Objawienie Pańskie: Bóg, który daje się poznać

W Magach, którzy przybyli do Betlejem aby spotkać Jezusa, Kościół widzi siebie, świat pogański, całą rodzinę ludzką, wśród której zjawił się Chrystus, a która w swoich przedstawicielach przychodzi z krańców świata złożyć Mu pokłon

Polub nas na Facebooku!

Objawienie Pańskie: Bóg, który daje się poznać
W Magach, którzy przybyli do Betlejem aby spotkać Jezusa, Kościół widzi siebie, świat pogański, całą rodzinę ludzką, wśród której zjawił się Chrystus, a która w swoich przedstawicielach przychodzi z krańców świata złożyć Mu pokłon

Kościół katolicki obchodzi 6 stycznia uroczystość Objawienia Pańskiego (Epifania), w tradycji znaną jako Trzech Króli. Na Wschodzie była ona znana już w III wieku. Sto lat później pojawiła się także na Zachodzie, gdzie przeobraziła się w święto Trzech Króli. W liturgii uroczystość ta wiąże się nierozerwalnie z Bożym Narodzeniem.

Objawienie, po grecku Epifania, oznacza “zjawienie się”, “objawienie się”. Pełnia objawienia dokonuje się w Osobie i działalności Jezusa. Jest On żywym objawieniem Boga jako Syn Boga żywego (Mt 16,16).

Uroczystość Objawienia Pańskiego należy do pierwszych, które uświęcił Kościół. Na Wschodzie pierwsze jej ślady spotykamy już w III w. Tego właśnie dnia obchodził Kościół grecki święto Bożego Narodzenia, ale w treści znacznie poszerzonej: jako uroczystość Epifanii, czyli zjawienia się Boga na ziemi w tajemnicy wcielenia. Na Zachodzie uroczystość Objawienia Pańskiego datuje się od końca IV w. (oddzielnie od Bożego Narodzenia).

Pokłon Mędrców ze Wschodu złożony Dziecięciu Jezus, opisywany w Ewangelii przez św. Mateusza (Mt 2, 1-12), symbolizuje pokłon świata pogan, wszystkich ludzi, którzy klękają przed Bogiem Wcielonym.

W liturgii zachodniej akcent uroczystości Objawienia pada na Trzech Królów. Pokłon magów-mędrców, których do Jezusa przywiodła gwiazda, wskazuje, że cały wszechświat (gwiazda, a więc kosmos) został poruszony narodzeniem Chrystusa. Przybywają do Niego mędrcy, aby oddać cześć Bogu. Wydarzenie wskazuje na możliwość poznania Boga dzięki rzetelnemu poszukiwaniu prawdy o świecie i człowieku. W Trzech Magach pierwotny Kościół widzi siebie, świat pogański, całą rodzinę ludzką, wśród której zjawił się Chrystus, a która w swoich przedstawicielach przychodzi z krańców świata złożyć Mu pokłon.

Ewangelia św. Mateusza nie mówi o Królach, lecz o Magach lub – według innych tłumaczeń – Mędrcach ze Wschodu, którzy idąc za gwiazdą przybyli do Jerozolimy i Betlejem szukając nowo narodzonego króla żydowskiego: “Weszli do domu i zobaczyli Dziecię z Matką Jego, Maryją; upadli na twarz i oddali Mu pokłon. I otworzywszy swe skarby ofiarowali Mu dary: złoto, kadzidło i mirrę”.

Mędrcy, którzy przybyli do Jezusa złożyli dary. Wedle tradycji były nimi: złoto – symbol godności królewskiej, kadzidło – godności kapłańskiej, mirra – symbol wypełnienia proroctw mesjańskich oraz zapowiedź śmierci Zbawiciela. Jednocześnie był to wyraz wiary w Chrystusa prawdziwego człowieka (mirra), prawdziwego Boga (kadzidło) oraz króla (złoto).

Św. Mateusz nie podaje liczby Magów. Malowidła w katakumbach rzymskich z wieku II i III pokazują ich dwóch, czterech lub sześciu. U Syryjczyków i Ormian występuje ich nawet dwunastu. Przeważa jednak w tradycji Kościoła stanowczo liczba trzy ze względu na opis, że złożyli trzy dary. Tę liczbę np. spotykamy w mozaice w bazylice św. Apolinarego w Rawennie z wieku VI. Także Orygenes podaje tę liczbę jako pierwszy wśród pisarzy chrześcijańskich. Dopiero od wieku VIII pojawiają się imiona Trzech Magów: Kacper, Melchior i Baltazar. Są one zupełnie dowolne, nie potwierdzone niczym.

W sztuce Kacper przedstawiany jest najczęściej jako ofiarujący mirrę Afrykańczyk, Melchior – jako dający złoto Europejczyk i Baltazar – jako król azjatycki przynoszący do żłóbka kadzidło.

Nie ma ostatecznej pewności co do tego, czy rzeczywiście istnieją relikwie Trzech Króli. Jak głosi legenda, przechowywano je początkowo w Konstantynopolu. W późniejszym okresie znalazły się w Mediolanie.

Od XII wieku tradycja Trzech Króli związana jest z Kolonią. Pewne jest, że w 1164 r. abp Rainald von Dassel kierujący kancelarią cesarza Fryderyka Barbarossy przywiózł nad Ren jako zdobycz z podbitego Mediolanu szczątki, czczone tam jako relikwie Trzech Króli.

O tym, jak wcześniej dostały się one do Italii, wiadomo z dziejów życia biskupa Eustorgiusza: według tego dokumentu, doczesne szczątki Trzech Króli miała znaleźć w IV w. w Jerozolimie św. Helena, matka cesarza Konstantyna i w IX w. zostały przewiezione do kościoła w Mediolanie. Według innych źródeł Mediolańczycy do 1158 r. nic nie wiedzieli o posiadanym przez siebie skarbie. Dowiedzieli się o ich pochodzeniu dopiero wówczas, gdy z powodu oblężenia miasta musieli zabrać relikwie z położonego u jego bram kościoła.

Magów – jak czytamy w Ewangelii – do Betlejem przywiodła gwiazda. Niemiecki XVII-wieczny astronom Johannes Kepler usiłował wytłumaczyć gwiazdę betlejemską przez zbliżenie Jowisza i Saturna, jakie zdarzyło się w 7 roku przed narodzeniem Chrystusa (trzeba w tym miejscu przypomnieć, że liczenie lat od urodzenia Jezusa wprowadził dopiero w VI w. Dionizy Exiguus; przy obliczeniach pomylił się jednak o 7 lat – Jezus faktycznie urodził się w 7 roku przed naszą erą). Inni przypuszczają, że była to kometa Halleya, która także w owym czasie się ukazała. Jednak z całego opisu Ewangelii wynika, że była to gwiazda cudowna. Ona bowiem zawiodła Magów aż do Jerozolimy, potem do Betlejem. Stanęła też nad miejscem, w którym mieszkała Święta Rodzina. Św. Mateusz nie tłumaczy nam, czy tę gwiazdę widzieli także inni ludzie.

Od XV/XVI w. w kościołach poświęca się w uroczystość Objawienia Pańskiego kadzidło i kredę. Kredą oznaczamy drzwi na znak, że w naszym mieszkaniu przyjęliśmy Wcielonego Syna Bożego. Piszemy na drzwiach litery K+M+B, które mają oznaczać imiona Mędrców lub też mogą być pierwszymi literami łacińskiego zdania: (Niech) Chrystus mieszkanie błogosławi – po łacinie: “Christus mansionem benedicat”.

Od stuleci Święto Trzech Króli nieodmiennie wiąże się z tradycją wystawiania jasełek oraz tzw. widowisk herodowych. Początkowo były one znane we Włoszech, później we Francji. W średniowieczu rozpowszechnili je franciszkanie. Tradycję wystawiania jasełek (tak jak i budowę szopek bożonarodzeniowych) zapoczątkował sam św. Franciszek z Asyżu. W Polsce jasełka wystawia się od kilkuset lat. Jasełka to inaczej „przedstawienia o Bożym Narodzeniu” – ich nazwa wywodzi się od staropolskiego słowa „jasło” oznaczającego żłób.

Od 8 lat organizowane są na ulicach polskich miast Orszaki Trzech Króli. Jest to nowa, świecka tradycja, która cieszy się coraz większą popularnością. Jest jednocześnie symboliczną manifestacją przywiązania do życia zgodnego z zasadami wiary i wartości chrześcijańskich. W tym roku odbędą się one w ponad 600 miastach w Polsce i za granicą.

KAI

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7


 

 



Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Już dziś Orszaki Trzech Króli wyjdą na ulice 872 miast w Polsce

Dziś święto Objawienia Pańskiego, więc na ulice 872 miejscowości w całej Polski odbędą się barwne korowody zwane Orszakami Trzech Króli. Centralny Orszak, od którego tradycja tych plenerowych Jasełek rozeszła się na Polskę i świat, odbędzie się w południe Warszawie.

Polub nas na Facebooku!

Już dziś Orszaki Trzech Króli wyjdą na ulice 872 miast w Polsce
Dziś święto Objawienia Pańskiego, więc na ulice 872 miejscowości w całej Polski odbędą się barwne korowody zwane Orszakami Trzech Króli. Centralny Orszak, od którego tradycja tych plenerowych Jasełek rozeszła się na Polskę i świat, odbędzie się w południe Warszawie.

Orszak warszawski będzie tradycyjnie największym w Polsce. Rozpocznie się na Placu Zamkowym, gdzie krótkie orędzie wygłosi oraz modlitwę poprowadzi kard. Kazimierz Nycz. Warszawiaków, których w ubiegłym roku przybyło na Orszak kilkanaście tysięcy, poprowadzą trzej królowie symbolizujący 3 kontynenty: Afrykański, Azjatycki i Europejski. Wszystkie orszaki będą różnymi drogami zmierzały w jednym kierunku: do żywej Stajenki, umiejscowionej na Placu Piłsudskiego. Tam odegrają scenę „Olśnienia”.

Nie zabraknie znanych i wyczekiwanych atrakcji takich jak taniec Aniołów z szarfami, taniec chińskiego smoka, atak Diabłów na Orszaki oraz musztra Legionu Rzymskiego (chłopcy ze szkoły „Żagle” Stowarzyszenia Sternik).

 

 

W drodze do Stajenki uczestnicy orszaków miną tzw. mansjony: Dwór Heroda, scenę muzyczną, Bramę Anielską.

 

 

Na Placu Zamkowym będzie kolędował Chór Ave – mieszany zespół wokalny, skupiający amatorów i wykonujący muzykę wielogłosową wszystkich epok. Działa przy Fundacji AVE i parafii Narodzenia NMP w Warszawie-Płudach. Dyrygentem chóru jest Bartłomiej Włodkowski.

 

 

Przed królewskimi Orszakami, ok. godz. 11.45, w drogę do Betlejem, wyruszy Orszak Rodzinny, który będzie prowadzony przez Brzemienną Świętą Rodzinę z osiołkiem, w towarzystwie aniołów i eskorcie Rzymian. Orszak Rodzinny będzie składał się z rodzin z małymi dziećmi.

Orszak Główny wyruszy w drogę do Stajenki ok. 12.15 (trasa: Plac Zamkowy – ul. Krakowskie Przedmieście – ul. Królewska – Pl. Piłsudskiego). Na jego czele pójdzie Gwiazdor niosący orszakową gwiazdę. Będą towarzyszyły mu najmłodsze dzieci z przedszkoli i zerówek, przebrane za pastuszków. Za nimi podążą kard. Kazimierz Nycz i inni VIP-owie oraz osoby niepełnosprawne z „Drabiny Jakubowej”.

Tegoroczną nowością, wynikającą z chęci podkreślenia roli kolędowania, będzie to, że Gwiazdorowi będą towarzyszyli również Kolędnicy – Turoń, Śmierć, Anioły i Diabeł. – Pragniemy wskrzesić tę starodawną tradycję ludową – mówią organizatorzy.

 

Wszystkim scenom będzie towarzyszył Chór Centrum Myśli Jana Pawła II pod dyrygenturą p. Jana Krutula. Po zakończeniu części artystycznej, odbędzie się kolędowanie wspólnie z takimi zespołami jak Pectus, Hanka Rybka i Zespół Studia Piosenki Teatru Polskiego Radia.

W trakcie Orszaku wolontariusze będą rozdawali uczestnikom korony, śpiewniki i nalepki, a także zbierali pieniądze do puszek w ramach publicznej zbiórki pieniędzy „Podaruj dzieciom wakacje”, z której dochód zostanie przekazany na dofinansowanie wakacyjnych wyjazdów dla dzieci i młodzieży z ubogich rodzin.

Warszawskiemu Orszakowi będzie towarzyszyć Wystawa Szopek Rodzinnych. Wystawa liczy 68 szopek, a można ją podziwiać w trzech warszawskich kościołach: Katedrze Praskiej pw. św. Michała Archanioła i św. Floriana Męczennika, Archikatedrze Warszawskiej pw. św. Jana Chrzciciela i Bazylice św. Krzyża.

Dokładna mapa wszystkich Orszaków odbywających się w tym roku w Polsce znajduje się na stronie Orszaku>> 

 

 

ad, mat. pras./Stacja7

Szukasz wartościowych treści?

Zapisz się na cotygodniowy newsletter Stacji7