Nasze projekty

Wykorzystywanie seksualnie nieletnich w diecezjach i zakonach. 368 zgłoszeń w ostatnich 3 latach

W okresie od 1 lipca 2018 r. do 31 grudnia 2020 wpłynęło do diecezji oraz zakonów męskich 368 zgłoszeń dotyczących wykorzystywania seksualnego osób małoletnich. Zgłoszenia dotyczą czynów z lat 1958-2020.

źródło: Pixabay.com/Counselling

51% zgłoszeń jest nadal w trakcie badania, zaś 39% zarzutów uznano za potwierdzone lub uwiarygodnione na etapie wstępnym lub przez Kongregację Nauki Wiary. Dane te – zebrane przez Biuro Delegata KEP ds. ochrony dzieci i młodzieży oraz opracowane przez Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego, zaprezentowane zostały dziś podczas konferencji prasowej w formule on-line. Badanie jest kontynuacją kwerendy, której wyniki opublikowano w marcu 2019.

Jak wynika z zaprezentowanego dziś raportu od połowy 2018 r. do końca 2020 r. dokonano 300 zgłoszeń wykorzystania seksualnego w diecezjach oraz 68 w zakonach. Blisko połowa osób pokrzywdzonych, których one dotyczyły, miało poniżej 15 roku życia (47%) oraz również niemal połowa – między 15 a 18 rokiem życia (47,3%). W obydwu grupach wiekowych udział chłopców i dziewcząt był taki sam (po 50%). 21 zgłoszeń (5,7%) nie zawiera informacji na temat wieku: 8 dotyczących wykorzystywania dziewcząt, 13 – chłopców.

Spośród osób, które miały być skrzywdzone wykorzystaniem seksualnym, 104 (28%) zgłoszeń dotyczyło wykorzystania ministrantów, 71 (19%) – uczniów lub uczennic oraz osób przygotowywanych do sakramentów, 61 (17%) – uczestników duszpasterstwa, wspólnoty lub ruchu, 25 (7%) – członków scholii lub chóru, 24 (7%) – osoby z rodziny lub kręgu znajomych duchownego lub zakonnika, 17 (5%) – lektorów, 10 (3%) uczestników pielgrzymki, 9 (2%) uczestników obozów wakacyjnych, 3 (1%) – bielanek. W przypadku 173 zgłoszeń (47%), osoba miała inny lub nieznany jurysdykcji status w relacji do instytucji kościelnej, a 47 (13%) zgłoszeń nie zawierało informacji na temat statusu osoby pokrzywdzonej. (Wymienione kategorie nie są rozłączne, co oznacza, że jeden pokrzywdzony mógł należeć do kilku kategorii osób).

Dokonana kwerenda pokazuje, że Kościół, w którym kiedyś dokonała się krzywda, dziś staje się miejscem wysłuchania i pomocy, szukania prawdy i sprawiedliwości – powiedział w trakcie prezentacji Delegat KEP ds. Ochrony Dzieci i Młodzieży abp Wojciech Polak.

O. Adam Żak SJ z Centrum Ochrony Dziecka stwierdził, że w ostatnim czasie jest fala ujawnień przypadków wykorzystania seksualnego. Zgłoszenia trafiały do diecezji i zgromadzeń zakonnych z różnym natężeniem w czasie, jednak w badanym okresie nie było miesiąca, w którym do jurysdykcji kościelnej w Polsce nie wpłynęłoby żadne zawiadomienie.

Reklama
Reklama

65 zgłoszeń z ostatnich 3 lat

Zgłoszenia dotyczyły zarzutów wykorzystywania seksualnego osób małoletnich z lat 1958-2020 (rok rozpoczęcia). 299 zgłoszeń (81%) dotyczyło czynów popełnionych w okresie od 1958 do 2017 r., a 65 zgłoszeń (18%) – czynów z ostatnich trzech lat (2018-2020). W 4 zgłoszeniach nie określono czasu zarzucanych czynów. Jeśli chodzi o czas trwania zarzucanych czynów 39% trwało nie dłużej niż rok, 37% – od 1 roku do 2 lat, 14% – od 3 do 5 lat, 5% – od 6 do 9 lat, zaś 4% – powyżej 10 lat.

Dokonane od połowy 2018 r. do końca 2020 r. zgłoszenia dotyczą 292 księży oraz zakonników. Wobec 20% zgłoszono więcej niż jeden zarzut (spośród tych 58 osób, wobec co najmniej 32 duchownych diecezjalnych oraz 10 zakonników zarzuty zgłoszono również przed 1 lipca 2018 r., czyli objęte były poprzednią kwerendą).

Połowa zgłoszeń pochodziła od osoby pokrzywdzonej, która uczyniła to osobiście (48%) lub poprzez pełnomocnika (2%). W 11% przypadków źródłem zawiadomienia był duchowny lub osoba zakonna z tej diecezji, w 4% z innej diecezji. W 4% przypadków zawiadomienie złożył delegat z innej diecezji lub zgromadzenia. Łącznie osoby duchowne są źródłem 19% zgłoszeń. 8% stanowią zawiadomienia złożone przez członków rodziny osoby pokrzywdzonej, a 5% – przez inną osobę świecką. Po 3% przypadków stanowią zawiadomienia ze strony organu państwowego, znajomych lub przyjaciół osoby pokrzywdzonej oraz media. W 9% przypadków zawiadomienie pochodziło z innego źródła.

Reklama

Więcej zgłoszeń po filmie braci Sekielskich

Zgłoszenia trafiały do diecezji i zgromadzeń zakonnych z różnym natężeniem w czasie, jednak w badanym okresie nie było miesiąca, w którym do jurysdykcji kościelnej w Polsce nie wpłynęłoby żadne zgłoszenie. Proporcjonalnie więcej zgłoszeń wpłynęło w maju i czerwcu 2019, co mogło częściowo być pokłosiem emisji filmu Tomasza i Marka Sekielskich „Tylko nie mów nikomu” emitowanego w maju tamtego roku.

Sytuacja obwinionych w momencie zbierania danych przez Biuro Delegata KEP była różna. Najczęściej zostali czasowo odsunięci od pełnienia posługi na czas badania zarzutów (46%) lub od jakichkolwiek kontaktów duszpasterskich z dziećmi i młodzieżą (36%) albo otrzymali nakaz przebywania w określonym miejscu (37%). W pozostałych przypadkach zastosowano takie procedury jak: czasowe odsunięcie od niektórych wymiarów posługi, zakaz przebywania w określonym miejscu, powierzenie ograniczonych zadań duszpasterskich lub kara kanoniczna. 16% obwinionych duchownych przebywa na emeryturze, zaś co dziesiąty (11% obwinionych w diecezjach oraz 6% w zakonach) nie został odsunięty od posługi.

Spośród zgłoszonych jurysdykcjom kościelnym spraw dotyczących osób pokrzywdzonych poniżej 15 roku życia, 148 (86%) zostało zgłoszonych państwowym organom ścigania. W 113 przypadkach zgłoszeń tych dokonały diecezje i zakony, a w 35 przypadkach państwowe organy ścigania zostały powiadomione przez inny podmiot. Spośród spraw dotyczących osób poniżej 15 roku życia, które nie zostały zgłoszone państwowym organom ścigania, 13 (8%) dotyczyło duchownych lub zakonników, którzy w momencie oskarżenia już nie żyli, 8 (5%) spraw zgłoszonych jurysdykcjom kościelnym nie przekazano do prokuratury ze względu na uznanie ich za bezpodstawne lub fałszywe. 4 (2%) zgłoszeń w momencie zbierania danych było na etapie weryfikacji wstępnej.

W przypadku zgłoszeń dotyczących osób pokrzywdzonych powyżej 15 roku życia, 35 przypadków (20%) zostało również zgłoszonych państwowym organom ścigania. W 139 (80%) przypadkach nie dokonano zgłoszenia do organów ścigania.

Spośród zgłoszeń bez informacji o wieku osoby pokrzywdzonej, w 13 przypadkach zostało również zgłoszonych państwowym organom ścigania. W 4 przypadkach organy ścigania zostały powiadomione przez inny podmiot. W 2 przypadkach zgłoszenie uznano za bezpodstawne lub fałszywe. W 1 przypadku obwiniony nie żyje oraz również w 1 przypadku zgłoszenie był w momencie zbierania danych w trakcie weryfikacji wstępnej.

Dane były zbierane już wcześniej

Pierwsze dane dotyczące przypadków wykorzystywania seksualnego osób małoletnich przez niektórych duchownych oraz zakonników zostały zebrane za okres 1990-2013 r. przez dr. Adama Żaka SJ, koordynatora KEP ds. ochrony dzieci i młodzieży w 2014 r.

Następnie w 2018 r. Sekretariat Konferencji Episkopatu Polski zebrał z wszystkich diecezji oraz zakonów męskich dane dotyczące zgłoszeń za okres od 1 stycznia 2014 do 30 czerwca 2018 r. Kwerenda opublikowana w marcu 2019 r. ujawniła 382 zgłoszonych przypadków z lat 1950-2018, z czego 198 dotyczyło osób poniżej 15 roku życia, a 184 – osób pomiędzy 15 a 18 rokiem życia. Na prośbę Delegata KEP ds. ochrony dzieci i młodzieży abp. Wojciecha Polaka pallotyński Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego im. Witolda Zdaniewicza (ISKK) przeprowadził pogłębioną analizę tych danych. Zaprezentowano ją podczas konferencji 13 stycznia 2021 r. podczas sesji „Budowa w Kościele w Polsce systemu przeciwdziałania wykorzystywaniu seksualnemu małoletnich”.

Podczas zebrania plenarnego Konferencji Episkopatu Polski w październiku 2020 r. biskupi – zgodnie z rekomendacją delegata KEP ds. ochrony dzieci i młodzieży abp. Wojciecha Polaka – podjęli decyzję o kontynuacji badań dotyczących przypadków wykorzystywania seksualnego małoletnich za okres od połowy 2018 do końca 2020 r. Wstępne wyniki zostały zaprezentowane biskupom 12 czerwca br. podczas 389. Zebrania Plenarnego KEP. Zbieranie i opracowanie danych zostało sfinansowane przez Fundację Świętego Józefa Konferencji Episkopatu Polski.

Konferencja w formule on line z udziałem Prymasa Polski, abp Wojciecha Polaka, Ks. Wojciecha Sadłonia, Dyrektora Instytutu Statystyki Kościoła Katolickiego SAC oraz ks. Adama Żaka SJ, Koordynator KEP ds. ochrony dzieci i młodzieży oraz Dyrektora Centrum Ochrony Dziecka zorganizowana została przez Biuro Delegata KEP ds. Ochrony Dzieci i Młodzieży we współpracy z Instytutem Statystyki Kościoła Katolickiego SAC oraz Katolicką Agencją Informacyjną.

ag/KAI/Stacja7

Dołącz do naszych darczyńców. Wesprzyj nas!

Najciekawsze artykuły

co tydzień w Twojej skrzynce mailowej

Raz w tygodniu otrzymasz przegląd najważniejszych artykułów ze Stacji7

Reklama

SKLEP DOBROCI

Reklama

PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ

Reklama
WIARA I MODLITWA
Wspieraj nas - złóż darowiznę