Fot. Canva
„Poważne przestępstwo kanoniczne”. Czym jest „binacja”- przyczyna odwołania proboszcza z Grojca?
Binacja - to słowo stało się kluczem do zrozumienia ostatnich wydarzeń wokół odwołania proboszcza w Grojcu (diecezja bielsko-żywiecka). Określenie dotąd nieznane opinii społecznej a używane przez księży na co dzień.
Co się działo w Grojcu
Przypomnijmy: kuria odwołała ks. Józefa Zborka, długoletniego proboszcza z Grojca, informując, że powodem jest „poważne przestępstwo kanoniczne”, ale nie podając dokładnie, o jakie przestępstwo chodzi. Parafianie sprzeciwili się decyzji biskupa Romana Pindla, jaką podjął wobec długoletniego pasterza. 4 października doszło do protestu parafian, którzy stanęli w obronie odwołanego proboszcza.
ZOBACZ TAKŻE >>> Ks. Jacek Stryczek: Bp Pindel kontra. Ale kontra komu…
Powołując się na prywatność, kuria podawała, że powody pozbawienia urzędu może wyjawić tylko proboszcz. 13 października ks. Józef Zborek wydał oświadczenie, w którym napisał m. in.:
„Zostałem oskarżony o popełnienie przestępstwa przeciwko sakramentom, tj. bezprawnego czerpania korzyści z ofiar mszalnych, określonego w kan. 1383 Kodeksu Prawa Kanonicznego, a także o przestępstwo zniszczenia dokumentu kościelnego, tj. księgi intencji mszalnych, o którym stanowi kan. 1391 n. 1 Kodeksu Prawa Kanonicznego.” – napisał ks. Zborek w oświadczeniu.
Przeczytaj również
Tym samym potwierdziły się nieoficjalne medialne doniesienia, że powodem odsunięcia była binacja.
„Binus” – podwójny
Binacja pochodzi od łacińskiego słowa „binus” – podwójny. „Binować” w słowniku księży znaczy „odprawić drugą Mszę św.”. Obok binacji – drugiej Mszy św. odprawianej przez jednego kapłana w ciągu dnia – jest również trynacja: trzykrotne odprawienie Mszy św.
Prawo kanoniczne zakazuje księdzu odprawienie dwóch Mszy św. w ciągu jednego dnia. Mówi o tym inny kanon 905 Kodeksu Prawa Kanonicznego, chociaż jednocześnie w tym samym zdaniu dopuszcza wyjątki:
Kan. 905 – § 1. Wyjąwszy przypadki, w których kapłan zgodnie z prawem może celebrować
albo koncelebrować Eucharystię kilka razy w tym samym dniu, nie wolno mu celebrować więcej niż raz dziennie.
Jakie to przypadki, tłumaczy kolejny paragraf: Gdy brakuje kapłanów, ordynariusz miejsca może pozwolić, by kapłani, ze słusznej przyczyny, celebrowali Mszę Świętą dwa razy dziennie, a gdy wymaga tego konieczność duszpasterska, nawet trzykrotnie w niedziele i święta nakazane.
Dlatego w naszych parafiach wręcz normą jest, że kapłani odprawiają po dwie Msze św. w ciągu dnia. W niedziele i uroczystości ten limit jest wyższy i wynosi trzy – w praktyce wszystko zależy od liczby przyjętych intencji. Jednak odprawienie trzech Mszy św. w dni powszednie i czterech w niedzielę – jest przez prawo kanoniczne surowo zakazane.
Kuria wydała dodatkowy komunikat
Proces administracyjny wytoczony przez władze diecezji bielsko-żywieckiej przeciwko proboszczowi z Grojca dotyczył właśnie tego. Po tym, jak ks. Józef Zborek wystosował oświadczenie, w którym ujawnił przyczynę pozbawienia go z urzędu, głos zabrała kuria bielsko-żywiecka, precyzując, że oświadczenie proboszcza było niepełne.
„Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że Msze święte binowane odprawiano tam każdego dnia tygodnia, w niedzielę zaś kapłan odprawiał nawet po sześć Mszy świętych.”
Pełna treść komunikatu kurii
Kuria informowała, że przekraczanie dozwolonej liczby Mszy świętych nie było praktyką sporadyczną, lecz stałą.
Różnica między oświadczeniem ks. Zborka a komunikatem kurii jest istotna – ks. Zborek sugerował, że zarzuty dotyczą bezprawnego czerpania korzyści z ofiar mszalnych, w domyśle – rozliczania intencji. Kuria – że chodzi o sam fakt sprawowania więcej niż dwóch albo trzech Mszy św., marginalnie tłumacząc kwestie rozliczania ofiar mszalnych. Być może obie sprawy były badane łącznie.
Jednak ta różnica w wymowie obu oświadczeń pozwala dostrzec drugi aspekt binacji i dotyczy tzw. stypendiów mszalnych (czyli ofiar za Msze św.): nawet jeśli ksiądz odprawi dwie Msze św. w ciągu jednego dnia, ma prawo przyjąć stypendium tylko za jedną Mszę św. Pozostałe stypendia ksiądz oddaje do kurii, a ta przeznacza je na wyznaczone cele (np. misyjne).
Wprost mówi o tym kanon 951:
Kapłan celebrujący więcej Mszy Świętych w tym samym dniu, może każdą
z nich odprawić według intencji, na którą została złożona ofiara, przy zachowaniu jednak zasady, że oprócz dnia Bożego Narodzenia, wolno mu zatrzymać dla siebie jedną tylko ofiarę, pozostałe zaś ma obowiązek przekazać na cele wyznaczone przez ordynariusza, z dopuszczeniem jednak pewnej rekompensaty z tytułu zewnętrznego.
Msze św. zbiorowe
Prawo kanoniczne szczegółowo wyjaśnia, że każda przyjęta ofiara (złożona intencja) powinna być odprawiona oddzielnie. Innymi słowy, jeden ksiądz nie może odprawiać jednej Mszy św. w dwóch niezależnie przyjętych intencjach.
Zdarzają się jednak Msze św. zbiorowe, czyli łączenie wielu intencji w jednej Mszy św. Musi jednak na to zezwolić odpowiednia władza kościelna. Prawo kościelne określa, że taka Msza św. może odbywać się raz w tygodniu, a ofiarodawcy muszą być wcześniej poinformowani, że ich intencja właśnie w taki sposób zostanie odprawiona.
Jeśli chodzi o drugie przestępstwo, proboszcz poinformował został ukarany karą pieniężną w wysokości 5 tys. zł. Pozbawienie probostwa to kara za pierwsze z przestępstw – „bezprawne czerpanie korzyści z ofiar mszalnych”.
Kanon 1383 mówi: „kto bezprawnie czerpie zysk z ofiar mszalnych, powinien być ukarany cenzurą lub karami, o których mowa w kan. 1336 § 2-4”. Wśród tych kar jest m. in. kara pozbawienia urzędu.
Więcej ciekawych artykułów znajdziesz na stronie głównej: stacja7.pl








