Przez lata była przekonana, że do macierzyństwa kompletnie się nie nadaje. Dziś Anna Hazuka – żona Wojtka, mama pięciorga dzieci, prawniczka, która zamieniła paragrafy na dziennikarstwo, coaching i psychologię, autorka bestsellerowych książek dla kobiet „Druga” i „Pierwsza” – opowiada o rodzicielstwie z humorem i bez lukru.

---

Skąd w nas przekonanie, że rodzicielstwo to egzamin? 

Agata Rusek: Aniu, mam wrażenie, że współczesna mama startuje z wyposażeniem, o jakim nasze babcie nie mogły nawet marzyć. Oprócz dobrodziejstwa pampersów, nosideł i elektronicznych niań, ma aplikacje do liczenia karmień i drzemek, poradnik na każdy kwartał rozwoju dziecka, kilkanaście grup na Facebooku, na których o trzeciej w nocy ktoś zawsze czuwa, oraz Instagram, na którym ktoś inny zawsze robi wszystko odrobinę lepiej/inaczej, by “mogła się zainspirować”. Im bogatsze jednak to wyposażenie, tym częściej słyszę od koleżanek, że czują się w macierzyństwie jak na egzaminie, do którego nikt nie dał im listy zagadnień, a komisja siedzi w każdym telefonie [śmiech]. Ty sama zaczynałaś podobno od przekonania, że do roli mamy kompletnie się nie nadajesz, co przy piątce dzieci brzmi … no, umówmy się … nieco zaskakująco. Skąd się wzięło to przekonanie i co je w tobie z czasem przestawiło? I jak myślisz, czy młodym kobietom jest dziś łatwiej, czy trudniej uwierzyć, że są wystarczająco dobrymi matkami? 

Anna Hazuka: Nim opowiem o sobie, chciałabym chwilę zatrzymać się na Twoim zdaniu “Im bogatsze to wyposażenie, tym częściej mamy czują się jak na egzaminie z macierzyństwa”. Pomyślałam sobie, że to może bierze się stąd, że pozwoliłyśmy zabrać sobie intuicję. Te wszystkie “gadżety”, które wymieniłaś, internetowi eksperci od psychologii, motoryki małej i tej większej, dietetycy i wszelkiej maści pedagodzy skutecznie przekonali nas, że bez ich obecności w naszym życiu, skażemy małych ludzi na traumy, urazy i wady postawy. Bardzo trudno jest się temu przeciwstawić, bo przecież lajki pod postami przekonują nas, że ten czy tamten ekspert musi mieć rację. Miliony obserwujących nie mogą się przecież mylić….. 

A jeśli chodzi o mnie – byłam klasycznym przykładem człowieka, który dopiero postawiony przed faktem – czyli naszą pierwszą ciążą, zaczął się mierzyć z nieznanym. Nie dezerterować, nie chować się za przekonaniami, że się do tego nie nadaję, tylko odważnie podjąć wyzwanie. Z czasem okazało się, że nie tylko nie taki diabeł straszny (śmiech), ale też rodzicielstwo stało się dla mnie najważniejszą przygodą życia.  

ZOBACZ>>> Macierzyństwo i ojcostwo – opcja dla wybranych czy powołanie dla każdego? Wyjaśnia Anna Hazuka

Co dzieci robią z małżeńską bliskością? 

Agata Rusek: Obie działamy w Spotkaniach Małżeńskich, więc przypuszczam, że będziesz miała podobną obserwację. Raz po raz słyszę w rozmowach z małżeństwami zdanie, które brzmi właściwie niewinnie i prozaicznie, ale za którym czai się realne zagrożenie dla małżeńskiej intymności: „Przecież my rozmawiamy codziennie” – kiedy jednak dopytać o czym, okazuje się, że te rozmowy dotyczą głównie tego, kto odbiera młodszego z treningu, czy ktoś pamiętał o opłacie za obiady i dlaczego znowu skończył się papier toaletowy [śmiech]. Dzieci są ogromnym darem, ale potrafią niepostrzeżenie zaanektować cały repertuar małżeńskich rozmów, aż pewnego wieczoru dwoje ludzi siedzi na tej samej kanapie i odkrywa, że od miesięcy wymieniają się wyłącznie komunikatami z centrum logistycznego. W którym momencie, twoim zdaniem, rodzicielstwo zaczyna rozsadzać związek od środka?  

Anna Hazuka: Wtedy, kiedy przysłoni swoją intensywnością naszą małżeńską więź i sprawi, że zgaśnie między nami czułość. Bo tym, co nas – małżonków buduje najbardziej jest właśnie taka codzienna, zwyczajna czułość. Uśmiech o poranku do żony z atawizmem na głowie, wieczorne zrobienie herbaty mężowi, uścisk dłoni, przytulenie na pożegnanie, spokojne wysłuchanie… Czułość i szacunek do siebie – jeśli będziemy o nie dbać między sobą, dzieciaki nam nie straszne (śmiech). Jest takie hasło, które pokazuję parom na warsztatach “Mniej walki ze smutkiem i lękiem, więcej organizacji chwil radości”. Uwielbiam jego wydźwięk. Nie czekajmy na lepszy moment, tylko dzisiaj, teraz zaplanujmy czas dla siebie! Bądźmy twórczy w trosce o siebie. Wcale nie potrzebujemy drogich wyjazdów, żeby poczuć wzajemną bliskość. Czasem do szczęścia wystarczy kilkanaście minut razem na kanapie z ciepłą herbatą w ręku. 

Nie można dawać, kiedy się nie ma. Każdy z nas ma określoną liczbę zasobów, które bardzo mocno wpływają na naszą odporność psychiczną.

Moje miejsce w życiu

Agata Rusek: Dbamy więc o dzieci, dbamy o męża, bywa jednak, że o siebie dbać nie potrafimy. Twoje książki mają przewrotne tytuły („Druga” i „Pierwsza”) i wydaje mi się, że w tej przewrotności celowo ukryłaś pytanie, które wiele kobiet zadaje sobie dopiero po latach: na którym miejscu w życiu jestem ja? Znam mamy, które potrafią z pamięci wyrecytować rozmiar buta każdego z dzieci, terminy szczepień i imię ulubionej pani z przedszkola, a na pytanie, kiedy ostatnio zrobiły coś wyłącznie dla siebie, odpowiadają nerwowym chichotem. W środowiskach katolickich dochodzi do tego jeszcze pokusa, by to notoryczne zapomnienie o sobie nazywać koniecznością i dopisywać mu ewangeliczne uzasadnienie, choć przykazanie miłości wyraźnie wspomina także o miłości do siebie samego. Gdzie z perspektywy coacha i mamy przebiega granica między dojrzałym oddaniem się rodzinie a znikaniem we własnym domu? I czy mama, która o siebie zadba, rzeczywiście ma później więcej do dania mężowi i dzieciom, czy to tylko ładne hasło z poradników? 

Anna Hazuka: Zasada jest tak naprawdę prosta – nie można dawać, kiedy się nie ma. Każdy z nas ma określoną liczbę zasobów, które bardzo mocno wpływają na naszą odporność psychiczną. Bardzo często pęd życia porywa nas do tego stopnia, że przestajemy zajmować się sobą – nie dojadamy, nie dopijamy cieplutkich kaw, nie ćwiczymy, nie spędzamy wartościowego czasu ze współmałżonkiem itd. itd. I w ten sposób można z powodzeniem przez jakiś czas funkcjonować. Można się “zajeżdżać” w imię wyższych wartości – miłości, troski, poświęcenia, ale w pewnym momencie przyjdzie nam i naszym domownikom za to zapłacić. Wysiądzie nam zdrowie, dopadnie nas bezsenność i w lustrze coraz częściej będzie nas witać smutne, zgaszone spojrzenie. A najgorsze dopiero nadejdzie – kiedy taki umęczony rodzic “połączy kropki”, wyjdzie mu, że to wszystko przez dzieci, męża, Kościół. Z goryczą zacznie odkrywać, że oddał siebie bez reszty wielkim i pięknym ideom i teraz został z niczym. Jak tego uniknąć? Mądrze zarządzać swoim życiem, co w wypadku rodziców oznacza przede wszystkim proszenie o pomoc i… odpuszczanie.  

OBEJRZYJ>>> Kiedy życie nie wyszło… Co dalej? | Anna Hazuka

Co wielodzietność robi z małżeństwem? 

Agata Rusek: Mnie odpuszczania najbardziej uczy każde kolejne dziecko w rodzinie [śmiech]. Co nasuwa mi na myśl inne pytanie. Żyjemy w kraju, w którym rodzi się coraz mniej dzieci, a rodzina z trójką potomstwa bywa traktowana jak egzotyczna ciekawostka. Wystarczy wyjść całą naszą sześcioosobową gromadą na niedzielny spacer, żeby prędzej czy później usłyszeć od kogoś mieszankę podziwu ze współczuciem, a pod zdjęciami rodzin wielodzietnych w internecie regularnie pojawiają się komentarze, których wolałabym, żeby moje dzieci nigdy nie przeczytały. Ty masz piątkę, więc zakładam, że słyszałaś już wszystkie możliwe warianty pytania, czy wiecie, skąd się biorą dzieci [śmiech]. Do tego każdy etap ma swoją specyfikę: inaczej wygląda zmęczenie przy niemowlaku, który nie śpi w nocy, a inaczej przy nastolatku, przez którego nie śpimy, bo wraca o trzeciej nad ranem. Co wielodzietność robi z małżeństwem – hartuje je, czy raczej wystawia na próbę? 

Anna Hazuka: Oj, to jest ciekawe pytanie. Chyba powiem bardzo przewrotnie – dzieciaki pomagają nam uporać się z największymi wrogami naszego życia czyli z egoizmem, z wysoką reaktywnością emocjonalną i z neurotycznością. Jednym słowem – pomagają nam dojrzewać. Dzieciaki są nieprawdopodobną motywacją do pracy nad sobą. A kiedy uporamy się z tymi wewnętrznymi “upiorkami”, stajemy się zwyczajnie lepszymi ludźmi. Spokojniejszymi, badziej oddanymi, wyrozumiałymi, wolnymi. Dojrzałość jest niezwykle pociągająca i najlepiej czują to właśnie małżonkowie. W tym sensie dzieciaki załatwiają nam szczęśliwe małżeństwa.  

Agata Rusek: Ogromnie mi się podoba to stwierdzenie: “Dojrzałość jest niezwykle pociągająca”. Ale muszę dopytać, o co chodzi z “reaktywnością emocjonalną”? Co się za tym kryje? 

Anna Hazuka: Reaktywność to siła z jaką nasz układ nerwowy odpowiada na bodźce ze środowiska. Im wyższa, tym bardziej “spektakularne” reakcje. Reaktywność jest częścią naszego temperamentu więc jest w dużej mierze niezmienna. To znaczy, że jeśli ktoś ma tzw. “krótki lont” i szybko się denerwuje czy złości, to tak najprawdopodobniej będzie do końca jego dni. Tylko, że to jeszcze nie oznacza, że ten człowiek nie może pracować nad formą wyrażania tej złości czy frustracji. Jak mówił Viktor Frankl “Pomiędzy bodźcem a reakcją jest przestrzeń. W tej przestrzeni leży nasza wolność”.  Człowiek to – bądź co bądź – dużo więcej niż osobowość czy temperament… 

Uwielbiamy modlić się całą rodziną. Chociaż każde z naszych dzieci i my sami, modlimy się indywidualnie, to jednak uwielbiamy momenty, w których przychodzimy do Pana Boga wszyscy razem. Mam wtedy wrażenie, że jesteśmy grupą superbohaterów, którzy na kolanach są w stanie wyprosić u Pana Boga dosłownie wszystko.  

Duchowy wymiar rodzicielstwa 

Agata Rusek: Rozmawiamy sobie jako dwie mamy, co mi przypomina, że w rozmowach o rodzicielstwie ojcowie wciąż występują w roli postaci drugoplanowej, która tylko „pomaga” w domu, jakby ten dom należał do kogoś innego [śmiech]. Wiadomo, że to się bardzo zmienia w ostatnich latach, ale jednak wciąż – mam wrażenie – się o to potykamy. Zdradź, proszę, jak u was z Wojtkiem wygląda dzielenie się rodzicielstwem: obowiązkami, zmęczeniem i odpowiedzialnością? Gdzie w tej codzienności jest miejsce na sakrament, wspólną modlitwę i Pana Boga, który przecież obiecał być z małżonkami także wtedy, gdy w zlewie piętrzą się naczynia, a nie tylko przy ołtarzy?  

Anna Hazuka: U nas tak naprawdę nigdy nie było hasła: “Pomagamy mamusi”. Bardzo o to dbaliśmy, żeby obowiązki czy też nasze wzajemnie zaangażowanie w dom, było wspólnym działaniem i wspólną odpowiedzialnością. Inaczej to wyglądało, kiedy byłam “mamą na pełen etat”, a inaczej to wygląda teraz, kiedy oboje pracujemy, a starsze dzieciaki są już w liceum. Myślę, że podstawą u nas zawsze był i jest dialog. Jeśli coś się “wykrzacza”, zwyczajnie to przegadujemy. Nie byłoby szans na mądre zarządzanie takim domem, gdyby nie nasze codzienne rozmowy. A co do czasu na duchowy wymiar… Uwielbiamy modlić się całą rodziną. Chociaż każde z naszych dzieci i my sami, modlimy się indywidualnie, to jednak uwielbiamy momenty, w których przychodzimy do Pana Boga wszyscy razem. Mam wtedy wrażenie, że jesteśmy grupą superbohaterów, którzy na kolanach są w stanie wyprosić u Pana Boga dosłownie wszystko.  

Agata Rusek: A co poradziłabyś parze, która dziś wieczorem, po położeniu dzieci spać, padnie na kanapę zbyt zmęczona, żeby ze sobą rozmawiać? 

Anna Hazuka: Przytulcie się do siebie i uśmiechnijcie. Tyle wystarczy, żeby podładować Wasze akumulatory. W dobrych zawodach bierzecie udział. Dacie radę.  

---

Anna Hazuka – żona Wojtka, mama pięciorga dzieci. Prawniczka, która porzuciła paragrafy dla dziennikarstwa, coachingu i psychologii. Autorka bestsellerowych książek dla kobiet „Druga” i „Pierwsza”.

Wrocławski Ośrodek Spotkań Małżeńskich od ponad czterdziestu lat pomaga parom zbudować między sobą mosty porozumienia i autentyczną bliskość. Tym razem zaprasza na wydarzenie „Małżeństwo – ZBUDUJMY SIĘ”, podczas którego uczestnicy przyjrzą się temu, co wzmacnia więź męża i żony: od chrześcijańskiej wizji związku, przez seksualność rozumianą jako droga do bliskości, aż po codzienne wyzwania, z którymi mierzy się wiele małżeństw, takie jak trudności w komunikacji, choroba bliskiej osoby, technologia wchodząca między małżonków czy rodzicielstwo, które potrafi spędzać sen z powiek.

Anna Hazuka poprowadzi panel „Małe dziecko, duże dziecko, wiele dzieci – o tym, jak rodzicielstwo może cementować związek”. Spotkanie „Małżeństwo – zbudujmy się” odbędzie się 28 listopada 2026 r. w auli Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu. Organizatorem wydarzenia jest Wrocławski Ośrodek Spotkań Małżeńskich, a Stacja7 jest jego patronem medialnym.

Więcej informacji: spotkaniamalzenskie.wroclaw.pl/malzenstwo-zbudujmy-sie 

Więcej ciekawych artykułów znajdziesz na stronie głównej: stacja7.pl