Jutro Niedziela – VI Wielkanocna C

Niezwykłe pożegnanie w Wieczerniku: Jezus odchodzi, by być jeszcze bardziej

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


VI Niedziela WielkanocnaKOLEKTA: Modlimy się aby misterium paschalne przemieniało nasze życieKOLOR: biały  • CZYTANIA: Dzieje Apostolskie Dz 15, 1-2. 22-29; Księga Psalmów 67 (66), 2-3. 5 i 8; Księga Apokalipsy 21, 10-14. 22-23; Ewangelia wg św. Jana 14, 23-29

 

 • CHMURA SŁOWA •  

rrr

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Dziejów Apostolskich

(Dz 15,1-2.22-29)

Niektórzy przybysze z Judei nauczali braci wAntiochii: Jeżeli się nie poddacie obrzezaniu według zwyczaju Mojżeszowego, nie możecie być zbawieni. Kiedy doszło do niemałych sporów i zatargów między nimi a Pawłem i Barnabą, postanowiono, że Paweł i Barnaba, i jeszcze kilku spośród nich uda się w sprawie tego sporu do Jerozolimy, do Apostołów i starszych. Wtedy Apostołowie i starsi wraz z całym Kościołem postanowili wybrać ludzi przodujących wśród braci: Judę, zwanego Barsabas, i Sylasa i wysłać do Antiochii razem z Barnabą i Pawłem. Posłali przez nich pismo tej treści: Apostołowie i starsi bracia przesyłają pozdrowienie braciom pogańskiego pochodzenia w Antiochii, w Syrii i w Cylicji. Ponieważ dowiedzieliśmy się, że niektórzy bez naszego upoważnienia wyszli od nas i zaniepokoili was naukami, siejąc zamęt w waszych duszach, postanowiliśmy jednomyślnie wybrać mężów i wysłać razem z naszymi drogimi: Barnabą i Pawłem, którzy dla imienia Pana naszego Jezusa Chrystusa poświęcili swe życie. Wysyłamy więc Judę i Sylasa, którzy powtórzą wam ustnie to samo. Postanowiliśmy bowiem, Duch Święty i my, nie nakładać na was żadnego ciężaru oprócz tego, co konieczne. Powstrzymajcie się od ofiar składanych bożkom, od krwi, od tego, co uduszone, i od nierządu. Dobrze uczynicie, jeżeli powstrzymacie się od tego. Bywajcie zdrowi!

Oto Słowo Boże

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Pierwszy sobórDz 15,1-2.22-29

Poznamy “dokument końcowy” Soboru w Jerozolimie. Apostołowie uznali, że wywodzący się z pogaństwa chrześcijanie nie muszą przestrzegać całego Prawa Mojżeszowego

KSIĘGA: Dzieje Apostolskie • AUTOR: Łukasz • CZAS POWSTANIA: ok. 80 r.
KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE: Antiochia, Jerozolima • CZAS: ok. 49 r.  • BOHATEROWIE: Paweł, Barnaba, Piotr, Jakub


POGANIE I ZBAWIENIE • Jednym z tematów obecnych w Dziejach Apostolskich – zarówno w pierwszej części, koncentrującej się wokół Piotra (>>Dz 1-12), jak i drugiej, wokół Pawła, jest kwestia zbawienia pogan. Wystarczy przypomnieć czytania sprzed kilku tygodni: • spotkanie Piotra i Korneliusza (>>Niedziela Zmartwychwstania) czy • zwrot ku poganom podczas pobytu Pawła w Antiochii Pizydyjskiej (>>IV Niedziela Wielkanocna) • To, co dla nas jest dziś niezrozumiałe, wówczas było powszechnym przekonaniem: zbawienie wiązało się z przynależnością do Narodu Wybranego. A co ze zbawieniem pogan? W jaki sposób mogą się oni stać częścią Izraela, by być zbawionymi? Jednym z nieodzownych warunków było zachowywanie praw czystości i obrzezanie.

SOBÓR W JEROZOLIMIE • Wątpliwości narosły jeszcze bardziej po pojawieniu się chrześcijaństwa. Czy nawracający się i przyjmujący chrzest, stający się wyznawcami Jezusa poganie muszą poddać się również obrzezaniu, czyli nijako przyjąć również wiarę żydowską? • Rozdział 15 Dziejów Apostolskich opisuje zgromadzenie Apostołów nazywane umownie Soborem w Jerozolimie. Istotnie, musieli podjąć tę może najważniejszą decyzję pierwszych lat istnienia Kościoła. Do Jerozolimy, do Apostołów zostaje wysłana delegacja z Pawłem i Barnabą na czele, by u Apostołów rozwiązać spór.

DOKUMENT KOŃCOWY • Pierwsze czytanie składa się z dwóch części. Pierwsze dwa wersety opisują bezpośrednie • przyczyny “zwołania Soboru”: w Antiochii przybysze z Judei nauczali pogan, że bez obrzezania nie mogą się zbawić. Byli to prawdopodobnie judeo-chrześcijanie, Żydzi, którzy uwierzyli w Jezusa i praktykowali Prawo • Czytanie pomija przebieg samego zgromadzenia apostołów w Jerozolimie. Poznamy natomiast jego konkluzję, to znaczy • dokument końcowy, przygotowany na zebraniu i posłany do pogan list. Ogłasza on przełomową dla całego Kościoła decyzję: poganie pochodzący z pogaństwa nie są zobowiązani do przestrzegania całego Prawa Mojżeszowego. Mogą prowadzić życie w Ewangelii bez nakładania na nich przepisów Tory, poza najważniejszymi przykazaniami

 


NAJWAŻNIEJSZE WERSETY


Najważniejsza decyzja tzw. Soboru Jerozolimskiego: Postanowiliśmy bowiem… nie nakładać na was żadnego ciężaru oprócz tego, co konieczne

Jeden ośrodek decyzji w Kościele Postanowiliśmy bowiem, Duch Święty i my

 

LINKI


Dajemy temu świadectwo my właśnie oraz Duch Święty, którego Bóg udzielił tym, którzy Mu są posłuszni (Dz 5,32)

J 16,13: Gdy zaś przyjdzie On, Duch Prawdy, doprowadzi was do całej prawdy. Bo nie będzie mówił od siebie, ale powie wszystko, cokolwiek usłyszy, i oznajmi wam rzeczy przyszłe.

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


ZBURZONY POKÓJ • Przybysze – mówiąc o konieczności obrzezania – zburzyli pokój kościoła w Antiochii, gdzie pracowali Paweł i Barnaba. Składał się on w większości z nawróconych pogan, od których apostołowie nie wymagali zachowywania żydowskiego Prawa. Jedność Kościoła i przyszłość pogan stanęły pod znakiem zapytania.

KOŚCIÓŁ “KATOLICKI” • Po zaistniałym konflikcie kościół w Antiochii wysłał swoich przedstawicieli, Pawła i Barnabę, do Jerozolimy.  Liderzy Kościoła w Jerozolimie podjęli decyzję kierując się światłem Ducha, troską o jedność wspólnoty oraz względami praktycznymi. Jerozolima zaakceptowała fakt, że Paweł nie wymagał od pogan niczego więcej jak tylko wiary w Chrystusa. On i Barnaba nie musieli poddawać nawróconych obrzezaniu. Z drugiej jednak strony misjonarze judeo-chrześcijańscy byli wolni w praktykowaniu obrzezania konwertytów • Porozumienie pokazuje ogromną otwartość i wyczucie czasu Kościoła – matki w Jerozolimie. Rodzi się Kościół powszechny (katolicki), otwarty na Izraela i pogan. Unika redukcji do żydowskiej sekty.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 67,2-3.5.8)

REFREN: Niech wszystkie ludy sławią Ciebie, Boże

Niech Bóg się zmiłuje nad nami i nam błogosławi, niech nam ukaże pogodne oblicze. Aby na ziemi znano Jego drogę, Jego zbawienie wśród wszystkich narodów.

Niech się narody cieszą i weselą, że rządzisz ludami sprawiedliwie i kierujesz narodami na ziemi. Niech nam Bóg błogosławi, niech się Go boją wszystkie krańce ziemi.

[01][02]

PSALM

Bóg wszystkich narodów • Ps 67,2-3.5.8

Psalm 67 to jeden z tekstów tradycji żydowskiej, który włącza pogan w historię zbawienia

PSALM 67 AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: VI-V w. BC


PSALM WEZWANIA • Psalm 67, który pojawia się tej niedzieli, to także jeden z czterech psalmów wezwania, którymi rozpoczyna się codzienna Liturgia Godzin. To prośba o Boże błogosławieństwo i zachęta do uwielbienia Pana na progu nowego dnia. Pod względem gatunku jest to hymn (tehilla), bezinteresowna modlitwa uwielbienia. Psalm 67 był bowiem recytowany przez wspólnotę zgromadzoną w świątyni (być może w okresie żniw).

RÓWNIEŻ POGANIE • Nie bez przyczyny usłyszymy psalm 67. Kontynuuje on bowiem temat pierwszego czytania: Bóg jest Panem wszystkich narodów, Izrael to nie jedyny naród wybrany do zbawienia. Jest to jeden z tekstów tradycji żydowskiej, który włącza pogan w historię zbawienia • To przekonanie jest ukryte w samej budowie psalmu. Usłyszymy tylko część utworu, ale już ona wystarczy, by to dostrzec: Izrael (światło dla ludów) pierwszy intonuje hymn na cześć Boga (Niech Bóg się zmiłuje nad nami). Potem powoli przyłączają się głosy całej ludzkości (Niech się narody cieszą i weselą).

 

NAJWAŻNIEJSZE WERSETY


Nie tylko Izrael narodem wybrany, przez Boga: Aby… znano… Jego zbawienie wśród wszystkich narodów

Bóg dla wszystkich: Niech się narody cieszą i weselą, że rządzisz ludami sprawiedliwie

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Księgi Apokalipsy św. Jana Apostoła

(Ap 21,10-14.22-23)

Uniósł mnie anioł w zachwyceniu na górę wielką i wyniosłą, i ukazał mi Miasto Święte - Jeruzalem, zstępujące z nieba od Boga, mające chwałę Boga. źródło jego światła podobne do kamienia drogocennego, jakby do jaspisu o przejrzystości kryształu: Miało ono mur wielki a wysoki, miało dwanaście bram, a na bramach - dwunastu aniołów i wypisane imiona, które są imionami dwunastu pokoleń synów Izraela. Od wschodu trzy bramy i od północy trzy bramy, i od południa trzy bramy, i od zachodu trzy bramy. A mur Miasta ma dwanaście warstw fundamentu, a na nich dwanaście imion dwunastu Apostołów Baranka. A świątyni w nim nie dojrzałem: bo jego świątynią jest Pan, Bóg wszechmogący oraz Baranek. I Miastu nie trzeba słońca ni księżyca, by mu świeciły, bo chwała Boga je oświetliła, a jego lampą - Baranek.

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Święte Miasto bez świątyni • Ap 21, 10-14.22-23

Oto Nowa Jerozolima. Św. Jan przedstawia wizję niebiańskiego Miasta. W rzeczywistości, symbolicznie opisuje Kościół

KSIĘGA: Apokalipsa • AUTOR: Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 54-60 r. (prześladowania w czasach Nerona) lub ok. 81-96 r. (prześladowania za czasów Domicjana).
KATEGORIA: wizja apokaliptyczna • MIEJSCE: wyspa Patmos • CZAS: Dzień Pański


FINAŁ OBJAWIENIA • Kontynuujemy lekturę 21 rozdziału Apokalipsy św. Jana, księgi, którą w tym roku czytamy każdej niedzieli Okresu Wielkanocnego • 21 rozdział Apokalipsy to praktycznie finał Księgi. Jan opisuje w nim Nową Jerozolimę czasów mesjańskich, Miasto-Oblubienicę, które symbolizuje Kościół, mieszkanie Boga z ludźmi.

MIASTO ŚWIĘTE • Nowe niebo i nowa ziemia będą też miały swoje Święte Miasto. Usłyszymy jego dokładny opis. To przepiękna, ale i zarazem bardzo precyzyjna budowla: każdy, najdrobniejszy nawet szczegół ma w niej swoje istotne miejsce. Pamiętajmy, że Świętym Miastem jest po prostu Kościół. Zwróćmy uwagę na istotny szczegół, że w Mieście Świętym brak jest świątyni • Jan w sposób alegoryczny opisuje ostateczną metę i przeznaczenie naszego życia.

 

NAJWAŻNIEJSZE WERSETY


Brak, któremu niczego nie brakuje: A świątyni w nim nie dojrzałem: bo jego świątynią jest Pan, Bóg wszechmogący oraz Baranek.

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU

 

NOWA JEROZOLIMA • Ostateczną metę i przeznaczenie naszego życia opisuje dziś w swojej Apokalipsie Jan. To Nowe Jeruzalem, Miasto Boże. Symbolizuje ono Kościół, Oblubienicę Baranka. Świeci blaskiem drogocennych kamieni, a jego mury i bramy wznoszą się majestatycznie skrywając w sobie największy skarb, jakim jest Bóg i Baranek.

BEZ ŚWIĄTYNI • W Nowej Jerozolimie nie ma już świątyni, ponieważ wszyscy oglądają tam Boga twarzą w twarz. Nie potrzeba specjalnego miejsca przeznaczonego na kult oddawany Bogu, bo „nowy kult”, ten duchowy, tak jak zapowiedział sam Jezus, jest oddawany Ojcu „w Duchu i prawdzie” (>>J 4,23). To uwielbione ciało Jezusa Chrystusa jest jedyną prawdziwą Świątynią dla chrześcijan, bo to właśnie On na krzyżu stał się zarazem Ofiarą, Kapłanem i Ołtarzem. Ten brak świątyni jest tak szokujący jak brak potrzeby światła słonecznego do życia. Oto nowe niebo i nowa ziemia.

DWANAŚCIE • Często powraca liczba 12: miasto wyposażone jest w 12 bram, strzeże go 12 aniołów, a na murach miasta wypisane są imiona bohaterów, apostołów Baranka.  • Dwanaście to nawiązanie do liczby pokoleń Izraela i do liczby uczniów Jezusa, tworzących lud Nowego Przymierza • Ich imiona wypisane są na dwunastu warstwach fundamentów Miasta, które swoją miłością i wiarą budowali. Przez ich nauczanie i życie, przez głoszoną przez nich Ewangelię, wchodzi się do Miasta Świętego.

NASZE IMIONA • Tam, jak obiecuje Jezus, wszyscy głoszący Jego Ewangelię, znajdą też zapisane swoje imię (>>Łk 10,20). Kościół, który budujemy swoim życiem, wiarą i głoszeniem, na końcu czasów objawi się nam jako Święte Miasto Pokoju, w którym znajdziemy swój trwały dom.

 

CZY WIESZ ŻE…


Źródło jego światła podobne do kamienia drogocennego, jakby do jaspisu o przejrzystości kryształu (J 14,11) • Jaspis to kamień, który może barwić się na czerwono i żółto, używany do dekoracji i wyrobu klejnotów. Jaspis pojawia się w pektorale Najwyższego Kapłana symbolizując pokolenie Judy • Źródłem światła nowej Jerozolimy jest zatem potomek Judy, Chrystus. Jego światło barwi całe miasto czerwienią miłości i ofiary oraz złotem królewskiego panowania

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Jana

(J 14,23-29)

Jezus powiedział do swoich uczniów: Jeśli Mnie kto miłuje, będzie zachowywał moją naukę, a Ojciec mój umiłuje go, i przyjdziemy do niego, i będziemy u niego przebywać. Kto Mnie nie miłuje, ten nie zachowuje słów moich. A nauka, którą słyszycie, nie jest moja, ale Tego, który Mnie posłał, Ojca. To wam powiedziałem przebywając wśród was. A Pocieszyciel, Duch Święty, którego Ojciec pośle w moim imieniu, On was wszystkiego nauczy i przypomni wam wszystko, co Ja wam powiedziałem. Pokój zostawiam wam, pokój mój daję wam. Nie tak jak daje świat, Ja wam daję. Niech się nie trwoży serce wasze ani się lęka. Słyszeliście, że wam powiedziałem: Odchodzę i przyjdę znów do was. Gdybyście Mnie miłowali, rozradowalibyście się, że idę do Ojca, bo Ojciec większy jest ode Mnie. A teraz powiedziałem wam o tym, zanim to nastąpi, abyście uwierzyli, gdy się to stanie.

Oto słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Nowa obecnośćJ 14,23-29

Jezus żegna się z uczniami. Ale wyjaśnia, że po odejściu obecny będzie jeszcze bardziej. Obecności Boga doświadczy ten, kto miłuje

EWANGELISTA: św. Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 90 r.
KATEGORIA: mowa • MIEJSCE: Wieczernik, Jerozolima • CZAS: ok. 33 r., przed Męką i Zmartwychwstaniem • KTO MÓWI: Jezus • ADRESACI: uczniowie


OSTATNIA WIECZERZA • Podobnie jak tydzień temu, w VI Niedzielę Wielkanocną czytamy zawsze fragment z pochodzący 13-17 rozdziału Ewangelii św. Jana. To opis Ostatniej Wieczerzy, poprzedzającej mękę i śmierć Jezusa na Krzyżu • U św. Jana opis Ostatniej Wieczerzy przewija się przez 5 rozdziałów. Rozpoczyna się od • umycia nóg (nie wspominają o tym pozostali Ewangeliści – swoją drogą, Jan nie umieszcza opisu ustanowienia Eucharystii), zawiera • zapowiedź zdrady Judasza oraz innych uczniów, • pożegnanie z uczniami i zapowiedź powtórnego przyjścia, potem • modlitwę arcykapłańską. Podczas uczty Jezus przygotowuje swoich na bliskie już rozstanie • W zeszłym tygodniu słyszeliśmy o nadaniu przez Jezusa nowego przykazania: byście się wzajemnie miłowali.

PYTANIE O OBJAWIENIE • W czternastym rozdziale przeważa “Pożegnanie”. Jezus z jednej strony przypomina o przykazaniu miłości jako fundamencie życia Apostołów, z drugiej – zapowiada Ducha Świętego, ale też swoje przyjście. Powtarza też kilkakrotnie, iż objawi się uczniom, a nie światu • To dlatego Juda stawia pytanie: Panie, cóż się stało, że nam się masz objawić, a nie światu? (>>J 14,22)

NOWA ERA • Ewangelia, którą usłyszymy, to odpowiedź Jezusa na pytanie Judy. Zwróćmy uwagę na kilka elementów tej odpowiedzi: Jezus zapowiada  • nową obecność wśród Apostołów. Oto zacznie się nowa era: era Kościoła. Odtąd On i Ojciec będą obecni wśród nich w nowy sposób: poprzez Ducha • Doświadczy tej obecności ten, kto miłuje, kto przyjmie przykazanie miłości.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Doświadczy Boga ten, kto przyjmie przykazanie miłości: Jeśli Mnie kto miłuje, będzie zachowywał moją naukę, a Ojciec mój umiłuje go, i przyjdziemy do niego, i będziemy w nim przebywać

Zapowiedź Ducha Świętego: Pocieszyciel, Duch Święty… On was wszystkiego nauczy i przypomni wam wszystko, co wam powiedziałem

Umocnienie: Niech się nie trwoży serce wasze ani się nie lęka.

 

LINKI

• “Jeśli Mnie kto miłuje, będzie zachowywał moją naukę, a Ojciec mój umiłuje go, i przyjdziemy do niego, i będziemy w nim przebywać” (J 14,23)
Ap 3,20: Oto stoję u drzwi i kołaczę: jeśli kto posłyszy mój głos i drzwi otworzy, wejdę do niego i będę z nim wieczerzał, a on ze Mną.
Ef 3,17-19: Niech Chrystus zamieszka przez wiarę w waszych sercach; abyście w miłości zakorzenieni i ugruntowani,  wraz ze wszystkimi świętymi zdołali ogarnąć duchem, czym jest Szerokość, Długość, Wysokość i Głębokość, i poznać miłość Chrystusa, przewyższającą wszelką wiedzę, abyście zostali napełnieni całą Pełnią Bożą.

 

CZY WIESZ, ŻE…


Z dzisiejszej Ewangelii pochodzą wypowiadane często podczas Mszy św. słowa wypowiadane przez kapłana: Panie Jezu Chryste, Ty powiedziałeś swoim Apostołom: pokój zostawiam wam, pokój mój daję wam

 

JESZCZE O EWANGELII


“Pokój zostawiam wam, pokój mój daję wam. Nie tak jak daje świat, Ja wam daję” (J 14,27)

WIĘCEJ NIŻ SZALOM • W słowach Jezusa ukrywa się coś więcej, niż Żydzi mogli zrozumieć, kiedy słyszeli „pokój” (szalom) • To nie tylko pozdrowienie czy obietnica Bożego błogosławieństwa. Tamtego wieczoru przed swoją Męką, Jezus zapowiadał, że nie odejdzie od nich na zawsze, nie zwycięży go śmierć • Mogli to zrozumieć dopiero wówczas, kiedy zobaczyli Go żyjącego w poranek zmartwychwstania. Wtedy także powtórzył słowa: Pokój Wam. Znaczyły one jedno: pewność, że On żyje.

STRAŻNIK POKOJUPokoju – pewności, że On żyje – będzie strzegł w sercach uczniów Duch, którego otrzymali od Zmartwychwstałego. Jezus, świadom tego, że świat będzie się starał odebrać jego uczniom dar Pokoju, zapowiedział jeszcze przed swoim odejściem Parakleta, Ducha Świadectwa.

 

TRANSLATOR


“A Pocieszyciel, Duch Święty, którego Ojciec pośle w moim imieniu, On was wszystkiego nauczy” (J 14, 26) • W oryginale: Parakletos, dosłownie: ktoś wezwany na pomoc, ktoś, kto zjawia się w czyjejś sprawie

PARAKLETOS • Imię Ducha oznacza Pocieszyciela nie w sensie, w jakim ktoś pociesza nas emocjonalnie, kiedy płaczemy lub przeżywamy ból straty. Paraklet to ten, który zachęca (od gr. parakaleo) do wytrwałości w chwili próby, do tego abyśmy nie ustali w drodze wiary, nie stracili pokoju serca, czyli pewności, że Zmartwychwstały żyje i jest z nami.

ADVOCATUS • Ojcowie łacińscy tłumaczyli greckie imię Paraklet przez advocatus. Duch Jezusa to “adwokat”, którego powinniśmy wzywać w procesie, jaki toczy się pomiędzy nami, a tym światem • Świat na wszelkie sposoby próbuje udowodnić, że pójście za Chrystusem jest błędem. Wierzący potrzebuje wówczas Ducha, który broni Prawdy Ewangelii oraz Pokoju, czyli pewności, że Jezus żyje.

 

STO SŁÓW


Zmartwychwstały Pan musiał w swoim czasie odejść do nieba. Zanim to nastąpiło, przygotowywał na to swoich uczniów, zapewniając, że On i Ojciec będą odtąd obecni wśród nich w nowy sposób: poprzez Ducha. Duch Święty jest tym samym Bogiem, trwa On w doskonałej jedności z Ojcem i Synem. Nie przyniesie On nic nowego, ale będzie „przypominał” to, co najważniejsze. Zdumiewająca w EWANGELII jest ta konieczność fizycznego odejścia Boga, by w rzeczywistości było Go jeszcze więcej.

Świat potrzebuje Boga więcej i więcej. A Bóg się światu daje, oferując największą nagrodę: zbawienie. Jest ono dla każdego: nie tylko dla przynależnych do jednego narodu. Rozeznał to pierwotny Kościół (PIERWSZE CZYTANIE).

 

1/6
"Trójca Święta Ziemska i Niebiańska", Andrés López, XVII w., Museo Nacional de Arte, Meksyk
2/6
"Trójca Święta", El Greco, 1577-1579 r., Muzeum Prado, Madryt, Hiszpania
3/6
"Trójca Święta", Hendrick van Balen il Vecchio, lata 20-te XVII w., kościół św. Jakuba, Antwerpia, Belgia
4/6
"Trójca", Lucas Cranach Starszy, Kunsthalle Bremen. m. 1515 a 1518 r., Niemcy
5/6
Przedstawienie Trójcy z Sarkofagu Dogmatycznego, ok. 320-340 r., Muzea Watykańskie
6/6
"Św. Barnaba", przedstawienie z XVIII w.
poprzednie
następne


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz

ks. Piotr Jutkiewicz

Pochodzi z Gdańska. Prezbiter Archidiecezji Warszawskiej, gdzie ukończył Archidiecezjalne Seminarium Misyjne Redemptoris Mater. Studiuje na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – V Wielkanocna C

Od Przykazania Nowego do Nowego Jeruzalem. Trwa wielka odnowa

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


V Niedziela Wielkanocna KOLEKTA: Modlimy się abyśmy otrzymali prawdziwą wolność i wieczne dziedzictwo KOLOR: biały • CZYTANIA: Dzieje Apostolskie Dz 14, 21b-27; Psalm 145, 8-9. 10-11. 12-13; Ap 21, 1-5a; J 13, 31-33a. 34-35

 

• CHMURA SŁOWA •  

cs

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Dziejów Apostolskich (Dz 14,21-27)

Paweł i Barnaba wrócili do Listry, do Ikonium i do Antiochii, Umacniając dusze uczniów, zachęcając do wytrwania w wierze, bo przez wiele ucisków trzeba nam wejść do królestwa Bożego. Kiedy w każdym Kościele wśród modlitw i postów ustanowili im starszych, polecili ich Panu, w którego uwierzyli. Potem przeszli przez Pizydię i przybyli do Pamfilii. Nauczali w Perge, zeszli do Attalii, a stąd odpłynęli do Antiochii, gdzie za łaską Bożą zostali przeznaczeni do dzieła, które wykonali. Kiedy przybyli i zebrali (miejscowy) Kościół, opowiedzieli, jak wiele Bóg przez nich zdziałał i jak otworzył poganom podwoje wiary.

Oto Słowo Boże

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Dzieje młodego KościołaDz 14,21-27

Jak buduje się Kościół? W najgłębszej istocie to proste: apostołowie po prostu głoszą Ewangelię, przechodząc z miasta do miasta

KSIĘGA: Dzieje Apostolskie • AUTOR: Łukasz • CZAS POWSTANIA: ok. 80 r.
KATEGORIA: wydarzenie • MIEJSCE: Antiochia Pizydyjska, Ikonium, Listra, Perge, Attalia • CZAS: ok. 46-48  • BOHATEROWIE: Paweł, uczniowie


MISJA PAWŁA • W zeszłym tygodniu czytaliśmy fragmenty 13 rozdziału Dziejów Apostolskich. Tym razem będzie to końcówka 14 rozdziału. Wciąż zatem czytamy fragmenty dzieła św. Łukasza, które dotyczy misji św. Pawła • Samo powołanie Pawła jest opisane w >> Dz 9. Od rozdziału 13 rozpoczyna się opis misji Pawła. Pozostanie on głównym bohaterem już do końca Dziejów Apostolskich.

ROZDZIAŁ CZTERNASTY • Od opisanych w zeszłym tygodniu wydarzeń w Antiochii Pizydyjskiej Łukasz opisuje ewangelizację Ikonium, Listry i Derbe. Wszędzie powtarza się ten sam scenariusz: apostołowie • głoszą Ewangelię, głoszeniu często towarzyszą • znaki i cuda (>>Dz 14,3 >>Dz 14,8-10), • nawracają się wielkie rzesze Żydów i pogan (>>Dz 14,1), • przeciwstawiają się temu inni Żydzi (>>Dz 14,4) – zwłaszcza ci związani z władzą, dochodzi do  • prześladowań (>>Dz 14,5 >>Dz 14,19-20).

ZWROT KU POGANOM • Fragment, który usłyszmy w pierwszym czytaniu, to pewnego rodzaju sprawozdanie z działalności ewangelizacyjnej w kilku miastach. Mówi ono jednocześnie o budowaniu i umacnianiu “gmin”, pierwotnych wspólnot chrześcijańskich. Wszędzie tam głosili Ewangelię, umacniali duszę uczniów i – znaczący szczegół – ustanawiali starszych.

 

NAJWAŻNIEJSZE WERSETY


Tak działa Kościół: Paweł i Barnaba wrócili do Listry, do Ikonium i do Antiochii, umacniając dusze uczniów, zachęcając do wytrwania w wierze
Początki hierarchiczności: …w każdym Kościele wśród modlitw i postów ustanowili im starszych

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


Uczniowie Jezusa po jego śmierci i zmartwychwstaniu spotykają się razem i trwają we wspólnocie, tak jak chciał tego Mistrz (Dz 1,13-14; 2,43-47). To nie dzieło przypadku ani manipulacji Kościoła. Wspólnota uczniów jest wolą i pragnieniem Pana. Wkrótce po jego wstąpieniu do Ojca zaczyna się rozrastać. Ten proces, któremu towarzyszy wylanie Ducha Świętego, Ducha Zmartwychwstałego, opisują dzisiejsze Dzieje Apostolskie. Uczniowie Jezusa wyruszają z Antiochii, miasta w Azji Mniejszej, które wówczas było jednym z największych i najprężniejszych ośrodków chrześcijańskich. Wyruszają, aby głosić Ewangelię w pobliskich miejscowościach (Dz 14,21-22). Tam ustanawiają także nic innego jak struktury Kościoła, wkładając ręce na tych, którzy mają być starszymi, odpowiedzialnymi za wspólnoty (Dz 14,23). Do tego dzieła, jak pisze autor Dziejów, przeznaczył ich sam Bóg (Dz 14,27). Wiara w Zmartwychwstałego potrzebuje wspólnoty. Wznoszenie nowego świata rozpoczyna się nie od jednostki, ale od wspólnoty wierzących uczniów Jezusa.

 

CZY WIESZ, ŻE…


Antiochia, z której na misję wysłani zostają Paweł i Barnaba to trzecie największe miasto imperium rzymskiego (c. 100 00 mieszkańców w AD 100) – większe są tylko Rzym i Aleksandria. Jej populację tworzyli Macedończycy, Ateńczycy, Żydzi i rodzimi Syryjczycy. Łukasz w swym dziele przypisuje założenie Kościoła w Antiochii „pewnym ludziom z Cypru i Cyreny, którzy, przybywszy do Antiochii, przemawiali do Greków (Dz 11,20). W Antiochii uczniowie Jezusa zostali po raz pierwszy nazwani „chrześcijanami”.  To baza operacyjna Pawła i Barnaby.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 145,8-13)

REFREN: Będę Cię sławił, Boże mój i Królu

Pan jest łagodny i miłosierny, nieskory do gniewu i bardzo łaskawy. Pan jest dobry dla wszystkich, a Jego miłosierdzie nad wszystkim, co stworzył.

Niech Cię wielbią Panie, wszystkie Twoje dzieła i niech Cię błogosławią Twoi święci. Niech mówią o chwale Twojego królestwa i niech głoszą Twoją potęgę.

Aby synom ludzkim oznajmić Twoją potęgę i wspaniałość chwały Twojego królestwa. Królestwo Twoje królestwem wszystkich wieków, przez wszystkie pokolenia Twoje panowanie.

[01][02]

PSALM

Oznajmić chwałę Ps 145 (144), 8-13

Psalm 114 ukazuje miłosierdzie Boga. To miłosierdzie, które ma się stać naszym przykazaniem

PSALM 145 • AUTOR: anonimowy lewita • CZAS POWSTANIA: powygnaniowy, epoka perska


A… B… C… • Psalm 145 to pochwalny, bogaty w określenia dotyczące wielkości i bliskości Boga, a także radości Jego wyznawcy psalm. To psalm alfabetyczny – następujące po sobie hebrajskie wersety rozpoczynają się od kolejnej litery hebrajskiego alfabetu, aczkolwiek tego bogactwa formy nie dostrzeżemy w polskim tłumaczeniu • Psalm ten należy do gatunku hymnu, bezinteresownej modlitwy uwielbienia (hebr. tehilla). Wierzący wzywa wspólnotę zgromadzoną na modlitwie w świątyni, która reprezentuje całe stworzenie, do wychwalania Bożego panowania nad światem.

PONAD WSZYSTKO • Usłyszymy mniej więcej połowę Psalmu 145. Zostały wybrane wersety, które ukazują majestat i panowanie Boga nad całym światem i wszystkimi czasami.

 

NAJWAŻNIEJSZE WERSETY


Zadanie Kościoła: synom ludzkim oznajmić Twoją potęgę i wspaniałość chwały Twojego królestwa

Być jak Pan: Pan jest dobry dla wszystkich, a Jego miłosierdzie nad wszystkim, co stworzył

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Księgi Apokalipsy św. Jana Apostoła

(Ap 21,1-5a)

Ja, Jan, ujrzałem niebo nowe i ziemię nową, bo pierwsze niebo i pierwsza ziemia przeminęły, i morza już nie ma. I Miasto Święte - Jeruzalem Nowe ujrzałem zstępujące z nieba od Boga, przystrojone jak oblubienica zdobna w klejnoty dla swego męża. I usłyszałem donośny głos mówiący od tronu: Oto przybytek Boga z ludźmi: i zamieszka wraz z nimi, i będą oni jego ludem, a On będzie Bogiem z nimi. I otrze z ich oczu wszelką łzę, a śmierci już odtąd nie będzie. Ani żałoby, ni krzyku, ni trudu już /odtąd/ nie będzie, bo pierwsze rzeczy przeminęły. I rzekł Zasiadający na tronie: Oto czynię wszystko nowe.

[01][02]

DRUGIE CZYTANIE

Wszystko noweAp 21, 1-5a

KSIĘGA: Apokalipsa • AUTOR: Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 54-60 r. (prześladowania w czasach Nerona) lub ok. 81-96 r. (prześladowania za czasów Domicjana).

KATEGORIA: wizja apokaliptyczna • MIEJSCE: wyspa Patmos • CZAS: Dzień Pański


FINAŁ OBJAWIENIA • Przechodzimy tym razem do 21 rozdziału Apokalipsy św. Jana, księgi, którą w tym roku co niedzielę czytamy w Okresie Wielkanocnym • 21 rozdział Apokalipsy to praktycznie finał Księgi. Jan opisuje w nim Nową Jerozolimę czasów mesjańskich, Miasto-Oblubienicę, które symbolizuje Kościół, mieszkanie Boga z ludźmi.

NOWE NIEBO I NOWA ZIEMIA • W otwierających 21 rozdział apokalipsy wierszach ze starego świata wyłania się Nowe Stworzenie, Nowe Niebo i Nowa Ziemia. Razem z nimi zstępuje z nieba Nowa Jerozolima, mieszkanie Boga z ludźmi. Tu nie ma już płaczu, śmierci i żałoby. Zasiadający na tronie ogłasza: “”Oto czynię wszystko nowe”.

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


Nowa Jerozolima. Księga Apokalipsy opisuje Nowe Miasto – Jerozolimę, zstępującą z nieba, będącą sercem przyszłej nowej zieminowego nieba (Ap 21, 2). Kim jest ta tajemnicza figura pojawiająca się na scenie końca czasów? To prawdziwe zaskoczenie, bo ta piękna kobieta, którą nazywa się poślubioną, narzeczoną Boga, ubrana w piękną suknię i nosząca na sobie olśniewające klejnoty to nasz stary, dobrze znany Kościół. To tu odnajdujemy pełnię Nowego Życia. Na końcu czasów Kościół ukaże się w całym swym pięknie. Apokalipsa wzywa do wejścia w głębię rzeczy i ujrzenia w Kościele tego, co najistotniejsze: to miejsce, w którym Bóg mieszka z ludźmi (Ap 21, 3);

Jednak niebo i ziemia. Przez wspólnotę Kościoła dochodzimy do miejsca skąd widać już Nowy Świat, nową ziemię i nowe niebo. Wyłania się z ciszy, w której milkną odgłosy apokaliptycznej wojny miedzy Bestią i Barankiem. Z chaosu i ran naszego świata rodzi się nowe niebo i nowa ziemia. Co dzieje się z naszą starą ziemią i znajomym błękitem nieba? Tekst grecki mówi, że już ich nie ma, odeszły (aperchomai), jak odchodzą aktorzy, których rola się skończyła (Ap 21,1b). Nie znaczny to jednak, że przyjdzie nam żyć w nieznanym i zimnym świecie światła i pneumy oraz unoszących się w powietrzu anielskich śpiewów. Bóg kocha swoje stworzenie i tak jak my przywiązuje się do miejsc i oczywiście do ludzi. Nowy Świat będzie w tajemniczy sposób podobny do starego, ocali niego wszystko to, co dobre i piękne.

 

CZY WIESZ ŻE…


Tęsknota za Nowym Niebem i Ziemią z Apokalipsy przypomina sen o utopii, o idealnym miejscu bez wad i przypadłości ziemskich systemów społecznych, tak stary jak sama ludzkość. O utopii pisał w swoje „Republice” Platon, konstruując idealne państwo, oparte na idei sprawiedliwości, bez niewolnictwa i dyskryminacji, w którym nie ma prywatnej własności, wszystko jest wspólne (nawet żony i dzieci) z królem-filozofem u steru. Do utopii tęsknili także chrześcijanie, jak choćby św. Tomasz Morus, męczennik z czasów Henryka VIII, który w swojej książce opisuje tajemniczą wyspę położoną gdzieś na Oceanie Atlantyckim. Istniejące tam państwo jaśnieje wszelkimi cnotami. Nie ma w nim biedy i ubóstwa, panuje równość i wolność religijna. Obywatele nie są chciwi ani skłonni do wojen, choć najmują żołnierzy dla ochrony swych interesów. Jedyną wadą opisywanych przez Platona i Morusa społeczności jest to, że nie istnieją. Nowe Niebo i Nowa Ziemia według Apokalipsy zstąpią z nieba jako dar Boga. Nie da się ich zbudować na ziemi, choć ukrywają się już we wspólnocie wierzących w Chrystusa.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Jana

(J 13,31-33a.34-35)

Po wyjściu Judasza z wieczernika Jezus powiedział: Syn Człowieczy został teraz otoczony chwałą, a w Nim Bóg został chwałą otoczony. Jeżeli Bóg został w Nim otoczony chwałą, to i Bóg Go otoczy chwałą w sobie samym, i to zaraz Go chwałą otoczy. Dzieci, jeszcze krótko jestem z wami. Będziecie Mnie szukać, ale - jak to Żydom powiedziałem, tak i teraz wam mówię - dokąd Ja idę, wy pójść nie możecie. Przykazanie nowe daję wam, abyście się wzajemnie miłowali tak, jak Ja was umiłowałem; żebyście i wy tak się miłowali wzajemnie.

Oto słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Przykazanie noweJ 13,31-33a.34-35

Dlaczego przykazanie o miłości jest – według Jezusa – nowe? Bo sam wypełnia je swoim życiem

EWANGELISTA: św. Jan • CZAS POWSTANIA: ok. 90 r.
KATEGORIA: mowa • MIEJSCE: Wieczernik • CZAS: ok. 33 r., przed Zmartwychwstaniem • KTO MÓWI: Jezus • ADRESACI: uczniowie • WERSJE: brak


OSTATNIA WIECZERZA • W V Niedzielę Wielkanocną charakteryzuje fakt, iż czytamy zawsze fragment z 13-15 rozdziału Ewangelii św. Jana. To opis Ostatniej Wieczerzy, poprzedzającej mękę i śmierć Jezusa na Krzyżu. Podczas uczty Jezus przygotowuje swoich na bliskie już rozstanie,  zapowiada zaparcie się Piotra, ujawnia zdrajcę. Św. Jan opisuje fakt, o którym nie wspominają pozostali synoptycy: Jezus umywa uczniom nogi • W roku A w Liturgii Słowa słyszymy fragment długiej przemowy, podczas której Jezus mówi: Ja jestem drogą, prawdą i życiem. W roku B słuchalibyśmy części, w której Jezus porównuje siebie do krzewu winnego.

NOWE PRZYKAZANIE • Po wyjściu Judasza w noc, Jezus tłumaczy swoim uczniom, że moment zdrady jest w istocie momentem, w którym Syn został przez Ojca otoczony chwałą. Zapowiadając bliskie już rozstanie, Mistrz przekazuje swoim uczniom Nowe Przykazanie miłości. Po tym świat ma poznać, że oni należą do Niego

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Nowe przykazanie Jezusa: Daję wam przykazanie nowe, abyście się wzajemnie miłowali tak, jak Ja was umiłowałem; żebyście i wy tak się miłowali wzajemnie

Po czym poznać Kościół: Wszyscy poznają, żeście uczniami moimi, jeśli będziecie się wzajemnie miłowali

 

JESZCZE O EWANGELII


DLACZEGO NOWE? • Co nowego jest w miłości bliźniego, do której wzywa Jezus, a także Stary Testament, o której mówią w jakimś stopniu wszystkie wielkie religie? • Nowością jest to, że to Jezus daje to przykazanie, które także wypełnia swoim życiem.

MIŁOŚĆ INNA NIŻ NASZA • Jezus nie każe nam kochać się nawzajem miłością ślepą i patetyczną, wielką i pełną pasji, humanistyczną i tolerancyjną • Chce, abyśmy nawzajem kochali się Jego Miłością, to znaczy przebaczającą, do końca.

ZACZĄĆ OD BLIŹNICH • Ta miłość jest także bardzo realistyczna. W przeciwieństwie do pozostałych ewangelistów Jan nie mówi o miłości uniwersalnej, która ma objąć cały świat. Jezus przekazuje nowe przykazanie swoim uczniom i chce, by było zachowywane przede wszystkim w ich gronie • Nie znaczy to, że nowa miłość zarezerwowana jest tylko dla nas chrześcijan, ale że naszym pierwszym obowiązkiem jest okazywać ją naszym bliskim, współbraciom ze wspólnoty, naszej rodzinie. Budowania nowego świata nie da się rozpocząć od abstrakcyjnego kochania całego świata. Trzeba je rozpoczynać jak najkonkretniej, kochając tych, którzy stoją najbliżej nas.

 

TWEETY





 

STO SŁÓW


Kto wie, czy czytań nie powinniśmy słuchać w innej, chronologicznej kolejności: zacząć od Ewangelii, potem I czytanie, a na końcu II. Zobaczylibyśmy wtedy jasno klucz dzisiejszej Liturgii Słowa. Przede wszystkim, zobaczylibyśmy jasno cel, czyli odpowiedź na pytanie, do czego to wszystko zmierza. To wspaniała wizja św. Jana o nowej Jerozolimie, nowym świecie, nowym porządku. Wszystko, co znamy, co jest, co znamy, co stanie się nowe. A właściwie nie wszystko: nie będzie krzyku, łzy, żałoby.

Dużo, dużo wcześniej, w Wieczerniku, Jezus daje uczniom przykazanie nowe. Przykazanie miłości. To nie przypadek. To początek planu realizacji tego Nowego Świata, który musi rozpocząć się w człowieku

Dzieje Apostolskie mówią i faktycznie, i alegorycznie o tym, co pomiędzy Przykazaniem i Światem Nowym. O głoszeniu Chrystusa, o realizacji miłości, o Kościele, który w ten sposób zaczyna wzrastać i działa w ten sam sposób i dziś. Aż wszystko stanie się nowe.

 

1/6
Wyobrażenie Nowego Jeruzalem z XIV w., fot. Kimon Berlin - Gribeco, WikimediaCommons
2/6
"Nowe Jeruzalem", przedstawienie wykonane dla Ottona III lub Henryka II, ok 1000 r.
3/6
Nowe Jeruzalem wyobrażone na grafice Albrechta Dürera, kon. XV w., Staatliche Kunsthalle Karlsruhe, Niemcy
4/6
"Nowe Jeruzalem i rzeka życia", Facundus dla Ferdynanda Pierwszego z Kastylii i Leona i Królowej Sancha, 1047 r., Biblioteca Nacional w Mardycie, Hiszpania
5/6
"Judasz wychodzący z wieczernika na Ostatniej Wieczerzy", Carl Heinrich Bloch, obraz z XIX w.
6/6
"Caritas" Guido Reni, 1604-1607 r., Pałac Pittich, Florencja, Włochy
poprzednie
następne

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >