Jutro niedziela – VIII zwykła A

Martwić się - to niedoskonałość. To zatracić świadomość, że Ojciec nas strzeże

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

NALEŻY WIEDZIEĆ


Ósma niedziela zwykła roku A · To ostatnia niedziela zwykła przed okresem Wielkiego Postu. Następną niedzielę zwykłą będziemy przeżywali dopiero w czerwcu · KOLEKTA · Modlimy się, aby pod rządami Boga dzieje świata toczyły się w pokoju  · CZYTANIA · Księga Izajasza 49,14-15 · Psalm 62,2-3.6-9 · Pierwszy list do Koryntian 4,1-5 · Ewangelia wg św. Mateusza 6,24-34

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Izajasza

(Iz 49,14-15) Mówił Syjon: Pan mnie opuścił, Pan o mnie zapomniał. Czyż może niewiasta zapomnieć o swym niemowlęciu, ta, która kocha syna swego łona? A nawet, gdyby ona zapomniała, Ja nie zapomnę o tobie.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Bóg jak mama Iz 49,14-15

Usłyszymy fragment “Księgi Pocieszyciela”. Oto odpowiedź Boga na zarzut człowieka: “opuściłeś mnie”

KSIĘGA: Księga Izajasza • AUTOR: Deutero-Izajasz • CZAS POWSTANIA: okres wygnania (586-538 r. przed Chr.)

KATEGORIA: poemat KTO MÓWI: Bóg • ADRESAT: Izrael


TRZY KSIĘGI • Fragmenty Księgi Izajasza dość często słyszymy podczas Mszy św. niedzielnych, średnio co piątą niedzielę. Zatem, to najczęściej przywoływana księga Starego Testamentu. Ale musimy pamiętać, że ta 66-rozdziałowa księga to w rzeczywistości zbiór trzech oddzielnych ksiąg. Każda z nich powstała w innym czasie (i w innej sytuacji Izralea) i została napisana przez innego autora »Tylko pierwsza, najdłuższa część (rozdziały 1-39), jest autorstwa Izajasza. Dotyczy Izraela przed wygnaniem, bliskiego upadku z powodu niewierności »Druga powstała już wówczas, gdy Izrael był na wygnaniu. Jej autor zwany jest Deutero-Izajaszem (rozdziały 40-55) »Trzecia powstała już po powrocie z wygnania, jej autor został umownie nazwany Trito-Izajaszem (rozdziały 56-66).

KSIĘGA POCIESZYCIELA • Krótki fragment, który usłyszymy, pochodzi ze środkowej części, zwana Deutero-Izajaszem albo „Księgą Pocieszyciela” (rozdziały 40-55). To tu znajdziemy między innymi najbardziej znane cztery Pieśni Sługi Jahwe. Mogła powstać nawet dwieście lat po pierwszej części, napisanej przez samego Izajasza. Autorem jest anonimowy prorok, być może jeden z uczniów Izajasza • O ile proroctwa samego Izajasza mają charakter przestrogi (kierowane były przecież do Izraela, który jeszcze cieszył się wolnością, ale był niewierny Bogu), u Deuteroizajasza znajdujemy już słowa otuchy, pocieszenia i zapowiedzi uwolnienia. Izrael mocno odczuwał swą klęskę: zburzona Świątynia i cała Jerozolima oraz uprowadzenie były rozumiane jako odrzucenie przez Boga. 

PO PROSTU MIŁOŚĆ • Odpowiedzią Boga na to poczucie Izraelitów było przypominanie o Jego wierności (pomimo, że sam Bóg jej nie doświadczył), zapewnianie, że obietnice pozostają aktualne, a także zapewnienie miłości, często wyrażane w obrazach macierzyństwa. Przykład tego ostatniego znajdziemy w dzisiejszym pierwszym czytaniu • Pomiędzy drugą a trzecią pieśnią Sługi Jahwe znajduje się w Księdze Pocieszyciela prorocki utwór, w którym Bóg obiecuje nadejście czasu łaski, powrotu Izraela z wygnania, wolności, zwycięstwa. Treść pierwszego czytania to zaledwie dwa wersety wyjęte z tego utworu. Bóg porównuje swoją miłość do Izraela do miłości matki do niemowlęcia.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Matczyna miłość Boga: Czyż może niewiasta zapomnieć o swym niemowlęciu…? A nawet, gdyby ona zapomniała, Ja nie zapomnę o tobie.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 62,2-3.6-9) REFREN: Jedynie w Bogu spokój znajdzie dusza

Jedynie w Bogu spokój znajdzie ma dusza, od Niego Przychodzi moje zbawienie. Tylko On jest opoką i zbawieniem moim, twierdzą moją, więc się nie zachwieję.

Jedynie w Bogu szukaj spokoju, dusza moja, bo od Niego pochodzi moja nadzieja. On tylko jest skałą i zbawieniem moim, On moją twierdzą, więc się nie zachwieję.

W Bogu zbawienie moje i chwała, Bóg opoką mocy mojej i moją ucieczką. W każdym czasie jemu ufaj, narodzie. Przed Nim wylejcie wasze serca.

[01][02]

 

PSALM

Bóg jak twierdza Ps 62,2-3.6-9

Psalm ukojenia to świadectwo wiary, że Bóg pozwala przeżyć najtrudniejsze sytuacje

KSIĘGA: Psalmów • 


PIEŚNI UKOJENIA • Psalm 62 to jedna z pieśni ukojenia w Bogu. Jedynie w Bogu szukaj spokoju, duszo moja… Tylko On, On, Bóg ­– wyśpiewuje autor, prawdopodobnie sam Dawid. Pominięte fragmenty ukazują sytuację autora, w której wyśpiewuje pieśń ufności: Dokądże będziecie napadać na człowieka i wszyscy go przewracać?… Oni tylko knują podstępy i lubią zwodzić… ustami błogosławią, a przeklinają w sercu. Teraz łatwiej zrozumieć, że ufność Bogu i doświadczenie ukojenia pozwalają przeżyć nawet najtrudniejsze doświadczenia, na przykład zakłamanie i zdradę.

SPOKÓJ TYLKO W BOGU • Usłyszymy kilka wersetów wyciągniętych z Psalmu 62. Ich treść wyjaśni nam, dlaczego to właśnie ten psalm został wybrany do liturgii Słowa VIII niedzieli: mowa tu bowiem o bezpieczeństwie, jakie daje Bóg, i to takim, jakiego nic i nikt więcej zapewnić nie potrafi.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Psalm 62 o opiece Boga: On moją twierdzą, więc się nie zachwieję

I jeszcze psalm 62: Od Niego pochodzi moja nadzieja

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Czytania

Czytanie z I Listu św. Pawła Apostoła do Koryntian

(1 Kor 4,1-5) Niech więc uważają nas ludzie za sługi Chrystusa i za szafarzy tajemnic Bożych. A od szafarzy już tutaj się żąda, aby każdy z nich był wierny. Mnie zaś najmniej zależy na tym, czy będąc osądzony przez was, czy przez jakikolwiek trybunał ludzki Co więcej, nawet sam siebie nie sądzę. Sumienie nie wyrzuca mi wprawdzie niczego, ale to mnie jeszcze nie usprawiedliwia. Pan jest moim sędzią. Przeto nie sądźcie przedwcześnie, dopóki nie przyjdzie Pan, który rozjaśni to, co w ciemnościach ukryte, i ujawni zamiary serc. Wtedy każdy otrzyma od Boga pochwałę.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

O szafarzach i sądzeniu • 1 Kor 4,1-5

Nawet jeśli nie dostrzegasz w sobie niczego złego, to jeszcze nie rozstrzygnięcie. Nie jesteś własnym sędzią. Ani ty, ani nikt inny, tylko Bóg

KSIĘGA: Pierwszy list do Koryntian • NADAWCA: św. Paweł • SKĄD: Efez • DATA: ok. 54 r. • ADRESACI: mieszkańcy Koryntu


KORYNT W KAWAŁKACH • Kontynuujemy lekturę pierwszego listu do Koryntian. Przypomnijmy – podczas swojego pobytu w Koryncie, ważnym greckim mieście, Pawłowi udało się założyć wspólnotę chrześcijan. Doszło w niej jednak do sporów, stąd interwencja Pawła – Pierwszy List do Koryntian. Jakie to były problemy? •zagrożona jedność: spory i podziały wynikały z różnic majątkowych i społecznych •rozwiązłość seksualna •liderzy: poważnym niebezpieczeństwem było pojawienie się ludzi chełpiących się swoją wiedzą i doskonałością. To oni głosili swobodę obyczajów, zachowywali się nieodpowiedzialnie, poszukiwali spektakularnych duchowych darów, zaniedbując miłość •odrzucenie zmartwychwstania: niektórzy Koryntianie odrzucili tę prawdę, kierując się grecką filozofią.

MĄDROŚĆ BOGA I MĄDROŚĆ ŚWIATA • Paweł chrześcijan w Koryncie naucza o mądrości Bożejmądrości tego świata, próbując zaradzić rozłamowi wśród nichPosługuje się metaforą budowli, jej fundamentu i budowniczych. Ludzie mądrzy mądrością tego świata – tłumaczy– widzą sprawę tak: jedynym budowniczym, a nawet „fundamentem” Kościoła jest Paweł, czy to Apollos, albo któryś z apostołów, „lider” stronnictwa. Przez takie rozumienie tworzą się „przynależności”: jedni mówią Ja jestem Pawła, inni ja jestem Apollosa. To rodzi podziały • Tymczasem Paweł, logiką mądrości Boga, wyjaśnia, że on sam, Apollos czy Kefas są budowniczymi, dodając, że fundamentem nie może być nikt inny, jak tylko Jezus Chrystus. Każdy odpowiada za swój etap w budowaniu (albo w uprawie): ja siałem, Apollos podlewał, aczkolwiek głównym budowniczym jest jednak Bóg: Ten, który daje wzrost.

SZAFARZE I SĄDY • Czytanie, które usłyszymy, to początek rozdziału czwartego i bezpośrednia kontynuacja czytania z zeszłej niedzieli. Składa się z dwóch części •pierwsze dwa zdania to konkluzja rozważań znanych nam już z poprzednich niedziel: wezwanie do wierności Chrystusowi, która pozwoli przezwyciężyć podziały. Św. Paweł pisze wprost: od szafarzy tajemnic Bożych już tutaj się żąda, aby każdy z nich był wierny •druga część to osobiste świadectwo św. Pawła o wewnętrznej wolności: apostoł nie boi się ani sądów-trybunałów, ani osądów ludzkich. Pan jest moim sędzią – pisze Paweł i wzywa, by nie sądzić przedwcześnie.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Św. Paweł o tym, kim są chrześcijanie: Niech więc uważają nas ludzie za… szafarzy tajemnic Bożych! A od szafarzy już tutaj się żąda, aby każdy z nich był wierny.

Wolność św. Pawła: Pan jest moim sędzią.

I jeszcze apel: Nie sądźcie przedwcześnie, dopóki nie przyjdzie Pan, który rozjaśni to, co w ciemnościach ukryte i ujawni zamiary serc.

 

TRANSLATOR


· Niech uważają nas ludzie za sługi Chrystusa i za szafarzy tajemnic Bożych (1Kor 4,1) · W oryginale: tak nas niech liczy człowiek jak poddanych Pomazańca i szafarzy tajemnic Boga

· Mnie zaś najmniej zależy na tym, czy będę osądzony przez was, czy przez jakikolwiek trybunał ludzki (1Kor 4,3) · W oryginale dosłownie: czy będę osądzony przez was lub przez ludzki dzień (termin, trybunał)

· Sumienie nie wyrzuca mi wprawdzie niczego, ale to mnie jeszcze nie usprawiedliwia. Pan jest moim sędzią (1Kor 4,4) · Oryginał zaskakujący (nie ma mowy o sumieniu) i pozwalający na lepsze zrozumienie wywodu Pawła: Niczego bowiem we mnie nie dostrzegam, ale nie przez to jestem uznany za sprawiedliwego, zaś osądzającym mnie jest Pan

· Przeto nie sądźcie przedwcześnie (1Kor 4,5)… · Nie sądźcie niczego przed czasem

 ·i ujawni zamysły serc  (1Kor 4,5) · W oryginale: postanowienia serc

 

CZY WIESZ, ŻE


Szafarz to po prostu zarządca. Ktoś, komu powierza się odpowiedzialność (jak minister, stąd po włosku: ministro). Choć dziś to określenie kojarzy się wyłącznie z funkcją w Kościele, dawniej dotyczyło spraw administracyjnych państwa: w dawnej Polsce szafarzem był na przykład urzędnik zajmujący się sprawami finansowymi • W Kościele mówimy o szafarzach sakramentów, czyli osobach, które mogą ich udzielać.

Gdy Paweł pisze o szafarzach tajemnic Bożych, wynika z tego, że każdy chrześcijanin jest ministrem, zarządcą Bożych tajemnic, odpowiedzialnym za świadczenie o tajemnicach Bożych innym

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Mateusza

(Mt 6,24-34) Nikt nie może dwom panom służyć. Bo albo jednego będzie nienawidził, a drugiego będzie miłował; albo z jednym będzie trzymał, a drugim wzgardzi. Nie możecie służyć Bogu i Mamonie. Dlatego powiadam wam: Nie troszczcie się zbytnio o swoje życie, o to, co macie jeść i pić, ani o swoje ciało, czym się macie przyodziać. Czyż życie nie znaczy więcej niż pokarm, a ciało więcej niż odzienie? Przypatrzcie się ptakom w powietrzu: nie sieją ani żną i nie zbierają do spichlerzy, a Ojciec wasz niebieski je żywi. Czyż wy nie jesteście ważniejsi niż one? Kto z was przy całej swej trosce może choćby jedną chwilę dołożyć do wieku swego życia? A o odzienie czemu się zbytnio troszczycie? Przypatrzcie się liliom na polu, jak rosną: nie pracują ani przędą. A powiadam wam: nawet Salomon w całym swoim przepychu nie był tak ubrany jak jedna z nich. Jeśli więc ziele na polu, które dziś jest, a jutro do pieca będzie wrzucone, Bóg tak przyodziewa, to czyż nie tym bardziej was, małej wiary? Nie troszczcie się więc zbytnio i nie mówcie: co będziemy jeść? co będziemy pić? czym będziemy się przyodziewać? Bo o to wszystko poganie zabiegają. Przecież Ojciec wasz niebieski wie, że tego wszystkiego potrzebujecie. Starajcie się naprzód o królestwo /Boga/ i o Jego Sprawiedliwość, a to wszystko będzie wam dodane. Nie troszczcie się więc zbytnio o jutro, bo jutrzejszy dzień sam o siebie troszczyć się będzie. Dosyć ma dzień swojej biedy.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

 

EWANGELIA

Zaufać do końca • Mt 6,24-34

Czy to możliwe? Nie martwić się o jedzenie, picie, odzienie, każdy dzień? Jezus do tego zachęca. “Nie martwcie się”

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: po 70 r.

KATEGORIA: mowa• MIEJSCE: Góra Błogosławieństw • CZAS: ok. 30 r. • KTO MÓWI: Jezus• SŁUCHACZE: uczniowie, tłum


NOWY MOJŻESZ • W roku liturgicznym A czytamy Ewangelię według św. Mateusza. Według tradycji uważana jest ona za najstarszą, do naszych czasów zachowała się jedynie w wersji greckiej. Według świadectw starożytnych w pierwotnej wersji była spisana w języku aramejskim. Jej autorem jest powołany przez Jezusa na ucznia celnik Lewi – Mateusz • Jezus u Mateusza przedstawiony jest jako Nowy Mojżesz, Prawodawca. Na Jego przyjście wskazują licznie cytowane przez Mateusza  proroctwa Starego Testamentu. Stąd też podział Ewangelii (poza wstępem i epilogiem) odpowiada Pięcioksięgowi Mojżesza: • Księga pierwsza – Program królestwa (Mt 3-7)  • Księga druga: Przepowiadanie królestwa (Mt 8-10) • Księga trzecia: Tajemnice królestwa (Mt 11,1-13,52) • Księga czwarta: Kościół jako zaczątek królestwa (Mt 13,53-18,35) • Księga piąta: Wypełnianie się królestwa (Mt 19-25).

KAZANIE NA GÓRZE BŁOGOSŁAWIEŃSTW • To właśnie na Górze Błogosławieństw Jezus – Nowy Mojżesz – ustanawia Prawo Królestwa Bożego. Przed nami czwarta już jego część i dokończenie mowy z zeszłego tygodnia, opartej na konstrukcji: Słyszeliście, że powiedziano… A ja wam powiadam. Wydaje się więc, że to naturalna kontynuacja myśli: nie znoszę, lecz wypełniam, zastosowanej tym razem do dwóch zasad: oko za oko, ząb za ząb (w pierwszym akapicie) oraz nienawiści nieprzyjaciół (w drugim). Jednak są pewne różnice.

JUŻ BEZ “ZBYTNIO” • Będziemy słuchać kolejnego fragmentu Kazania na Górze, tym razem zakończenie szóstego rozdziału. To słynne słowa nie martwcie się – o życie, o ciało, jednym słowem o jutro • Warto zauważyć, że po raz pierwszy w liturgii korzystamy z najnowszego tłumaczenia Biblii Tysiąclecia. Jeszcze przed trzema laty słyszeliśmy powtarzające się słowa: Nie troszczcie się zbytnio. Nowy lekcjonarz podaje już zgodną z oryginałem wersję, która przekazuje właściwe znaczenie tekstu, bez słowa “zbytnio”, nie martwcie się.

 

TRANSLATOR


· Kto z was martwiąc się może choćby jedną chwilę dołożyć do wieku swego życia? (Mt 6,27) · Oryginał: łokieć jeden

· Przypatrzcie się liliom na polu, jak rosną: nie pracują ani przędą (Mt 6,28) · Nauczcie się od lilii pola, jak wzrastają. Nie trudzą się ani nie przędą.

· Starajcie się naprzód o królestwo /Boga/ i o Jego Sprawiedliwość, a to wszystko będzie wam dodane (Mt 6,33) · Szukajcie zaś najpierw królestwa Boga i sprawiedliwości jego, a to wszystko dołożone wam będzie.

· Dosyć ma dzień każdy swojej biedy (Mt 6,34) · Dosłownie: Wystarczające dniowi zło jego.

 

LINKI


 · …O ŻYCIE · Nie martwcie się o swoje życie (Mt 6,25)

Prz 3,25-26: Nie bój się nagłego zagrożenia ni klęski, jaką szykują występni. Bo Pan będzie u twego boku, uchroni twą nogę od sidła.

Iz 49,15 (I CZYTANIE): Czyż może niewiasta zapomnieć o swym niemowlęciu, ta, która kocha syna swego łona? A nawet, gdyby ona zapomniała, Ja nie zapomnę o tobie.

· …O JEDZENIE, UBRANIE · Nie martwcie się… o to, co macie jeść i pić, ani o swoje ciało, czym się macie przyodziać (Mt 6,25)

Ps 127,2: Daremne to dla was wstawać przed świtem, wysiadywać do późna – dla was, którzy jecie chleb zapracowany ciężko; tyleż On daje i we śnie tym, których miłuje.

· …O JUTRO · Nie martwcie się więc o jutro, bo jutrzejszy dzień sam o siebie troszczyć się będzie. Dosyć ma dzień swojej biedy (Mt 6,34)

Łk 10, 41: „Marto, Marto, martwisz się i niepokoisz o wiele, a potrzeba mało albo tylko jednego”.

Jk 4,13-14: Teraz wy, którzy mówicie: „Dziś albo jutro udamy się do tego oto miasta i spędzimy tam rok, będziemy uprawiać handel i osiągniemy zyski”, wy, którzy nie wiecie nawet, co jutro będzie.

 

STO SŁÓW


Tematem dziś jest martwienie się. Poganie, ci, którzy wcześniej byli przykładem miłości niedoskonałej, tym razem są przykładem innej niedoskonałości: martwią się. Ale dlaczego my, wierzący, świadomi przecież obecności Ojca, który doskonale wie, czego nam potrzeba?

Żyjemy tak, jakby Go nie było, powtarzając: Pan mnie opuścił, Pan o mnie zapomniał. W efekcie: martwimy się o życie, o jutro. A martwiąc się, nie zdziałamy przecież nic. Ani chwili nie dodamy do naszego życia. 

Bo Jezus mówi: Nie martw się w ogóle. Nie jesteś sierotą, lecz dzieckiem strzeżonym przez Ojca, niemowlęciem w ramionach Boga. On nie zapomina o Tobie.

 

ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7


 

 



ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – IV zwykła A

Kazanie na górze przez biblistów jest nazywane konstytucją królestwa niebieskiego. Jest to w istocie paradoksalna konstytucja.

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Polub nas na Facebooku!

PUNKT WYJŚCIA


CZWARTA NIEDZIELA ZWYKŁA • KOLOR SZAT: zielony • KOLEKTA: Modlimy się, abyśmy chwalili Boga i szczerze miłowali wszystkich ludzi • CZYTANIA: Księga Sofoniasza 2, 3; 3, 12 –13 • Psalm 146, 6c –10 • Pierwszy List do Koryntian 1, 26 –31 • Ewangelia wg św. Mateusza 5, 1 –12a.

 

• CHMURA SŁOWA •

chmura

 

STO SŁÓW


Pisząc Ewangelię, św. Mateusz pokazywał Jezusa jako Nowego Mojżesza. Sama księga jest podzielona na pięć części jak Mojżeszowy Pięcioksiąg. Jezus jak Mojżesz gromadzi lud, doprowadza do Przymierza i prowadzi do ziemi Bożych Obietnic, zapowiadając nadejście królestwa.

Wszystko tu okazuje się paradoksalne, gdyż Nowy Mojżesz jest Mojżeszem zupełnie innym. Przymierze nie jest już wykute w skale, lecz przybite do Krzyża. Ziemia Obiecana jest ziemią w sensie nie geograficznym, lecz wspólnotowym. Nowe Królestwo jest, ale go nie ma, Jezus Królem jest, ale nie konkuruje z przywódcami państw, ziem, strażników swoich praw i posiadłości. Wszystko inne było początkowo tak bardzo niezrozumiałe, że Jezus musiał cierpieć, przyznawszy, iż jest Królem.

Dziś poznajemy konstytucję królestwa (EWANGELIA). To konstytucja, która zwraca się do pomijanych przez wszystkie systemy. Bóg wybrał, co niemocne (DRUGIE CZYTANIE). To oni są najważniejsi: cierpiący, pokrzywdzeni, smutni. Ludzki krzyż: cierpienie, łzy, zniewaga, prześladowanie staje się obywatelstwem. Błogosławieni jesteście.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

(So 2, 3; 3, 12–13)

Czytanie z Księgi proroka Sofoniasza

Szukajcie Pana, wszyscy pokorni ziemi, którzy wypełniacie Jego nakazy; szukajcie sprawiedliwości, szukajcie pokory, może się ukryjecie w dzień gniewu Pańskiego.

Zostawię pośród ciebie lud pokorny i biedny, a szukać będą schronienia w imieniu Pana. Reszta Izraela nie będzie czynić nieprawości ani wypowiadać kłamstw. I nie znajdzie się w ich ustach zwodniczy język, gdy paść się będą i wylegiwać, a nie będzie nikogo, kto by ich przestraszył.

Oto słowo Boże.

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Szukajcie pokory So 2, 3; 3, 12–13

Pokora to nie tyle synonim skromności, ile po prostu uznanie swojej zależności tylko od Boga. Sofoniasz głosi, że to pokorni będą stanowić nowy lud Pana.

KSIĘGA SOFONIASZA • AUTOR: Sofoniasz • CZAS POWSTANIA: II poł. VII w. przed Chr. • KATEGORIA: wyrocznia prorocka


OSTATNI ZRYW • Jego imię – Sefanja – znaczy dosłownie: Jahwe chroni. Prorok Sofoniasz działał w Królestwie Południowym w VII w., prawdopodobnie za czasów jednego z najbardziej pogańskich królów, Manassesa (640 –630). Przedstawia się jako syn Kusziego. Być może jest etiopskiego pochodzenia • Jego księga to niemal w całości zapowiedź nadchodzącego Dnia Jahwe, kary i sądu, która spadnie na narody pogańskie oraz Jerozolimę. Orędzie Sofoniasza piętnujące kulty pogańskie i niesprawiedliwość przygotowało reformę religijną kraju za czasów następcy Manassesa, Jozjasza (622). Był to ostatni zryw Królestwa Judy przed pogrążeniem się w chaos i ostatecznym rozbiciem przez Babilończyków w 587 r.

OBIETNICA ZBAWIENIA • Księga Sofoniasza liczy zaledwie trzy rozdziały. Rozdział 3 zapowiada sąd Boży nad Jerozolimą. Po nim pojawiają się obietnice zbawienia skierowane do Reszty Izraela oraz narodów pogańskich. Księga kończy się zapowiedzią zgromadzenia Reszty Izraela • Przypuszcza się, że ostatnia część, zawierająca obietnice mesjańskie (patrz: So 3, 9 –20), powstała już na wygnaniu w Babilonii.

POKORA I POKORNI • Wersety, które usłyszymy, to fragment proroctwa o nowym ludzie, Reszcie, w którym za czasów mesjańskich zrealizują się w pełni obietnice Boga. Zwróćmy uwagę, że jedną z cech charakteryzujących nowy lud będzie pokora.

 

O tym, na czym ma polegać pokora, przeczytasz w szerszej analizie czytania w najnowszej, książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, dostępnej TUTAJ.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 146,6-10)

Refren: Ubodzy duchem mają wstęp do nieba.

Bóg wiary dochowuje na wieki, * uciśnionym wymierza sprawiedliwość, chlebem karmi głodnych, * wypuszcza na wolność uwięzionych.

Pan przywraca wzrok ociemniałym, * Pan dźwiga poniżonych. Pan kocha sprawiedliwych, * Pan strzeże przybyszów.

Ochrania sierotę i wdowę, * lecz występnych kieruje na bezdroża. Pan króluje na wieki, * Bóg twój, Syjonie, przez pokolenia.

[01][02]

 

PSALM

Wierny Bóg Ps 146, 6c–10

W refrenie zaśpiewamy: Ubodzy duchem mają wstęp do nieba. To zapowiedź spełnienia się obietnic proroków w ludzie Nowego Przymierza.

PSALM 146 • AUTOR: lewita (według Septuaginty, Wulgaty i Peszitty – prorocy powygnaniowi: Aggeusz i Zachariasz) • CZAS POWSTANIA: powygnaniowy, ok. III w. przed Chr.


HALLELE • Wśród psalmów wyróżniamy Hallele: trzynaście modlitw przewidzianych na określone święta i inne okazje życia społecznego i religijnego. Ich nazwa pochodzi od powtarzającego się w nich wezwania: Hallelu-Jah!, to znaczy: „Chwalcie Pana!”. Najbardziej znane są Hallele egipskie, inaczej Mały Hallel (Psalmy 113 –118), śpiewane podczas Święta Paschy. Wielki Hallel to z kolei Psalm 136, odmawiany również raz w roku podczas Paschy, zaraz po małym Hallelu. Poza nimi istnieje trzecia grupa Hallelów: Psalmy 145 –150. Psalm 146 ma wyraźny charakter liturgiczny, funkcjonował w kulcie świątynnym jako pieśń uwielbienia. Hallele były przewidziane jako modlitwy poranne • Jeśli spojrzymy na dobór psalmów w liturgii godzin, przekonamy się, że podczas jutrzni dominują psalmy allelujatyczne.

BÓG RZECZY NIEMOŻLIWYCH • Usłyszymy jeden z psalmów allelujatycznych, Psalm 146, a właściwie jego drugą połowę. W pierwszej, pominiętej części autor chwali Pana i wymienia powody, dlaczego Go wysławia i czemu warto to robić. Psalm 146 został wybrany do liturgii słowa, gdyż ukazuje Boga, który do swego ludu wybiera ubogich i pokornych. W refrenie zaśpiewamy: Ubodzy duchem mają wstęp do nieba.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

(1 Kor 1, 26–31)

Czytanie z Pierwszego Listu Świętego Pawła Apostoła do Koryntian

Przypatrzcie się, bracia, powołaniu waszemu! Według oceny ludzkiej niewielu tam mędrców, niewielu możnych, niewielu szlachetnie urodzonych.

Bóg wybrał właśnie to, co głupie w oczach świata, aby zawstydzić mędrców, wybrał, co niemocne, aby mocnych poniżyć; i to, co nieszlachetnie urodzone według świata oraz wzgardzone, i to, co w ogóle nie jest, wyróżnił Bóg, by to, co jest, unicestwić, tak by się żadne stworzenie nie chełpiło wobec Boga.

Przez Niego bowiem jesteście w Chrystusie Jezusie, który stał się dla nas mądrością od Boga i sprawiedliwością, i uświęceniem, i odkupieniem, aby jak to jest napisane, «w Panu się chlubił ten, kto się chlubi».

 Oto słowo Boże.

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Wybrał, co niemocne 1 Kor 1, 26–31
Wykład o mądrości. Paweł zestawia mądrość światową, ludzką z mądrością Bożą. I zauważa: „Bóg wybrał właśnie to, co głupie w oczach świata”.

KSIĘGA: Pierwszy List do Koryntian • NADAWCY: św. Paweł i Sostenes • ADRESACI: Wspólnota chrześcijańska w Koryncie • CZAS POWSTANIA: ok. 54 r. • MIEJSCE POWSTANIA: Efez.


KORYNCKIE FRAKCJE • W zeszłym tygodniu słyszeliśmy, jak Paweł rozprawiał się z pierwszym problemem, który dotknął wspólnotę chrześcijan w Koryncie. List do Koryntian jest najlepszym przykładem tego, jak znakomicie apostoł potrafił odnieść swe rozważania teologiczne do aktualnych problemów wspólnoty.

PROBLEM NR 1 • Pierwsze pouczenie, pierwszy problem poruszony w liście przez św. Pawła to spory i podziały wynikające z różnic majątkowych i społecznych • Paweł sprzeciwił się istnieniu frakcji, dla której on sam był autorytetem. Czyż Chrystus jest podzielony? – pytał  Paweł Koryntian we fragmencie czytanym tydzień temu. Jego odpowiedzią jest wykład o mądrości Boga, której przeciwstawia mądrość tego świata. Świat przez mądrość nie poznał Boga – przestrzega.

MĄDROŚĆ BOŻA • Usłyszymy część wykładu Pawła o mądrości: Boga i światowej. Zwróćmy uwagę na argumentację apostoła, jak koresponduje z całością dzisiejszej liturgii słowa: Bóg nie stosuje logiki świata, lecz wybiera zawsze słabych, pozbawionych mocy. W ten sposób objawi się Jego moc.

 

O tym, dlaczego Bóg wybiera słabszych, przeczytasz w szerszej analizie czytania w najnowszej, książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, dostępnej TUTAJ.

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

(Mt 5, 1–12a)

Słowa Ewangelii według Świętego Mateusza

Jezus, widząc tłumy, wyszedł na górę. A gdy usiadł, przystąpili do Niego Jego uczniowie. Wtedy otworzył usta i nauczał ich tymi słowami:

«Błogosławieni ubodzy w duchu, albowiem do nich należy królestwo niebieskie.

Błogosławieni, którzy się smucą, albowiem oni będą pocieszeni.

Błogosławieni cisi, albowiem oni na własność posiądą ziemię.

Błogosławieni, którzy łakną i pragną sprawiedliwości, albowiem oni będą nasyceni.

Błogosławieni miłosierni, albowiem oni miłosierdzia dostąpią.

Błogosławieni czystego serca, albowiem oni Boga oglądać będą.

Błogosławieni, którzy wprowadzają pokój, albowiem oni będą nazwani synami Bożymi.

Błogosławieni, którzy cierpią prześladowanie dla sprawiedliwości, albowiem do nich należy królestwo niebieskie.

Błogosławieni jesteście, gdy wam urągają i prześladują was i gdy z mego powodu mówią kłamliwie wszystko złe o was. Cieszcie się i radujcie, albowiem wielka jest wasza nagroda w niebie».

 Oto słowo Pańskie.

[01][02]

EWANGELIA

Osiem błogosławieństw Mt 5, 1–12a

Kto żyje życiem Jezusa, jest już tu na ziemi w „innym wymiarze”. O różnych aspektach tego nowego życia usłyszymy właśnie w Ewangelii.

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: 70 –80 r. • KATEGORIA: mowa • CZAS AKCJI: ok. 30 r. • MIEJSCE NAUCZANIA: Góra Błogosławieństw • KTO MÓWI: Jezus • SŁUCHACZE: uczniowie, tłum


NOWY PIĘCIOKSIĄG • Ewangelia Mateusza jest skierowana do wspólnoty judeochrześcijan. Wpływa to na charakter księgi, która ma zabarwienie judaistyczne. Mateusz stara się ukazać królestwo niebieskie. Ewangelia dzieli się na pięć części – to nawiązanie do Pięcioksięgu: • Program królestwa (3 –7) • Przepowiadanie królestwa (8 –10) • Tajemnice królestwa (11 –13, 52) • Kościół pierwocinami królestwa (13, 53 –18) • Wypełnienie się królestwa (19 –25). Każda z tych części kończy się znamiennymi słowami: Gdy Jezus dokończył tych mów…

PROGRAM KRÓLESTWA • Przypomnijmy, że od początku okresu zwykłego systematycznie słuchamy Ewangelii Mateusza, aktualnie pierwszej jej części • Każda z jej pięciu części dzieli się na część narracyjną oraz dydaktyczną. W zeszłym tygodniu zakończyliśmy część narracyjną. Rozpoczynamy część dydaktyczną, czyli słynne Kazanie na górze. To trzyrozdziałowa konstytucja królestwa niebieskiego, „fotografia” chrześcijanina, obietnica nowego sposobu życia.

BŁOGOSŁAWIEŃSTWA • Usłyszymy początek Kazania na górze – Osiem błogosławieństw. To ważny moment Ewangelii Mateusza. Jezus, niczym nowy Mojżesz, wstępuje na górę: proklamuje królestwo niebieskie i nadaje nowe Prawo.

 

W jaki sposób przedstawia się paradoksalna logika Jezusowych błogosławieństw? O tym przeczytasz w szerszej analizie czytania w najnowszej, książkowej wersji cyklu “Jutro Niedziela”, dostępnej TUTAJ.

 

1/6
"Kazanie na górze" Cosimo Rosselli, między 1481 a 1482 r., frask w Kaplicy Sykstyńskiej, Watykan
2/6
"Kazanie Błogosławieństw" James Tissot, 1886-1869 r., Brooklyn Museum, USA
3/6
"Kazanie na górze" Carl Heinrich Bloch, 1877 r., Det Nationalhistoriske Museum på Frederiksborg Slot, Hillerød, Dania
4/6
"Kazanie na górze" Fra Angelico, fresk w klasztorze świętego Marka we Florencji, Włochy
5/6
"Kazanie na górze" Henrik Olrik, XIX w.
6/6
"Kazanie na górze" Jan Brueghel (starszy), 1598 r., Getty Center, Kalifornia, USA
poprzednie
następne

 

ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

prezbiter diecezji kieleckiej, doktor nauk biblijnych, doktorat obronił na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie, wykładowca Pisma Świętego w Wyższym Seminarium Duchownym w Kielcach oraz w Lublinie, adiunkt przy katedrze Teologii Biblijnej i Proforystyki w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, redaktor naczelny kwartalnika biblijnego The Biblical Annals, sekretarz Stowarzyszenia Biblistów Polskich III kadencji. Jego pasją naukową i duszpasterską jest Biblia, w szczególności listy św. Pawła. Moderator Dzieła Biblijnego, autor scenariuszy i prowadzący programy telewizyjne i radiowe, współpracownik Stacji 7 i współtwórca cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7


 

 



ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >
Copy link
Powered by Social Snap