Boże Ciało – Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa

Choć świadomość niezwykłego cudu przemiany chleba i wina w Ciało i Krew Chrystusa istniała od początku chrześcijaństwa, trzeba było czekać aż dziesięć stuleci na zewnętrzne przejawy jego kultu

Uroczystość, która wyrosła na podłożu adoracyjnego kierunku pobożności eucharystycznej rozwijającej się na Zachodzie od przełomu XI i XII w., przeżywana jest obecnie w czwartek po uroczystości Trójcy Świętej. Bezpośrednią przyczyną ustanowienia uroczystości Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa były objawienia bł. Julianny z Cornillon. Pod ich wpływem bp Robert ustanowił w 1246 r. święto Bożego Ciała, początkowo dla diecezji Liege.

W 1252 r. legat papieski rozszerzył obchodzenie tego święta na Germanię natomiast papież Urban IV bullą “Transiturus” z 1264 r. ustanowił Boże Ciało świętem obowiązującym w całym Kościele jako “zadośćuczynienie za znieważanie Chrystusa w Najświętszym Sakramencie, błędy heretyków oraz uczczenie pamiątki ustanowienia Najświętszego Sakramentu”.

Śmierć Urbana IV przeszkodziła ogłoszeniu bulli. Dokonał tego papież Jan XXII (w 1334 r.), natomiast papież Bonifacy IX polecił w 1391 r. wprowadzić święto Bożego Ciała wszędzie tam, gdzie jeszcze nie było ono obchodzone.

W Polsce jako pierwszy wprowadził to święto bp Nankier w 1320 r. w diecezji krakowskiej, natomiast w Kościele unickim – synod zamojski w 1720 r. W Kościele katolickim w Polsce pod koniec XIV w. święto Bożego Ciała było obchodzone już we wszystkich diecezjach. Było ono zawsze zaliczane do świąt głównych. Od końca XV w. przy okazji tego święta udzielano błogosławieństwa Najświętszym Sakramentem.

 

 

Prawdziwa obecność Chrystusa w Eucharystii

Kościół od samego początku głosił wiarę w realną obecność Chrystusa w Najświętszym Sakramencie. Chrystus ustanowił Najświętszy Sakrament przy Ostatniej Wieczerzy. Opisali to trzej Ewangeliści: Mateusz, Marek i Łukasz oraz i św. Paweł Apostoł. Prawdziwa i rzeczywista obecność Jezusa Chrystusa pod postaciami chleba i wina opiera się według nauki Kościoła na słowie Jezusa: “To jest Ciało moje … To jest krew moja” (Mk 14,22.24).

Nowy Katechizm Kościoła Katolickiego mówi, iż “sposób obecności Chrystusa pod postaciami eucharystycznymi jest wyjątkowy… W Najświętszym Sakramencie Eucharystii są zawarte prawdziwie, rzeczywiście i substancjalnie Ciało i Krew wraz z duszą i Bóstwem Pana naszego Jezusa Chrystusa, a więc cały Chrystus.” (KKK 1374).

 

Kult Najświętszego Sakramentu

Od XVI w. przyjęła się w Kościele praktyka 40-godzinnej adoracji Najświętszego Sakramentu. Praktykę tę wprowadził do Mediolanu św. Karol Boromeusz w 1520 r. Dzisiaj praktyka ta jest obecna w całym Kościele. Zostały założone nawet specjalne zakony, których głównym celem jest nieustanna adoracja Chrystusa w Najświętszym Sakramencie. W Polsce istnieją trzy zakony od wieczystej adoracji: benedyktynki-sakramentki, franciszkanki od Najświętszego Sakramentu i eucharystki.

 

 

Procesje

Procesje eucharystyczne w dniu Bożego Ciała wprowadzono później niż samo święto. Pierwszym śladem ich istnienia jest wzmianka o uroczystej procesji przed sumą w Kolonii w latach 1265-75. Podczas procesji niesiono krzyż z Najświętszym Sakramentem. W ten sposób nawiązywano do dawnego zwyczaju zabierania w podróż Eucharystii dla ochrony przed niebezpieczeństwami.

W XV w. procesje eucharystyczne odprawiano w całych Niemczech, Anglii, Francji, północnych Włoszech i Polsce. W Niemczech procesję w uroczystość Bożego Ciała łączono z procesją błagalną o odwrócenie nieszczęść i dobrą pogodę, dlatego przy czterech ołtarzach śpiewano początkowe teksty Ewangelii i udzielano uroczystego błogosławieństwa. W Polsce zwyczaj ten wszedł do “Rytuału piotrkowskiego” z 1631 r. Rzymskie przepisy procesji zawarte w “Caeremoniale episcoporum” (1600 r.) i “Rituale romanum” (1614 r.) przewidywały jedynie przejście z Najświętszym Sakramentem bez zatrzymywania się i błogosławieństwo eucharystyczne na zakończenie.

Procesję odprawiano z wielkim przepychem od początku jej wprowadzenia. Od czasu zakwestionowania tych praktyk przez reformację, udział w procesji traktowano jako publiczne wyznanie wiary.

W Polsce od czasów rozbiorów z udziałem w procesji łączyła się w świadomości wiernych manifestacja przynależności narodowej. Po II wojnie światowej procesje w czasie Bożego Ciała były znakiem jedności narodu i wiary. Z tej racji ateistyczne władze państwowe niejednokrotnie zakazywały procesji urządzanych ulicami miast.

Konferencja Episkopatu Polski zmodyfikowała 17 lutego 1967 r. obrzędy procesji Bożego Ciała, wprowadzając w całej Polsce nowe modlitwy przy każdym ołtarzu oraz czytania ewangelii tematycznie związane z Eucharystią.


jz / Warszawa

Katolicka Agencja Informacyjna



Show comments

Kard. Nycz z wizytą na Ukrainie

Udział w święceniach kapłańskich, spotkanie z księżmi oraz poświęcenie terenu pod gmach seminarium "Redemptoris Mater" złożyły się na wizytę kard. Kazimierza Nycza na Ukrainie w dniach 9-12 czerwca

W Użhorodzie metropolita warszawski uczestniczył w sobotę 9 czerwca w święceniach kapłańskich dwóch pierwszych seminarzystów z Eparchialnego Seminarium Misyjnego “Redemptoris Mater”. Przyjęli je: Luigi Menna z Perugii (Włochy) i Michał Wiśniewski z Warszawy. Boską Liturgię św. Jana Złotoustego wraz z udzieleniem święceń kapłańskich sprawował biskup eparchii mukaczowskiej Milan Šašik, a kard. Nycz koncelebrował i wygłosił kazanie.

 

W niedzielę 10 czerwca wraz z bp. Šašikiem metropolita warszawski sprawował Mszę św. polową w miejscowości Cyhaniwci k. Użhorodu. To właśnie tam powstanie nowy gmach seminarium “Redemptoris Mater”. Kard. Nycz poświęcił teren pod jego budowę.

 

Eparchia czyli greckokatolicka diecezja mukaczowska podlega bezpośrednio Stolicy Apostolskiej. Powstała w 1771 r., ale od 1780 jej siedziba znajduje się w Użhorodzie. Miejscowy Kościół odrodził się dopiero po rozpadzie ZSRR. W latach 1944-47 jej biskupem był Teodor Romża (1911-47), zamordowany przez NKWD i beatyfikowany przez św. Jana Pawła II we Lwowie w 2001 r.

 

Od 17 marca 2010 eparchią kieruje pochodzący ze Słowacji bp Milan Šašik. Od czterech lat w tej greckokatolickiej diecezji działa seminarium misyjne Redemptoris Mater a od dwóch lat jego rektorem jest ks. Francesco Andolfatto z archidiecezji warszawskiej.

 

Ostatnim punktem programu wizyty kard. Nycza na Ukrainie jest spotkanie z księżmi archidiecezji warszawskiej posługującymi w tym kraju. Zaplanowano je na poniedziałek 12 czerwca we Lwowie.


archwwa.pl / Warszawa

Katolicka Agencja Informacyjna



Show comments