W całej Polsce odbędzie się doroczne badanie, w ramach którego zbierane są twarde dane o uczestnictwie w Mszach świętych i przyjmowaniu Komunii. Badanie oczywiście jest anonimowe.
W najbliższą niedzielę, 20 października, we wszystkich parafiach w Polsce zostanie przeprowadzone badanie praktyk religijnych. To jedno z najdłużej prowadzonych badań socjologicznych w naszym kraju. Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego (ISKK) organizuje je nieprzerwanie od lat 80.
Podczas każdej mszy świętej w Polsce liczone są osoby obecne w kościele oraz te, które przystępują do Komunii świętej. Dane spisywane są w specjalnych formularzach przez proboszczów i przesyłane do diecezji, a stamtąd do ISKK. Dzięki temu powstają dwa podstawowe wskaźniki:
- Dominicantes – procent katolików zobowiązanych, którzy uczestniczą w niedzielnej Eucharystii.
- Communicantes – procent wiernych obecnych w kościele, którzy przyjmują Komunię świętą.
Liczenie przeprowadzają osoby wyznaczone przez proboszczów i administratorów parafii – mogą nim być ministranci, wolontariusze, współpracownicy parafii.
ZOBACZ TEŻ>>> W Gdańsku obradowali polscy biskupi. 7 najważniejszych zmian i decyzji
Nie sondaż, lecz liczenie wiernych
Nie jest to zatem badanie opinii czy przekonań, lecz pomiary praktyk religijnych. Jak czytamy na stronie ISKK, badanie „ma bardziej charakter pomiaru statystycznego niż badania socjologicznego, przynosi jednak dane uściślające lub weryfikujące informacje uzyskiwane w drodze wywiadu socjologicznego”.
Przeczytaj również
-
Zmarła siostrzenica kard. Stefana Wyszyńskiego
-
To największy cmentarz w Polsce i jeden z największych na świecie. Właśnie otrzymał wyjątkowe wyróżnienie
-
Wielka tragedia na Podkarpaciu. Nie żyje dwóch strażaków
-
Diecezja odpowiada byłemu proboszczowi z Grojca. Wyjaśnia szczegółowo powody decyzji
-
Warszawa ma nowe sanktuarium. Znajdują się tam aż dwa wyjątkowe wizerunki Maryi
-
Udostępnili kościół znanemu zespołowi, nie znając przeszłości jego założyciela. Teraz reagują
-
W Gietrzwałdzie znów doszło do dewastacji. „Problem przybiera na sile”
-
Brakuje ok. 4 milionów złotych. Mniszki ze Staniątek błagają o pomoc
-
Biskup eskortowany przez policję. Nocne zamieszki w parafii w Grojcu
-
Nie przegap najbardziej wyczekiwanego wydarzenia jesieni! To ostatni moment, by zgarnąć bilet na Strefę Młodych Festiwal
-
„Abortomat” stanął w Warszawie. Zamiast paczek wydaje tabletki poronne. Jest reakcja archidiecezji warszawskiej
-
Najpierw dzieci zabrano. Potem sąd kazał je oddać. Czy Państwo ma prawo odebrać dzieci rodzinie „na wszelki wypadek”?
-
Oddała swoje życie Chrystusowi. Justyna nową dziewicą konsekrowaną w diecezji elbląskiej
-
Film o św. Maksymilianie Kolbem nagrodzony! „Triumf serca” z Marcinem Kwaśnym podbił polskie kina
-
Tego jeszcze nie było! Uczestnicy popularnego teleturnieju zmierzyli się z kategorią „W kościele”
“W badaniu tym nie mają zastosowania pojęcia „respondenta”, i „próby”, nikomu, bowiem nie zadaje się żadnych pytań: podstawą uzyskiwania informacji jest obserwacja (zliczanie) wszystkich wiernych obecnych na mszy św. niedzielnej, liczy się także tych, którzy przyjęli komunię św. w czasie mszy”.
Eksperci Instytutu wielokrotnie tłumaczyli różnicę między liczeniem wiernych w kościele a badaniem opinii publicznej. To nie jest sondaż społeczny, w którym pytamy ludzi o zdanie. To po prostu policzenie obecnych i przyjmujących sakramenty – wyjaśniał ks. dr Wojciech Sadłoń SAC, obecny dyrektor ISKK.
Ks. prof. Witold Zdaniewicz SAC, nieżyjący już twórca badań i wieloletni dyrektor Instytutu, wielokrotnie wyjaśniał, że tu chodzi o twarde dane, których nie da się zadeklarować inaczej, niż własną obecnością. Dzięki takim danym można porównywać, jak naprawdę wygląda religijność praktykowana, a nie tylko deklarowana w ankietach.
To badanie ma zatem charakter obiektywny. Liczby pokazują zachowania, a nie deklaracje i opinie, które w badaniach opinii publicznej często bywają zawyżone. Po drugie, liczy się wszystkich przychodzących do kościoła, a nie tylko wybraną grupę badawczą, jak to się dzieje w przypadku badań opinii społecznej.
Zebrane dane pozwalają porównać religijność w Polsce w różnych diecezjach oraz śledzić zmiany w czasie. Badanie prowadzone w jeden konkretny dzień roku eliminuje sezonowość i pozwala uchwycić realny obraz uczestnictwa w praktykach religijnych.
Jak zaznaczał ks. Sadłoń: „Ten sam schemat badania, stosowany od kilkudziesięciu lat, daje nam unikalną perspektywę. Możemy mówić o trendach w skali dekad, co w naukach społecznych jest rzadkością”.
SPRAWDŹ>>> Jak będą wyglądały obchody Narodowego Święta Niepodległości? [PROGRAM]
Jak zmienia się religijność Polaków?
Dane ISKK dokumentują systematyczny spadek uczestnictwa w niedzielnej Mszy św.. Jeszcze w latach 80. XX wieku wskaźnik dominicantes przekraczał 50%. W 1991 r. wynosił 46,7%. W ostatniej dekadzie spadł poniżej 40%.
- W 2010 roku dominicantes wyniósł 41%.
- W 2015 roku – 39,8%.
- W 2019 roku (ostatnie pełne badanie przed pandemią) – 36,9%.
- Po pandemii, w 2021 roku, wskaźnik spadł do 28,3%, co było historycznym minimum.
- W 2022 roku nastąpiło lekkie odbicie – 29,5%.
Z kolei communicantes – czyli odsetek osób przyjmujących Komunię – w długiej perspektywie wykazuje trend wzrostowy. W latach 80. wynosił poniżej 10%, w 1991 r. osiągnął 10,3%, a obecnie oscyluje wokół 16-17%.
To oznacza, że choć w kościołach jest mniej osób, ci którzy uczestniczą, częściej przystępują do sakramentów.
ps, iskk.pl/Stacja7
