogląda już na tajemnice, które przewyższają to, co działo się na Synaju, gdzie Bóg przemawiał do swojego ludu ze środka obłoku i z ognia. Wierzący stają na nowym Syjonie, u bram miasta żyjącego Boga, gdzie czeka już na nich rzesza aniołów, sprawiedliwi, którzy doszli już do celu, oraz sam Chrystus. Autor wzywa nas, abyśmy pokornie przyjęli trudy i przeciwności, przez które wchodzimy do Nowego Jeruzalem. Wyniosłość, pycha i stawianie oporu Słowu Bożemu, mogą sprawić, że stracimy naszą Ziemię Obiecaną.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Łukasza

(Łk 14, 1. 7-14)

Słowa Ewangelii według Świętego Łukasza

Gdy Jezus przyszedł do domu pewnego przywódcy faryzeuszów, aby w szabat spożyć posiłek, oni Go śledzili. Potem opowiedział zaproszonym przypowieść, gdy zauważył, jak sobie pierwsze miejsca wybierali. Tak mówił do nich: «Jeśli cię ktoś zaprosi na ucztę, nie zajmuj pierwszego miejsca, by przypadkiem ktoś znamienitszy od ciebie nie był zaproszony przez niego. Wówczas przyjdzie ten, kto was obu zaprosił, i powie ci: „Ustąp temu miejsca”, a wtedy musiałbyś ze wstydem zająć ostatnie miejsce. Lecz gdy będziesz zaproszony, idź i usiądź na ostatnim miejscu. A gdy przyjdzie ten, który cię zaprosił, powie ci: „Przyjacielu, przesiądź się wyżej”. I spotka cię zaszczyt wobec wszystkich współbiesiadników. Każdy bowiem, kto się wywyższa, będzie poniżony, a kto się uniża, będzie wywyższony». Do tego zaś, który Go zaprosił, mówił także: «Gdy wydajesz obiad albo wieczerzę, nie zapraszaj swoich przyjaciół ani braci, ani krewnych, ani zamożnych sąsiadów, aby cię i oni nawzajem nie zaprosili, i miałbyś odpłatę. Lecz kiedy urządzasz przyjęcie, zaproś ubogich, ułomnych, chromych i niewidomych. A będziesz szczęśliwy, ponieważ nie mają czym tobie się odwdzięczyć; odpłatę bowiem otrzymasz przy zmartwychwstaniu sprawiedliwych».

Oto słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Na odwrót Łk 14,1.7-14

Logika Ewangelii wykracza poza ludzkie zwyczaje, konwenanse czy kalkulacje

EWANGELISTA: św. Łukasz • CZAS POWSTANIA: 70-80 r.
KATEGORIA: wydarzenie, przypowieść • MIEJSCE: Galilea • CZAS: rok 30-33 • BOHATEROWIE: • Jezus, faryzeusze


W DRODZE DO JEROZOLIMY • Jezus po decyzji o ruszeniu w kierunku Jerozolimy (Łk 9,51) pozostaje teraz ciągle ku niej skierowany. To druga część Ewangelii Łukasza, po wcześniejszych wydarzeniach w Galilei. Wstępowanie do Jerozolimy (rozdz. 9-19) będzie przeplatane nauczaniem na różne tematy (modlitwa, wolność od bogactw, przebaczenie, czasy ostateczne itd.), często przedstawionym także w przypowieściach.

KONTEKST • Rozpoczynamy lekturę czternastego rozdziału. Dzisiejszy fragment składa się z 3 części: wprowadzenia (w. 1), przypowieści wypowiedzianej do zaproszonych na ucztę (w. 7-11) oraz pouczenia skierowanego do zapraszających (w. 12-14). Pominięto uzdrowienie chorego na wodną puchlinę (w. 2-6). Natomiast bezpośrednio po dzisiejszym fragmencie następuje jeszcze 3 perykopa podejmująca temat uczty: przypowieść o wymawiających się od zaproszenia na ucztę (w. 15-24).

ZANIM USŁYSZYSZ • Kontekst posiłku często powraca w Ewangelii Łukasza (aż 9 razy). Lubi on w ten sposób przedstawiać nauczanie Jezusa oraz Jego relacje z innymi. Dzisiaj uczta, na którą zaproszono Jezusa jest dla Łukasza okazją do zrelacjonowania mocnego zaproszenia przez Jezusa do pokory. To zaproszenie jest przedstawione niejako dwustronnie: z perspektywy tego, któremu jest coś dane (zaproszony) oraz od strony tego, który może coś drugiemu dać (zapraszający). W centrum dzisiejszego czytania są słowa, które wracają częściej w Ewangelii (Łk 18,14; Mt 23,12 oraz jeszcze częściej w Nowym Testamencie w parafrazie): Każdy bowiem, kto się wywyższa, będzie poniżony, a kto się poniża, będzie wywyższony. Wyrażają one “motyw odwrócenia”, tak typowy dla św. Łukasza od samego początku jego Ewangelii (por. 1,46-55: Hymn Magnificat) aż po jej finał: Mesjasza, Syna Bożego, który jest gotów służyć swoim uczniom (por. 22,24-27) a nawet oddać własne życie dla zbawienia grzeszników. To w Nim pierwszym takie totalne odwrócenie  spełniło się i wypełniło dla nas.

 


NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Odpowiednie miejsce: Lecz gdy będziesz zaproszony, idź i usiądź na ostatnim miejscu. Wtedy przyjdzie gospodarz i powie ci: “Przyjacielu, przesiądź się wyżej!”; i spotka cię zaszczyt wobec wszystkich współbiesiadników.

Prawdziwe szczęście: A będziesz szczęśliwy, ponieważ nie mają czym tobie się odwdzięczyć; odpłatę bowiem otrzymasz przy zmartwychwstaniu sprawiedliwych

 

LINKI


Każdy bowiem, kto się wywyższa, będzie poniżony, a kto się poniża, będzie wywyższony (Łk 14,11).

Hi 22,29: On pychę wyniosłą uniża, tych wsławia, co oczy spuszczają.  

Ps 138,6: Prawdziwie, Pan jest wzniosły i patrzy łaskawie na pokornego, pyszałka zaś dostrzega z daleka.  

Łk 1,52: Strąca władców z tronu, a wywyższa pokornych.  

Łk 18,14: Powiadam wam: Ten odszedł do domu usprawiedliwiony, nie tamten. Każdy bowiem, kto się wywyższa, będzie poniżony, a kto się uniża, będzie wywyższony».  

Jk 4,10: Uniżcie się przed Panem, a wywyższy was.  

1P 5,6: Upokórzcie się więc pod mocną ręką Boga, aby was wywyższył w stosownej chwili. 

 

JESZCZE O EWANGELII


Słowa Jezusa z dzisiejszej Ewangelii to nie podręcznik savoir vivre. To instrukcja jak zasiąść z Jezusem przy stole Królestwa Bożego.

Honor w rękach gospodarza. Wbrew temu, co możemy pomyśleć czytając dzisiejszą Ewangelię, wcale nie zachęca ona do zajmowanie ostatniego miejsca przy stole. Jezus wzywa, aby zgodnie ze zwyczajami swoich czasów, pozostawić wybór miejsca gospodarzowi. Siadając na ostatnim miejscu gość daje wyraźny sygnał, że jego honor leży teraz w rękach zapraszającego.

Pycha i pokora. Uczta o której mówi Jezus to symbol relacji panujących nie tylko w tym świecie, ale także w Królestwie Bożym. Zajmowanie miejsca wyższego, niż należy się zaproszonemu, było równoznaczne z publicznym wstydem i hańbą. Opinia publiczna sprowadzała takiego zuchwalca do właściwej mu pozycji. Pycha to zajmowanie miejsca, które się nam nie należy. Pokorni pozostawiają sąd o sobie drugiemu i Bogu, który ukrywa się pod postacią gospodarza. To Jego sąd decyduje ostatecznie o naszej wartości i o miejscu w Królestwie.

Demokracja i Królestwo. Jezus polecając, aby zapraszać na uczty biednych, ułomnych, chromych i niewidomych, kwestionuje także podziały społeczne panujące w jego czasach. Uczty, do których zasiada On z faryzeuszami, celnikami, kobietami i grzesznikami to uczty egalitarne, demokratyczne. Przy jego stole każdy jest równy i każdy tworzy wspólnotę braci i sióstr. Każdy jest także zaproszony na ucztę w Jego Królestwie.

 

CZY WIESZ,  ŻE…


UCZTA

Miejsce przy stole. Uczta w starożytności to mikrokosmos, odbicie relacji, jakie panują w rodzinie, w polis, i w świecie. Przy stole każdy ma swoje wyznaczone miejsce, o którym decyduje bogactwo, status i płeć. W starożytności przy stole zasiadali, a właściwie jak było to w zwyczaju asyryjskim i greckim, układali się w pozycji półleżącej na boku głównie mężczyźni. Kobiety i dzieci siedziały przy osobnym stole lub w innym pomieszczeniu. W czasach Jezusa dostojne matrony mogły towarzyszyć mężom podczas uczt, ale spodziewano się, że opuszczą je w pewnym momencie. Przy stole podczas libacji mogły pozostać tylko bogate i dobrze wykształcone kurtyzany i prostytutki.

O miejscu decyduje gospodarz. Nie do pomyślenia było także, aby miejsce przy stole gość wybierał sobie sam. Plutarch w traktacie na ten temat, dialoguje ze swoim bratem, który broni zasady demokratycznego usadzania przy stole ludzi różnych stanów, aby dać im okazję do poznania się i interakcji. Plutarch zdecydowanie się temu sprzeciwia podkreślając zwyczaj usadzania gości według ich godności i statusu. W trakcie Saturnaliów, święta, które opisuje Lucjan, rzymscy niewolnicy przejmowali władanie nad domostwami i miastem zasiadając przy stole, podczas gdy ich panowie usługiwali im. Kompletne odwrócenie porządku społecznego dopuszczane było w takich okolicznościach. Uczta cementowała układ społeczny, potwierdzała honor tych, którzy się nim cieszyli, i zależność tych, którzy przybywali na nią wiedzeni interesami i relacjami z bogatym gospodarzem.

 

TWEETY





 

STO SŁÓW


Pokora to trudne słowo, całkowicie niepopularne. Zresztą już u starożytnych miało też dosyć negatywne znaczenie. Dziś bardziej niż kiedykolwiek trzeba walczyć o swoje, udowodnić rację, być odważnie asertywnym. Kto przegrywa, musi ponieść tego konsekwencje.

Jezus burzy to co wydaje się całkowicie racjonalne. Logika Ewangelii odwraca do góry nogami ludzkie zwyczaje, konwenanse i kalkulacje. Wzywa do pokory, rezygnacji ze swoich praw, pozornej porażki. Jednak jest to droga do jedynego prawdziwego zwycięstwa. Ostatecznego. On sam pierwszy nią poszedł. Aż do końca.

Kto wchodzi za Nim i z Nim na tę drogę będzie mógł w końcu odpocząć od wyścigu szczurów i przerośniętych ambicji (albo destrukcyjnych kompleksów) i zająć wreszcie odpowiednie dla siebie miejsce. To jedyne: przy stole razem z Jezusem w Jego Królestwie. Uczta oznacza święto, radość bycia razem, czas dobrze zmarnowany. Oto uczta eschatologiczna, dostęp do nieba, życie wieczne dostępne dla każdego w Jego Kościele już dzisiaj!

 

1/6
Pierwszy rozdział Mądrości Syracha w tłumaczeniu niemieckim, 1654 r., Zentralbibliothek Zurich, Niemcy
2/6
Przedstawienie Syracha z warsztatu Jörg Breu Młodszego, XVI w.
3/6
Przedstawienie św. Jana Bożego, opiekuna sierot, starców, bezdomnych, ubogich i wędrowców, kiedy wyprowadza ich z pożaru szpitala, ok. 1880 r., Museo de Bellas Artes de Granada, Hiszpania
4/6
"Syjon", Ephraim Moses Lilien, 1903 r.
5/6
"Św. Paweł" Bartolomeo Montagna, 1482 r., Museo Poldi Pezzoli w Madiolanie, Włochy
6/6
"Św. Wawrzyniec rozdaje bogactwa ubogim", obraz Palma Giovane z XVI w., Kościół św. Jakuba Apostoła Starszego w Wenecji. Wawrzyniec zmuszony do oddania majątku kościelnego wskazał na ubogich i powiedział, że oni są majątkiem Kościoła
poprzednie
następne

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz

ks. Piotr Jutkiewicz

Pochodzi z Gdańska. Prezbiter Archidiecezji Warszawskiej, gdzie ukończył Archidiecezjalne Seminarium Misyjne Redemptoris Mater. Studiuje na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – XXI zwykła C

Ojcowskie wychowanie jest sztuką. Bóg jest Mistrzem dobrego wychowania

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


XXI NIEDZIELA ZWYKŁA C • KOLEKTA: Modlimy się do Boga, abyśmy wśród zmienności świata tam wznieśli nasze serca, gdzie są prawdziwe radości CZYTANIA: Księga Izajasza 66, 18-21 • Księga Psalmów 117 (116), 1b-2 • List do Hebrajczyków 12, 5-7. 11-13; Ewangelia Łukasza 13, 22-30

 

• CHMURA SŁOWA •

cs

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Izajasza

(Iz 66, 18-21)

Tak mówi Pan: «Ja znam ich czyny i zamysły. Przybędę, by zebrać wszystkie narody i języki; przyjdą i ujrzą moją chwałę. Ustanowię u nich znak i wyślę niektórych ocalałych z nich do narodów Tarszisz, Put, Lud, Meszek i Rosz, Tubal i Jawan, do wysp dalekich, które nie słyszały o mojej sławie ani nie widziały mojej chwały. Oni rozgłoszą chwałę moją wśród narodów. Z wszelkich narodów przyprowadzą jako dar dla Pana wszystkich waszych braci – na koniach, na wozach, w lektykach, na mułach i na dromaderach – na moją świętą górę w Jeruzalem – mówi Pan – podobnie jak Izraelici przynoszą ofiarę pokarmową w czystych naczyniach do świątyni Pana. Z nich także wezmę sobie niektórych jako kapłanów i lewitów» – mówi Pan.

Oto słowo Boże.

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Ze wszystkich narodów Iz 66, 18-21

Nic nie może stanąć na drodze Bogu, który daje zbawienie wszystkim, nawet poganom. Trzeba tylko sobie zasłużyć

KSIĘGA: Izajasza • AUTOR: Trzeci Izajasz • CZAS POWSTANIA: poł. VI w. przed Chr. • KTO MÓWI: prorok (w imieniu Boga) • ADRESACI: Jerozolima  • KATEGORIA: mowa prorock


ZBAWIENIE DLA WSZYSTKICH • Trzecia część Księgi Izajasza (rozdziały 56-66), powstała już po powrocie z wygnania. Odpowiada za nią wciąż tzw. “szkoła Izajasza”. Autor, nazwany umownie Trzecim Izajaszem (Trito-Izajaszem), podkreśla świętość Boga i Jerozolimy oraz rysuje wizję czasów ostatecznych, w których zbawienie ma objąć wszystkie narody.

OSTATNI ROZDZIAŁRozdział 66 to ostatni rozdział całej księgi. Składa się z przedstawienia prawdziwego kultu Boga, który opiera się na czci oddawanej Słowu Boga (ww. 1-4), poematu pocieszającego (to z niego pochodzi dzisiejszy fragment, ww. 5-17) oraz krótkiej przepowiedni dotyczącej przyszłości Izraela (ww. 18-24). Rozdział kończy wizja ludu zgromadzonego z rozproszenia i oddającego cześć Bogu w Jerozolimie.

SĄD I WYWYŻSZENIE Końcowe wersy Księgi proroka Izajasza, które słyszymy w pierwszym czytaniu (Iz 66,18-21), to część konkluzji (Iz 66,15-24) do całej trzeciej części dzieła proroka (tzw. Trito-Izajasz, rozdziały 56-66). Zamyka się ona obrazem uniwersalnego sądu, w trakcie którego Bóg ukaże grzeszników i nieprzyjaciół swojego ludu (66,1-9.15-17). Równocześnie wywyższy i pocieszy Jerozolimę, która staje się punktem centralnym dramatu czasów ostatecznych (66,10-14). To do niej napłynąć ma pokój podobny do wezbranej rzeki i chwała narodów (66,12).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Na końcu czasów: Przybędę, by zebrać wszystkie narody i języki; przyjdą i ujrzą moją chwałę.

 

LINKI


Przybędę, by zebrać wszystkie narody i języki; przyjdą i ujrzą moją chwałę (Iz 66,18)

Iz 40,5: Wtedy się chwała Pańska objawi, razem ją wszelkie ciało zobaczy, bo usta Pańskie to powiedziały. 

J 8,50: Ja nie szukam własnej chwały. Jest Ktoś, kto jej szuka i sądzi. 

2Kor 1,20: Albowiem ile tylko obietnic Bożych, wszystkie są “tak” w Nim. Dlatego też przez Niego wypowiada się nasze “Amen” Bogu na chwałę. 

Z nich także wezmę sobie niektórych jako kapłanów i lewitów – mówi Pan (Iz 66,21).
Wj 19,6: Lecz wy będziecie Mi królestwem kapłanów i ludem świętym. Takie to słowa powiedz Izraelitom. 

1P 2,5: …wy również, niby żywe kamienie, jesteście budowani jako duchowa świątynia, by stanowić święte kapłaństwo, dla składania duchowych ofiar, przyjemnych Bogu przez Jezusa Chrystusa. 

1P 2,9: Wy zaś jesteście wybranym plemieniem, królewskim kapłaństwem, narodem świętym, ludem Bogu na własność przeznaczonym, abyście ogłaszali dzieła potęgi Tego, który was wezwał z ciemności do przedziwnego swojego światła.

Ap 1,6: …i uczynił nas królestwem kapłanami dla Boga i Ojca swojego, Jemu chwała i moc na wieki wieków! Amen. 

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


Miasto i święta góra Pana, Syjon, będą także świadkami cudu, o jakim nawet nie śniło się ich mieszkańcom. W czasach ostatecznych mają do niego napłynąć narody pogańskie, które uwierzą w prawdziwego Boga i staną się częścią jego dziedzictwa.

Chwała Pana. Sam Bóg ma przybyć, aby zebrać na swojej świętej górze wszystkie narody i języki (66,18). „Chwała”, którą mają oglądać to ta sama widzialna, zbawcza obecność Boga, której Izrael doświadczył podczas wędrówki przez pustynię.

Na krańce świata. Reszta z ocalałych z Bożego sądu to prawdopodobnie także poganie. Bóg wyśle ich jako swoich emisariuszy dosłownie na cztery strony świata (66,19). Tarszisz to prawdopodobnie Tartessus w Hiszpanii, Pul i Lud to Afryka, Tubal to krańce Kaukazu zaś Jawan to wybrzeże jońskie Azji Mniejszej wraz z jego wyspami. W ten sposób wysłannicy obiegają cały ówcześnie znany świat, wybrzeże Morza Śródziemnego.

Kapłani. Ich zadaniem jest ogłosić chwałę Bożą oraz zebrać rozproszone dzieci Izraela. Napływają one na świętą górę w Jeruzalem na koniach, na wozach, w lektykach, na mułach i na dromaderach (66,20). Poganie spełniają przy tym funkcję liturgiczną: są jak czyste naczynia, w których Izrael, ofiara miła Bogu, jest wniesiony znów do świątyni. Na końcu znajdujemy zapowiedź przewyższającą śmiałością wszystko, co prorok zapowiedział do tej pory. Spośród pogan Bóg wybierze sobie kapłanów i lewitów (66,21). Wydaje się, że nic nie może stanąć na drodze Bogu, który w swoim miłosierdziu powołuje i daje zbawienie nawet poganom.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 66,1-3.4-7.16.20)

REFREN: Całemu światu głoście Ewangelię.

Chwalcie Pana, wszystkie narody, wysławiajcie Go, wszystkie ludy, bo potężna nad nami Jego łaska, a wierność Pana trwa na wieki.

[01][02]

 

PSALM

Chwalcie Pana Ps 117 (116), 1b-2

Tylko jedna zwrotka krótkiego psalmu, który zachęca wszystkich do wysławiania Boga

PSALM  117 • AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: czasy powygnaniowe, po 538 r. przed Chr.


CZTERY WERSY • Psalm 117 to najkrótszy spośród 150 psalmów, liczy zaledwie cztery wersety. Należy do gatunku hymnu wspólnotowego, bezinteresownej modlitwy uwielbienia zanoszonej podczas liturgii w świątyni jerozolimskiej • Wchodził w skład tzw. Wielkiego Hallelu (to psalmy 113-118), psalmów rozpoczynających się od wezwania “Chwalmy Jahwe”, które rozbrzmiewało podczas świąt paschalnych oraz największych uroczystości. W tym krótkim psalmie zebrani na Syjonie wzywają wszystkie narody, aby przyłączyły się do hymnu sławiącego potęgę i dobroć Jahwe.

WSZYSTKIE NARODY • Do liturgii psalm 117 został dołączony z powodu wzmianki o narodach pogańskich, wielbiących Pana w świątyni. Ten motyw łączy psalm z pierwszym czytaniem.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Bóg nie zamknięty dla Izraela: Chwalcie Pana, wszystkie narody, wysławiajcie Go, wszystkie ludy.

 


LINKI


…bo potężna nad nami Jego łaska, a wierność Pana trwa na wieki. (Ps 117,2)

Ps 103,11: Bo jak wysoko niebo wznosi się nad ziemią, tak można jest Jego łaskawość dla tych, co się Go boją. 

Ps 85,10: Łaskawość i wierność spotkają się z sobą, ucałują się sprawiedliwość i pokój. 

Łk 1,54-55: Ujął się za sługą swoim, Izraelem, pomny na miłosierdzie swoje –  jak przyobiecał naszym ojcom na rzecz Abrahama i jego potomstwa na wieki».

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu św. Pawła Apostoła do Hebrajczyków

(Hbr 12, 5-7. 11-13)

Bracia: Zapomnieliście o napomnieniu, z jakim Bóg się zwraca do was jako do synów: «Synu mój, nie lekceważ karcenia Pana, nie upadaj na duchu, gdy On cię doświadcza. Bo kogo miłuje Pan, tego karci, chłoszcze zaś każdego, którego za syna przyjmuje». Trwajcie w karności! Bóg obchodzi się z wami jak z dziećmi. Jakiż to bowiem syn, którego by ojciec nie karcił? Wszelkie karcenie na razie nie wydaje się radosne, ale smutne, potem jednak przynosi tym, którzy go doświadczyli, błogi plon sprawiedliwości. Dlatego wyprostujcie opadłe ręce i osłabłe kolana! Proste ślady czyńcie nogami, aby kto chromy, nie zbłądził, ale był raczej uzdrowiony.

Oto słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Boża pedagogia Hbr 12, 5-7. 11-13

Bóg jak każdy dobry Ojciec, wychowuje nas poprzez próby do podejmowania właściwych życiowych wyborów

List do Hebrajczyków • AUTOR: anonimowy • CZAS POWSTANIA: 70-95 r. • SKĄD: nie wiemy • DO KOGO: chrześcijanie w Azji Mniejszej

JEZUS – OSOBA I DZIEŁO • List do Hebrajczyków przez wieki przypisywany był Pawłowi. Różnice w stylu i tematach teologicznych wskazują jednak na  innego, nieznanego bliżej autora. Podejrzewano, że mogli nim być: Łukasz, Apollos, Barnaba, Klemens Rzymski bądź inny uczeń Pawła. Autor to prawdopodobnie Żyd ze środowiska aleksandryjskiego, należący do drugiego pokolenia uczniów Jezusa. Swoje pismo kieruje do chrześcijan pochodzenia żydowskiego i pogańskiego w Azji Mniejszej • Głównym tematem listu jest osoba i dzieło Jezusa, Arcykapłana i Ofiary Nowego Przymierza, które wypełnia i przewyższa Przymierze Mojżeszowe.

BOHATEROWIE WIARY • Od rozdziału 11 autor podaje przykłady wiary zaczerpnięte ze Starego Testamentu. Abel, Henoch, Noe, Abraham, Mojżesz ale także Gedeon, Barak, Samson, Jefte, Dawid, Samuel i prorocy. Wszyscy oni mają być dla wspólnoty chrześcijańskiej, cierpiącej próby i prześladowania, przykładem wiary i wytrwałości.

GORZKA PRÓBA • Dwunasty rozdział rozpoczyna się od zachęty do podjęcia na poważnie duchowej walki chrześcijanina. Dalej autor zwraca się do wspólnoty, która cierpi prześladowania, wzywając ich, aby nie upadali na duchu. Próba jest wpisana w życie chrześcijanina i jest częścią Bożej pedagogii. Na początku wydaje się gorzka, lecz ostatecznie przynosi błogosławione owoce, przekonuje autor Listu do Hebrajczyków.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Jaki masz obraz ojca?: Bóg obchodzi się z wami jak z dziećmi. Jakiż to bowiem syn, którego by ojciec nie karcił?

 

LINKI


Bóg obchodzi się z wami jak z dziećmi. Jakiż to bowiem syn, którego by ojciec nie karcił? (Hbr 12,7)

Pwt 8,5: Uznaj w sercu, że jak wychowuje człowiek swego syna, tak Pan, Bóg twój, wychowuje ciebie.  

2Sm 7,14: Ja będę mu ojcem, a on będzie Mi synem, a jeżeli zawini, będę go karcił rózgą ludzi i ciosami synów ludzkich. 

Prz 13,24: Nie kocha syna, kto rózgi żałuje, kto kocha go w porę go karci. 

Ps 119,71: Dobrze to dla mnie, że mnie poniżyłeś, bym się nauczył Twych ustaw. 

Hi 5,17: Szczęśliwy, kogo Bóg karci, więc nie odrzucaj nagan Wszechmocnego. 

Ap 3,19: Ja wszystkich, których kocham, karcę i ćwiczę. Bądź więc gorliwy i nawróć się! 

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


Wspólnocie, która mierzy się z próbą cierpienia i prześladowania, autor Listu do Hebrajczyków daje paradoksalną pociechę. Próba jest darem Bożej miłości. Więcej nawet, Bóg ma obowiązek poddawać wierzących próbie. Księga Przysłów (>>Prz 3,11) uznaje dyscyplinowanie za powinność Ojca, który kocha swoje dzieci. Autor odwołuje się do starożytnego pojęcia paideia oznaczającego edukację, trening i wychowanie dziecka, przez które staje się ono odpowiedzialnym i dorosłym człowiekiem. Ojcem w starożytności nie nazywano tego, który spłodził dziecko, ale tego, kto nauczył go odpowiedzialnego życia. Poprzez próby Bóg wychowuje nas do podejmowania właściwych życiowych wyborów i staje się naszym Ojcem. My z kolei poprzez wytrwałość w próbach stajemy się coraz bardziej jego dziećmi.

 

TRANSLATOR


Synu mój, nie lekceważ karania Pana, nie upadaj na duchu, gdy On cię doświadcza. W tekście gr. zamiast karcenia mamy ogólny termin paideia, który oznacza wychowanie, trening fizyczny, intelektualny i duchowy, edukację. Zamiast doświadczenia możemy także pomyśleć o badaniu, ostrożnym rozeznawaniu jakieś sytuacji, do którego Bóg prowadzi człowieka (gr. elencho).

Bo kogo miłuje Pan, tego karze, chłoszcze zaś każdego, którego za syna przyjmuje. Kogo miłuje Pan, tego wychowuje, nad tym pracuje, pomagając mu podejmować dojrzałe decyzje (gr. paideuo). Chłosta (gr. mastigo) oznacza także po prostu dyscyplinowanie, przywoływanie do porządku, korygowanie.

Trwajcież w karności! Bóg obchodzi się z wami jak z dziećmi. Jakiż to bowiem syn, którego by ojciec nie karcił? Trwajcie w Bożym wychowaniu (gr. paideia). Cóż to za syn, którego ojciec nie wychowuje? (gr. paideuo).

Wszelkie karcenie na razie nie wydaje się radosne, ale smutne, potem jednak przynosi tym, którzy go doświadczyli, błogi plon sprawiedliwości. Wszelkie wychowanie (paideia) połączone z dyscypliną wydaje się być smutne, ale ostatecznie prowadzi do pełnej pokoju (eirenikos) sprawiedliwości. Przeżyta próba prowadzi do nowej, opartej na Harmonii i zrozumieniu relacji z Bogiem.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Łukasza

(Łk 13, 22-30)

Słowa Ewangelii według Świętego Łukasza

Jezus przemierzał miasta i wsie, nauczając i odbywając swą podróż do Jerozolimy. Raz ktoś Go zapytał: «Panie, czy tylko nieliczni będą zbawieni?» On rzekł do nich: «Usiłujcie wejść przez ciasne drzwi; gdyż wielu, powiadam wam, będzie chciało wejść, a nie zdołają. Skoro Pan domu wstanie i drzwi zamknie, wówczas, stojąc na dworze, zaczniecie kołatać do drzwi i wołać: „Panie, otwórz nam!”, lecz On wam odpowie: „Nie wiem, skąd jesteście”. Wtedy zaczniecie mówić: „Przecież jadaliśmy i piliśmy z Tobą, i na ulicach naszych nauczałeś”. Lecz On rzecze: „Powiadam wam, nie wiem, skąd jesteście. Odstąpcie ode Mnie wszyscy, którzy dopuszczacie się niesprawiedliwości!” Tam będzie płacz i zgrzytanie zębów, gdy ujrzycie Abrahama, Izaaka i Jakuba, i wszystkich proroków w królestwie Bożym, a siebie samych precz wyrzuconych. Przyjdą ze wschodu i zachodu, z północy i południa i siądą za stołem w królestwie Bożym. Tak oto są ostatni, którzy będą pierwszymi, i są pierwsi, którzy będą ostatnimi».

Oto słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Zbawieni i potępieni  Łk 13, 22-30

Dostaliśmy od naszego Ojca wszystko, co jest potrzebne do zbawienia. Od nas zależy, czy będziemy pierwszymi czy ostatnimi

EWANGELISTA: św. Łukasz • CZAS POWSTANIA: 70-80 r.
KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE: w drodze do Jerozolimy • CZAS: rok 30-33 • BOHATEROWIE: • Jezus, uczniowie • WERSJE: Mt 6,9-13; 7,7-11

EWANGELIA MIŁOSIERDZIA • O Łukaszu mówi się, że jest ewangelistą Bożego miłosierdzia, ponieważ ze szczególną uwagą opisuje Jezusa pochylającego się nad grzesznikami i chorymi. Przypomnijmy, Łukasz – lekarz z Antiochii Syryjskiej –  był towarzyszem św. Pawła i spisał głoszoną przez niego Dobrą Nowinę. Jego dzieło dzieli się na dwie księgi: Ewangelię i jej kontynuację − Dzieje Apostolskie. Swoją Ewangelię adresuje do chrześcijan pochodzenia pogańskiego.

DROGA DO JEROZOLIMY • Jesteśmy w drugiej części Ewangelii Łukasza: wielkiej sekcji która ukazywać będzie Jezusa zdążającego ku Jerozolimie, Boskiego wysłannika podróżującego ku wypełnieniu swej misji w Mieście Świętym (>>Łk 9,51-19,28).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Jedyna droga: Usiłujcie wejść przez ciasne drzwi; gdyż wielu, powiadam wam, będzie chciało wejść, a nie będą mogli.

 

LINKI


Usiłujcie wejść przez ciasne drzwi; gdyż wielu, powiadam wam, będzie chciało wejść, a nie będą mogli (Łk 13,24).

Mt 7,13-14: Wchodźcie przez ciasną bramę! Bo szeroka jest brama i przestronna ta droga, która prowadzi do zguby, a wielu jest takich, którzy przez nią wchodzą. Jakże ciasna jest brama i wąska droga, która prowadzi do życia, a mało jest takich, którzy ją znajdują!

1Kor 9,24-25: Czyż nie wiecie, że gdy zawodnicy biegną na stadionie, wszyscy wprawdzie biegną, lecz jeden tylko otrzymuje nagrodę? Przeto tak biegnijcie, abyście ją otrzymali.  Każdy, który staje do zapasów, wszystkiego sobie odmawia; oni, aby zdobyć przemijającą nagrodę, my zaś nieprzemijającą. 

Kol 1,29: Po to właśnie się trudzę walcząc Jego mocą, która potężnie działa we mnie. 

Hbr 12,4: Jeszcze nie opieraliście się aż do przelewu krwi, walcząc przeciw grzechowi.

 

JESZCZE O EWANGELII


Jezus znajduje się w pobliżu Jerozolimy, miejscu, które według Izajasza ma się stać sceną końca czasów i świadkiem zbawienia pogan. Tam, ktoś z tłumu zadaje mu ciekawe pytanie: Panie, czy tylko nieliczni będą zbawieni? (Łk 13,23).

Niepewny los. Być może w pytaniu pobrzmiewają echa faryzejskiej lub qumrańskiej koncepcji zbawienia dla wybranych, dla tych, którzy zachowują Prawo. Czy pytanie to zadał poganin, bojący się potępienia, bo przecież w dominującej wciąż w I A.D. mentalności zbawienie jest dla żydów? Sądząc z kontekstu i bliskości Jerozolimy słowa padają raczej z ust Izraelity. Zadaje on pytanie, w którym można wyczuć sporo niepewności o własny los.

Realne potępienie. Jezus podejmując wątek natychmiast zaczyna nauczanie. Ukazuje siebie jako Pana domu, tego, który ma władzę otworzyć drzwi zbawienia dla każdego i zamknąć je przed fałszywymi uczniami. Będą więc tacy, którzy zostaną wyrzuceni na zewnątrz, „tam będzie płacz i zgrzytanie zębów” (13,28). Przyjdą też ci ze wschodu i zachodu, z północy i południa i siądą za stołem w królestwie Bożym (13,29). Potępienie jest równie realne jak zbawienie.

Żywa relacja z Panem. Nie będą zbawieni, którzy liczą na formalną przynależność! Do zbawienia potrzeba mojego osobistego wysiłku i świadectwa, zerwania z grzechem, życia wiary i miłości. Nowe życie w Bogu obiecane przez Izajasza poganom otwiera się dla nas w Jezusie. Wciąż jednak od nas zależy czy z tego Bożego otwarcia skorzystamy. Kto nawiązał relację z Jezusem, kto go „poznał” nie tylko usłyszał, kto żył jego słowem, nie tylko bywał na Eucharystiach, „jadł z nim i pił”, ten będzie zbawiony.

 

CZY WIESZ ŻE…


Nie wystarczy formalna przynależność do narodu wybranego, Izraela albo do Kościoła. Obrzezanie czy chrzest nikomu nie gwarantują zbawienia, są raczej zaproszeniem, otwierają do niego drzwi. W tym sensie są konieczne i równocześnie niewystarczalne. Przytoczmy tu bardzo wymowne słowa Soboru Watykańskiego II:

Do społeczności Kościoła wcieleni są w pełni ci, co mając Ducha Chrystusowego w całości przyjmują przepisy Kościoła i wszystkie ustanowione w nim środki zbawienia i w jego widzialnym organizmie pozostają w łączności z Chrystusem rządzącym Kościołem przez papieża i biskupów, w łączności mianowicie polegającej na więzach wyznania wiary, sakramentów i zwierzchnictwa kościelnego oraz wspólnoty (communio). Nie dostępuje jednak zbawienia, choćby był wcielony do Kościoła, ten, kto nie trwając w miłości, pozostaje wprawdzie w łonie Kościoła “ciałem”, ale nie “sercem”. (Lumen Gentium, 15)

 

TWEETY



 

STO SŁÓW


Każdy ma jakąś historię. Swoją historię. W której jest miejsce na wszystko: radość, szczęście, pewność, zbawienie ale też zagubienie, kryzys oraz karę. Poprzez historię życia człowieka, Pan Bóg prowadzi z każdym dialog. Jak z Izraelem. Jak i z apostołami. To właśnie poprzez próby, Bóg prowadzi nas do podejmowania właściwych życiowych wyborów i staje się naszym Ojcem. My z kolei poprzez wytrwałość w próbach stajemy się coraz bardziej jego dziećmi.

Izajasz (PIERWSZE CZYTANIE) pokazuje piękny koniec historii życia człowieka. Dzisiejsza EWANGELIA mówi, że zawsze możliwy jest też zły koniec. Św. Paweł (DRUGIE CZYTANIE) udziela rady jak żyć i co robić, żeby ten koniec był taki, jakim go Izajasz pokazuje.

Dziś mamy liturgię paradoksów: Bóg karze, by nagradzać, mówi, że ostatni będą pierwszymi, im bardziej ciasne drzwi, tym bardziej każe w nie wchodzić. Nie wystarczy tylko przynależeć, być synem, trzeba żyć z Bogiem, jadać z nim i pić. Bóg jest dobrym Ojcem. Wymagającym Ojcem. Dobre ojcowskie wychowanie jest sztuką. My dostaliśmy wszystko od naszego Ojca. Reszta zależy od nas.

 

1/6
Fragment Sądu Ostatecznego autorstwa Fra Angelico, 1432-1435 r., Museo di San Marco, Florencja, Włochy
2/6
Niebo wg Tycjana, m. 1551 a 1554 r., Muzeum Prado, Madryt, Hiszpania
3/6
"Ogród rozkoszy ziemskich", fragment tryptyku Hieronima Boscha pzedstawiający piekło, ok. 1500 r., Muzeum Prado, Madryt, Hiszpania
4/6
"Piekło", trzynastowieczna mozaika Coppo di Marcovaldo, Baptysterium San Giovanni, Florencja, Włochy
5/6
Wejście do Nieba z tryptyku Hansa Memlinga Sąd Ostateczny, m. 1466 a ok. 1473 r., Muzeum Narodowe w Gdańsku
6/6
Wizja Nieba z obrazu Sąd Ostateczny Fra Angelico, ok. 1431 r., Museo di San Marco, Florencja, Włochy
poprzednie
następne

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz

ks. Piotr Jutkiewicz

Pochodzi z Gdańska. Prezbiter Archidiecezji Warszawskiej, gdzie ukończył Archidiecezjalne Seminarium Misyjne Redemptoris Mater. Studiuje na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >