Jutro niedziela – VIII zwykła A

Martwić się - to niedoskonałość. To zatracić świadomość, że Ojciec nas strzeże

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

NALEŻY WIEDZIEĆ


Ósma niedziela zwykła roku A · To ostatnia niedziela zwykła przed okresem Wielkiego Postu. Następną niedzielę zwykłą będziemy przeżywali dopiero w czerwcu · KOLEKTA · Modlimy się, aby pod rządami Boga dzieje świata toczyły się w pokoju  · CZYTANIA · Księga Izajasza 49,14-15 · Psalm 62,2-3.6-9 · Pierwszy list do Koryntian 4,1-5 · Ewangelia wg św. Mateusza 6,24-34

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Izajasza

(Iz 49,14-15) Mówił Syjon: Pan mnie opuścił, Pan o mnie zapomniał. Czyż może niewiasta zapomnieć o swym niemowlęciu, ta, która kocha syna swego łona? A nawet, gdyby ona zapomniała, Ja nie zapomnę o tobie.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Bóg jak mama Iz 49,14-15

Usłyszymy fragment “Księgi Pocieszyciela”. Oto odpowiedź Boga na zarzut człowieka: “opuściłeś mnie”

KSIĘGA: Księga Izajasza • AUTOR: Deutero-Izajasz • CZAS POWSTANIA: okres wygnania (586-538 r. przed Chr.)

KATEGORIA: poemat KTO MÓWI: Bóg • ADRESAT: Izrael


TRZY KSIĘGI • Fragmenty Księgi Izajasza dość często słyszymy podczas Mszy św. niedzielnych, średnio co piątą niedzielę. Zatem, to najczęściej przywoływana księga Starego Testamentu. Ale musimy pamiętać, że ta 66-rozdziałowa księga to w rzeczywistości zbiór trzech oddzielnych ksiąg. Każda z nich powstała w innym czasie (i w innej sytuacji Izralea) i została napisana przez innego autora »Tylko pierwsza, najdłuższa część (rozdziały 1-39), jest autorstwa Izajasza. Dotyczy Izraela przed wygnaniem, bliskiego upadku z powodu niewierności »Druga powstała już wówczas, gdy Izrael był na wygnaniu. Jej autor zwany jest Deutero-Izajaszem (rozdziały 40-55) »Trzecia powstała już po powrocie z wygnania, jej autor został umownie nazwany Trito-Izajaszem (rozdziały 56-66).

KSIĘGA POCIESZYCIELA • Krótki fragment, który usłyszymy, pochodzi ze środkowej części, zwana Deutero-Izajaszem albo „Księgą Pocieszyciela” (rozdziały 40-55). To tu znajdziemy między innymi najbardziej znane cztery Pieśni Sługi Jahwe. Mogła powstać nawet dwieście lat po pierwszej części, napisanej przez samego Izajasza. Autorem jest anonimowy prorok, być może jeden z uczniów Izajasza • O ile proroctwa samego Izajasza mają charakter przestrogi (kierowane były przecież do Izraela, który jeszcze cieszył się wolnością, ale był niewierny Bogu), u Deuteroizajasza znajdujemy już słowa otuchy, pocieszenia i zapowiedzi uwolnienia. Izrael mocno odczuwał swą klęskę: zburzona Świątynia i cała Jerozolima oraz uprowadzenie były rozumiane jako odrzucenie przez Boga. 

PO PROSTU MIŁOŚĆ • Odpowiedzią Boga na to poczucie Izraelitów było przypominanie o Jego wierności (pomimo, że sam Bóg jej nie doświadczył), zapewnianie, że obietnice pozostają aktualne, a także zapewnienie miłości, często wyrażane w obrazach macierzyństwa. Przykład tego ostatniego znajdziemy w dzisiejszym pierwszym czytaniu • Pomiędzy drugą a trzecią pieśnią Sługi Jahwe znajduje się w Księdze Pocieszyciela prorocki utwór, w którym Bóg obiecuje nadejście czasu łaski, powrotu Izraela z wygnania, wolności, zwycięstwa. Treść pierwszego czytania to zaledwie dwa wersety wyjęte z tego utworu. Bóg porównuje swoją miłość do Izraela do miłości matki do niemowlęcia.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Matczyna miłość Boga: Czyż może niewiasta zapomnieć o swym niemowlęciu…? A nawet, gdyby ona zapomniała, Ja nie zapomnę o tobie.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 62,2-3.6-9) REFREN: Jedynie w Bogu spokój znajdzie dusza

Jedynie w Bogu spokój znajdzie ma dusza, od Niego Przychodzi moje zbawienie. Tylko On jest opoką i zbawieniem moim, twierdzą moją, więc się nie zachwieję.

Jedynie w Bogu szukaj spokoju, dusza moja, bo od Niego pochodzi moja nadzieja. On tylko jest skałą i zbawieniem moim, On moją twierdzą, więc się nie zachwieję.

W Bogu zbawienie moje i chwała, Bóg opoką mocy mojej i moją ucieczką. W każdym czasie jemu ufaj, narodzie. Przed Nim wylejcie wasze serca.

[01][02]

 

PSALM

Bóg jak twierdza Ps 62,2-3.6-9

Psalm ukojenia to świadectwo wiary, że Bóg pozwala przeżyć najtrudniejsze sytuacje

KSIĘGA: Psalmów • 


PIEŚNI UKOJENIA • Psalm 62 to jedna z pieśni ukojenia w Bogu. Jedynie w Bogu szukaj spokoju, duszo moja… Tylko On, On, Bóg ­– wyśpiewuje autor, prawdopodobnie sam Dawid. Pominięte fragmenty ukazują sytuację autora, w której wyśpiewuje pieśń ufności: Dokądże będziecie napadać na człowieka i wszyscy go przewracać?… Oni tylko knują podstępy i lubią zwodzić… ustami błogosławią, a przeklinają w sercu. Teraz łatwiej zrozumieć, że ufność Bogu i doświadczenie ukojenia pozwalają przeżyć nawet najtrudniejsze doświadczenia, na przykład zakłamanie i zdradę.

SPOKÓJ TYLKO W BOGU • Usłyszymy kilka wersetów wyciągniętych z Psalmu 62. Ich treść wyjaśni nam, dlaczego to właśnie ten psalm został wybrany do liturgii Słowa VIII niedzieli: mowa tu bowiem o bezpieczeństwie, jakie daje Bóg, i to takim, jakiego nic i nikt więcej zapewnić nie potrafi.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Psalm 62 o opiece Boga: On moją twierdzą, więc się nie zachwieję

I jeszcze psalm 62: Od Niego pochodzi moja nadzieja

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Czytania

Czytanie z I Listu św. Pawła Apostoła do Koryntian

(1 Kor 4,1-5) Niech więc uważają nas ludzie za sługi Chrystusa i za szafarzy tajemnic Bożych. A od szafarzy już tutaj się żąda, aby każdy z nich był wierny. Mnie zaś najmniej zależy na tym, czy będąc osądzony przez was, czy przez jakikolwiek trybunał ludzki Co więcej, nawet sam siebie nie sądzę. Sumienie nie wyrzuca mi wprawdzie niczego, ale to mnie jeszcze nie usprawiedliwia. Pan jest moim sędzią. Przeto nie sądźcie przedwcześnie, dopóki nie przyjdzie Pan, który rozjaśni to, co w ciemnościach ukryte, i ujawni zamiary serc. Wtedy każdy otrzyma od Boga pochwałę.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

O szafarzach i sądzeniu • 1 Kor 4,1-5

Nawet jeśli nie dostrzegasz w sobie niczego złego, to jeszcze nie rozstrzygnięcie. Nie jesteś własnym sędzią. Ani ty, ani nikt inny, tylko Bóg

KSIĘGA: Pierwszy list do Koryntian • NADAWCA: św. Paweł • SKĄD: Efez • DATA: ok. 54 r. • ADRESACI: mieszkańcy Koryntu


KORYNT W KAWAŁKACH • Kontynuujemy lekturę pierwszego listu do Koryntian. Przypomnijmy – podczas swojego pobytu w Koryncie, ważnym greckim mieście, Pawłowi udało się założyć wspólnotę chrześcijan. Doszło w niej jednak do sporów, stąd interwencja Pawła – Pierwszy List do Koryntian. Jakie to były problemy? •zagrożona jedność: spory i podziały wynikały z różnic majątkowych i społecznych •rozwiązłość seksualna •liderzy: poważnym niebezpieczeństwem było pojawienie się ludzi chełpiących się swoją wiedzą i doskonałością. To oni głosili swobodę obyczajów, zachowywali się nieodpowiedzialnie, poszukiwali spektakularnych duchowych darów, zaniedbując miłość •odrzucenie zmartwychwstania: niektórzy Koryntianie odrzucili tę prawdę, kierując się grecką filozofią.

MĄDROŚĆ BOGA I MĄDROŚĆ ŚWIATA • Paweł chrześcijan w Koryncie naucza o mądrości Bożejmądrości tego świata, próbując zaradzić rozłamowi wśród nichPosługuje się metaforą budowli, jej fundamentu i budowniczych. Ludzie mądrzy mądrością tego świata – tłumaczy– widzą sprawę tak: jedynym budowniczym, a nawet „fundamentem” Kościoła jest Paweł, czy to Apollos, albo któryś z apostołów, „lider” stronnictwa. Przez takie rozumienie tworzą się „przynależności”: jedni mówią Ja jestem Pawła, inni ja jestem Apollosa. To rodzi podziały • Tymczasem Paweł, logiką mądrości Boga, wyjaśnia, że on sam, Apollos czy Kefas są budowniczymi, dodając, że fundamentem nie może być nikt inny, jak tylko Jezus Chrystus. Każdy odpowiada za swój etap w budowaniu (albo w uprawie): ja siałem, Apollos podlewał, aczkolwiek głównym budowniczym jest jednak Bóg: Ten, który daje wzrost.

SZAFARZE I SĄDY • Czytanie, które usłyszymy, to początek rozdziału czwartego i bezpośrednia kontynuacja czytania z zeszłej niedzieli. Składa się z dwóch części •pierwsze dwa zdania to konkluzja rozważań znanych nam już z poprzednich niedziel: wezwanie do wierności Chrystusowi, która pozwoli przezwyciężyć podziały. Św. Paweł pisze wprost: od szafarzy tajemnic Bożych już tutaj się żąda, aby każdy z nich był wierny •druga część to osobiste świadectwo św. Pawła o wewnętrznej wolności: apostoł nie boi się ani sądów-trybunałów, ani osądów ludzkich. Pan jest moim sędzią – pisze Paweł i wzywa, by nie sądzić przedwcześnie.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Św. Paweł o tym, kim są chrześcijanie: Niech więc uważają nas ludzie za… szafarzy tajemnic Bożych! A od szafarzy już tutaj się żąda, aby każdy z nich był wierny.

Wolność św. Pawła: Pan jest moim sędzią.

I jeszcze apel: Nie sądźcie przedwcześnie, dopóki nie przyjdzie Pan, który rozjaśni to, co w ciemnościach ukryte i ujawni zamiary serc.

 

TRANSLATOR


· Niech uważają nas ludzie za sługi Chrystusa i za szafarzy tajemnic Bożych (1Kor 4,1) · W oryginale: tak nas niech liczy człowiek jak poddanych Pomazańca i szafarzy tajemnic Boga

· Mnie zaś najmniej zależy na tym, czy będę osądzony przez was, czy przez jakikolwiek trybunał ludzki (1Kor 4,3) · W oryginale dosłownie: czy będę osądzony przez was lub przez ludzki dzień (termin, trybunał)

· Sumienie nie wyrzuca mi wprawdzie niczego, ale to mnie jeszcze nie usprawiedliwia. Pan jest moim sędzią (1Kor 4,4) · Oryginał zaskakujący (nie ma mowy o sumieniu) i pozwalający na lepsze zrozumienie wywodu Pawła: Niczego bowiem we mnie nie dostrzegam, ale nie przez to jestem uznany za sprawiedliwego, zaś osądzającym mnie jest Pan

· Przeto nie sądźcie przedwcześnie (1Kor 4,5)… · Nie sądźcie niczego przed czasem

 ·i ujawni zamysły serc  (1Kor 4,5) · W oryginale: postanowienia serc

 

CZY WIESZ, ŻE


Szafarz to po prostu zarządca. Ktoś, komu powierza się odpowiedzialność (jak minister, stąd po włosku: ministro). Choć dziś to określenie kojarzy się wyłącznie z funkcją w Kościele, dawniej dotyczyło spraw administracyjnych państwa: w dawnej Polsce szafarzem był na przykład urzędnik zajmujący się sprawami finansowymi • W Kościele mówimy o szafarzach sakramentów, czyli osobach, które mogą ich udzielać.

Gdy Paweł pisze o szafarzach tajemnic Bożych, wynika z tego, że każdy chrześcijanin jest ministrem, zarządcą Bożych tajemnic, odpowiedzialnym za świadczenie o tajemnicach Bożych innym

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Mateusza

(Mt 6,24-34) Nikt nie może dwom panom służyć. Bo albo jednego będzie nienawidził, a drugiego będzie miłował; albo z jednym będzie trzymał, a drugim wzgardzi. Nie możecie służyć Bogu i Mamonie. Dlatego powiadam wam: Nie troszczcie się zbytnio o swoje życie, o to, co macie jeść i pić, ani o swoje ciało, czym się macie przyodziać. Czyż życie nie znaczy więcej niż pokarm, a ciało więcej niż odzienie? Przypatrzcie się ptakom w powietrzu: nie sieją ani żną i nie zbierają do spichlerzy, a Ojciec wasz niebieski je żywi. Czyż wy nie jesteście ważniejsi niż one? Kto z was przy całej swej trosce może choćby jedną chwilę dołożyć do wieku swego życia? A o odzienie czemu się zbytnio troszczycie? Przypatrzcie się liliom na polu, jak rosną: nie pracują ani przędą. A powiadam wam: nawet Salomon w całym swoim przepychu nie był tak ubrany jak jedna z nich. Jeśli więc ziele na polu, które dziś jest, a jutro do pieca będzie wrzucone, Bóg tak przyodziewa, to czyż nie tym bardziej was, małej wiary? Nie troszczcie się więc zbytnio i nie mówcie: co będziemy jeść? co będziemy pić? czym będziemy się przyodziewać? Bo o to wszystko poganie zabiegają. Przecież Ojciec wasz niebieski wie, że tego wszystkiego potrzebujecie. Starajcie się naprzód o królestwo /Boga/ i o Jego Sprawiedliwość, a to wszystko będzie wam dodane. Nie troszczcie się więc zbytnio o jutro, bo jutrzejszy dzień sam o siebie troszczyć się będzie. Dosyć ma dzień swojej biedy.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

 

EWANGELIA

Zaufać do końca • Mt 6,24-34

Czy to możliwe? Nie martwić się o jedzenie, picie, odzienie, każdy dzień? Jezus do tego zachęca. “Nie martwcie się”

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: po 70 r.

KATEGORIA: mowa• MIEJSCE: Góra Błogosławieństw • CZAS: ok. 30 r. • KTO MÓWI: Jezus• SŁUCHACZE: uczniowie, tłum


NOWY MOJŻESZ • W roku liturgicznym A czytamy Ewangelię według św. Mateusza. Według tradycji uważana jest ona za najstarszą, do naszych czasów zachowała się jedynie w wersji greckiej. Według świadectw starożytnych w pierwotnej wersji była spisana w języku aramejskim. Jej autorem jest powołany przez Jezusa na ucznia celnik Lewi – Mateusz • Jezus u Mateusza przedstawiony jest jako Nowy Mojżesz, Prawodawca. Na Jego przyjście wskazują licznie cytowane przez Mateusza  proroctwa Starego Testamentu. Stąd też podział Ewangelii (poza wstępem i epilogiem) odpowiada Pięcioksięgowi Mojżesza: • Księga pierwsza – Program królestwa (Mt 3-7)  • Księga druga: Przepowiadanie królestwa (Mt 8-10) • Księga trzecia: Tajemnice królestwa (Mt 11,1-13,52) • Księga czwarta: Kościół jako zaczątek królestwa (Mt 13,53-18,35) • Księga piąta: Wypełnianie się królestwa (Mt 19-25).

KAZANIE NA GÓRZE BŁOGOSŁAWIEŃSTW • To właśnie na Górze Błogosławieństw Jezus – Nowy Mojżesz – ustanawia Prawo Królestwa Bożego. Przed nami czwarta już jego część i dokończenie mowy z zeszłego tygodnia, opartej na konstrukcji: Słyszeliście, że powiedziano… A ja wam powiadam. Wydaje się więc, że to naturalna kontynuacja myśli: nie znoszę, lecz wypełniam, zastosowanej tym razem do dwóch zasad: oko za oko, ząb za ząb (w pierwszym akapicie) oraz nienawiści nieprzyjaciół (w drugim). Jednak są pewne różnice.

JUŻ BEZ “ZBYTNIO” • Będziemy słuchać kolejnego fragmentu Kazania na Górze, tym razem zakończenie szóstego rozdziału. To słynne słowa nie martwcie się – o życie, o ciało, jednym słowem o jutro • Warto zauważyć, że po raz pierwszy w liturgii korzystamy z najnowszego tłumaczenia Biblii Tysiąclecia. Jeszcze przed trzema laty słyszeliśmy powtarzające się słowa: Nie troszczcie się zbytnio. Nowy lekcjonarz podaje już zgodną z oryginałem wersję, która przekazuje właściwe znaczenie tekstu, bez słowa “zbytnio”, nie martwcie się.

 

TRANSLATOR


· Kto z was martwiąc się może choćby jedną chwilę dołożyć do wieku swego życia? (Mt 6,27) · Oryginał: łokieć jeden

· Przypatrzcie się liliom na polu, jak rosną: nie pracują ani przędą (Mt 6,28) · Nauczcie się od lilii pola, jak wzrastają. Nie trudzą się ani nie przędą.

· Starajcie się naprzód o królestwo /Boga/ i o Jego Sprawiedliwość, a to wszystko będzie wam dodane (Mt 6,33) · Szukajcie zaś najpierw królestwa Boga i sprawiedliwości jego, a to wszystko dołożone wam będzie.

· Dosyć ma dzień każdy swojej biedy (Mt 6,34) · Dosłownie: Wystarczające dniowi zło jego.

 

LINKI


 · …O ŻYCIE · Nie martwcie się o swoje życie (Mt 6,25)

Prz 3,25-26: Nie bój się nagłego zagrożenia ni klęski, jaką szykują występni. Bo Pan będzie u twego boku, uchroni twą nogę od sidła.

Iz 49,15 (I CZYTANIE): Czyż może niewiasta zapomnieć o swym niemowlęciu, ta, która kocha syna swego łona? A nawet, gdyby ona zapomniała, Ja nie zapomnę o tobie.

· …O JEDZENIE, UBRANIE · Nie martwcie się… o to, co macie jeść i pić, ani o swoje ciało, czym się macie przyodziać (Mt 6,25)

Ps 127,2: Daremne to dla was wstawać przed świtem, wysiadywać do późna – dla was, którzy jecie chleb zapracowany ciężko; tyleż On daje i we śnie tym, których miłuje.

· …O JUTRO · Nie martwcie się więc o jutro, bo jutrzejszy dzień sam o siebie troszczyć się będzie. Dosyć ma dzień swojej biedy (Mt 6,34)

Łk 10, 41: „Marto, Marto, martwisz się i niepokoisz o wiele, a potrzeba mało albo tylko jednego”.

Jk 4,13-14: Teraz wy, którzy mówicie: „Dziś albo jutro udamy się do tego oto miasta i spędzimy tam rok, będziemy uprawiać handel i osiągniemy zyski”, wy, którzy nie wiecie nawet, co jutro będzie.

 

STO SŁÓW


Tematem dziś jest martwienie się. Poganie, ci, którzy wcześniej byli przykładem miłości niedoskonałej, tym razem są przykładem innej niedoskonałości: martwią się. Ale dlaczego my, wierzący, świadomi przecież obecności Ojca, który doskonale wie, czego nam potrzeba?

Żyjemy tak, jakby Go nie było, powtarzając: Pan mnie opuścił, Pan o mnie zapomniał. W efekcie: martwimy się o życie, o jutro. A martwiąc się, nie zdziałamy przecież nic. Ani chwili nie dodamy do naszego życia. 

Bo Jezus mówi: Nie martw się w ogóle. Nie jesteś sierotą, lecz dzieckiem strzeżonym przez Ojca, niemowlęciem w ramionach Boga. On nie zapomina o Tobie.

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

Jutro niedziela – VII zwykła A

„Świętymi bądźcie”. „To wezwanie, by marzyć”.

ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >

NALEŻY WIEDZIEĆ


Siódma niedziela zwykła roku A • KOLEKTA Modlimy się, abyśmy słowem i czynem spełniali to, co się podoba BoguCZYTANIA • Księga Kapłańska 19,1-2.17-18Psalm 103,1-4.8.10.12-13Pierwszy list do Koryntian 3,16-23Ewangelia wg św. Mateusza 5,38-48

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Kapłańskiej

(Kpł 19,1-2.17-18)

Pan powiedział do Mojżesza: Mów do całej społeczności synów Izraela i powiedz im: Bądźcie świętymi, bo Ja jestem święty, Pan, Bóg wasz! Nie będziesz żywił w sercu nienawiści do brata. Będziesz upominał bliźniego, aby nie zaciągnąć winy z jego powodu. Nie będziesz szukał pomsty, nie będziesz żywił urazy do synów twego ludu, ale będziesz kochał bliźniego jak siebie samego. Ja jestem Pan.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

PIERWSZE CZYTANIE

Kodeks świętości Kpł 19,1-2.17-18

To stąd pochodzi tzw. “drugie” przykazanie miłości. Oto “Kodeks świętości”, serce Księgi Kapłańskiej

KSIĘGA: Księga Kapłańska • AUTOR: anonimowy kapłan CZAS POWSTANIA: podczas wygnania babilońskiego (586-538 p.n.e.)
KATEGORIA: mowaMIEJSCE AKCJI: SynajKTO MÓWI: BógADRESAT: Mojżesz


TRZECIA KSIĘGA • Księga Kapłańska to trzecia księga Pięcioksięgu i całego Starego Testamentu. Następuje po Księdze Wyjścia, opowiadającej o wyjściu Izraelitów z Egiptu i początku wędrówki ku Ziemi Obiecanej. Księgę Wyjścia wieńczy opis zawarcia przymierza na Synaju i wręczenie tablic Dekalogu. Wtedy następuje przerwa w narracji wędrówki – to właśnie Księga Kapłańska – po czym Księga Liczb wznawia opowiadanie. Księga Kapłańska znajduje się w samym sercu Pięcioksięgu, co sugeruje jej ogromną wagę • Co zawiera? Ma charakter „prawny”, zawiera opis rytuałów: składania ofiar, wprowadzenia w czynności kapłańskie itp., to wszystko w kontekście przymierza, jakie Bóg zawarł z Mojżeszem i ludem Izraela. Księga tłumaczy, co czynić, aby Bóg stale mieszkał pośród swojego ludu. 

ŚWIĘTOŚĆ W CENTRUM • Bez Księgi Kapłańskiej nie można zrozumieć sensu ofiar Starego Testamentu. Nie da się zrozumieć kapłaństwa i ofiary Jezusa • Centralne miejsce Księgi Kapłańskiej zajmuje Kodeks Świętości (rozdziały 17-26). Niczym refren powtarza się w nim oświadczenie Boga: Ja jestem Pan. Bóg wypowiada się tu w pierwszej osobie: pokazuje Izrealowi drogę do świętości.

DRUGIE PRZYKAZANIE MIŁOŚCI • To właśnie stąd pochodzi kilka wersetów, które usłyszymy w pierwszym czytaniu: jest to najważniejsza i najsłynniejsza część Kodeksu. Zwróćmy uwagę na dwie rzeczy: »na pochodzące z Kodeksu świętości znane nam dobrze tzw. drugie przykazanie miłości oraz »wezwanie Boga do świętości. To ze względu na te słowa dzisiejsze czytanie dobrano do liturgii Słowa. Zauważmy, że świętość wyraża się właśnie miłością wobec bliźniego.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Motto Kodeksu Świętości: Bądźcie świętymi, bo ja jestem święty

Drugie przykazanie miłości: Będziesz kochał bliźniego swego jak siebie samego

Świętość w praktyce: Nie będziesz żywił w sercu nienawiści do brata. Będziesz upominał bliźniego… Nie będziesz szukał pomsty, nie będziesz żywił urazy

 

LINKI


• Będziesz upominał bliźniego, aby nie zaciągnąć winy z jego powodu (Kpł 19,17)

Mt 18,15: Gdy brat twój zgrzeszy przeciw tobie, idź i upomnij go w cztery oczy…

• Nie będziesz żywił w sercu nienawiści do brata… Nie będziesz szukał pomsty, nie będziesz żywił urazy do synów twego ludu (Kpł 19,16-18)

Syr 10,6: Z powodu żadnej krzywdy nie miej żalu do bliźniego i nic nie czyń z powodu zuchwalstwa

Rz 12,19: Nie wymierzajcie sami sobie sprawiedliwości, lecz pozostawcie to pomście Bożej

• Będziesz kochał bliźniego jak siebie samego (Kpł 19,16-18)

Mt 5,43-44 (EWANGELIA): Słyszeliście, że powiedziano: „Będziesz miłował swego bliźniego”, a nieprzyjaciela swego będziesz nienawidził. A Ja wam powiadam: Miłujcie waszych nieprzyjaciół i módlcie się za tych, którzy was prześladują

Mt 22,36-39: “Nauczycielu, które przykazanie w Prawie jest największe” On mu odpowiedział: “Będziesz miłował Pana Boga swego całym swoim sercem, całą swoją duszą i całym swoim umysłem. To jest największe i pierwsze przykazanie. Drugie podobne jest do niego: Będziesz miłował swego bliźniego jak siebie samego. Na tych dwóch przykazaniach zawisło całe Prawo i Prorocy

Rz 13,9: Przykazania: nie cudzołóż, nie zabijaj, nie kradnij, nie pożądaj i wszystkie inne streszczają się w tym nakazie: Miłuj bliźniego swego jak siebie samego!

Ga 5,14: Bo całe Prawo wypełnia się w tym jednym nakazie: Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego

Jk 2,8: Jeśli zgodnie z Pismem wypełniacie królewskie Prawo: Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego, dobrze czynicie

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Psalmu

(Ps 103,1-4.8.10.12-13)

REFREN: Pan jest łaskawy, pełen miłosierdzia.

Błogosław, duszo moja, Pana i wszystko, co jest we mnie, święte imię Jego. Błogosław, duszo moja, Pana i nie zapominaj o wszystkich Jego

dobrodziejstwach.

On odpuszcza wszystkie twoje winy i leczy wszystkie choroby. On twoje życie ratuje od zguby, obdarza cię łaską i zmiłowaniem.

Miłosierny jest Pan i łaskawy, nieskory do gniewu i bardzo cierpliwy. Nie postępuje z nami według naszych

grzechów ani według win naszych nam nie odpłaca.

Jak odległy jest wschód od zachodu, tak daleko odsunął od nas nasze winy. Jak ojciec lituje się nad dziećmi, tak Pan się lituje nad tymi, którzy się Go boją.

[01][02]

 

PSALM

Miłosierny jest Pan Ps 103,1-4.8.10.12-13

Opatrzność i miłosierdzie. Psalm 103 to pieśń ku czci Boga

PSALM 103


HYMN NA CZEŚĆ BOGA • Wśród 150 psalmów około trzydziestu to hymny. Są podobne do siebie: zaczynają się od zaproszenia do wielbienia Pana, a potem wymieniają przyczyny tego uwielbienia, działania Boga w stworzeniu i historii. Każdy z nich skupia się na jednej z cech Stwórcy.

MIŁOSIERDZIE OD WIEKÓW • Taką strukturę będziemy mogli z łatwością usłyszeć w psalmie responsoryjnym. To pierwsza część psalmu 103. Jego autorstwo przypisuje się Dawidowi. To jeden z hymnów wysławiających Boga. Psalm 103 wysławia miłosierdzie i opatrzność.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Dawid o trosce Boga: On twoje życie ratuje od zguby

Prawda o miłosierdziu Boga: On odpuszcza wszystkie twoje winy

Wymowna metafora z psalmu 103: Jak odległy jest wschód od zachodu, tak daleko odsunął od nas nasze winy

 

 

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z I Listu św. Pawła Apostoła do Koryntian

(1 Kor 3,16-23) Czyż nie wiecie, że jesteście świątynią Boga i że Duch Boży mieszka w was? Jeżeli ktoś zniszczy świątynię Boga, tego zniszczy Bóg. Świątynia Boga jest święta, a wy nią jesteście. Niechaj się nikt nie łudzi. Jeśli ktoś spośród was mniema, że jest mądry na tym świecie, niech się stanie głupim, by posiadł mądrość. Mądrość bowiem tego świata jest głupstwem u Boga. Zresztą jest napisane: „On udaremnia zamysły przebiegłych”, lub także: „Wie Pan, że próżne są zamysły mędrców”. Nikt przeto niech się nie chełpi z powodu ludzi. Wszystko bowiem jest wasze: czy to Paweł, czy Apollos, czy Kefas; czy to świat, czy życie, czy śmierć, czy to rzeczy teraźniejsze, czy przyszłe; wszystko jest wasze, wy zaś Chrystusa, a Chrystus Boga.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Jesteś świątynią 1 Kor 3,16-23
Okazuje się, że można pomylić fundament budowli z budowniczym. Przestrzega przed tym Paweł i wyjaśnia, o jaką budowlę tu chodzi

KSIĘGA: Pierwszy list do Koryntian • NADAWCA: św. Paweł • SKĄD: Efez • DATA: ok. 54 r. • ADRESACI: mieszkańcy Koryntu


PROBLEMY W KORYNCIE • Podczas swojego pobytu w Koryncie, ważnym greckim mieście, Pawłowi udało się założyć wspólnotę chrześcijan. Doszło w niej jednak do sporów, stąd interwencja Pawła – Pierwszy List do Koryntian. Jakie to były problemy? •zagrożona jedność: spory i podziały wynikały z różnic majątkowych i społecznych •rozwiązłość seksualna •liderzy: poważnym niebezpieczeństwem było pojawienie się ludzi chełpiących się swoją wiedzą i doskonałością. To oni głosili swobodę obyczajów, zachowywali się nieodpowiedzialnie, poszukiwali spektakularnych duchowych darów, zaniedbując miłość •odrzucenie zmartwychwstania: niektórzy Koryntianie odrzucili tę prawdę, kierując się grecką filozofią.

ROZDZIAŁ TRZECI • Z rozdziału pierwszego, którego fragment usłyszeliśmy w zeszłym tygodniu, przechodzimy do trzeciego. Tu Paweł posługuje się metaforą budowli, jej fundamentu i budowniczych. Ludzie mądrzy mądrością tego świata – tłumaczy– widzą sprawę tak: jedynym budowniczym, a nawet „fundamentem” Kościoła jest Paweł, czy to Apollos, albo któryś z apostołów, „lider” stronnictwa. Przez takie rozumienie tworzą się „przynależności”: jedni mówią Ja jestem Pawła, inni ja jestem Apollosa. To rodzi podziały • Tymczasem Paweł, logiką mądrości Boga, wyjaśnia, że on sam, Apollos czy Kefas są budowniczymi, dodając, że fundamentem nie może być nikt inny, jak tylko Jezus Chrystus. Każdy odpowiada za swój etap w budowaniu (albo w uprawie): ja siałem, Apollos podlewał, aczkolwiek głównym budowniczym jest jednak Bóg: Ten, który daje wzrost.  

BOŻA BUDOWLA • A co jest budowane? Kto jest budowlą? O tym usłyszymy w dzisiejszym czytaniu. Wy – pisze Paweł do adresatów. Dowiemy się, że ta budowla, którą jesteśmy, to świątynia Boga.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Św. Paweł do Koryntian, choć adresatami jest też każdy z nas: Czyż nie wiecie, że jesteście świątynią Boga i że Duch Boży mieszka w was?

Jeszcze raz o świętości: Świątynia Boga jest święta, a wy nią jesteście

I słowo o mądrości: Mądrość bowiem tego świata jest głupstwem u Boga

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii według świętego Mateusza

(Mt 5,38-48) Jezus powiedział do swoich uczniów: Słyszeliście, że powiedziano: „Oko za oko i ząb za ząb”. A Ja wam powiadam: Nie stawiajcie oporu złemu. Lecz jeśli cię kto uderzy w prawy policzek, nastaw mu i drugi. Temu, kto chce prawować się z tobą i wziąć twoją szatę, odstąp i płaszcz. Zmusza cię kto, żeby iść z nim tysiąc kroków, idź dwa tysiące. Daj temu, kto cię prosi, i nie odwracaj się od tego, kto chce pożyczyć od ciebie. Słyszeliście, że powiedziano: „Będziesz miłował swego bliźniego”, a nieprzyjaciela swego będziesz nienawidził. A Ja wam powiadam: Miłujcie waszych nieprzyjaciół i módlcie się za tych, którzy was prześladują; tak będziecie synami Ojca waszego, który jest w niebie; ponieważ On sprawia, że słońce Jego wschodzi nad złymi i nad dobrymi, i On zsyła deszcz na sprawiedliwych i niesprawiedliwych. Jeśli bowiem miłujecie tych, którzy was miłują, cóż za nagrodę mieć będziecie? Czyż i celnicy tego nie czynią? I jeśli pozdrawiacie tylko swych braci, cóż szczególnego czynicie? Czyż i poganie tego nie czynią? Bądźcie więc wy doskonali, jak doskonały jest Ojciec wasz niebieski.

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

 

EWANGELIA

Doskonali Mt 5,38-48

Jezus przestrzega przed półśrodkami. W świętości i doskonałości mamy naprawdę naśladować Boga. 

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: po 70 r.

KATEGORIA: mowa• MIEJSCE: Góra Błogosławieństw • CZAS: ok. 30 r. • KTO MÓWI: Jezus• SŁUCHACZE: uczniowie, tłum


NOWY MOJŻESZ • W roku liturgicznym A czytamy Ewangelię według św. Mateusza. Według tradycji uważana jest ona za najstarszą, do naszych czasów zachowała się jedynie w wersji greckiej. Według świadectw starożytnych w pierwotnej wersji była spisana w języku aramejskim. Jej autorem jest powołany przez Jezusa na ucznia celnik Lewi – Mateusz • Jezus u Mateusza przedstawiony jest jako Nowy Mojżesz, Prawodawca. Na Jego przyjście wskazują licznie cytowane przez Mateusza  proroctwa Starego Testamentu. Stąd też podział Ewangelii (poza wstępem i epilogiem) odpowiada Pięcioksięgowi Mojżesza: • Księga pierwsza – Program królestwa (Mt 3-7)  • Księga druga: Przepowiadanie królestwa (Mt 8-10) • Księga trzecia: Tajemnice królestwa (Mt 11,1-13,52) • Księga czwarta: Kościół jako zaczątek królestwa (Mt 13,53-18,35) • Księga piąta: Wypełnianie się królestwa (Mt 19-25).

KAZANIE NA GÓRZE BŁOGOSŁAWIEŃSTW • To właśnie na Górze Błogosławieństw Jezus – Nowy Mojżesz – ustanawia Prawo Królestwa Bożego. Przed nami czwarta już jego część i dokończenie mowy z zeszłego tygodnia, opartej na konstrukcji: Słyszeliście, że powiedziano… A ja wam powiadam. Wydaje się więc, że to naturalna kontynuacja myśli: nie znoszę, lecz wypełniam, zastosowanej tym razem do dwóch zasad: oko za oko, ząb za ząb (w pierwszym akapicie) oraz nienawiści nieprzyjaciół (w drugim). Jednak są pewne różnice.

TYLKO MIŁOŚĆ • Trzy przykłady z zeszłej niedzieli dotyczyły przykazań Dekalogu. Dwa przykłady z tego tygodnia – nie. Jezus przywoła najpierw tzw. prawo talionu (oko za oko…) obecne w Starym Testamencie, choć my kojarzymy je głównie z Kodeksem Hammurabiego. Nie należy ono do dziesięciorga przykazań. Jeszcze bardziej zaskakujący będzie drugi przykład: Jezus „zacytuje” coś, co nie istnieje. W żadnym miejscu Starego Testamentu nie znajdziemy wezwania, by nienawidzić wroga • Finałem tej części kazania Jezusa będzie wezwanie nawiązujące do pierwszego czytania: wezwanie do doskonałości. Zwróćmy uwagę, że z pierwszym czytaniem Ewangelię łączy jeszcze jedno: Jezus przywoła przykazanie miłości bliźniego, drugie przykazanie miłości.

 

JESZCZE O EWANGELII


W porównaniu z zeszłą niedzielą wydaje się, że tym razem Jezus znosi, nie wypełnia: znosi prawo talionu oraz regułę nienawiści. Popatrzmy na to jednak z innej strony: przecież ze Starego Testamentu Jezus „wydobywa” przykazanie: przeciwstawiaj się złu. I tak samo jak poprzednio – nie znosi go, ale je wypełnia: zawiesza prawo talionu, które było starotestamentalnym sposobem zwalczania zła, i proponuje nową drogę: zwyciężanie zła dobrem.

Jezus „wydobywa” też przykazanie: kochaj bliźniego i, jak poprzednio, wypełnia: odtrąca niepisaną, acz obecną w praktyce, regułę nienawiści wobec nieprzyjaciół, w zamian obwieszcza: bliźnim jest też twój wróg.

 

TRANSLATOR


• Nie stawiajcie oporu złemu (Mt 5,39)  W oryginale dużo jaśniej i konkretniej: nie rewanżować się złemu.

• „Będziesz miłował swego bliźniego”, a nieprzyjaciela swego będziesz nienawidził (Mt 5,29) • W tym i kolejnym zdaniu chodzi oczywiście wprost o wroga: …nienawidził będziesz wroga twego. Ja zaś mówię wam: miłujcie wrogów waszych…

 I jeśli pozdrawiacie tylko swych braci, cóż szczególnego czynicie? (Mt 5,47) • I jeśli pozdrawialibyście braci waszych jedynie, co ponad czynicie?

Bądźcie więc wy doskonali, jak doskonały jest Ojciec wasz niebieski (Mt 5,48) • W polskim tłumaczeniu mamy tryb rozkazujący, w oryginale czas przyszły niedokonany: Będziecie więc wy doskonali, jak Ojciec wasz niebieski jest doskonały.

 

LINKI


 • PRAWO TALIONU • Słyszeliście, że powiedziano: «Oko za oko i ząb za ząb» (Mt 5,38)

Wj 21,24-25: Jeżeli zaś ona poniesie jakąś inną szkodę, wówczas on odda życie za życie, oko za oko, ząb za ząb, rękę za rękę, nogę za nogę, oparzenie za oparzenie, ranę za ranę, siniec za siniec.

Kpł 24,17-20: Ktokolwiek zabije człowieka, będzie ukarany śmiercią… Ktokolwiek skaleczy bliźniego, będzie ukarany w taki sposób, w jaki zawinił. Złamanie za złamanie, oko za oko, ząb za ząb. W jaki sposób ktoś okaleczył bliźniego, w taki sposób będzie okaleczony.

Pwt 19,21: Twoje oko nie będzie miało litości. Życie za życie, oko za oko, ząb za ząb, ręka za rękę, noga za nogę.

Rz 12,17: Nikomu złem za zło nie odpłacajcie.

Rz 12,21: Nie daj się zwyciężyć złu, ale zło dobrem zwyciężaj.

• MIŁOŚĆ NIEPRZYJACIÓŁ • A Ja wam powiadam: Miłujcie waszych nieprzyjaciół i módlcie się za tych, którzy was prześladują (Mt 5,30)

Wj 23,4-5: Jeśli spotkasz wołu twego wroga albo jego osła błąkającego się, odprowadź je do niego. Jeśli zobaczysz, że osioł twego wroga upadł pod swoim ciężarem, nie pozostawisz go, ale razem z nim przyjdziesz mu z pomocą.

Prz 25,21-22: Gdy wróg twój łaknie, nakarm go, gdy pragnie, napój go wodą. Żar ognia zgromadzisz nad jego głową, a Pan ci za to zapłaci.

Łk 23,24: A Jezus mówił: „Ojcze, przebacz im, bo nie wiedzą, co czynią”.

Rz 12,14: Błogosławcie tych, którzy was prześladują. Błogosławcie, a nie złorzeczcie.

• DOSKONAŁOŚĆ • Bądźcie więc wy doskonali, jak doskonały jest Ojciec wasz niebieski (Mt 5,48)

Kpł 11, 44: Ponieważ Ja jestem Pan, Bóg wasz – uświęcajcie się. Bądźcie świętymi, bo Ja jestem święty.

Kpł 19,2 (I czytanie): Bądźcie świętymi, bo Ja jestem święty, Pan, Bóg wasz!

1 Kor 3,16-17 (II czytanie): Czyż nie wiecie, że jesteście świątynią Boga i że Duch Boży mieszka w was?… Świątynia Boga jest święta, a wy nią jesteście.

1P 1,14-16: Nie przystosowujcie się do waszych dawniejszych żądz, gdy byliście nieświadomi, ale w całym postępowaniu stańcie się wy również świętymi na wzór Świętego, który Was powołał, gdyż jest napisane: „Świętymi bądźcie, bo Ja jestem święty”.

Jk 1,4: Wytrwałość zaś winna być dziełem doskonałym, abyście byli doskonali i bez zarzutu, w niczym nie wykazując braków.

 

KRÓTKA WIADOMOŚĆ TEKSTOWA


Do szczęśliwych, spełnionych „połówek”, kochających i kochanych: Jeśli bowiem miłujecie tych, którzy was miłują, cóż za nagrodę mieć będziecie? Czyż i celnicy tego nie czynią? I jeśli pozdrawiacie tylko swych braci, cóż szczególnego czynicie? Czyż i poganie tego nie czynią?

 

CHMURA SŁÓW


Podobnie jak w zeszłym tygodniu, najczęściej, choć już nie tak często jak poprzednio, występuje słowo: NIE (14). Często występuje forma czasownika BĘDZIESZ (7). Czas przyszły w słowach Boga to polecenie, wręcz rozkaz: Będziesz upominał bliźniego… nie będziesz szukał pomsty, ale przecież tych wyrażeń odnoszących się do przyszłości jest więcej, w słowach Jezusa z dzisiejszej Ewangelii dominuje nawet tryb rozkazujący: Nie stawiajcie oporu złemu… daj temu, kto cię prosi. Dość często padają słowa PAN (8) i BÓG (7) w różnych formach gramatycznych. Cztery razy – również w różnych formach gramatycznych – usłyszymy słowo ŚWIĘTY, dwa razy ŚWIĄTYNIA – te dwa bliskoznaczne wyrazy bardziej dotyczą tu człowieka (nas) niż Boga.

Jutro niedziela - VII zwykła A

STO SŁÓW


Łatwiej nam zrozumieć Boga, który mówi: bądź, bądźcie, proponuje, daje nam wybór. Kiedy mówi: będziesz, Jego słowo brzmi jak rozkaz dyktatora. Ale ton nieznoszący sprzeciwu jest częsty w Jego słowach w Biblii. Dość wspomnieć, że w taki sposób zwrócił się Archanioł Gabriel do Maryi: poczniesz i porodzisz. Dominuje on również w dzisiejszej Liturgii Słowa.

Widzę dziś Boga, który chce, żebym marzył ­– napisał w jednym ze swoich komentarzy o. Łukasz Wiśniewski i jest to najlepsze wyjaśnienie „Bożego rozkazu”. Dostajemy dziś kodeks, wezwanie do świętości: Miłujcie waszych nieprzyjaciół i módlcie się za tych, którzy was prześladują…

Bądźcie doskonali, a bardziej w zgodzie z oryginałem: Będziecie doskonali. To wezwanie, by marzyć. Będziesz! Naprawdę będziesz!

 


Jeśli podobają Ci się nasze artykuły, możesz nas wesprzeć:

Wesprzyj nas
ks. Przemysław Śliwiński

ks. Przemysław Śliwiński

Kapłan Archidiecezji Warszawskiej. Pochodzi z Lubawy. Ukończył studia specjalistyczne na Wydziale Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Santa Croce w Rzymie. Jesienią 2013 roku, objął stanowisko rzecznika prasowego Archidiecezji Warszawskiej oraz dyrektora Archidiecezjalnego Centrum Informacji. Wykłada edukację medialną w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Na Stacji7.pl jest autorem wielu artykułów oraz popularnego cyklu Jutro Niedziela.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Przemysław Śliwiński
ks. Przemysław
Śliwiński
zobacz artykuly tego autora >