Mały człowiek, wielkie sprawy. Jak rozmawiać z dziećmi, żeby naprawdę wpuściły nas do swojego świata?
Każdy rodzic zna ten mur, w który uderzamy, pytając: „Co dziś w szkole?" To chyba najgorsze pytanie ever.
W relacjach z dziećmi często wpadamy w tę samą pułapkę. Patrzymy na nie z wysokości naszego dorosłego doświadczenia i automatycznie zakładamy, że nie chcemy, aby dotykały je jakiekolwiek problemy i troski, z którymi my się mierzymy.
Nie unikniemy tego. Nasze dzieci tego nie unikną. A im szybciej i w mniejszych sprawach z nimi to przejdziemy, tym bardziej poradzą sobie w większych.
Wydawnictwo Stacja7 poleca
Niby to wiadomo, ale jednak miłość rodzicielska to często coś ponad nami. Czasem wynika to po prostu z tego, że i nasze życie nie jest łatwe, trudno nam wszystko ogarnąć i ciężko o odpowiednią ilość czasu na spokojne rozmowy z dziećmi. A czasem po prostu nie panujemy nad miłością i najchętniej usunęlibyśmy każdy kamyk z drogi dzieci, żeby tylko się o niego nie potknęły. Jednym słowem – w imię miłości, za wszelką cenę odbieramy im samodzielność.
Dlaczego czasem traktujemy dzieci niepoważnie?
Gdy kilkulatek przychodzi z przedszkola lub szkoły przygnębiony, bywa, że zbywamy jego smutek szybkim pocieszeniem: „nie przejmuj się”, „jutro będzie lepiej”, „to tylko kłótnia o zabawkę”. Dzieci są znacznie bardziej dojrzałe emocjonalnie, niż nam się wydaje. Brakuje im jedynie słownika i doświadczenia, by nazwać to, co kotłuje się w ich głowach i sercach.
Przeczytaj również
Traktowanie dziecka poważnie nie oznacza obarczania go problemami dorosłych. Oznacza uznanie, że jego uczucia są ważne, a jego pytania zasługują na rzetelną i szczerą odpowiedź. Dzieci nieustannie obserwują świat i wyciągają wnioski. Dostrzegają niesprawiedliwość, boją się odrzucenia, przeżywają zazdrość, wstyd czy bezsilność. Różnica między nimi a nami polega na tym, że my potrafimy ubrać te stany w skomplikowane analizy, a dziecko często zamyka się w sobie lub reaguje złością, bo nie wie, jak opowiedzieć o tym co przeżywa. Czasem u moich dzieci odkrywałam na nowo jakieś sytuacje, które znałam wcześniej, ale gdy same wracały do nich i opowiadały po kilku latach, już bardziej bogatym językiem, byłam zaskoczona tym, jak one wtedy, gdy były jeszcze takie malutkie, widziały daną sytuację.
Kiedyś średni syn w domku nad jeziorem zrzucił młodszemu bratu na głowę kinkiet. Nic groźnego na szczęście się nie stało, nawet tym razem nie skończyło się na szyciu. Rano usłyszeliśmy rozmowę – młodszy brat pocieszał starszego: „ja bym tak baldzo nie chciał, żeby to była twoja wina”. Miał trzy lata i rozumiał, że jego niespełna pięcioletni brat ma wyrzuty sumienia. Oczywiście nie umiał tego nazwać. Potem, gdy razem wspominali tę historię, starszy brat mówił, jak bardzo mu było szkoda, młodego, że ma głowę rozbitą, i to przez niego. I to, że brat mu wybaczył, było dla niego ogromnie ważne. Takie małe dzieci a takie wielkie emocje: wyrzuty sumienia, przebaczenie, pocieszenie.
Dzieci przeżywają wszystko na sto procent
Jako zapracowani rodzice mamy naturalny odruch, by chronić dzieci przed trudnymi emocjami. Albo po prostu chcemy szybko „załatwić” temat w biegu między obiadem a odrabianiem lekcji. A dzieci przeżywają wszystko na sto procent.
Książka „Franek odkrywa Biblię” już dostępna w formie drukowanej lub jako ebook w sklepie Wydawnictwa Stacji7!
Każdy rodzic zna ten mur, w który uderzamy, pytając: „Co dziś w szkole? To chyba najgorsze pytanie ever. Przecież sami nie lubimy, gdy ktoś nas zapyta: co u ciebie? Bo od czego zacząć, jak dojść do clue sprawy, gdy dostajesz takie pytanie. Czasem jako rodzice przechodzimy do bardziej zaawansowanej fazy, czyli: „dlaczego jesteś smutny?”. W tym momencie jeszcze bardziej zamykamy temat. Budujemy jeszcze większy mur, dziecko nie dość, że nie wie co powiedzieć, to jeszcze czuje się obserwowane i podejrzewane. Odpowiedź więc prawie zawsze brzmi: „Nic” albo „Nie wiem”. Wiemy, że bezpośrednie przesłuchania nie działają. Dziecko po prostu nawet gdyby chciało się otworzyć to nie potrafi nazwać tego, co czuje, a pytanie zadane wprost tylko je blokuje. Mur znika, kiedy przestajemy pytać tak atakująco o nie same, a zaczynamy rozmawiać o kimś innym. O bohaterze książki, bajki, opowieści…
Tak powstał pomysł na książkę „Franek odkrywa Biblię”
Właśnie z takiej chęci podzielenia się własnym doświadczeniem z rozmów z dziećmi, zrodziła się książka „Franek odkrywa Biblię”. Po pierwsze w Biblii są niesamowicie ciekawe historie dla dzieci, po drugie są one kluczem do dziecięcego serca, bo są pełne dokładnie tych samych emocji, z którymi nasi synowie i córki mierzą się codziennie na podwórku czy w szkolnej ławce.
Kiedy czytamy razem historię Józefa, którego bracia nie lubili, bo czuli się od niego gorsi, nie musimy robić dziecku wykładu o tym, że zazdrość jest zła, wszyscy wiemy jak szybko dzieci wyłapują moralizowanie, i jak bardzo od razu „nie słyszą”. W opowieści o Józefie, mamy gotowca, wystarczy zapytać: „Jak myślisz, dlaczego oni tak się zachowali? Co czuł Józef?”. i nagle okazuje się, że dziecko, opowiadając o bohaterze z Biblii, zaczyna mówić o sobie. O tym, że samo czuło się dzisiaj pominięte, niesprawiedliwie ocenione albo zazdrosne o kolegę lub rodzeństwo. Jak książkowy Franek. Czy rozmawiając o Dawidzie stającym naprzeciw wielkiego Goliata, łatwiej dotrzeć do tego, czy nasze dziecko czuje się spokojne i bezpieczne na szkolnym korytarzu. Z kolei opowieść o synu marnotrawnym czy zaparciu się Piotra otwiera drzwi do rozmowy o błędach, wstydzie i o tym, że każdy z nas ma prawo się pomylić, a miłość rodzica nie znika, kiedy zrobi się coś głupiego.
PRZECZYTAJ>>> Jak czytać Pismo Święte z dziećmi?
Ile możemy czerpać z mądrości dziecka..
W bezpiecznej przestrzeni, jaką daje opowieść, dziecku łatwiej się otworzyć, bo nie czuje, że jest oceniane. A dla nas, rodziców, to bezcenny moment – nie tylko z tego powodu, że bardziej poznajemy dziecko, ale to niesamowicie duża szansa także dla nas. To czas kiedy to my możemy czerpać z mądrości dziecka. Może rozmowa z dzieckiem na poważnie to nasza droga do zbawienia, to czas, kiedy sami jesteśmy w stanie coś lepiej zrozumieć. Właśnie rozumiejąc ich spojrzenie na te opowieści.
Historie biblijne, opowiedziane zwykłym językiem dziecku a następnie usłyszane od niego, w jego interpretacji, są genialnym punktem wyjścia do rozmów o sprawach najważniejszych i najtrudniejszych.
To są historie, które wciąż się dzieją
Pisząc o Franku, chciałam pokazać, że historie biblijne są fascynujące i przede wszystkim żywe. One się dzieją ciągle, w życiu każdego z nas. W książce o Franku nie tylko dzieci, ale i dorośli czasem mogą znaleźć klucz do rozwiązania jakiejś ważnej sprawy czy trudnej sytuacji. Rozmowa o tych historiach jest doskonałym pretekstem do tego, by usiąść obok siebie i porozmawiać jak równy z równym. Dzieci uwielbiają, gdy traktujemy je jak partnerów w dyskusji. Gdy widzą, że rodzic nie ucieka przed trudnymi tematami, takimi jak: złość, samotność, smutek, przebaczenie czy niesprawiedliwość, nabierają do nas zaufania. Jak bardzo to zaufanie jest bezcenne, każdy rodzic zaczyna rozumieć, gdy dzieci stają się nastolatkami, a potem dorosłymi.
Warto dać sobie i dziecku ten czas i te historie. Nie tylko po to, by przeczytać przed snem kolejną opowieść czy bajkę, ale przede wszystkim, by dać małemu człowiekowi głos. Czasem możemy naprawdę zostać zaskoczeni, jak wielką ten siedzący obok nas mały 'ja” ma w sobie niezwykłą mądrość, wrażliwość i przenikliwość, od której my, dorośli tak dawno odeszliśmy, zgubiliśmy ją po drodze.
Uczmy się z dziećmi i od dzieci jak najwięcej. Przecież sam Jezus powiedział, że to do nich należy Królestwo NIebieskie. I mamy je przyjąć dokładnie tak, jak one to rozumieją. Wystarczy przeczytać historię, a potem jej raz jeszcze posłuchać, z ust swojego dziecka. Miłego czytania!
Więcej ciekawych artykułów znajdziesz na stronie głównej: stacja7.pl
