Jutro Niedziela – IV zwykła B

Pierwsze słowo Dekalogu? “Słuchaj”. Dlaczego więc nie słuchamy słów od Boga?

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

PUNKT WYJŚCIA


IV Niedziela Zwykła • Rok B • KOLEKTA: Będziemy prosić Boga, abyśmy chwalili Pana z całej duszy i szczerze kochali innych  CZYTANIA: Księga Powtórzonego Prawa 18,15-20; Psalm 95,1-2.6-9; 1 List do Koryntian 7,32-35; Ewangelia wg św. Marka 1, 21-28

• CHMURA SŁÓW •  

Jutro Niedziela - IV zwykła B

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Powtórzonego Prawa

(Pwt 18,15-20)

Pan, Bóg twój, wzbudzi ci proroka spośród braci twoich, podobnego do mnie. Jego będziesz słuchał. Właśnie o to prosiłeś Pana, Boga swego, na Horebie, w dniu zgromadzenia: Niech więcej nie słucham głosu Pana, Boga mojego, i niech już nie widzę tego wielkiego ognia, abym nie umarł. I odrzekł mi Pan: Dobrze powiedzieli. Wzbudzę im proroka spośród ich braci, takiego jak ty, i włożę w jego usta moje słowa, będzie im mówił wszystko, co rozkażę. Jeśli ktoś nie będzie słuchać moich słów, które on wypowie w moim imieniu, Ja od niego zażądam zdania sprawy. Lecz jeśli który prorok odważy się mówić w moim imieniu to, czego mu nie rozkazałem, albo wystąpi w imieniu bogów obcych - taki prorok musi ponieść śmierć.

Oto Słowo Boże

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Prorok po Mojżeszu • Pwt 18,15-20

KSIĘGA POWTÓRZONEGO PRAWA • AUTOR: Deuteronomista • CZAS POWSTANIA: VII-VI w. przed Chr.

KATEGORIA: mowa • KTO MÓWI: Mojżesz • ADRESACI: Lud Izraela • MIEJSCE: Stepy Moabu • CZAS AKCJI: XII w. przed Chr.


O KSIĘDZE • W naszym cyklu po raz pierwszy napotykamy Księgę Powtórzonego Prawa.To jedna z najbardziej charakterystycznych ksiąg ST, w Pięcioksięgu podobna jest do Ewangelii Jana pomiędzy innymi Ewangeliami. W przeciwieństwie do Księgi Rodzaju, Wyjścia i Liczb, nie dominuje tu narracja. Na fakt, że mamy do czynienia wyłącznie z mowami Mojżesza, wskazuje hebrajska nazwa księgi: Debarim, czyli Słowa. Narrację spotykamy właściwie tylko w ostatnich fragmentach księgi, od rozdziału 31: Mojżesz przekazuje przywództwo Jozuemu i umiera. Księga Powtórzonego Prawa sytuuje się na granicy Pięcioksięgu i Historii Deuteronomistycznej (Sdz – 2 Krl). Dzieli się na cztery mowy Mojżesza: I (1,1 – 4,43), II (4,44 – 28,68), III (28,69 – 32,52), IV (33,1-29) oraz epilog opisujący jego śmierć (34). Księga Powtórzonego Prawa to w istocie mowa pożegnalna i testament Mojzesza pozostawiony Izraelowi w przeddzień wejścia do Ziemi Obiecanej. Od zachowywania zawartych w księdze Praw zależy ich szczęśliwe życie w otwierającej się przed nimi ziemi.

KONTEKST • Usłyszymy fragment Drugiej Mowy Mojżesza oraz tzw. Kodeksu Deuteronomistycznego (12 – 26). Według niektórych to właśnię tę część mógł znaleźć w świątyni jerozolmskiej król Jozjasz, opierając na niej w 622 r. przed Chr. swoją reformę religijną (2 Krl 22-23). Część Pwt 17 – 18 komentatorzy czasem nazywają Konstytucją Izraela, gdyż przedstawia ona podział władz i uporządkowanie urzędów. W Pwt 17 mowa jest o kulcie, sądach i obowiązkach króla. Rozdział 18, który czytamy w liturgii, to słowo o kapłanach i prorokach. Mojżesz ostrzega lud przed grzechami nardów pogańskich, zapowiada posłanie proroka na swój wzór, i podaje kryterium prawdziwości jego przepowiadania: Słowo musi się wypełnić w rzeczywistości.  

ZANIM USŁYSZYSZ • Mojżesz zapowiada powołanie swego następcy, proroka. Odnosi się przy tym do prośby Izraelitów spod Horebu, którzy przerażeni objawieniem się Boga, prosili wówczas o pośrednika, który przekaże im Jego słowa. Bóg ma włożyć swoje słowa w jego usta, Izrael zaś ma mu być posłuszny. Karą dla proroka, który nie przekazuje Bożego Słowa albo przemawia w imieniu obcych bogów, ma być śmierć.

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


W Biblii hebrajskiej istnieje tradycja mówiąca o tym, że kto zobaczy albo usłyszy głos Boga, nie może pozostać przy życiu. «Niech więcej nie słucham głosu Pana, Boga mojego, i niech już nie widzę tego wielkiego ognia, abym nie umarł», prosił lud pod górą Przymierza (Pwt 18, 16; por. Wj 19, 20-25). Starsi, odnosząc się do doświadczenia pod Synajem, pytali ze strachem: Czy jacyś ludzie słyszeli kiedyś, tak jak my, głos żywego Boga przemawiającego z ognia, i żyją nadal? (Pwt 5,26). Tym, który miał słuchać Boga i przekazywać jego słowa ludowi, został zatem ustanowiony Mojżesz: to prorok, pośrednik słowa.

Każdy prorok w Izraelu bedzie odtąd mierzony postacią Mojżesza. Nic dziwnego, że Jezus kiedy przyjdzie, będzie przez faryzeuszy poczytywnay za fałszywego proroka – nie respektuje Prawa Mojżesza. Ewangeliści z kolei, będą go przedstawiać jako Nowego Mojżesz, kogoś kto nieskończenie przewyższa swojego wielkiego poprzednika (cf. Ewangelia Mateusza). To prawdziwy i jedyny Pośrednik miedzy Bogiem i ludźmi (Hebr 8,6), ten który oglądał Ojca twarzą w twarz (J ,18).

CZY WIESZ, ŻE…


 • Księga Powtórzonego Prawa (gr. deuteronomion) – znaczy dosłownie druga księga Prawa, kopia księgi Prawa którą król ma sobie sporządzić i którą ma się kierować: Gdy zasiądzie na królewskim swym tronie, sporządzi sobie na zwoju odpis tego Prawa u kapłanów-lewitów (Pwt 17,18). Odpis Prawa odnosi się bezpośrednio do wskazań Mojżesza w Pwt ale także do Prawa otrzymanego na Synaju Wj 21 – 23.

Przesłanie na trudne czasy. Teksty zapowiadające powołanie proroka jak Mojżesz są redagowane w Izraelu w czasie dwóch wielkich reform religijnych Ezechiasza (726-697 przed Chr.) i Jozjasza (640-609 przed Chr.). To wówczas działa tzw. szkoła deuteronomistyczna, szkoła historyczna, której celem jest odnowa religijna życia narodu. Pracują w niej wybitni ludzie skupieni przy dworze królewskim i świątyni, pozostający pod wyraźnym wpływem proroków z Północy (Amos i Ozeasz). Ich celem jest odnowa Przymierza Mojżeszowego, oraz oczyszczenie kraju z plagi fałszywych proroków i kultu obcych bóstw, które spychają go ku przepaści. Wierność wskazaniom Mojżesza ma okazać się zbawienna dla losu narodu i odwrócić nadciągajacą tragedię upadku. W czasie, kiedy mnożą się fałszywi prorocy, naród otrzymuje także wskazówkę, jak icg zdemaskować: należy porównać ich z Mojżeszem.  

LINKI


Pan Bóg twój wzbudzi ci proroka spośród braci twoich, podobnego do mnie. Jego będziesz słuchał (Pwt 18,15)

Dz 3,22: Powiedział przecież Mojżesz: “Proroka jak ja wzbudzi wam Pan, Bóg nasz, spośród braci waszych. Słuchajcie Go we wszystkim, co wam powie. A każdy, kto nie posłucha tego Proroka, zostanie usunięty z ludu

CYTATY


Mojżesz o następcy: Pan Bóg twój wzbudzi ci proroka spośród braci twoich, podobnego do mnie

Ostrzeżenie dla fałszywych proroków: Lecz jeśli który prorok odważy się mówić w moim imieniu to, czego mu nie rozkazałem…

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 95,1-2.6-9)

REFREN: Słysząc głos Pana serc nie zatwardzajcie.

Przyjdźcie, radośnie śpiewajmy Panu, wznośmy okrzyki ku chwale Opoki naszego zbawienia. Stańmy przed obliczem Jego z uwielbieniem, radośnie śpiewajmy Mu pieśni.

Przyjdźcie, uwielbiajmy Go padając na twarze, zegnijmy kolana przed Panem, który nas stworzył. Albowiem On jest naszym Bogiem, a my ludem Jego pastwiska i owcami w Jego ręku.

Obyście dzisiaj usłyszeli głos Jego: „Niech nie twardnieją wasze serca jak w Meriba, jak na pustyni w dniu Massa, gdzie Mnie kusili wasi ojcowie, doświadczali Mnie, choć widzieli moje dzieła”

[01][02]

PSALM 

Usłyszeć głos Jego 95,1-2.6-7ab.7c-9

PSALM 95 • AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: V w. przed Chr..


O PSALMIE • To jeden z częściej odmawianych psalmów, jest głównym psalmem wezwania. Osoby odmawiające Liturgię Godzin właśnie nim przeważnie rozpoczynają każdy dzień. To psalm radosny, wychwalający Boga za Jego wielkość i moc. Psalmista nazywa Boga “wielkim Królem” ze względu na dzieło stworzenia, lecz bardziej jeszcze ze względu na Prawa, które ustanowił dla swego ludu. W przeszłości naród wybrany po wielekroć lekceważył Słowo Boże i jego postanowienia, o czym przypominają przywoływane przez psalmistę sceny z wędrówki przez pustynię – Massa i Meriba. Psalm należy do gatunku hymnu (tehilla), modlitwy uwielbienia, a równocześnie nosi cechy homilii ostrzegającej Izraela przed niesłuchaniem Słowa “dziś”. Prawdopodobne środowisko powstania to liturgia synagogalna sprawowana poza Jerozolimą.

Według innych badaczy psalm mógł pełnić funkcję hymnu procesjonalnego na radosny czas Święta Namiotów. W trakcie tego święta Izrael wspominał wędrówkę przez pustynię i nadanie Prawa na Synaju. Aż do dziś Żydzi w czasie tego święta mają nakaz spożywania posiłków w namiotach, przez które widać niebo. To samo niebo, z którego Pan im błogosławił, zsyłał pokarm i patrzył z cierpliwością na ich bunty.

ZANIM USŁYSZYSZ • Nie usłyszymy jednak całego psalmu, ale początkowe strofy oraz końcówkę. Ostatnia zwrotka przypomina o buncie w Massa i Meriba. Cały psalm cześć oddawaną Bogu wiąże z koniecznością słuchania Jego słów. To z tego powodu psalm wpisuje się w tematykę Liturgii Słowa. Bóg apeluje, by serca ludzi nie były twarde, głuche na słowo.

CYTATY


Psalmista o konieczności słuchania Słowa: Niech nie twardnieją wasze serca

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z I Listu św. Pawła Apostoła do Koryntian

(1 Kor 7,29-31)

Chciałbym, żebyście byli wolni od utrapień. Człowiek bezżenny troszczy się o sprawy Pana, o to, jak by się przypodobać Panu. Ten zaś, kto wstąpił w związek małżeński, zabiega o sprawy świata, o to, jak by się przypodobać żonie. I doznaje rozterki. Podobnie i kobieta: niezamężna i dziewica troszczy się o sprawy Pana, o to, by była święta i ciałem i duchem. Ta zaś, która wyszła za mąż, zabiega o sprawy świata, o to, jak by się przypodobać mężowi. Mówię to dla waszego pożytku, nie zaś, by zastawiać na was pułapkę; po to, byście godnie i z upodobaniem trwali przy Panu.

Oto Słowo Boże

[01][02]

DRUGIE CZYTANIE 

Wolni dla Pana 1 Kor 7, 32-35

1 List do Koryntian • AUTOR: św. Paweł •  CZAS POWSTANIA:   ok. 54 r. • SKĄD: Efez •   DO KOGO: chrześcijanie w Koryncie


O KSIĘDZE • Podczas swojego pobytu w Koryncie, ważnym greckim mieście, Pawłowi udało się założyć wspólnotę chrześcijan. Doszło w niej jednak do sporów, stąd interwencja Pawła Pierwszy List do Koryntian. Jakie to były problemy? • zagrożona jedność: spory i podziały wynikały z różnic majątkowych i społecznych • rozwiązłość seksualna • liderzy: poważnym niebezpieczeństwem było pojawienie się ludzi chełpiących się swoją wiedzą i doskonałością. To oni głosili swobodę obyczajów, zachowywali się nieodpowiedzialnie, poszukiwali spektakularnych duchowych darów, zaniedbując miłość • odrzucenie zmartwychwstania: niektórzy Koryntianie odrzucili tę prawdę, kierując się grecką filozofią.

KONTEKST • Siódmy rozdział 1 Listu do Koryntian to odpowiedź na pytania wspólnoty dotyczące małżeństwa i celibatu dla Królestwa. Paweł wskazuje na wyższość celibatu, który pozwala w pełni oddać się Panu i pracować dla jego Ewangelii (7,1.26.32-35). Równocześnie nie deprecjonuje małżeństwa, które nazywa charyzmatem, drogą, którą każdy musi osobiście rozeznać (7,7) i lekarstwem na zepsutą miłość w Koryncie (7,2). Prócz tego, w siódmym rozdziale Paweł, powołując się na naukę Pana, podkreśla nierozerwalność małżeństwa, ale w przypadku problemów między małżonkami – dopuszcza separację (7,8-11). Tutaj także znajdujemy tzw. “przywilej Pawłowy”: kazus, w którym Paweł pozwala odejść pogańskiej stronie, jeśli ta nie chce żyć z nawróconym małżonkiem (7,12-16).

ZANIM USŁYSZYSZ • W czytanym dziś fragmencie apostoł zachęca, tłumaczy wciąż jedną z kluczowych kwestii rozdziału 7 – dlaczego postrzega celibat jako lepszą i korzystniejszą drogę. To droga która pozwala skupić cały swój wysiłek na Panu, na jego sprawach i na uświęceniu własnego życia. Wstepujący w związki małżeńskie muszą sporą część swojego życia poświęcają trosce o ludzkie względy i o sprawy tego świata. To może rodzić napięcia, których Paweł chce wierzącym oszczędzić. Nakaz ten należy jednak spokojnie rozważyć według własnego powołania: najważniejsze jest pełne pokoju i radości trwanie przy Panu.

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


Pawłowe nauczanie na temat małżeństwa i celibatu i wydaje się być mało praktyczne i, jak twierdzą niektórzy, nacechowane niechęcią do tego pierwszego. Nic podobnego, spróbujmy zrozumieć je w kontekście czasów, w których zyje Paweł, i wyciągnąć z niego właściwe przesłanie:

 • Wolni od utrapień • Paweł polecając celibat, chcialby widzieć wierzących wolnymi od utrapień. Według niektórych Pawłowi chodziłoby tu o głód i problemy ekonomiczne, które trapiły świat grecko-rzymski około roku 50. To tłumaczyłoby podkreślenie „obecnego” charakteru trudności. Należy to także powiązać z ogólnie pojętymi ciężarami i obowiązkami życia małżeńskiego. W starożytności małżeństwo pojmowane było raczej jako instytucja społeczna i zobowiązanie niż jako związek dwojga ludzi, którzy okazują sobie nawzajem miłość i wsparcie. Nakładało ono na małżonków ciężary finansowe związane z potomstwem, zapewnieniem dziedzictwa, zabezpieczeniem domu i środków materialnych. Tego typu troski wymienia Paweł w 1 Kor 7,28b , kiedy pisze: „Tacy jednak cierpieć będą udręki w ciele, a ja chciałbym ich wam oszczędzić”.

Skupieni na Panu • Polecając wierzącym życie w celibacie, Paweł czyni to, aby skierować całą ich uwagę na Pana. Życie małżeńskie to troska przede wszystkim o względy ludzkie, zabieganie o sprawy świata i o względy męża czy żony. Absorbuje ono siły i uwagę człowieka do tego stopnia, że niewiele już pozostaje jej dla Pana. Tymczasem ten, kto rezygnuje z rodziny całą swą energię może ukierunkować na to, aby ciałem i duszą być świętym, czyli należeć do Boga. Nie znaczy to, że w życiu małżeńskim jest to niemożliwe. Paweł z całym realizmem stwierdza jednak, że jest to trudne i naturalnie może rodzić w człowieku rozterki i rozdarcia.

• Update • Dziś także potrzeba głoszących i celibat w uzaniu Pawła pozostaje najlepszą drogą dla Królestwa. Kryzys przezywają jednak także małżeństwa, których liczba spada. Warto więc podkreslić, że Paweł w żadnym razie nie przekreśla małżeństwa. Nazywa je charyzmatem i osobistą drogą trwania przy Panu, którą każdy musi dobrze rozeznać (1 Kor 7,7). Dziś bardziej niż w starożytności małżeństwo to relacja i droga wzajemnego uświęcenia. To najpiękniejsza więź, która obrazuje Przymierze Boga z człowiekiem i miłośc Chrystusa do Kościoła (Ef 5,23-32).

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według św. Marka

(Mk 1,21-28)

W mieście Kafarnaum Jezus w szabat wszedł do synagogi i nauczał. Zdumiewali się Jego nauką: uczył ich bowiem jak ten, który ma władzę, a nie jak uczeni w Piśmie. Był właśnie w synagodze człowiek opętany przez ducha nieczystego. Zaczął on wołać: Czego chcesz od nas, Jezusie Nazarejczyku? Przyszedłeś nas zgubić. Wiem, kto jesteś: Święty Boży. Lecz Jezus rozkazał mu surowo: Milcz i wyjdź z niego. Wtedy duch nieczysty zaczął go targać i z głośnym krzykiem wyszedł z niego. A wszyscy się zdumieli, tak że jeden drugiego pytał: Co to jest? Nowa jakaś nauka z mocą. Nawet duchom nieczystym rozkazuje i są Mu posłuszne. I wnet rozeszła się wieść o Nim wszędzie po całej okolicznej krainie galilejskiej.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Nowa nauka z władzą Mk 1,21-28

EWANGELISTA: Marek • CZAS POWSTANIA:  ok. 60-70 r.

KATEGORIA: opowiadanie • CZAS AKCJI: ok. 30 r. • MIEJSCE AKCJI: Kafarnaum • BOHATEROWIE: Jezus, mieszkańcy Kafarnaum, opętany • WERSJE: Mt 7,28n, Łk 4,31-37


KSIĘGA • Przypomnijmy, że w roku B czytamy najkrótszą z wszystkich ewangelii. Większość egzegetów widzi w Ewangelii Markowej źródło dla pozostałych ewangelii synoptycznych (Mateusza i Łukasza). Według większości badaczy Ewangelia powstała po śmierci św. Piotra (ok. 64 r.), a przed zburzeniem Świątyni Jerozolimskiej (70 r.).

KONTEKST • Trwa lektura fragmentów pierwszej części, tej, w której przez wydarzenia objawia się tajemnica Jezusa: że jest Synem Boga. W pierwszych rozdziałach (aż do Mt 3,6) Jezus objawia się całemu narodowi izraelskiemuPamiętajmy, Marek pisze do pogan. Dla pogan wyjątkowy był ten, kto był zdolny wypędzić ducha: to ktoś posłany przez bóstwo. Stąd Marek uwydatnia takie wydarzenia.

ZANIM USŁYSZYSZ • Przenosimy się do Kafarnaum, do synagogi. To tu Jezus rozpoczyna działalność nauczycielską oraz cudotwórczą. Zwróćmy jednak uwagę, w jaki sposób to robi. Poznamy manifestację Jego wyjątkowości: kim jest Jezus i jaka jest jego władza. Zobaczymy to dwukrotnie: przez słowo i czyn. Najpierw Jezus: • naucza – ale nie tylko zapowiada słowem swą moc. Naucza tak, że wywołuje zdumienie: jego nauka jest z mocą, z władzą. A po chwili: • uzdrawia. To zły duch nazywa go Świętym Bożym i ustępuje przed Tym, który ma większą władzę.

JESZCZE O EWANGELII


Jezus to prorok obiecany przez Mojżesza. Jego wielkość polega na najbliższej z możliwych relacji z Ojcem. To bliskośc Boga w Nim sprawia, że z wściekłym impetem rozpętuje się wokół Niego burza złych duchów. Nie mogą one dłużej pozostawać w ukryciu, ciesząc się swym stanem posiadania – człowiekiem, którym zawładnęły. Duchy nieczyste wyczuwają pojawienie się kogoś absolutnie różnego od nich, kogoś, kto rozsadza ich świat. Ich wiedza służy tylko do tego, aby niszczyć, dlatego też w rzucają w twarz Jezusa wyznanie: „Wiem kto jesteś: Święty Boży!” (Mk 1, 24). Wyznanie przedwczesne, obliczone na zdemaskowanie Go, zniweczenie misji, przestraszenie tych, którzy za Nim idą, a równocześnie niekompletne. Jezus to nie tylko, jak Go pogardliwie nazywają, Nazarejczyk, i ktoś większy niż Swięty Boga. To prawdziwy Bóg, do Niego należy władza (gr. exousia).

WERSJE


Tylko Marek i Łukasz wspominają o nauczaniu w synagodze w Kafarnaum w szabat i uzdrowieniu tam opętanego.

• O samym pobycie w Kafarnaum wspomina Mateusz. Jezus przebywa tam zaraz po kuszeniu, przed Kazaniem na Górze, lecz ani słowa o wizycie w synagodze Wspomina również Jan, w jednym zdaniu na zakończenie opowieści o znaku w Kanie Galilejskiej. Ciekawy szczegół: Jezus był tam ze swoją Matką.

U Marka brak tego, o czym przeczytamy u Łukasza: o dramatycznych powodach przybycia do Kafarnaum. Jezus wcześniej nauczał bowiem w swoim rodzinnym Nazarecie. Jego nauczanie z mocą nie zostało jednak przyjęte. Porwali Go z miejsca, wyrzucili Go z miasta i wyprowadzili na stok góry… On jednak przeszedłszy pośród nich oddalił się.

• Zdumienie tłumów nauką Jezusa opisane jest w kontekście nauczania w Kafarnaum tylko u Marka i Łukasza. U Mateusza zdanie to kończy Kazanie na Górze.

TRANSLATOR 


Czego chcesz od nas? Dosłownie w tekście greckim: „Cóż jest między nami a tobą, co mamy ze sobą wspólnego” (ti hemin kai soi; Mk 1, 24)? Rzeczywiście nie istnieje nic, co zbliżałoby do siebie duchy nieczyste, te nieosobowe, głuche, zamknięte, pełne bełkotliwych sprzeczności istoty i Tego, który jest czystą, jasną i otwartą Miłością.

Lecz Jezus rozkazał mu surowo: Milcz i wyjdź z niego (Mt 1,25) • Dosłownie: skarcił go Jezus, mówiąc: włóż sobie kaganiec i wyjdź z niego

A wszyscy się zdumieli, tak że jeden drugiego pytał: Co to jest? Nowa jakaś nauka z mocą (Mt 1,27) • Oryginał reakcję ludzi opisuje słowami: Wszyscy zaczęli się dziwić, tak że dociekali razem między sobą. Zamiast słowa “z mocą” jest dokładniejsze: Nauka nowa z władzę

LINKI


Zaczął on wołać: “Czego chcesz od nas, Jezusie Nazarejczyku? Przyszedłeś nas zgubić. Wiem, kto jesteś: Święty Boży” (Mk 1,24)

Mk 1,34: wiele złych duchów wyrzucił, lecz nie pozwalał złym duchom mówić, ponieważ wiedziały, kim On jest

Mt 2,23: Przybył do miasta, zwanego Nazaret, i tam osiadł. Tak miało się spełnić słowo Proroków: Nazwany będzie Nazarejczykiem.

1/6
Jezus uzdrawia opętanego, James Tissot, przed 1894 r.
2/6
zdj. pt. Zło kontra Bóg, Damien Boilley, kapitel kolumny z kościoła Saint-Andoche we Francji
3/6
Jezus uzdrawia opętanego, Gustave Doré, 1891 r.
4/6
grafika przedstawiająca Jezusa wypędzającego demony
5/6
przedstawienie Jezusa wypędzającego legion
6/6
Przedstawienie egzorcyzmów Jezusa, Julius Schnorr, 1860 r.
poprzednie
następne

TWEETY


href=”https://twitter.com/hashtag/jutroniedziela” data-widget-id=”505499076377333762″>tweety o #jutroniedziela

STO SŁÓW


Człowiek na dwa sposoby chce poznawać Boga. Pierwszy, to praktyki magiczne, strach przed Niepoznawalnym, składanie ofiar dla “udobruchania” sobie Tego (tych), od którego wszystko zależy. Drugi sposób zaproponował Izraelowi sam Bóg. Była to rewolucja: Bóg zaczął mówić. Pierwsze słowo dekalogu? “Słuchaj…”.

Dzisiejsza Liturgia Słowa przypomina nam o tej niedostrzeganej w rutynie naszej wiary rewolucji. Służyło jej powołanie proroków (PIERWSZE CZYTANIE). A miejsc w Biblii, w których Bóg wzywa do słuchania, jak w PSALMIE, jest niezliczona ilość.

Kiedy Jezus przemówił w synagodze w Kafarnaum, pokazał nie tylko pełnię proroctwa. Przede wszystkim udowodnił skuteczność słowa Boga. Nie pozostawia ono wątpliwości, Kim jest ten, od kogo pochodzi, a co więcej – ma moc, władzę, skuteczność.

Nie wracajmy do sposobu wierzeń pogan. Odnajdujmy proroków, szukajmy słów od Boga. I słuchajmy.

TRENDY


#UczyłJakMającyWładzę

Raz żeśmy się odważni zrobili jak Jan Paweł II umarł. Nagle nam Karol Wojtyła z nieba załatwił tydzień mocy. A  przepraszam mieliśmy w nosie, co o nas będą mówić. Chodziliśmy, paliliśmy świeczki, płakaliśmy. (ks. Piotr Pawlukiewicz)

Można recytować z pamięci czy z kartki przepisane od kogoś kazanie, ale można też kazanie tworzyć samemu, czerpiąc z treści uprzednio przyswojonej, przemyślanej i przetłumaczonej na swój własny, żywy język. A Jezus nie musiał nawet tego: On sam tworzył te treści, On sam stanowił prawdę, prawa, fakty.  (ks. Mariusz Pohl)

Ten, kto umie się modlić, jest podobny do człowieka, który ma mądrego przyjaciela i zawsze może wejść w progi jego domu, by podzielić się swoim życiem. Spotkanie z Bogiem jest jeszcze bliższe. Rzadko kiedy przyjaciel daje przyjacielowi klucze do swego mieszkania.

„Ojcze nasz” to taki klucz.

(ks. Edward Staniek)

#NiechNieTwardniejąSerca

A załóżmy, że jutro, idąc na zajęcia, zobaczysz pieska. (…) Coś ci przyszło do głowy, żeby go potraktować z kapcia. (…) nie tylko piesek ma połamane żeberka, ale z Tobą coś się stało, musisz się stać bardziej hardy, bardziej twardy. (…) nie tylko my tworzymy czyny, ale i czyny tworzą nas. (ks. Mirosław Maliński)

(…) mury, które co prawda wydają się chronić, ale też zamykają, izulują i tworzą wielką smutną samotność. W dzieciństwie budowaliśmy te mury (…) i (…) są, narosły, ale teraz one nas nie bronią, ale zamykają. (Augustyn Pelanowski)

Co nas wychowało w domu sprawiedliwość? Zasada: oko za oko, ząb za ząb? (…) Nie wychowała nas taka matematyczna sprawiedliwość. Wychowało nas przede wszystkim miłosierdzie. (…) że ciągle w nas inwestowano miłość, miłość, czas, poświęcenie. (ks. Wojciech Węgrzyniak)



Cykl powstaje dzięki współpracy z Archidiecezją Warszawską.

Polecamy również serwis specjalny:


MOJA NIEDZIELA


W serwisie m. in. wyszukiwarka Mszy Świętych, Liturgia Słowa w wersji audio i specjalny komentarz do Ewangelii dla dzieci.

Zapraszamy!




Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – Niedziela Chrztu Pańskiego B

Fakty potwierdzają proroctwa, głos z nieba – boskość Jezusa. Wiara to wielkie potwierdzenie

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

Ewangelista Marek prowadzi narrację z perspektywy Jezusa, gdy pisze: W chwili, gdy wychodził z wody, ujrzał rozwierające się niebo i Ducha jak gołębicę zstępującego na siebie. A z nieba odezwał się głos: “Tyś jest mój Syn umiłowany, w Tobie mam upodobanie”. Usłyszał głos Ojca, że Go kocha. To potwierdzenie umocniło Go na początek misji.

A ta misja, dzieła, które czynił Jezus, słowa, którymi nauczał wypełniały proroctwa. Jezus potwierdzał prawdziwość proroctwa pieśni Sługi Jahwe, a te proroctwa Jego potwierdzają.

Bóg, wiara, sakramenty, wśród nich sakrament Chrztu to nie kwestia wiary w to, czego nie wiadomo, ani przynależności do grupy. Bez względu na to, kto kim jest, Bóg kocha. Wiara to potwierdzenie miłości.

 

PUNKT WYJŚCIA


NIEDZIELA CHRZTU PAŃSKIEGO • Rok B • Niedziela ta kończy Okres Bożego Narodzenia. Od poniedziałku rozpocznie się trwający kilka tygodni Okres Zwykły • KOLEKTA: Będziemy się modlić, abyśmy odrodzeni z wody i Ducha Świętego zawsze żyli w miłości Boga Wszechmogącego • CZYTANIA: Księga Izajasza 55,1-11; Psalm Iz 12, 2. 3 i 4bcd. 5-6; 1 list św. Jana 5, 1-9; Ewangelia wg św. Marka 1,7-11

 

• CHMURA SŁÓW • W czytaniach słyszymy najczęściej GŁOS (5)  BOGA (4), który  przedstawia nam dzisiaj swojego Syna jako PANA (9), ale też jako swojego Sługę, którego posłał, aby był Światłem dla narodów. To początek publicznej działalności Jezusa. Zaczynamy nowy etap, po chrzcie Janowym z wody przyszedł ten, który chrzci DUCHEM (4) Świętym.

Jutro Niedziela - Niedziela Chrztu Pańskiego B

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

(Iz 55, 1-11)

Czytanie z Księgi Izajasza

«Wszyscy spragnieni, przyjdźcie do wody, przyjdźcie, choć nie macie pieniędzy! Kupujcie i spożywajcie, dalejże, kupujcie bez pieniędzy i bez płacenia za wino i mleko! Czemu wydajecie pieniądze na to, co nie jest chlebem? I waszą pracę – na to, co nie nasyci? Słuchajcie Mnie, a jeść będziecie przysmaki i dusza wasza zakosztuje tłustych potraw. Nakłońcie uszu i przyjdźcie do Mnie, posłuchajcie Mnie, a dusza wasza żyć będzie. Zawrę z wami wieczyste przymierze; niezawodne są łaski dla Dawida. Oto ustanowiłem go świadkiem dla ludów, dla ludów wodzem i rozkazodawcą. Oto zawezwiesz naród, którego nie znasz, i ci, którzy cię nie znają, przybiegną do ciebie ze względu na Pana, twojego Boga, przez wzgląd na Świętego Izraela, bo On ci dodał chwały. Szukajcie Pana, gdy się pozwala znaleźć, wzywajcie Go, dopóki jest blisko. Niechaj bezbożny porzuci swą drogę i człowiek nieprawy swoje knowania. Niech się nawróci do Pana, a Ten się nad nim zmiłuje, do Boga naszego, gdyż hojny jest w przebaczaniu. Bo myśli moje nie są myślami waszymi ani wasze drogi moimi drogami – mówi Pan. Bo jak niebiosa górują nad ziemią, tak drogi moje – nad waszymi drogami i myśli moje – nad myślami waszymi. Zaiste, podobnie jak ulewa i śnieg spadają z nieba i tam nie powracają, dopóki nie nawodnią ziemi, nie użyźnią jej i nie zapewnią urodzaju, tak iż wydaje nasienie dla siewcy i chleb dla jedzącego, tak słowo, które wychodzi z ust moich, nie wraca do Mnie bezowocne, zanim wpierw nie dokona tego, co chciałem, i nie spełni pomyślnie swego posłannictwa».

Oto słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Powołałem Cię słusznie • Iz 42,1-4.6-7

KSIĘGA IZAJASZA • AUTOR: Drugi Izajasz (Deutero-Izajasz) • CZAS POWSTANIA: na wygnaniu (586-538 r. przed Chr.)


O KSIĘDZEKsięga Izajasza, jedna z najdłuższych ksiąg ST, składa się z 66 rozdziałów. Dzieli się ją na trzy części, którym przypisuje się różnych autorów i odmienny czas powstania.  • Adresatami każdej z części są Izraelici w zmieniających się okolicznościach historii zbawienia. ZDYNAMIZOWA Część druga (Iz 40-55), której fragment dziś usłyszymy, skierowana jest do Izraelitów na wygnaniuAutor – prawdopodobnie uczeń wielkiego Izajasza – przedstawia zbawienie przychodzące przez cierpienia tajemniczego Sługi Jahwe.

 

KONTEKST • Dziś w liturgii usłyszymy jedną spośród czterech Pieśni Sługi Jahwe. Czym są? Przedstawiają rodzaj dramatu, który osiąga swój punkt kulminacyjny w śmierci i uwielbieniu SługiI Pieśń (Iz 42,1-4) opowiada o powołaniu i misji SługiW II Pieśni (49,1-6) Sługa przedstawia trudności, na jakie natrafia, i przytacza słowa Pana rozszerzającego jego misję na wszystkie narodyW III Pieśni (50,4-9) Sługa mówi o swojej gorliwości, cierpieniach i nadziei pokładanej w PanuIV Pieśń (52,13 – 53,12) opisuje śmierć i wywyższenie Sługi.

 

ZANIM USŁYSZYSZ • Dlaczego w liturgii Chrztu Pańskiego usłyszymy I Pieśń Sługi Jahwe? Już Stary Testament przedstawia Tego, którego objawia (PATRZ: EWANGELIA) wydarzenie nad Jordanem: Jezusa Chrystusa. Pieśń, choć napisana kilkaset lat wcześniej, bardzo wyraźnie rysuje postać Jezusa. Warto też zwrócić uwagę na inny szczegół: Pan mówi o swoim Wybranym w podobnie ciepłych słowach, jak Ojciec o swoim Synu, Jezusie.

 

CZY WIESZ, ŻE…


Sługa to tajemnicza postać, która prezentuje rys nieznany dotychczas literaturze biblijnej. Jego cierpienie przynosi zbawienie i jest ofiarą przebłagalną za grzechy Izraela i całej ludzkości. Nic dziwnego zatem, że Jezus odniesie do siebie obraz cierpiącego Sługi z Deutero-Izajasza. Jego śmierć między złoczyńcami przypomina śmierć Sługi (Łk 22,37 – Iz 53,12). Cierpią te same obelgi i oplucie (Łk 24,26-27 – Iz 50,6). Cechuje ich ta sama łagodność i pokora (Mt 12,18 – Iz 42,2-4). Obaj są światłością pogan (Łk 2,32 – Iz 49,6). Nadzwyczajny rys uniwersalnego Zbawcy, który swym cierpieniem gładzi grzech świata, pozwala dopatrywać się w Jezusie wypełnienia proroctwa o Słudze.
 

Sam tytuł “sługa” łączy tę postać z tradycjami patriarchów (Rdz 26,24), Mojżeszem (Wj 14,31), Jozuem (24,29), Dawidem  (2 Sm 3,18), kapłanami, prorokami, Mesjaszem (Ez 34,23), Zorobabelem (Ag 2,23) oraz z narodem izraelskim (Iz 41,8; 42,19; 43,10). Sługa skupia w sobie wielkie tradycje duchowe Izraela: od Abrahama przez Mojżesza, Jeremiasza aż po Hioba. Identyfikowano go z Ozjaszem, Sedecjaszem, Cyrusem, Deutero-Izajaszem, Zorobabelem i Jojakinem. Tradycja żydowska widziała w nim zapowiedź Mesjasza.

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


 Mój sługa (abdi) tytuł ten powraca w pieśniach 6 razy. Oznacza zależność i poddanie Bogu. W Biblii to tytuł honorowy, nadawany patriarchom (Rdz 26,24), Mojżeszowi (Pwt 9,27), Jozuemu (Lb 12,7), Dawidowi (2 Sm 7,5) czy prorokom (Jr 7,25; Am 3,7). Mój podkreśla ładunek uczuciowy łączący Jahwe ze sługą. Pan uformował go ze szczególną miłością, powołał od łona matki, wezwał do specjalnej misji, podtrzymuje go i znajduje w nim upodobanie.  

Wybrany (bachir)to określenie przynależące do teologii dynastii Dawidowej (1 Sm 16,10; Ps 78,70; 89,4.20). Podkreśla królewski charakter Sługi. Niektórzy widzą tu desygnację królewską.

Położyłem nad nim mojego Ducha, On przyniesie narodom PrawoSzczególne dary ducha dotyczą misji wprowadzenia prawa (miszpat) wśród narodów pogańskich. Według Mi 6,8 to istota religii. Sługa ukazany jest na wzór nowego Mojżesza.

Nie będzie wołał ani podnosił głosu. Pokora Sługi ukazana jest w kontraście z postawą Cyrusa (Iz 41,2-25). To także przeciwieństwo krzykliwych fałszywych przywódców religijnych i proroków.

Nie złamie trzciny nadłamanej, nie zagasi knotka o nikłym płomyku. Pieśń podkreśla łagodność Sługi w trosce o najsłabszych. Hieronim interpretował trzcinę (qaneh) jako Izrael, zaś knotek (pisztah) jako pogan. Tora, którą głosi, ma dotrzeć do najdalszych krańców ziemi, symbolizowanych przez wyspy (ijim).

 

 

CYTATY


Bóg przedstawia swojego Wybrańca: Oto mój Sługa, którego podtrzymuję.

Pierwszego z prawodawców: On przyniesie narodom Prawo.

Prawodawcę Miłosierdzia: Nie złamie trzciny nadłamanej, nie zagasi knotka o nikłym płomyku.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Iz 12, 2. 3 i 4bcd. 5-6 (R.: por. 3))

REFREN: Będziecie czerpać ze zdrojów zbawienia

Oto Bóg jest moim zbawieniem! *  Jemu zaufam i bać się nie będę.  Pan jest moją pieśnią i mocą, *  i On stał się moim zbawieniem.

Wy zaś z weselem czerpać będziecie wodę *  ze zdrojów zbawienia.  Chwalcie Pana, wzywajcie Jego imienia! †  Ukażcie narodom Jego dzieła, *  przypominajcie, że Jego imię jest chwalebne.

Śpiewajcie Panu, bo czynów wspaniałych dokonał! *  I cała ziemia niech o tym się dowie.  Wznoś okrzyki i wołaj radośnie, mieszkanko Syjonu, *  bo wielki jest wśród ciebie Święty Izraela.

[01][02]

 

PSALM

Psalm burzy • Ps 29,1-4.9-10

PSALM 29 • AUTOR: lewita • CZAS POWSTANIA: czasy przedkrólewskie (XII/XI w. przed Chr.) /okres monarchii


O PSALMIE • Siły natury mogą stanowić osnowę uwielbienia Pana. Tak jest w przypadku Psalmu 29. Rozpoczynające kolejne wersety słowa: “głos Pana” to nic innego jak literackie oddanie burzy: grzmotów, które zagłuszają wszelkie dźwięki, i uderzeń piorunów, które są w stanie nawet łamać drzewa.

 

Psalm 29 to hymn tehilla, modlitwa bezinteresownego uwielbienia. Jest to typowy rodzaj modlitwy w okresie przed niewolą. Śpiewany był – jak informują badacze – w czasie Święta Namiotów.

 

ZANIM USŁYSZYSZ • Usłyszymy nieco zmodyfikowaną, bo przystosowaną do śpiewu liturgicznego w kościele, wersję tłumaczenia Psalmu 29. Nadal jednak odnajdziemy “grzmiące”, nawiązujące do burzy słowa i metafory. A słowa: “Ponad wodami głos Pana” – łączą psalm z liturgią niedzieli Chrztu Pańskiego. To właśnie ponad wodami Jordanu odezwał się głos Ojca objawiający Syna.

 

CYTATY


Dźwięk rozchodzący się po tafli: Ponad wodami głos Pański

Każda nieskończoność jest drobnostką wobec Boga:  Pan ponad wód bezmiarem

Końcówka “mokrego” psalmu: Pan zasiadł nad potopem, Pan jako Król zasiada na wieki.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

(1 J 5, 1-9)

Czytanie z Pierwszego Listu Świętego Jana Apostoła

Najmilsi: Każdy, kto wierzy, że Jezus jest Mesjaszem, z Boga się narodził; i każdy miłujący Tego, który dał życie, miłuje również tego, kto życie od Niego otrzymał. Po tym poznajemy, że miłujemy dzieci Boże, gdy miłujemy Boga i wypełniamy Jego przykazania, albowiem miłość względem Boga polega na spełnianiu Jego przykazań, a przykazania Jego nie są ciężkie. Wszystko bowiem, co z Boga zrodzone, zwycięża świat; tym właśnie zwycięstwem, które zwyciężyło świat, jest nasza wiara. A któż zwycięża świat, jeśli nie ten, kto wierzy, że Jezus jest Synem Bożym? Jezus Chrystus jest tym, który przyszedł przez wodę i krew, i ducha, nie tylko w wodzie, lecz w wodzie i we krwi. duch daje świadectwo, bo duch jest prawdą. Trzej bowiem dają świadectwo: duch, woda i krew, a ci trzej w jedno się łączą. Jeśli przyjmujemy świadectwo ludzi – to świadectwo Boże więcej znaczy, ponieważ jest to świadectwo Boga, które dał o swoim Synu.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Bez względu na… • Dz 10,34-38

Dzieje Apostolskie • AUTOR: św. Łukasz • CZAS POWSTANIA: ok. 80 r.

KATEGORIA: Opowiadanie • MIEJSCE: Cezarea • CZAS: ok. 33 r. • BOHATEROWIE: Korneliusz (żołnierz), Piotr


O KSIĘDZE • Dzieje Apostolskie opisują rozwój i wzrost młodego Kościoła. Rodzi się on ze śmierci i zmartwychwstania Chrystusa oraz zesłania Ducha Świętego. Pierwszych dwanaście rozdziałów poświęconych jest historii Kościoła w Jerozolimie oraz misji Piotra. Widać w nich już, jak Dobra Nowina stopniowo przekracza granice Izraela i kieruje się ku poganom. Od rozdziału trzynastego uwaga Łukasza skupia się na św. Pawle.

 

KONTEKST • Rozdział 10 Dziejów Apostolskich opisuje moment, w którym Ewangelia dociera do poganina, rzymskiego żołnierza, Korneliusza. W czasie modlitwy Korneliusz widzi Anioła Pańskiego, który każe mu sprowadzić do swego domu Piotra. W tym samym momencie choć w zupełnie innym miejscu także Piotr otrzymuje w widzeniu nakaz udania się do Korneliusza. Wkrótce dochodzi do spotkania: Piotr pojawia się w domu żołnierza i wygłasza katechezę o śmierci i zmartwychwstaniu Chrystusa. Początek tej katechezy słyszymy właśnie w ramach II czytania.

 

ZANIM USŁYSZYSZ • Aż dwa punkty dzisiejszego czytania łączą je z chrztem św. Jana  • Pierwszy dotyczy faktu. Piotr wprost odnosi się do chrztu, gdy pisze: “Wiecie, co się działo w całej Judei, począwszy od Galilei, po chrzcie, który głosił Jan. Znacie sprawę Jezusa z Nazaretu, którego Bóg namaścił Duchem Świętym i mocą” Nie mniejsze znaczenie ma kluczowe zdanie II czytania: “Bóg nie ma względu na osoby”. Dla Izraelitów, przyzwyczajonych do bycia “uprzywilejowanymi” ze względu na bycie Narodem Wybranym, prawda, że Bóg nie ma względu na osoby, na przynależność narodową, mogła być szokiem.

 

 

CZY WIESZ, ŻE…


Korneliusz, rzymski żołnierz, należy do tzw. “bojących się Boga”. To człowiek, który odnalazł prawdę w religii żydowskiej i przylgnął do Boga Izraela. W tamtych czasach dość często poganie nawracali się na judaizm lub stawali się jego sympatykami. Wynikało to z kryzysu tradycyjnej religii, która przerodziła się w świecie grecko-rzymskim w państwowy rytuał. W judaizmie i chrześcijaństwie poganie odnajdowali Boga bliskiego, dawcę przykazań i praw, którymi można było kierować się w życiu.

 

Korneliusz staje się członkiem młodego Kościoła w czasach, kiedy przez Palestynę przetacza się plaga głodu. W tym bogatym i wpływowym chrześcijaninie wspólnota znajdzie patrona, który pozwoli jej przetrwać czas kataklizmu.

 

CYTATY


Piotr przekonał się nie tylko rozumiem, ale i sercem:  Przekonuję się, że Bóg naprawdę nie ma względu na osoby.

Odwołanie do niedawnych wydarzeń: Wiecie, co się działo w całej Judei, począwszy od Galilei, po chrzcie, który głosił Jan.

I do serc słuchaczy: Dlatego że Bóg był z Nim, przeszedł On dobrze czyniąc

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

(Mk 1,6b-11)

Jan Chrzciciel tak głosił: Idzie za mną mocniejszy ode mnie, a ja nie jestem godzien, aby się schylić i rozwiązać rzemyk u Jego sandałów. Ja chrzciłem was wodą, On zaś chrzcić was będzie Duchem Świętym. W owym czasie przyszedł Jezus z Nazaretu w Galilei i przyjął od Jana chrzest w Jordanie. W chwili gdy wychodził z wody, ujrzał rozwierające się niebo i Ducha jak gołębicę zstępującego na siebie. A z nieba odezwał się głos: Tyś jest mój Syn umiłowany, w Tobie mam upodobanie.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

 

EWANGELIA

Ja i On • Mk 1, 6b-11

EWANGELISTA: Marek • CZAS POWSTANIA:  ok. 64 r.

KATEGORIA: Opowiadanie • CZAS AKCJI: ok. 30 r. • MIEJSCE AKCJI: brzegi Jordanu, niedaleko Jerozolimy • WERSJE: Mt 3,11-17 Łk 3,16-17 i 21-22 J 1,32


KSIĘGA • Ewangelia według św. Marka to zdaniem badaczy najstarsza z Ewangelii, z której korzystać mieli także Łukasz i Jan. Przemawia za tym jej prosty styl, zwięzłość oraz rozwijająca się chrystologia. Jezus zostaje w niej ukazany jako Syn Boży. Napisana przez Jana Marka, towarzysza podróży misyjnych św. Pawła, który oparł się na relacjach i katechezie św. Piotra (świadectwo Papiasza). Według Hieronima Marek napisał swoją Ewangelię na prośbę braci w Rzymie. Punktem centralnym Ewangelii jest wyznanie Piotra pod Cezareą Filipową (8,27-30). Podsumowuje ono pierwszą część i wskazuje na główny temat: kim jest Jezus?

 

KONTEKST • Ewangelię św. Mateusza rozpoczyna opis dzieciństwa Jezusa, podobnie św. Łukasza – choć z innej perspektywy. Jan umieszcza przepiękny poemat “Na początku było Słowo”. Marek w swojej Ewangelii nie interesuje się dzieciństwem. Dlaczego? Gdyż kładzie akcent bardziej na boskość Jezusa, mniej na Jego człowieczeństwo (jak Mateusz). Rozpoczyna Ewangelię od historii Jana Chrzciciela po to, by natychmiast doprowadzić do pierwszego faktu, który potwierdza boskie pochodzenie Jezusa: głos z nieba podczas chrztu Jezusa w Jordanie.

 

ZANIM USŁYSZYSZ • Krótki fragment Ewangelii to w istocie dwie historie znad Jordanu i w życiu św. Jana Chrzciciela. Najpierw ta, gdy Jan przepowiada i zapowiada Mesjasza. A potem, gdy Jezus pojawia się nad Jordanem i przyjmuje od niego chrzest. W dość oszczędnych, wręcz suchych słowach narracji Marka można dostrzec spełnienie i siłę proroctwaRównie istotne jest coś, co zostaje znów zapowiedziane: chrzest, który daje Jezus, chrzest w Duchu Świętym. Ta zapowiedź dotyczy każdego z nas.

 

TRANSLATOR


Ja chrzciłem was wodą, On zaś chrzcić was będzie Duchem Świętym. W owym czasie przyszedł Jezus z Nazaretu w Galilei i przyjął od Jana chrzest w Jordanie (Mk 1,8-9) W oryginale mowa o zanurzeniu w wodzie (PATRZ: CZY WIESZ, ŻE): Ja zanurzyłem Was w wodzie, On zanurzy Was w Duchu Świętym… I został zanurzony w Jordanie

 

WERSJE


Relacja św. Marka o chrzcie Jezusa w Jordanie jest najkrótsza, sprowadza się do opisu: zanurzenia w wodach Jordanu, Ducha “jak gołębica” schodzącego ku niemu oraz głosu.

 

Marek nie pisze o poprzedzającym chrzest dialogu Jezusa z Janem: Jan miał  powstrzymywać Jezusa, mówiąc: “to ja potrzebuję, żebym przez ciebie został ochrzczony, a ty przychodzisz do mnie?”

 

Marek nie pisze o szczególe, o którym wspomina Łukasz: Jezus zanurzył się i się modlił.

 

Marek, podobnie jak Mateusz i Łukasz, opisują chrzest niejako oczami Jezusa (gdy Jezus wychodził z wody, ujrzał rozwierające się niebo…). Tymczasem św. Jan w swojej Ewangelii opisuje doświadczenie Jana Chrzciciela: Ten, który mnie posłał, abym chrzcił wodą, powiedział do mnie: Ten, nad którym ujrzysz Ducha zstępującego [na kogoś dodają niektóre tłumaczenia] i spoczywającego nad nim, jest Tym, który chrzci Duchem Świętym. A ja to ujrzałem i daję świadectwo, że On jest Synem Bożym.

 

CZY WIESZ ŻE…


Polskie słowo “chrzest” nie jest przekładem greckiego baptismos. Wywodzi się od imienia Chrystusa, choć jego pochodzenie nie jest jasne. Oryginalne słowo baptismos oznacza “zanurzenie”. Jego znaczenie jest zatem ściśle związane z gestem zanurzenia w wodzie, choć – jak tłumaczy Katechizm Kościoła Katolickiego – zanurzenie w wodzie jest symbolem pogrzebania katechumena w śmierci Chrystusa, z której powstaje przez zmartwychwstanie z Nim jako “nowe stworzenie”.

 

Chrzest – zanurzenie w wodach Jordanu, którego udzielał Jan Chrzciciel, nie był jeszcze chrztem, jakiego my dostępujemy. Pierwszym chrztem udzielanym w imię Jezusa na kartach Biblii jest chrzest w Dniu Pięćdziesiątnicy (PRZECZYTAJ TU>>)

 

Sakrament chrztu ustanowił Jezus Chrystus, mówiąc tuż przed swoim wniebowstąpieniem: Idźcie i nauczajcie wszystkie narody, udzielając im chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego. Uczcie je zachowywać wszystko, co wam przykazałem” (Mt 28,19-20).

 

CYTATY


Reakcja Jana na podziw tłumów:  Idzie za mną mocniejszy ode mnie

Widzicie różnicę?: Ja chrzciłem chrzwas wodą, On zaś cić was będzie Duchem Świętym.

Boskość Jezusa to wiedziała, człowieczeństwo potrzebowało słów Ojca: Tyś jest mój Syn umiłowany, w Tobie mam upodobanie.

 

1/6
Chrzest Chrystusa, Andrea Mantegna, ok. 1505 r., kościół św. Andrzeja, Mantua, Włochy
2/6
Jan Chrzciciel, Leonardo da Vinci, ok. 1513-1516r., Luwr, Paryż, Francja
3/6
Chrzest Chrystusa, Francesco Albani, Guido Reni, ok. 1623 r.
4/6
Chrzest Chrystusa, Francesco Albani, ok. 1600 r.
5/6
Jan Chrzciciel wskazuje św. Andrzejowi Chrystusa, Ottavio Vannini, XVII w.
6/6
Chrzest Chrystusa, Piero della Francesca, ok. 1440-1450 r., National Gallery, Londyn, Wielka Brytania
poprzednie
następne

 

ANEKS

Jordan i Gołębica


• Jordan – brama do ziemi obiecanej. Przekraczali ją już patriarchowie, np. Jakub. Na jej brzegu, spoglądając na Ziemię Obiecaną ze stepów Moabu, stanął sam Mojżesz. Sam do ziemi Bożych obietnic nie wszedł. Pięcioksiąg kończy się obrazem Izraela stojącego wciąż na granicy Ziemi Obiecanej. W tym samym miejscu, po z górą tysiącu latach, pojawia się Jezus. To nie przypadek. Tylko dotąd mogło doprowadzić Izraelitów Prawo i ich wielki duchowy przewodnik Mojżesz – na granicę Ziemi Obiecanej. Tylko Jezus może wprowadzić Izraela, wciąż stojącego na granicy ziemi obiecanej, do ziemi Bożych Obietnic.

• Jordan – rzeka spływająca ludzkim grzechem. W tę rzekę także wchodzi Jezus. On, który jest bez grzechu, przyjmuje z rąk Jana chrzest na oczyszczenie z grzechu. Po co to robi? Czy wchodzi w te wody, bo tak wypada zrobić, bo wszyscy tak robią, bo jak mówi sam: „Muszą się wypełnić Pisma?”. Czy solidaryzuje się ze swoim narodem? Czy uznaje wielkość i misję Chrzciciela? Jezus niczego nie udaje, a jego gesty nie są obliczone na oglądające go tłumy. Jezus demonstruje w ten sposób solidarność z grzesznikami. Wchodząc w rzekę grzechu, nie brzydzi się ludzkim życiem. Wchodzi do Jordanu także po to, aby wziąć na siebie ludzki grzech.

• Jordan – rzeka dzieci Bożych. Kiedy w jej wody wchodzi Jezus, niebo się otwiera, a głos Ojca potwierdza: „Oto mój Syn, w którym mam upodobanie”. Oto mój ukochany Syn, moje dziecko. Ojciec wie już wtedy, że jego Syn będzie cierpiał, że weźmie na swoje ramiona krzyż, którego nie oszczędzi mu ten świat. Dlatego na samym początku jego drogi mówi mu: “Cokolwiek stanie się z tobą, pamiętaj – jestem blisko. Kiedy będziesz krzyczał przerażony: Dlaczego mnie opuściłeś?, pamiętaj – to mnie nie przerazi. Jesteś moim ukochanym dzieckiem. Będę wówczas blisko Ciebie”. Dzięki słowom Ojca i zapewnieniu o jego miłości Jezus przetrwa scenę kuszenia, następującą bezpośrednio po chrzcie, i wytrwa na krzyżu.

• Gołębica, która zstępuje wówczas na Jezusa, to symbol miłości, Ducha Świętego. To także znak Bożego miłosierdzia. W Księdze Rodzaju to ona ogłasza koniec potopu, nowy czas, w którym Bóg nie będzie już zsyłał kary mającej zatracić jego dzieci.

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >