Jutro Niedziela – II Adwentu A

Kim jest ten, na którego czekamy? Czy go znamy? Czy wiemy, co nam przynosi? Czego tak naprawdę od Niego oczekujemy?

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


II NIEDZIELA ADWENTU A • KOLEKTA: Modlimy się do Boga, by sprawił, aby troski doczesne nie przeszkadzały nam w dążeniu na spotkanie z Jego Synem, lecz by nadprzyrodzona mądrość kształtowała nasze czyny i doprowadziła nas do zjednoczenia z Chrystusem • CZYTANIA: Księga Izajasza 11, 1-10, Psalm 72 (71), 1-2. 7-8. 12-13. 17, List Świętego Pawła do Rzymian 15, 4-9, Ewangelia wg Świętego Mateusza 3, 1-12

 

• CHMURA SŁÓW •

chmura

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Izajasza

(Iz 11, 1-10)

Wyrośnie różdżka z pnia Jessego, wypuści się Odrośl z jego korzenia. I spocznie na niej Duch Pana, duch mądrości i rozumu, duch rady i męstwa, duch wiedzy i bojaźni Pana. Upodoba sobie w bojaźni Pana. Nie będzie sądził z pozorów ni wyrokował według pogłosek; raczej rozsądzi biednych sprawiedliwie i pokornym w kraju wyda słuszny wyrok. Rózgą swoich ust uderzy gwałtownika, tchnieniem swoich warg uśmierci bezbożnego. Sprawiedliwość będzie mu pasem na biodrach, a wierność przepasaniem lędźwi. Wtedy wilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z koźlęciem razem leżeć będą, cielę i lew paść się będą społem i mały chłopiec będzie je poganiał. Krowa i niedźwiedzica przestawać będą przyjaźnie, młode ich razem będą legały. Lew też jak wół będzie jadał słomę. Niemowlę igrać będzie na norze kobry, dziecko włoży swą rękę do kryjówki żmii. Zła czynić nie będą ani zgubnie działać po całej świętej mej górze, bo kraj się napełni znajomością Pana na kształt wód, które przepełniają morze. Owego dnia to się stanie: Korzeń Jessego stać będzie. na znak dla narodów. Do niego ludy przyjdą z modlitwą, i sławne będzie miejsce jego spoczynku.

Oto słowo Boże.

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Nowe porządki  Iz 11,1-10

Izajasz zapowiada w swoim proroctwie Mesjasza, który przyniesie pokój niemożliwy do osiągnięcia ludzkimi wysiłkami

KSIĘGA: Izajasza • AUTOR: Izajasz • CZAS POWSTANIA:  II poł. VIII w. przed Chr. • KTO MÓWI: Bóg i Izajasz • ADRESACI: Izajasz  • KATEGORIA: mowa prorocka


ADWENTOWY PROROK • Tego roku w adwentowe niedziele czytamy Księgę proroka Izajasza. Jest to jedna z najdłuższych ksiąg Starego Testamentu, składa się z 66 rozdziałów. Dzieli się ją na trzy części, którym przypisuje się różnych autorów i odmienny czas powstania. Adresatami każdej z części są Izraelici w zmieniających się okolicznościach historii zbawienia • Pierwsza część (Iz 1-39) dotyczy Izraela przed wygnaniem za czasów panowania bezbożnego króla Achaza (735-715 r. przed Chr.) oraz jego syna, wiernego reformatora Ezechiasza (715-698 r. przed Chr.). Jej autorem jest tzw. Pierwszy Izajasz (Proto-Izajasz), działający w latach 740-701 r. przed Chr. Podkreśla on Świętość Boga działającego w historii • Część druga (Iz 40-55) skierowana jest do Izraelitów na wygnaniu. Jej autorem jest Drugi Izajasz (Deutero-Izajasz), prawdopodobnie uczeń wielkiego Izajasza. Głosi on radykalny monoteizm oraz przedstawia zbawienie przychodzące przez cierpienia tajemniczego Sługi Jahwe • Trzecia część (Iz 56-66) powstała już po powrocie z wygnania. Odpowiada za nią wciąż tzw. “szkoła Izajasza”. Autor, nazwany umownie Trzecim Izajaszem (Trito-Izajaszem), podkreśla świętość Boga i Jerozolimy oraz rysuje wizję czasów ostatecznych, w których zbawienie ma objąć wszystkie narody.

KSIĘGA EMMANUELA • Rozdział jedenasty Księgi Izajasza, który słyszymy w dzisiejszej liturgii należy do tzw. Księgę Emmanuela (Iz 6,112,6). Obejmuje ona wyrocznie z pierwszych lat misji prorockiej Izajasza i zapowiada Mesjasza, Emmanuela, księcia pokoju, którego Bóg obiecuje swojemu ludowi w niespokojnych latach wojen z sąsiadami.

ZANIM USŁYSZYSZ • Dzisiejszy fragment to jedno z najbardziej znanych starotestamentalnych proroctw o Mesjaszu. Jest on nazwany tutaj Różdżką (gałązką) i Odroślą. Oznacza to coś kruchego, małego, podatnego na uszkodzenie. Ta pozorna słabość będzie jednak wzmocniona darami Ducha. Dlatego będzie On mógł być wreszcie władcą, który przyniesie sprawiedliwość. Owocem tego jest nowy porządek, pokój, który przekracza naturalne możliwości czy wyobrażenia (sielankowy obraz ww. 6-8 przedstawia w rzeczywistości głęboką metaforę). Tajemniczy mały chłopiec (albo wręcz niemowlę) ma zadziwiającą władzę nad tymi zwierzętami (ww. 6.8). Ostateczny obraz prowadzi nas natomiast do eschatologii: Mesjasz stanie się znakiem zbawienia dla narodów i jedynym “miejscem” uniwersalnego kultu.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Pokój niemożliwy po ludzku: Wtedy wilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z koźlęciem razem leżeć będą, cielę i lew paść się będą społem i mały chłopiec będzie je poganiał.

Kto zna Pana, nie czyni zła: Zła czynić nie będą ani zgubnie działać po całej świętej mej górze, bo kraj się napełni znajomością Pana, na kształt wód, które przepełniają morze.

 

LINKI


Zła czynić nie będą ani zgubnie działać po całej świętej mej górze, bo kraj się napełni znajomością Pana, na kształt wód, które przepełniają morze (Iz 11,9).

Iz 2,4: On będzie rozjemcą pomiędzy ludami i wyda wyroki dla licznych narodów. Wtedy swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą się więcej zaprawiać do wojny. 

Oz 2,18: W owym dniu zawrę z nią przymierze, ze zwierzem polnym i ptactwem powietrznym, i z tym, co pełza po ziemi. Łuk, miecz i wojnę wyniszczę z jej kraju, i pozwolę jej żyć bezpiecznie. 

Jr 31,34: I nie będą się musieli wzajemnie pouczać jeden mówiąc do drugiego: „Poznajcie Pana!” Wszyscy bowiem od najmniejszego do największego poznają Mnie wyrocznia Pana, ponieważ odpuszczę im występki, a o grzechach ich nie będę już wspominał». 

Rz 15,14: Bracia, jestem co do was przekonany, że pełni jesteście szlachetnych uczuć, ubogaceni wszelką wiedzą, zdolni do udzielania sobie wzajemnie upomnień. 

Ap 14,6: Potem ujrzałem innego anioła lecącego przez środek nieba, mającego odwieczną Dobrą Nowinę do obwieszczenia wśród tych, którzy siedzą na ziemi, wśród każdego narodu, szczepu, języka i ludu. 

 

TRANSLATOR


I wyrośnie różdżka z pnia Jessego, wypuści się odrośl z jego korzeni (Iz 11,1).

Dla współczesnego człowieka pewnie łatwiej zrozumieć, gdy przetłumaczy się: gałązka.

Wtedy wilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z koźlęciem razem leżeć będą, cielę i lew paść się będą społem i mały chłopiec będzie je poganiał (Iz 11,6).
Dosłownie: prowadził.

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


Rok 701. Proroctwo z 11 rozdziału Księgi Izajasza odnosi się prawdopodobnie do sytuacji, jaka zapanowała ok. 701 r. Kraj został wówczas spustoszony przez najazd władcy asyryjskiego Sennacheryba. Jerozolima w cudowny sposób ocalała, lecz kraj przypominał nagi pień ściętego drzewa.

Nierozważny król. Z tego pnia, zapowiada Izajasz, ma wybić się młody pęd (nëºcer). Nie jest nim Ezechiasz, który już od dwóch dekad rządzi krajem. To dobry król, który zapoczątkował reformy religijne i dba o przymierze z Jahwe (2 Krl 18,3-4). Równocześnie jednak brak mu rozwagi. Już po raz drugi w krótkim odstępie czasu wikła się w koalicje anty-asyryjskie, ściągając na kraj gniew potężnego imperium.

Zapowiedź Mesjasza. W sytuacji władców, którzy nie są w stanie zapewnić Izraelowi pokoju, Izajasz wygłasza proroctwo o Mesjaszu. Duch, który na nim spoczywa, to ten sam Duch, który wydobywał świat z chaosu (Rdz 1,2; 2,7; 6,3; Ps 33,6), to moc odradzająca Izraela (Iz 32,15; Ez 37,1-14). Wśród jego atrybutów prorok wymienia także mądrość i rozum, radę i męstwo, wiedzę i bojaźń Pańską. Przyszły władca będzie obdarzony duchem mocy – geburah – do realizowania planów Jahwe (2 Krl 18,20; Iz 36,5; Ez 32,29). Proroctwo zawiera w sobie także obrazy natury, w której wygasa walka i nienawiść, człowiek powraca do pełnego bezpieczeństwa i harmonii życia w świecie, jak gdyby odżył na ziemi stary rajski ogród (Iz 11, 6-8).
Nazarejczyk. Żaden z królów Izraela nie zrealizował swym panowaniem mesjańskiej wizji Izajasza. Odrośl, o której mówi Izajasz to po hebrajsku nëºcer. Słowo to zawiera się w nazwie Nazaret (bet nëºcer, dom odrośli). Świat pogrążył się w oczekiwaniu na Mesjasza, który ofiarował by mu trwały pokój i wypełnił proroctwa Izajasza. Mesjasz ten miał być nazwany Nazarejczykiem (Mt 2,23).

 

CZY WIESZ ŻE…


Wydarzenia z 701 r BC, oblężenie Jerozolimy i spustoszenie Judy opisuje 2 Krl 18 – 19 oraz Iz 36 – 37. Opisują je także kroniki Sennacheryba, które rzucają światło na dramatyczne wydarzenia tamtych dni:

Jeśli chodzi o Ezechiasza, Żyda, który nie ugiął się pod moim jarzmem, zdobyłem 46 z jego silnie umocnionych miast i niezliczone osady w ich sąsiedztwie obległem i zdobyłem budując nasypy ziemne i sprowadzając wieże oblężnicze, atakiem piechoty, poprzez wyłomy w murach i przez kopanie tuneli. Wyprowadziłem z nich 200150 ludzi, młodych i starych, mężczyzn i kobiet, niezliczone konie, muły, osły, wielbłądy, mniejsze i większe bydło, i policzyłem to jako łupy wojenne.

Jego samego zamknąłem jak ptaka w klatce w Jeruzalem, jego królewskim mieście. Ustawiłem straże dokoła i sprowadziłem zgubę na każdego, kto opuszczał jego mury. Jeśli zaś chodzi o Ezechiasza, straszliwy blask mego panowania wstrząsnał nim. Razem z 30 talentami złota, 800 talentami srebra, drogocennymi kamieniami, blokami czerwonego kamienia, wykładanymi kością słoniową łożami i fotelami, wszelkiego rodzaju bogactwa, jak również swoje córki i konkubiny, męskich i żeńskich muzyków posłał do mnie, do Niniwy, mojego królewskiego miasta.

Słynną pryzmę Taylora, cylinder, na którym opisano dzieje tej wyprawy można dziś oglądać w British Museum w Londynie, podobnie jak panele z pałaców asyryjskich ilustrujące zdobycie Lakisz, jednego z warownych miast Judy opanowanych przez Sennacheryba.

 


1/2
Sennacheryb wyraża zgodę na podbój Lakisz, fot. oncenawhile, Wikimedia Commons
2/2
Pryzma Taylora
poprzednie
następne

 

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 72 (71), 1-2. 7-8. 12-13. 17)

REFREN: Pokój zakwitnie, kiedy Pan przybędzie.

Boże, przekaż Twój sąd Królowi, a Twoją sprawiedliwość synowi królewskiemu. Aby Twoim ludem rządził sprawiedliwie i ubogimi według prawa.

Za dni Jego zakwitnie sprawiedliwość i wielki pokój, aż księżyc nie zgaśnie. Będzie panował od morza do morza, od Rzeki aż po krańce ziemi.

Wyzwoli bowiem biedaka, który Go wzywa, i ubogiego, co nie ma opieki. Zmiłuje się nad biednym i ubogim, nędzarza ocali od śmierci.

Niech Jego imię trwa na wieki, jak długo świeci słońce, niech trwa Jego imię. Niech Jego imieniem wzajemnie się błogosławią, niech wszystkie narody ziemi życzą Mu szczęścia.

[01][02]

 

PSALM

Obfitość pokoju Ps 72 (71), 1-2. 7-8. 12-13. 17

Modlitwa to także zatrzymać się choć na chwilę i spojrzeć w górę

PSALM 121 • AUTOR: anonimowy • CZAS POWSTANIA: po powrocie z niewoli


KRÓLEWSKI • Sam tytuł psalmu mówi wprost: Salomonowy (podobnie jak Ps 127). Z naukowego punktu widzenia nie możemy być tego pewni. Być może jest to późniejsze przypisanie do tego obrazu idealnego władcy Izraela. Możemy natomiast śmiało powiedzieć, że na pewno pochodzi on z jakiegoś obrzędu liturgicznego lub innej okazji historycznej związanej z izraelską monarchią (być może skomponowany właśnie dla samego Salomona na dzień jego intronizacji).

MESJAŃSKI • Specyficzne miejsce, jakie zajmował król we wszystkich kulturach starożytnego Bliskiego Wschodu, w relacjach pomiędzy ludem a bóstwem, sprawiło, że psalm bardzo szybko doczekał się interpretacji mesjańskiej, zarówno w tradycji judaizmu, jak i chrześcijaństwa. Choć nie jest wprost cytowany w Nowym Testamencie, to możemy powiedzieć, że jego echa brzmią w opowiadaniu o Mędrcach (Mt 2,11) i w ogólnie pojętej teologii mesjańskiej. Psalm ten powraca do nas także w liturgii Narodzenia Pańskiego.

ZANIM USŁYSZYSZ • To właśnie mesjańskie odniesienie jest powodem wyboru go także do dzisiejszej, adwentowej liturgii. Słyszymy w nim bowiem o tym, że ten cudowny, idealny władca, któremu Bóg ma błogosławić i przekazać władzę (ww. 1-2), będzie przede wszystkim sprawiedliwym sędzią, który zatroszczy się o ubogich (w. 4.12-14). Jego panowanie przyniesie pokój z sąsiadami (ww. 8-11), powszechny dobrobyt (w. 16) i trwałe błogosławieństwo (w. 17).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Dla kogo ma przyjść?: Wyzwoli bowiem wołającego biedaka i ubogiego, i bezbronnego. Zmiłuje się nad nędzarzem i biedakiem i ocali życie ubogich.

 

LINKI


Wyzwoli bowiem wołającego biedaka i ubogiego, i bezbronnego. Zmiłuje się nad nędzarzem i biedakiem i ocali życie ubogich (Ps 72,12-13)

Iz 41,17: Nędzni i biedni szukają wody, i nie ma! Ich język wysechł już z pragnienia. Ja, Pan, wysłucham ich, nie opuszczę ich Ja, Bóg Izraela. 

Łk 4,18: Duch Pański spoczywa na Mnie, ponieważ Mnie namaścił i posłał Mnie, abym ubogim niósł dobrą nowinę, więźniom głosił wolność, a niewidomym przejrzenie; abym uciśnionych odsyłał wolnymi…

Łk 7,22: Odpowiedział im więc: «Idźcie i donieście Janowi to, coście widzieli i słyszeli: niewidomi wzrok odzyskują, chromi chodzą, trędowaci doznają oczyszczenia i głusi słyszą; umarli zmartwychwstają, ubogim głosi się Ewangelię. 

Hbr 7,25: Przeto i zbawiać na wieki może całkowicie tych, którzy przez Niego zbliżają się do Boga, bo zawsze żyje, aby się wstawiać za nimi. 

Ap 3,17-18: Ty bowiem mówisz: „Jestem bogaty”, i „wzbogaciłem się”, i „niczego mi nie potrzeba”, a nie wiesz, że to ty jesteś nieszczęsny i godzien litości, i biedny i ślepy, i nagi. Radzę ci kupić u mnie złota w ogniu oczyszczonego, abyś się wzbogacił, i białe szaty, abyś się oblókł, a nie ujawniła się haniebna twa nagość, i balsamu do namaszczenia twych oczu, byś widział.

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu Świętego Pawła Apostoła do Rzymian

(Rz 15, 4-9)

Bracia: To, co niegdyś zostało napisane, napisane zostało dla naszego pouczenia, abyśmy dzięki cierpliwości i pociesze, jaką niosą Pisma, podtrzymywali nadzieję. A Bóg, który daje cierpliwość i pociechę, niech sprawi, abyście wzorem Chrystusa te same uczucia żywili do siebie i zgodnie jednymi ustami wielbili Boga i Ojca Pana naszego Jezusa Chrystusa. Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was ku chwale Boga. Mówię bowiem: Chrystus stal się sługą obrzezanych dla okazania wierności Boga i potwierdzenia przez to obietnic danych ojcom oraz po to, żeby poganie za okazane sobie miłosierdzie uwielbili Boga, jak napisano: «Dlatego oddawać Ci będę cześć między poganami i śpiewać imieniu Twojemu».

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Jak Chrystus Rz 15, 4-9
Jedność wierzących i życie na chwałę Boga mogą wynikać tylko z doświadczenie zawsze uprzedniej miłości Chrystusa

KSIĘGA: List do Rzymian • NADAWCA: św. Paweł • SKĄD: Korynt • DATA: 57-58 r. • ADRESACI: mieszkańcy Rzymu


LIST DO STOLICY • List do Rzymian bardzo często powraca w niedzielnej Liturgii Słowa. Nic dziwnego: to jedno z najdojrzalszych pism Pawła. Pierwszym, pragmatycznym celem listu było zapewnienie sobie wsparcia ze strony wspólnoty w planowanej przez Pawła podróży misyjnej do Hiszpanii (>> Rz 15,23-24). Jednak zakres treści poruszonych w liście jest szerszy: Paweł głosi Rzymianom ewangelię. Pisze do wspólnoty znajdującej się w stolicy imperium, w sercu antycznego świata. Rzym ma być kołem zamachowym dla głoszonej przez Pawła ewangelii o usprawiedliwieniu z wiary w Chrystusa i o tym, że Chrystus jest drogą zbawienia i dla Żydów, i dla pogan. Paweł nie zna jeszcze osobiście tej wspólnoty, ani jej samemu nie założył, odwiedzi ją dopiero później.

KONTEKST • Znajdujemy się w końcowej, praktycznej części Listu do Rzymian (12,1-15,13), w której dominują konkretne wskazówki i zachęty do życia chrześcijańskiego. To już prawie ostatnie fragmenty całego listu. Na koniec zostaną już tylko tzw. epilog i pozdrowienia.

ZANIM USŁYSZYSZ • Na koniec wspomnianej części pełnej różnych moralnych wskazówek Paweł na początku piętnastego rozdziału mówi nam skąd się to wszystko bierze. Chrześcijanin nie jest dobry, uczynny albo uczciwy z ludzkich względów, nie dlatego, że sobie tak postanowił albo jest taki dzielny. Jest to dzieło Boga w nas, owoc wciąż “wychodzącej” ku nam miłości Chrystusa (w. 5.7). Takie doświadczenie ma moc nieustannie przemieniać serce. To z kolei sprawia jedność (w. 6). A wszystko to na chwałę Boga (w. 9).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Nadzieja przychodzi przez Słowo: To zaś, co niegdyś zostało napisane, napisane zostało i dla naszego pouczenia, abyśmy dzięki cierpliwości i pociesze, jaką niosą Pisma, podtrzymywali nadzieję.

Po co to wszystko?: Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was – ku chwale Boga.

 

LINKI


Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was – ku chwale Boga (Rz 15,7).

Łk 15,2: Na to szemrali faryzeusze i uczeni w Piśmie: «Ten przyjmuje grzeszników i jada z nimi». 

Rz 5,6: Chrystus bowiem umarł za nas, jako za grzeszników, w oznaczonym czasie, gdyśmy jeszcze byli bezsilni. 

2Kor 5,18: Wszystko zaś to pochodzi od Boga, który pojednał nas z sobą przez Chrystusa i zlecił na posługę jednania. 

Ga 6,2: Jeden drugiego brzemiona noście i tak wypełniajcie prawo Chrystusowe. 

Rz 14,1: A tego, który jest słaby w wierze, przygarniajcie życzliwie, bez spierania się o poglądy. 

Mk 9,41: Kto wam poda kubek wody do picia, dlatego że należycie do Chrystusa, zaprawdę, powiadam wam, nie utraci swojej nagrody. 

 

TRANSLATOR


…to zaś, co niegdyś zostało napisane, napisane zostało i dla naszego pouczenia, abyśmy dzięki cierpliwości i pociesze, jaką niosą Pisma, podtrzymywali nadzieję (Rz 15,4).

Dosłownie: mieli.

A Bóg, który daje cierpliwość i pociechę, niech sprawi, abyście wzorem Chrystusa te same uczucia żywili do siebie (Rz 15,5).

Tekst grecki mówi dokładnie: według Chrystusa Jezusa, albo: zgodnie z Chrystusem Jezusem.

Dosłownie: to samo myśleli, czyli można powiedzieć: byli jednomyślni.

Dlatego przygarniajcie siebie nawzajem, bo i Chrystus przygarnął was – ku chwale Boga (Rz 15,7).

Być może lepiej przetłumaczyć dosłownie: przyjmujcie; przyjął.

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


W rozdziale 15 listu do Rzymian Paweł zachęca do troski o słabych w wierze. Za przykład stawia Chrystusa, który stał się „sługą” w Izraelu, aby wypełnić obietnice dane ojcom. Obietnice te to słowa Pisma i zapowiedzi mesjańskie, które spełniają się w Mesjaszu Nowego Przymierza. Wcześniej w Rz 15,3 apostoł cytuje Ps 69,9: Jezus to cierpiący sprawiedliwy, który bierze na siebie los wszystkich cierpiących. Na końcu dzisiejszego czytania Paweł odwołuje się do słów proroctwa mesjańskiego, którego słyszeliśmy w pierwszym czytaniu: dzięki Mesjaszowi także poganie oddadzą cześć Bogu (Iz 11,10). Nie sposób zrozumieć i odkryć przyjścia zapowiadanego Mesjasza bez zażyłości ze Słowem Boga.

 


Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii wg św. Mateusza

(Mt 3, 1-12)

W owym czasie wystąpił Jan Chrzciciel i głosił na Pustyni Judzkiej te słowa: «Nawróćcie się, bo bliskie jest królestwo niebieskie». Do niego to odnosi się słowo proroka Izajasza, gdy mówi: «Głos wołającego na pustyni: Przygotujcie drogę Panu, prostujcie ścieżki dla Niego». Sam zaś Jan nosił odzienie z sierści wielbłądziej i pas skórzany około bioder, a jego pokarmem była szarańcza i miód leśny. Wówczas ciągnęły do niego Jerozolima oraz cała Judea i cała okolica nad Jordanem. Przyjmowano od niego chrzest w rzece Jordanie, wyznając przy tym swe grzechy. A gdy widział, że przychodzi do chrztu wielu spo śród faryzeuszów i saduceuszów, mówił im: «Plemię żmijowe, kto wam pokazał, jak uciec przed nadchodzącym gniewem? Wydajcie więc godny owoc nawrócenia, a nie myślcie, że możecie sobie mówić: „Abrahama mamy za ojca”, bo powiadam wam, że z tych kamieni może Bóg wzbudzić dzieci Abrahamowi. Już siekiera do korzenia drzew jest przyłożona. Każde więc drzewo, które nie wydaje dobrego owocu, będzie wycięte i w ogień wrzucone. Ja was chrzczę wodą dla nawrócenia; lecz Ten, który idzie za mną, mocniejszy jest ode mnie; ja nie jestem godzien nosić Mu sandałów. On was chrzcić będzie Duchem Świętym i ogniem. Ma On wiejadło w ręku i oczyści swój omłot: pszenicę zbierze do spichrza, a plewy spali w ogniu nieugaszonym».

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Duchem Świętym i ogniem Mt 3, 1-12

Uwierzenie w Słowo i nawrócenie to tylko wstęp i przygotowanie na Tego, który przychodzi

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: po 70 r.

KATEGORIA: mowa • MIEJSCE: Jerozolima • CZAS: ok. 33 r. • BOHATER: Jezus • SŁUCHACZE: uczniowie


EWANGELIA MATEUSZA • Rozpoczęliśmy tydzień temu nowy rok liturgiczny, a przez to także systematyczną lekturę Ewangelii wg św. Mateusza. Według tradycji uważana jest ona za najstarszą, do naszych czasów zachowała się jedynie w wersji greckiej. Według świadectw starożytnych w pierwotnej wersji była spisana w języku aramejskim. Jej autorem jest powołany przez Jezusa na ucznia celnik Lewi – Mateusz. Pierwotna wersja Ewangelii powstała w latach 64-67 podczas głoszenia Piotra i Pawła w Rzymie. Ewangelia adresowana była do chrześcijan pochodzenia żydowskiego. Jej grecka redakcja nastąpiła po roku 70. W nowej formie Ewangelia stanowić miała regułę i katechizm życia wspólnoty chrześcijańskiej.

NOWY MOJŻESZ • Jezus u Mateusza przedstawiony jest jako Nowy Mojżesz, Prawodawca, ustanawiający na Górze Błogosławieństw Prawo Królestwa Bożego. Na Jego przyjście wskazują licznie cytowane przez Mateusza  proroctwa Starego Testamentu. Stąd też podział Ewangelii (poza wstępem i epilogiem) odpowiada Pięcioksięgowi Mojżesza: • Księga pierwsza – Program królestwa (Mt 3-7)  • Księga druga: Przepowiadanie królestwa (Mt 8-10) • Księga trzecia: Tajemnice królestwa (Mt 11,1-13,52) • Księga czwarta: Kościół jako zaczątek królestwa (Mt 13,53-18,35) • Księga piąta: Wypełnianie się królestwa (Mt 19-25).

ZANIM USŁYSZYSZ • Po rodowodzie Jezusa Chrystusa (1,1-17), opisie Jego narodzenia (1,18-25) i wydarzeniach mu towarzyszących (rozdz. 3), na scenę wchodzi dziś nagle bardzo ważny aktor: Jan, zwany Chrzcicielem. Jego rolą jest “przygotowanie drogi” nadchodzącemu Zbawicielowi: ma on wołać do nawrócenia oraz ostatecznie wskazać tego, którego sam jest tylko Poprzednikiem. Mateusz idzie dalej niż inni ewangeliści: przedstawia nam nauczanie Jana jako swoisty „wstęp” do nauczania Jezusa, wkładając w jego usta główne przesłanie Jezusa (por. w. 2 oraz dalej 4,17) i identyfikując go z samym prorokiem Eliaszem (11,14; 17,10-13).

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Po co przychodzi?: Ja was chrzczę wodą dla nawrócenia; lecz Ten, który idzie za mną, mocniejszy jest ode mnie; ja nie jestem godzien nosić Mu sandałów. On was chrzcić będzie Duchem Świętym i ogniem.

 

LINKI


Ja was chrzczę wodą dla nawrócenia; lecz Ten, który idzie za mną, mocniejszy jest ode mnie; ja nie jestem godzien nosić Mu sandałów. On was chrzcić będzie Duchem Świętym i ogniem (Mt 3,11).

Ml 3,2-3: Ale kto przetrwa dzień Jego nadejścia i kto się ostoi, gdy się ukaże? Albowiem On jest jak ogień złotnika i jak ług farbiarzy. Usiądzie więc, jakby miał przetapiać i oczyszczać srebro, i oczyści synów Lewiego, i przecedzi ich jak złoto i srebro, a wtedy będą składać Panu ofiary sprawiedliwe. 

Iz 44,3: Bo rozleję wody po spragnionej glebie i zdroje po wyschniętej ziemi. Przeleję Ducha mego na twoje plemię i błogosławieństwo moje na twych potomków. 

Iz 4,4: Gdy Pan obmyje brud Córy Syjońskiej i krew rozlaną oczyści wewnątrz Jeruzalem tchnieniem sądu i tchnieniem pożogi…

J 1,15: Jan daje o Nim świadectwo i głośno woła w słowach: «Ten był, o którym powiedziałem: Ten, który po mnie idzie, przewyższył mnie godnością, gdyż był wcześniej ode mnie». 

Dz 2,3: Ukazały się im też języki jakby z ognia, które się rozdzieliły, i na każdym z nich spoczął jeden. 

Tt 3,5: …nie ze względu na sprawiedliwe uczynki, jakie spełniliśmy, lecz z miłosierdzia swego zbawił nas przez obmycie odradzające i odnawiające w Duchu Świętym…

 

JESZCZE O EWANGELII


Nowe Wyjście. Od czterystu lat nie było już w Izraelu proroka, kiedy Jan Chrzciciel wyszedł na Pustynię Judzką. W jego osobie wypełnia się proroctwo Iz 40,3, które zapowiadało wyjście Izraela z niewoli babilońskiej. Jan głosi zbliżające się do świata Królestwo Boże. Głosi Nowe Wyjście, które będzie dziełem Mesjasza.

Nowy Eliasz. Ubiór i styl życia Jana nawiązywały do proroka Eliasza (z sierści wielbłądziej i pas skórzany około bioder. Zob. 2 Krl 1,8). Jego pokarmem jest szarańcza oraz miód leśny, pożywienie ubogich, ale także Esseńczyków i pobożnych Izraelitów unikających nieczystych pokarmów (2 Mch 5,27). Jan nie jest ascetą czy kontrowersyjnym filozofem. Podobieństwo do Eliasza sugeruje, że zbliża się koniec znanego ludzkości świata.

Koniec i sąd. Wyznanie grzechów połączone z obmyciem ma przygotować ludzkość na zbliżający się Boży sąd. Jan Chrzciciel był prorokiem apokaliptycznym. Doskonale zdawał sobie sprawę, że przyszło mu pełnić swą misję u końca czasów. Za sobą wyczuwał już obecność Zapowiedzianego, którego sam jeszcze nie widział, jedynie mówił mu o Nim głos Boży. Być może Jan oczekiwał także rychłego końca świata i sądu Boga (Mt 3,7).

Oblicze Mesjasza. Mówił i postępował jak człowiek, który czuje, że nie pozostało już wiele czasu. Siekiera przyłożona do korzenia drzewa, ogień oczekujący na tych, którzy nie wydadzą owoców nawrócenia, to wszystko obrazy sądu, który nieodwołalnie nadciąga (Mt 3,10). Idący za nim Mesjasz nie ma łagodnego oblicza Księcia Pokoju z pierwszego czytania. Będzie chrzcić ogniem, przepalać człowieka, przebierać go jak ziarno, a plewy palić w nieugaszonym płomieniu (Mt 3,11-12). To drugie oblicze Mesjasza, którego oczekujemy w Adwencie.

 

CZY WIESZ, ŻE…


Plemię żmijowe. W Starożytności uważano, że istnieje gatunek żmij, który wydostaje się z ciała swych matek w sposób brutalny, przegryzając je. W tym sensie nazwanie kogoś żmiją jest obraźliwe, ale bycie określonym jako jej potomstwo jeszcze o wiele bardziej, bo zawierało w sobie jakby ukryty zarzut ojco- i matkobójstwa.

Wiejadło to prawdopodobnie rodzaj widlastej szufli używanej do podrzucania wymłóconego zboża, tak aby wiatr uniósł lżejsze plewy od cięższego ziarna. Następnie plewy były palone. To pokazuje, że obraz wiatru (po hebr. i gr. to samo słowo co duch) i ognia z poprzedniego wersetu (w. 11) jest tu dalej wykorzystany (w. 12).

 

TWEETY




 

STO SŁÓW


Trwamy w naszym adwentowym, pełnym napięcia, oczekiwaniu: na powtórne przyjście Chrystusa w chwale, na pamiątkę Jego pierwszego przyjścia na ziemię i wreszcie: na Jego ciągłe przychodzenie do Twojego i mojego życia, przez Słowo i Sakramenty, w wydarzeniach życia.

Kim jest ten, na którego czekamy? Czy go znamy? Czy wiemy, co nam przynosi? Czego tak naprawdę od Niego oczekujemy?

Dzisiejsze czytania prowokują nas do tego rodzaju pytań i starają się zarazem na nie odpowiadać. Obiecany Mesjasz nam ma dać to wszystko, za czym tak głęboko tęsknimy. Przychodzi przecież pełen darów Ducha. On chce przynieść obfity pokój, prawdziwą sprawiedliwość (PSALM). On ma moc sprawić, że różne wrogie sobie zwierzęta w sposób nienaturalny będą żyły razem. Jeśli pozwolimy mu zamieszkać w tych “ogrodach zoologicznych” naszych rodzin i wspólnot, odnajdziemy pokój i jedność, które będą znakiem zbawienia dla innych, obcych (I CZYTANIE).

Oczekiwać cierpliwie Jego przyjścia, Jego nieustannego przychodzenia, może ten, kto ma nadzieję. Nadziei nie traci ten, kto czuje się wciąż oczekiwany cierpliwie przez Boga, ciągle przyjmowany przez Niego. Taki ktoś może samemu wciąż przyjmować, przygarniać także innych, potrzebujących w różnych wymiarach (II CZYTANIE).

Jan był tylko Poprzednikiem, posłanym, by przygotować drogi Mesjaszowi. Uwierzenie w Słowo i nawrócenie to tylko wstęp i przygotowanie na Tego, który przychodzi. On jest mocniejszy. Mocniejszy niż wszystko to, co obiektywnie czy subiektywnie wydaje się nam dziś zbyt mocne. On chrzci nas Duchem Świętym i ogniem (EWANGELIA), gdy pozwalamy się zanurzyć w Misterium Jego Paschy, Jego zwycięstwa nad śmiercią.

 

1/6
"Jan Chrzciciel głoszący na pustyni", Anton Raphael Mengs, XVIII w., Museum of Fine Arts, Houston
2/6
"Jan Chrzciciel głoszący", Mattia Preti, 1665 r., Fine Arts Museums of San Francisco, USA
3/6
Jan Chrzciciel, Leonardo da Vinci, ok. 1513-1516 r., Luwr, Paryż
4/6
"Kazanie św. Jana Chrzciciela,", 1566 r., Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie, Węgry
5/6
Przedstawienie Jana Chrzcielela z kościoła Hagia Sophia w Stambule, XII w.
6/6
"Jesse", witraż z kościoła Wszystkich Świętych Kościoła, Hove, Wielka Brytania, WikimediaCommons, fot. Malcolmlow, CC 3.0
poprzednie
następne

 

ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz

ks. Piotr Jutkiewicz

Pochodzi z Gdańska. Prezbiter Archidiecezji Warszawskiej, gdzie ukończył Archidiecezjalne Seminarium Misyjne Redemptoris Mater. Studiuje na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

Jutro Niedziela – I adwentu A

Okres Adwentu nie jest tylko oczekiwaniem na święta Bożego Narodzenia. Zanim zajmiemy się przygotowaniem do nich, po pierwsze w liturgii Kościoła słyszymy mocną zachętę to trwania w gotowości na ostateczne przyjście Chrystusa na końcu czasów

ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >

PUNKT WYJŚCIA


I NIEDZIELA ADWENTU A • KOLEKTA: Modlimy się do Boga, by sprawił, abyśmy przez dobre uczynki przygotowali się na spotkanie przychodzącego Chrystusa, a w dniu sądu, zaliczeni do Jego wybranych, mogli posiąść Królestwo niebieskie  • CZYTANIA: Księga Izajasza 2, 1-5, Psalm 1-2. 4-5. 6-7. 8-9, List do Rzymian 13, 11-14, Ewangelia wg św. Mateusza 24, 37-44

 

CHMURA SŁÓW

chmura

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst I czytania

Czytanie z Księgi Izajasza

(Iz 2, 1-5)

Widzenie Izajasza, syna Amosa, dotyczące Judy i Jerozolimy: Stanie się na końcu czasów, że góra świątyni Pana stanie mocno na wierzchu gór i wystrzeli ponad pagórki. Wszystkie narody do niej popłyną, mnogie ludy pójdą i rzekną: «Chodźcie, wstąpmy na Górę Pana do świątyni Boga Jakuba! Niech nas nauczy dróg swoich, byśmy kroczyli Jego ścieżkami. Bo Prawo wyjdzie z Syjonu i słowo Pana z Jeruzalem». On będzie rozjemcą pomiędzy ludami i wyda wyroki dla licznych narodów. Wtedy swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą się więcej zaprawiać do wojny. Chodźcie, domu Jakuba, postępujmy w światłości Pana!

Oto słowo Boże.

[01][02]

PIERWSZE CZYTANIE

Na koniec pokój Iz 2, 1-5

To Jezus wypełnia to proroctwo. On staje się żywą Świątynią, która gromadzi wszystkich i tworzy pokój

KSIĘGA: Izajasza • AUTOR: Izajasz • CZAS POWSTANIA:  II poł. VIII w. przed Chr. • KTO MÓWI: Izajasz • ADRESACI: Juda  • KATEGORIA: mowa prorocka


TRZY KSIĘGI, TRZY EPOKI • Księga Izajasza to jedna z najdłuższych ksiąg Starego Testamentu, składa się z 66 rozdziałów. Dzieli się ją na trzy części, którym przypisuje się różnych autorów i odmienny czas powstania. Adresatami każdej z części są Izraelici w zmieniających się okolicznościach historii zbawienia • Pierwsza część (Iz 1-39) dotyczy Izraela przed wygnaniem za czasów panowania bezbożnego króla Achaza (735-715 r. przed Chr.) oraz jego syna, wiernego reformatora Ezechiasza (715-698 r. przed Chr.). Jej autorem jest tzw. Pierwszy Izajasz (Proto-Izajasz), działający w latach 740-701 r. przed Chr. Podkreśla on Świętość Boga działającego w historii • Część druga (Iz 40-55) skierowana jest do Izraelitów na wygnaniu. Jej autorem jest Drugi Izajasz (Deutero-Izajasz), prawdopodobnie uczeń wielkiego Izajasza. Głosi on radykalny monoteizm oraz przedstawia zbawienie przychodzące przez cierpienia tajemniczego Sługi Jahwe • Trzecia część (Iz 56-66) powstała już po powrocie z wygnania. Odpowiada za nią wciąż tzw. “szkoła Izajasza”. Autor, nazwany umownie Trzecim Izajaszem (Trito-Izajaszem), podkreśla świętość Boga i Jerozolimy oraz rysuje wizję czasów ostatecznych, w których zbawienie ma objąć wszystkie narody.

KONTEKST • Pierwsza część księgi Proto-Izajasza (rozdz. 1-6) zwana jest często “Księgą gróźb”, ze względu na to, że zawarte w niej mowy są często ostrymi upomnieniami i ostrzeżeniami. Mało tu charakteryzujących pozostałe części pocieszeń. Izajasz to nie tylko prorok, ale i utalentowany pisarz: stosuje wiele rodzajów literackich, w których odwołuje się do pięknych obrazów i żywych opisów.

ZANIM USŁYSZYSZ • Usłyszymy dziś proroctwo o końcu czasów. Jedną z charakterystyk tych czasów, podaną przez Izajasza, będzie nawrócenie pogan (a Świątynia stanie się niejako centrum świata), a drugą: absolutny pokój (taki, w którym zniszczona zostanie nawet wszelka broń). Ten fragment znajdziemy też praktycznie powtórzony u proroka Micheasza (4,1-3). Niektórzy twierdzą, że do tego właśnie proroctwa nawiąże Jezus, mówiąc o tym, że musi zostać wywyższony nad ziemię, by przyciągnąć wszystkich do siebie (por. J 12,32). Zrealizuje to na krzyżu. Rzeczywiście to On staje się dla nas Świątynią, która gromadzi wszystkich.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Będzie pokój: On będzie rozjemcą pomiędzy ludami i wyda wyroki dla licznych narodów. Wtedy swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą się więcej zaprawiać do wojny.

 

LINKI


On będzie rozjemcą pomiędzy ludami i wyda wyroki dla licznych narodów. Wtedy swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą się więcej zaprawiać do wojny (Iz 2,4).

Zch 9,10: On zniszczy rydwany w Efraimie i konie w Jeruzalem, łuk wojenny strzaska w kawałki, pokój ludom obwieści. Jego władztwo sięgać będzie od morza do morza, od brzegów Rzeki aż po krańce ziemi.  

Ps 46,9: On uśmierza wojny aż po krańce ziemi, On kruszy łuki, łamie włócznie, tarcze pali w ogniu.  

Iz 9,5: Bo każdy but pieszego żołnierza, każdy płaszcz zbroczony krwią, pójdą na spalenie, na pastwę ognia.  

Iz 11,6: Wtedy wilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z koźlęciem razem leżeć będą, cielę i lew paść się będą społem i mały chłopiec będzie je poganiał.  

Ef 2,14: On bowiem jest naszym pokojem. On, który obie części ludzkości uczynił jednością, bo zburzył rozdzielający je mur – wrogość.

 

JESZCZE O PIERWSZYM CZYTANIU


Święto Namiotów. Przepowiednia syjońska wyrasta być może z atmosfery Święta Namiotów, kiedy do Jerozolimy, na Syjon, napływała rzeka pielgrzymów. Być może prorok patrząc na nią otrzymuje od Pana wizję dotyczącą końca czasów.

Boży ludzie. Syjon rozrasta się, wyrasta ponad inne święte góry, na których starożytni czcili swoich bogów, i otwiera się nie tylko dla pielgrzymów z Izraela, lecz napływają do niego ludy z całego świata. Prorok opisuje ich najpierw jako gojim, to klasyczne określenie pogan, aby po chwili opisać je tak, jak opisuje się naród wybrany (am). Ludy pogańskie stają się Bożym ludem, pociągnięte słowem i światłem wychodzącym z Syjonu.

Mesjasz. W wizji prorockiej Bóg obdarza ludzkość pokojem, włócznie i miecze zostają przekute na pługi i narzędzia do winobrania. Wizja Izajaszowa wypełni się w Chrystusie, który przyjdzie jako światłość świata (Łk 2,32) i Książę Pokoju (Iz 9,5). W Nim Syjon otworzy się na ludzi wszystkich kultur, religii i ras. Ci, którzy do tej pory nazywani byli poganami, staną się ludem Pana (Ef 2,19).

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst psalmu

(Ps 122 (121), 1-2. 4-5. 6-7. 8-9)

REFREN: Idźmy z radością na spotkanie Pana.

Ucieszyłem się, gdy mi powiedziano: «Pójdziemy do domu Pana». Już stoją nasze stopy w twoich bramach, Jeruzalem.

Tam wstępują pokolenia Pańskie, aby zgodnie z prawem Izraela wielbić imię Pana. Tam ustawiono trony sędziowskie, trony domu Dawida.

Proście o pokój dla Jeruzalem: Niech żyją w pokoju, którzy cię miłują. Niech pokój panuje w twych murach, a pomyślność w twoich pałacach.

Ze względu na braci moich i przyjaciół będę wołał: «Pokój z tobą». Ze względu na dom Pana, Boga naszego, modlę się o dobro dla ciebie.

[01][02]

 

PSALM

Idźmy na radosne spotkanie •  Ps 122 (121), 1-2. 4-5
Użyjemy dokładnie tego samego psalmu, co tydzień temu. Mówi on o radosnym zakończeniu pielgrzymki, przygotowuje nas na radość ostatecznego spotkania z Chrystusem

PSALM 122 • AUTOR: anonimowy • CZAS POWSTANIA: po powrocie z niewoli


PSALMY STOPNIPsalm 122 należy do zbioru pieśni pielgrzymkowych (Ps 120-134). Są one określone mianem Pieśni stopni, czy Pieśni kroków, ponieważ były śpiewany podczas podchodzenia pielgrzymów do położonej na wzgórzu Jerozolimy, zwykle w ramach obchodów jednego z trzech wielkich świąt żydowskich (Święto Paschy, Święto Namiotów, Święto Tygodni) albo jako liturgiczna modlitwa przy wejściu już do samej Świątyni.

ŚWIĘTE MIASTO • Możemy sobie wyobrazić pielgrzyma, który już przybył do Świętego Miasta, jego oczekiwanie się spełniło, jego trud się skończył, daleki obraz stał się rzeczywistością. Być może cieszy się on właśnie pierwszą chwilą, którą przeżywa w murach Bożej twierdzy. Dlatego nie dziwi fakt, że jego usta spontanicznie otwierają się: wargi wypowiadają modlitwę, język śpiewa dziękczynienie.

ADWENT • Psalm ten został on wybrany do dzisiejszej liturgii z powodu 2 motywów w nim zawartych: zaproszenia do radości ze spotkania z Panem oraz nawiązanie do tronów sędziowskich, ustawionych w Świątyni. Jedno i drugie przywodzi na myśl powtórne przyjście Chrystusa, o którym przypomina nam czas Adwentu.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Jest z czego się cieszyć: Uradowałem się, gdy mi powiedziano: «Pójdziemy do domu Pańskiego!»

 

LINKI


Uradowałem się, gdy mi powiedziano: «Pójdziemy do domu Pańskiego!» (Ps 122,1)

Iz 2,3: …mnogie ludy pójdą i rzekną: «Chodźcie, wstąpmy na Górę Pańską do świątyni Boga Jakubowego! Niech nas nauczy dróg swoich, byśmy kroczyli Jego ścieżkami. Bo Prawo wyjdzie z Syjonu i słowo Pańskie z Jeruzalem». 

Ps 42,4: Gdy wspominam o tym, rozrzewnia się dusza moja we mnie, ponieważ wstępowałem do przedziwnego namiotu, do domu Bożego, wśród głosów radości i dziękczynienia w świątecznym orszaku. 

Zch 8,21: Mieszkańcy jednego miasta, idąc do drugiego, będą mówili: Pójdźmy zjednać przychylność Pana i szukać Pana Zastępów! i ja idę także». 

Ps 84,2: Dusza moja pragnie i tęskni do przedsieni Pańskich. Moje serce i ciało radośnie wołają do Boga żywego.  

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst II czytania

Czytanie z Listu Świętego Pawła Apostoła do Rzymian

(Rz 13, 11-14)

Bracia: Rozumiejcie chwilę obecną: teraz nadeszła dla was godzina powstania ze snu. Teraz bowiem zbawienie jest bliżej nas niż wtedy, gdyśmy uwierzyli. Noc się posunęła, a przybliżył się dzień. Odrzućmy więc uczynki ciemności, a przyobleczmy się w zbroję światła. Żyjmy przyzwoicie jak w jasny dzień: nie w hulankach i pijatykach, nie w rozpuście i wyuzdaniu, nie w kłótni i zazdrości. Ale przyobleczcie się w Pana Jezusa Chrystusa i nie troszczcie się zbytnio o ciało, dogadzając żądzom.

Oto Słowo Boże

[01][02]

 

DRUGIE CZYTANIE

Najlepszy moment Rz 13, 11-14

Każdy moment jest odpowiedni na Twoje nawrócenie, a najlepszy właśnie ten!

KSIĘGA: List do Rzymian • NADAWCA: św. Paweł • SKĄD: Korynt • DATA: 57-58 r. • ADRESACI: mieszkańcy Rzymu


LIST DO STOLICY • List do Rzymian bardzo często powraca w niedzielnej Liturgii Słowa. Nic dziwnego: to jedno z najdojrzalszych pism Pawła. Pierwszym, pragmatycznym celem listu było zapewnienie sobie wsparcia ze strony wspólnoty w planowanej przez Pawła podróży misyjnej do Hiszpanii (>> Rz 15,23-24). Jednak zakres treści poruszonych w liście jest szerszy: Paweł głosi Rzymianom ewangelię. Pisze do wspólnoty znajdującej się w stolicy imperium, w sercu antycznego świata. Rzym ma być kołem zamachowym dla głoszonej przez Pawła ewangelii o usprawiedliwieniu z wiary w Chrystusa i o tym, że Chrystus jest drogą zbawienia i dla Żydów, i dla pogan. Paweł nie zna jeszcze osobiście tej wspólnoty, ani jej samemu nie założył, odwiedzi ją dopiero później.

KONTEKST • Znajdujemy się w końcowej, praktycznej części Listu do Rzymian (12,1-15,13), w której dominują konkretne wskazówki i zachęty do życia chrześcijańskiego. Paweł w dwunastym rozdziale zachęcał • do pokory i służby (12,3-8) – aby każdy jak najlepiej wykonywał obowiązki, do których został przeznaczony • do miłości bez obłudy wobec braci (12,9-13) • do miłości wobec nieprzyjaciół (12,14-21). Trzynasty rozdział rozpoczął się wezwaniem do posłuszeństwa władzy świeckiej (13,1-7).

ZANIM USŁYSZYSZ • Wszystkie powyższe zachęty i napomnienia Paweł podsumowuje w prosty sposób: wszystkie przykazania streszczają się w tym nakazie: Miłuj bliźniego swego jak siebie samego (13,9). Ta gotowość do miłości wynika między innymi ze świadomości bliskiego przyjścia Chrystusa i przemijalności własnego życia, o których usłyszymy dzisiaj.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Coraz bliżej: A zwłaszcza rozumiejcie chwilę obecną: teraz nadeszła dla was godzina powstania ze snu. Teraz bowiem zbawienie jest bliżej nas, niż wtedy, gdyśmy uwierzyli.

 

LINKI


A zwłaszcza rozumiejcie chwilę obecną: teraz nadeszła dla was godzina powstania ze snu. Teraz bowiem zbawienie jest bliżej nas, niż wtedy, gdyśmy uwierzyli (Rz 13,11).

1Kor 15,34: Ocknijcie się naprawdę i przestańcie grzeszyć! Są bowiem wśród was tacy, co nie uznają Boga. Ku waszemu zawstydzeniu to mówię.

1P 4,7: Wszystkich zaś koniec jest bliski. Bądźcie więc roztropni i trzeźwi, abyście się mogli modlić.  

Łk 21,28: A gdy się to dziać zacznie, nabierzcie ducha i podnieście głowy, ponieważ zbliża się wasze odkupienie.  

Jk 5,8: Tak i wy bądźcie cierpliwi i umacniajcie serca wasze, bo przyjście Pana jest już bliskie.  

Mt 24,42: Czuwajcie więc, bo nie wiecie, w którym dniu Pan wasz przyjdzie.  

Mt 26,40: Potem przyszedł do uczniów i zastał ich śpiących. Rzekł więc do Piotra: «Tak, jednej godziny nie mogliście czuwać ze Mną?  

 

TRANSLATOR


A zwłaszcza rozumiejcie chwilę obecną: teraz nadeszła dla was godzina powstania ze snu. Teraz bowiem zbawienie jest bliżej nas, niż wtedy, gdyśmy uwierzyli (Rz 13,11).

Gr. kairos to czas odpowiedni, stosowny, wybrany. Określa on tutaj ten właśnie konkretny punkt w czasie, w którym Pan przechodzi.

 

JESZCZE O DRUGIM CZYTANIU


Godzina. Tak jak Jezus miał swoją godzinę Krzyża i Zmartwychwstania, tak ma ją także chrześcijanin. Gr. hora (godzina) to czas rozlewającej się obficie łaski, którą trzeba wykorzystać. Całe życie chrześcijanina jest godziną powstania ze snu.

Sen. Sen przez starożytnych uznawany był za „brata śmierci”, stan, w którym człowiek poruszał się na granicy światów, życia i śmierci. Dla Pawła życie w grzechu przypomina sen, to życie toczące się w nocy, które ostatecznie sprowadza na człowieka śmierć. Powstać ze snu, znaczy zerwać z grzechem: z nadużywaniem alkoholu, z rozwiązłością, kłótniami i zazdrością.

Powstanie ze snu. Dla opisania powstania ze snu Paweł używa czasownika egeiro, którym opisuje się także zmartwychwstanie Pana. Żyć pełnią życia, żyć jak w jasny dzień, znaczy zatem żyć życiem zmartwychwstałym, które przynosi Jezus. To życie jest jego darem; to szata, w którą zostajemy przyobleczeni, jak marnotrawny syn z przypowieści (Łk 15,22).

 

Wybierz 02, aby zobaczyć tekst Ewangelii

Słowa Ewangelii wg św. Mateusza

(Mt 24, 37-44)

Jezus powiedział do swoich uczniów: «Jak było za dni Noego, tak będzie z przyjściem Syna Człowieczego. Albowiem jak w czasie przed potopem jedli i pili, żenili się i za mąż wydawali aż do dnia, kiedy Noe wszedł do arki, i nie spostrzegli się, że przyszedł potop i pochłonął wszystkich, tak również będzie z przyjściem Syna Człowieczego. Wtedy dwóch będzie w polu: jeden będzie wzięty, drugi zostawiony. Dwie będą mleć na żarnach: jedna będzie wzięta, druga zostawiona. Czuwajcie więc, bo nie wiecie, w którym dniu Pan wasz przyjdzie. A to rozumiejcie: Gdyby gospodarz wiedział, o której porze nocy złodziej ma przyjść, na pewno by czuwał i nie pozwoliłby włamać się do swego domu. Dlatego i wy bądźcie gotowi, bo w chwili, której się nie domyślacie, Syn Człowieczy przyjdzie».

Oto Słowo Pańskie

[01][02]

EWANGELIA

Zawsze gotowi Mt 24, 37-44

Jesteśmy umówieni. On na pewno przyjdzie!

EWANGELISTA: św. Mateusz • CZAS POWSTANIA: po 70 r.
KATEGORIA: mowa • MIEJSCE: Jerozolima • CZAS: ok. 33 r. • BOHATER: Jezus • SŁUCHACZE: uczniowie


NOWY ROK •  Rozpoczynamy nowy rok liturgiczny. Jest to rok A. A to oznacza, że przed nami systematyczna lektura Ewangelii wg św. Mateusza.

EWANGELIA MATEUSZA • według tradycji uważana za najstarszą, do naszych czasów zachowała się jedynie w wersji greckiej. Według świadectw starożytnych w pierwotnej wersji była spisana w języku aramejskim. Jej autorem jest powołany przez Jezusa na ucznia celnik Lewi – Mateusz. Pierwotna wersja Ewangelii powstała w latach 64-67 podczas głoszenia Piotra i Pawła w Rzymie. Ewangelia adresowana była do chrześcijan pochodzenia żydowskiego. Jej grecka redakcja nastąpiła po roku 70. W nowej formie Ewangelia stanowić miała regułę i katechizm życia wspólnoty chrześcijańskiej.

NOWY MOJŻESZ • Jezus u Mateusza przedstawiony jest jako Nowy Mojżesz, Prawodawca, ustanawiający na Górze Błogosławieństw Prawo Królestwa Bożego. Na Jego przyjście wskazują licznie cytowane przez Mateusza  proroctwa Starego Testamentu. Stąd też podział Ewangelii (poza wstępem i epilogiem) odpowiada Pięcioksięgowi Mojżesza: • Księga pierwsza – Program królestwa (Mt 3-7)  • Księga druga: Przepowiadanie królestwa (Mt 8-10) • Księga trzecia: Tajemnice królestwa (Mt 11,1-13,52) • Księga czwarta: Kościół jako zaczątek królestwa (Mt 13,53-18,35) • Księga piąta: Wypełnianie się królestwa (Mt 19-25).

ZANIM USŁYSZYSZ • Czytany dziś przez nas fragment to część bezpośrednio poprzedzająca pojmanie i mękę Jezusa (rozdz. 26-27). Całe dwa rozdziały (24-25) to mowy i przypowieści mówiące o zniszczeniu Świątyni w Jerozolimie, powtórnym przyjściu Chrystusa oraz wynikającej z tego potrzebie czujności, bycia zawsze gotowym. Mówi nam On dzisiaj, że paradoksalnie jedyną rzeczą, którą wiemy o powtórnym Jego przyjściu, jest to, że nie wiemy, kiedy ono dokładnie nastąpi. To właśnie ma nas niejako przymuszać do nieustannej, ciągłej gotowości.

 

NAJWAŻNIEJSZE CYTATY


Zawsze gotowi: Dlatego i wy bądźcie gotowi, bo w chwili, której się nie domyślacie, Syn Człowieczy przyjdzie.

 

LINKI


Dlatego i wy bądźcie gotowi, bo w chwili, której się nie domyślacie, Syn Człowieczy przyjdzie (Mt 24,44).

Mt 24,27: Albowiem jak błyskawica zabłyśnie na wschodzie, a świeci aż na zachodzie, tak będzie z przyjściem Syna Człowieczego. 

Mt 25,10: Gdy one szły kupić, nadszedł pan młody. Te, które były gotowe, weszły z nim na ucztę weselną, i drzwi zamknięto. 

Ap 19,7: Weselmy się i radujmy, i dajmy Mu chwałę, bo nadeszły Gody Baranka, a Jego Małżonka się przystroiła. 

Ap 3,2-3: Stań się czujnym i umocnij resztę, która miała umrzeć, bo nie znalazłem twych czynów doskonałymi wobec mego Boga.  Pamiętaj więc, jak wziąłeś i usłyszałeś, strzeż tego i nawróć się! Jeśli więc czuwać nie będziesz, przyjdę jak złodziej, i nie poznasz, o której godzinie przyjdę do ciebie. 

Ap 16,15: Oto przyjdę jak złodziej: Błogosławiony, który czuwa i strzeże swych szat, by nago nie chodzić i by sromoty jego nie widziano. 

 

JESZCZE O EWANGELII


Dwa przyjścia Pana. Adwent to czas, w którym celebrujemy podwójne przyjście Pana. Pierwsze dokonało się w ludzkim ciele i biedzie betlejemskiej stajni. Drugie dokona się w chwale, na końcu czasów. To drugie, jak mówi Jezus, będzie dla wielu zaskoczeniem. Tak jak w czasie potopu ludzie nie potrafili i nie chcieli odczytać znaku, jakim był Noe i jego arka, tak podczas przyjścia Jezusa wielu przeżyje tragiczne zaskoczenie.

Wzięci i zostawieni. Jezus opisuje, jak podczas jego przyjścia z dwóch mężczyzn pracujących w polu i dwóch kobiet pracujących przy żarnach jedno zostanie wzięte, zaś drugie zostawione. Czy Jezus sugeruje gwałtowną śmierć, która zabierze niektórych, oszczędzając innych, jak za dni Noego? A może, biorąc pod uwagę znaczenie czasownika paralambano („przyjąć”, „wziąć ze sobą jako bliskiego towarzysza”), znaczy to, że niektórzy zostaną wzięci przez aniołów, przyjęci do Królestwa, podczas gdy inni zostaną pozostawieni na mającej ulec zniszczeniu ziemi?

Czuwanie. Obrazy których używa Jezus otwierają się na wiele interpretacji. On sam nie sili się, żeby odmalować ze szczegółami scenariusz końca. Najważniejsza jest gotowość i czuwanie (gregoreo). Co ciekawe słowo, którego używa tu Jezus, pochodzi od czasownika egeiro (zob. 2 czytanie), i ma wiele wspólnego ze wstawaniem. Czuwanie, to czynność żołnierza, który wstaje w nocy, aby sprawdzić broń i być gotowym do bitwy (1Mch 12,27). Nasz ludzki świat jest w stanie wojny. Kto zasypia na polu bitwy staje się łatwym łupem nieprzyjaciela. Kto śpi, pozwala, aby jego dom został okradziony. Czekając na ostateczne przyjście Pana mamy stać jak żołnierze pod bronią, jak domownicy wypatrujący powrotu ukochanego członka rodziny.

 

TWEETY




 

STO SŁÓW


Rozpoczynamy kolejny Adwent w życiu. Dwudziesty, pięćdziesiąty, siedemdziesiąty? Nieważne. Ten teraz jest właśnie najważniejszy.

Okres Adwentu nie jest tylko oczekiwaniem na święta Bożego Narodzenia. Zanim zajmiemy się przygotowaniem do nich, po pierwsze w liturgii Kościoła słyszymy mocną i często powracającą zachętę to trwania w czuwaniu, w gotowości na ostateczne przyjście Chrystusa na końcu czasów. Ten czas otwiera nas na eschatologię.

Jezus wypełnia proroctwa Starego Testamentu. On staje się żywą Świątynią, która gromadzi wszystkich, najróżniejszych ludzi pod każdym względem i buduje wśród nich prawdziwy pokój. Nie wiemy, kiedy dokładnie nastąpi Jego powtórne przyjście. To dobrze. Dzięki temu trwamy w niespokojnym oczekiwaniu, które nam dobrze robi: wyrywa nas ze świętego spokoju i pozwala otwierać na Jego ciągłe, nieustanne przychodzenie do nas.

Kto widzi jak bardzo potrzebuje zbawienia, szuka, błaga, czeka. Kiedy czuwamy, żyjemy inaczej już na co dzień, zaczynając od najbardziej prozaicznych drobiazgów po skomplikowane i trudne relacje. Gotowość do miłości wynika według św. Pawła między innymi ze świadomości bliskiego przyjścia Chrystusa i przemijalności własnego życia.
Jesteśmy umówieni. On na pewno przyjdzie!

 

1/5
"Budowa arki Noego", 1675 r., Francuski Mistrz, Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie
2/5
Chrystus w chwale na przedstawieniu ze starosłowiańskiego Ewangeliarza, XV wiek, fot. Shakko, WikimediaCommons, CC 3.0
3/5
"Powtórne Przyjście", grecka ikona z ok. 1700 r.
4/5
"Rozmowa Boga Ojca z Noem", Arras wawelski, ok. 1550 r.
5/5
"Wejście Noego do Arki", Hans Jordaens, XVI - XVII w., Residenzgalerie, Salzburg, Austria
poprzednie
następne

 

ks. Marcin Kowalski

ks. Marcin Kowalski

Doktor nauk biblijnych, wykładowca KUL oraz WSD w Kielcach. Sekretarz czasopism biblijnych The Biblical Annals oraz Verbum Vitae. Uczestnik programów radiowych i telewizyjnych popularyzujących Biblię: W Namiocie Słowa, Szukając Słowa Bożego, Telewizyjny Uniwersytet Biblijny (Radio Maryja i Telewizja Trwam). Moderator Dzieła Biblijnego Diecezji Kieleckiej.

Zobacz inne artykuły tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz

ks. Piotr Jutkiewicz

Pochodzi z Gdańska. Prezbiter Archidiecezji Warszawskiej, gdzie ukończył Archidiecezjalne Seminarium Misyjne Redemptoris Mater. Studiuje na Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie.

Zobacz inne artykuły tego autora >
Show comments
ks. Marcin Kowalski
ks. Marcin
Kowalski
zobacz artykuly tego autora >
ks. Piotr Jutkiewicz
ks. Piotr
Jutkiewicz
zobacz artykuly tego autora >